গৃহ মন্ত্ৰালয়
azadi ka amrit mahotsav

কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰী তথা সমবায় মন্ত্ৰী শ্ৰী অমিত শ্বাহে মুম্বাইত হিন্দী দিৱস ২০২৬ আৰু ষষ্ঠ সৰ্বভাৰতীয় চৰকাৰী ভাষা সন্মিলনত মুখ্য অতিথি হিচাপে উপস্থিত থাকি ভাষণ প্ৰদান কৰে

প্ৰধানমন্ত্ৰী শ্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ কাৰ্যকালত চৰকাৰী ভাষা বিভাগে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য মাইলৰ খুঁটি অৰ্জন কৰিছে

‘হিন্দী শব্দ সিন্ধু’ত স্থানীয় ভাষাৰ ৫০ হাজাৰৰো অধিক শব্দ অন্তৰ্ভুক্ত কৰাটোৱে চৰকাৰী ভাষা হিন্দীক অধিক নমনীয় আৰু সৰ্বাংগীন কৰি তুলিছে

‘হিন্দী শব্দ-সিন্ধু’ত এতিয়া ৮ লাখ শব্দ অন্তৰ্ভুক্ত হৈছে আৰু ২০২৯ চনৰ ভিতৰত ই বিশ্বৰ সৰ্ববৃহৎ অভিধান হিচাপে পৰিগণিত হোৱাৰ দিশে আগবাঢ়িছে।

ভাষিক বিভাজন সৃষ্টি কৰিবলৈ বিচৰা লোকসকলৰ প্ৰতি গৃহমন্ত্ৰীৰ বাৰ্তা—শিশুসকলে ভাৰতক প্ৰকৃত অৰ্থত নিজৰ মাতৃভাষাৰ জৰিয়তেহে বুজিব পাৰে।

মোদী চৰকাৰে শাসন, বিজ্ঞান আৰু সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰত ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ মাজত অধিক আন্তঃসংযোগ গঢ়ি তুলি ভাৰতীয় ভাষাসমূহক সমৃদ্ধ কৰি তুলিছে।

চৰকাৰী ভাষা হিন্দী দেশজুৰি কথিত সকলো ভাষাৰ লগত সংযুক্ত, মই এজন গুজৰাটী ভাষী, তথাপিও হিন্দীৰ কাৰণে ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত কাম কৰোতে কেতিয়াও কোনো অসুবিধাৰ সন্মুখীন হোৱা নাই

নিজৰ মাতৃভাষাৰ বাহিৰে আন কোনো ভাষাই মাতৃৰ স্নেহ অথবা ভাতৃ-ভগ্নীৰ মাজৰ মৰমক প্ৰকৃত অৰ্থত প্ৰকাশ কৰিব নোৱাৰে।

মোদী চৰকাৰে মাতৃভাষাৰ সৈতে আন এটা ভাৰতীয় ভাষা শিকিবলৈ উৎসাহিত কৰিছে, কাৰণ দ্বিতীয় এটা ভাৰতীয় ভাষা শিকাৰ অৰ্থ হৈছে ‘এক ভাৰত, শ্ৰেষ্ঠ ভাৰত’ৰ চেতনাৰ সৈতে সংযুক্ত হোৱা।

যেতিয়া এজন ব্যক্তিয়ে নিজৰ মাতৃভাষাত চিন্তা, বিশ্লেষণ আৰু সৃষ্টিশীল কাম কৰে, তেতিয়া তাৰ ফলাফল সদায় অধিক উন্নত হয়।

চৰকাৰী ভাষা বিভাগে বীৰ সাৱৰকাৰ জীয়ে ৰচনা কৰা বহু শব্দক ‘হিন্দী শব্দ সিন্ধু’ত সন্নিৱিষ্ট কৰাৰ কাম হাতত লৈছে।

বহু ভাষা থকাত কোনো আপত্তি নাই, কিন্তু অনুভূতিটো ভাৰতীয় হ’ব লাগিব; উপভাষা বহুতো থাকিব পাৰে, কিন্তু ভাৰতৰ কণ্ঠস্বৰ একে থাকিব লাগিব।

মোদী চৰকাৰৰ অধীনত ২০১৯ চনৰ পৰা চৰকাৰী ভাষা সমিতিৰ চাৰিটা খণ্ডৰ প্ৰতিবেদন মাননীয় ৰাষ্ট্ৰপতি মহোদয়ৰ ওচৰত দাখিল কৰা হৈছে, আৰু পঞ্চম খণ্ড সাজু হৈছে

পাঁচ কোটিৰো অধিক বাক্যৰ তথ্যভাণ্ডাৰযুক্ত কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তা-ভিত্তিক ‘কণ্ঠস্থ ২.০’ বিদেশী ব্যৱহাৰকাৰীৰ বাবেও মুকলি কৰা হৈছে।

কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীয়ে ৰাজভাষা কীৰ্তি আৰু ৰাজভাষা গৌৰৱ বঁটাও প্ৰদান কৰে।

‘শিৱ অনাদি হায়, অনন্ত হায়’, ‘ভাৰতীয় জ্ঞান তন্ত্ৰ: শ্ৰোত ঔৰ স্বৰূপ’, ‘আন্ধেৰোণ সে উজলন টক’ আৰু ‘বন্দে মাতৰম’ক কেন্দ্ৰ কৰি ‘ৰাজভাষ ভাৰতী’ৰ বিশেষ সংস্কৰণৰ লগতে ‘বন

পোষ্ট কৰা হৈছে: 14 SEP 2026 5:19PM by PIB Guwahati

কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰী তথা সমবায় দপ্তৰৰ মন্ত্ৰী শ্ৰী অমিত শ্বাহে আজি মুম্বাইত হিন্দী দিৱস ২০২৬ আৰু ষষ্ঠ সৰ্বভাৰতীয় চৰকাৰী ভাষা সন্মিলনত মুখ্য অতিথি হিচাপে উপস্থিত থাকি ভাষণ প্ৰদান কৰে।অনুষ্ঠানত মহাৰাষ্ট্ৰৰ মুখ্যমন্ত্ৰী শ্ৰী দেৱেন্দ্ৰ ফডনৱিছ, উপ-মুখ্যমন্ত্ৰী শ্ৰী একনাথ শিণ্ডে আৰু শ্ৰীমতী সুনেত্ৰা পাৱাৰ, কেন্দ্ৰীয় গৃহ পৰিক্ৰমা ৰাজ্যিক মন্ত্ৰী শ্ৰী নিত্যানন্দ ৰায় আৰু শ্ৰী বান্দি সঞ্জয় কুমাৰ, তথা  চৰকাৰী ভাষা বিভাগৰ সচিব শ্ৰীমতী অঞ্জুলি আৰ্যৰ লগতে কেইবাগৰাকীও বিশিষ্ট ব্যক্তি উপস্থিত থাকে।হিন্দী দিৱস আৰু গণেশ চতুৰ্থীৰ শুভেচ্ছা জ্ঞাপন কৰি কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰী শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে একেদিনাই হিন্দী দিৱস আৰু গণেশ চতুৰ্থী উদযাপন হোৱাটো এক “মণিকাঞ্চন যোগ”—অৰ্থাৎ এক বিৰল আৰু শুভ মুহূৰ্ত।তেওঁ কয় যে বিঘ্ন বিনাশক ভগৱান গণেশে ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ বিকাশৰ পথ প্ৰশস্ত কৰিব আৰু সেই পথত থকা সকলো বাধা আঁতৰ কৰিব।এই উপলক্ষে লোকমান্য বাল গংগাধৰ তিলকৰ কথা স্মৰণ কৰি শ্ৰী শ্বাহে কয় যে মহাৰাষ্ট্ৰত গণেশ উৎসৱৰ ৰাজহুৱা উদযাপন ১৮৯৩ চনত লোকমান্য বাল গংগাধৰ তিলক মহাৰাজে আৰম্ভ কৰিছিল।তেওঁ কয় যে তিলক মহাৰাজে দেশৰ জনসাধাৰণৰ মনৰ স্পন্দন সঠিকভাৱে উপলব্ধি কৰিছিল।তেওঁ গভীৰভাৱে উপলব্ধি কৰিছিল যে ভাৰতত জনসচেতনতা আৰু সাংস্কৃতিক জাতীয়তাবাদ কেৱল দেশৰ সংস্কৃতি আৰু ইতিহাসৰ জৰিয়তেহে সৃষ্টি কৰিব পাৰি।সেয়েহে তেওঁ গণেশ উৎসৱ আৰু ছত্ৰপতি শিৱাজী মহাৰাজৰ জন্মজয়ন্তী উদযাপনৰ প্ৰচলন কৰিছিল।তেওঁ কয় যে অতি কম সময়ৰ ভিতৰতে এই দুয়োটা উৎসৱ সমগ্ৰ দেশতে উদযাপন কৰিবলৈ আৰম্ভ হৈছিল।এই দুয়োটা উৎসৱে ব্ৰিটিছ শাসকসকলৰ মাজত যথেষ্ট উদ্বেগৰ সৃষ্টি কৰিছিল।এই উৎসৱসমূহৰ জৰিয়তে তিলক মহাৰাজে জনসাধাৰণৰ মাজত দেশপ্ৰেমৰ এক শক্তিশালী ঢৌ সৃষ্টি কৰিছিল।শ্ৰী শ্বাহে কয় যে মহাৰাষ্ট্ৰ হৈছে পৰম্পৰা আৰু বিস্তৃত চিন্তাধাৰাৰ ভূমি।তেওঁ কয় যে ভক্তি আন্দোলনৰ সময়ছোৱাত মহাৰাষ্ট্ৰৰ কেইবাগৰাকীও সন্তই এনে বহু ৰচনা কৰিছিল, যিবোৰে সমগ্ৰ দেশতে ভক্তি আন্দোলনক যথেষ্ট গতি প্ৰদান কৰিছিল।তেওঁ কয় যে মহাৰাষ্ট্ৰ হৈছে ছত্ৰপতি শিৱাজী মহাৰাজৰ ভূমি, যিয়ে “স্বৰাজ, স্বধৰ্ম আৰু স্বভাষা”—অৰ্থাৎ আত্মশাসন, নিজৰ ধৰ্ম আৰু নিজৰ ভাষাক স্বৰাজৰ মৌলিক উপাদান হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।প্ৰশাসনত মাৰাঠী ভাষাক প্ৰাধান্য প্ৰদান কৰি তেওঁ নিজৰ ভাষাত পৰিভাষাৰ এক সমৃদ্ধ ভাণ্ডাৰ গঢ়ি তুলিছিল।এই ব্যৱস্থাই ছত্ৰপতি শিৱাজী মহাৰাজ আৰু হিন্দৱী স্বৰাজৰ যুগত শাসন-ব্যৱস্থাৰ ভিত্তি হিচাপে সেৱা আগবঢ়াই আহিছিল।শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে আজি হিন্দী শব্দ-প্ৰক্ৰিয়াকৰণ, হিন্দী টাইপিং আৰু ষ্টেন’গ্ৰাফীৰ প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচীৰ শুভাৰম্ভ কৰা হয়।শ্ৰী শ্বাহে ৰাজভাষা কীৰ্তি বঁটা আৰু ৰাজভাষা গৌৰৱ বঁটাও প্ৰদান কৰে।তেওঁ এই সন্মান লাভ কৰা সকলো বঁটাপ্ৰাপকক অভিনন্দন জ্ঞাপন কৰে।শ্ৰী শ্বাহে কয় যে আজি ‘শিৱ অনাদি হেঁ, অনন্ত হেঁ’, ‘ভাৰতীয় জ্ঞান তন্ত্ৰ: স্ৰোত আৰু স্বৰূপ’, ‘অন্ধেৰৰ পৰা উজালোঁ তক’, ৰাষ্ট্ৰীয় সংগীত ‘বন্দে মাতৰম’ক কেন্দ্ৰ কৰি চৰকাৰী ভাষা বিভাগৰ আলোচনী ‘ৰাজভাষা ভাৰতী’ৰ বিশেষ স্মাৰক সংস্কৰণ আৰু ‘বন্দে মাতৰমৰ ১৫০টা অধ্যায়’ শীৰ্ষক প্ৰকাশন উন্মোচন কৰা হয়।কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰী শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে ‘বন্দে মাতৰম’ কোনো সাধাৰণ গীত নহয়।ই আছিল তীব্ৰ ঔপনিৱেশিক দমন-পীড়নৰ সময়ছোৱাত ভাৰতীয় চেতনাক জাগ্ৰত কৰাৰ বাবে বংকিমচন্দ্ৰ চট্টোপাধ্যায়ৰ এক মহান প্ৰয়াস।তেওঁ নিজৰ কবিতাৰ জৰিয়তে ভাৰতৰ নিদ্ৰিত চেতনাক জোকাৰি জগাবলৈ প্ৰয়াস কৰিছিল।‘আনন্দমঠ’ত ৰচনা কৰা তেওঁৰ ‘বন্দে মাতৰম’ গীতটো অতি সোনকালেই সমগ্ৰ ভাৰতত স্বাধীনতাৰ এক ঘোষণাত পৰিণত হৈছিল।‘বন্দে মাতৰম’ৰ আহ্বানৰ জৰিয়তে বংকিমচন্দ্ৰই কেৱল স্বাধীনতাৰ গভীৰ আকাংক্ষা আৰু তীব্ৰ বাসনাই জাগ্ৰত কৰাই নহয়, ভাৰতৰ সাংস্কৃতিক জাতীয়তাবাদৰো ভেটি স্থাপন কৰিছিল।শ্ৰী শ্বাহে কয় যে দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে পিছলৈ ‘বন্দে মাতৰম’ক বিভিন্ন অংশত বিভক্ত কৰা হৈছিল।স্বাধীনতাৰ পিছতো সম্পূৰ্ণ ৰূপত ‘বন্দে মাতৰম’ক গ্ৰহণ কৰিবলৈ সংসদৰ প্ৰায় ৮০ বছৰ সময় লাগিছিল।তেওঁ কয় যে প্ৰধানমন্ত্ৰী শ্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়েই সেইগৰাকী নেতা, যিয়ে চৰকাৰী অনুষ্ঠানসমূহত ‘বন্দে মাতৰম’ পুনৰ সম্পূৰ্ণ ৰূপত আৰু ইয়াৰ পূৰ্ণ গৰিমাৰে পৰিৱেশন কৰাৰ উদ্যোগ গ্ৰহণ কৰিছে।শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে ‘বন্দে মাতৰম’ৰ ১৫০সংখ্যক বৰ্ষত ছত্ৰপতি শিৱাজী মহাৰাজৰ ভূমিত অনুষ্ঠিত হোৱা হিন্দী দিৱসৰ এই কাৰ্যসূচীয়ে আগন্তুক দিনত ৰাজভাষা আৰু ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ যাত্ৰাক অধিক আগুৱাই নিব।মহাৰাষ্ট্ৰৰ বহুভাষিক সংস্কৃতিৰ প্ৰতি শ্ৰদ্ধা জ্ঞাপন কৰি শ্ৰী শ্বাহে কয় যে ইয়াত মাৰাঠী ভাষাক সন্মান কৰা হয় আৰু সেয়া হোৱাই উচিত।তেওঁ কয় যে প্ৰধানমন্ত্ৰী শ্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়েই প্ৰথমজন প্ৰধানমন্ত্ৰী, যিয়ে মাৰাঠী ভাষাক ধ্ৰুপদী ভাষাৰ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল।কোংকণী, গুজৰাটী, সিন্ধী, হিন্দী, কানাড়া, ৱাৰলীকে ধৰি কেইবাটাও ভাষা মহাৰাষ্ট্ৰত বিকশিত হৈছে আৰু সন্মান তথা স্বীকৃতি লাভ কৰিছে।তেওঁ কয় যে সমগ্ৰ দেশৰ ভিতৰত মহাৰাষ্ট্ৰই আটাইতকৈ অধিক বহুভাষিক ৰাজ্য।সকলকে সামৰি লোৱা এক অন্তৰ্ভুক্তিমূলক প্ৰশাসনিক ব্যৱস্থা ৰাজ্যখনত প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ বাবে তেওঁ মহাৰাষ্ট্ৰৰ মুখ্যমন্ত্ৰী আৰু উপ-মুখ্যমন্ত্ৰীসকলকো অভিনন্দন জনায়।আচাৰ্য বিনোৱা ভাবেৰ  উদ্ধৃতি দি কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰী তথা সমবায় মন্ত্ৰী শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয়, “যদি মই হিন্দীৰ সহায় গ্ৰহণ নকৰিলোহেঁতেন, তেন্তে কাশ্মীৰ, অসম আৰু কেৰালাৰ প্ৰতিখন গাঁৱৰ মানুহৰ মাজলৈ ভূমিদান আৰু গ্ৰামদানৰ বিপ্লৱী বাৰ্তা লৈ যাব নোৱাৰিলোহেঁতেন।যদি মই আন কোনো ভাষাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰিলোহেঁতেন, তেন্তে মই গাঁওসমূহত একেবাৰেই কাম কৰিব নোৱাৰিলোহেঁতেন।ৰাজভাষাই মোক প্ৰতিখন গাঁৱৰ মানুহৰ সৈতে কেনেদৰে যোগাযোগ কৰিব লাগে, সেই শিক্ষা দিছিল।”গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে দেশৰ সকলো ভাষাৰ সৈতে ৰাজভাষাৰ এনে এক সম্পৰ্ক আছে, কিয়নো এই সকলো ভাষাই শতিকা ধৰি ভাৰতৰ দৈনন্দিন কথোপকথনৰ অংশ হৈ আহিছে আৰু শ শ বছৰ ধৰি ইটোৱে সিটোৰ সৈতে পাৰস্পৰিক আদান-প্ৰদান কৰি আহিছে।তেওঁ কয় যে তেওঁ নিজেই গুজৰাটৰ পৰা আহিছে, য’ত হিন্দীৰ পৰিৱৰ্তে গুজৰাটী ভাষা কোৱা হয়।কিন্তু যেতিয়া তেওঁক ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত কাম কৰাৰ দায়িত্ব দিয়া হৈছিল, তেতিয়া তেওঁ সমগ্ৰ দেশত কাম কৰোঁতে কোনো অসুবিধাৰ সন্মুখীন হোৱা নাছিল, কিয়নো তেওঁ হিন্দী বুজে আৰু কয়।তেওঁ কয় যে ৰাজভাষাই তেওঁক সমগ্ৰ দেশজুৰি কাম কৰাৰ এক বিশাল সুযোগ প্ৰদান কৰিছে।শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে মহাৰাষ্ট্ৰ বীৰ সাৱৰকাৰৰ ভূমি।সাৱৰকাৰ তেওঁৰ সময়ৰ অন্যতম বিদ্বান ভাষাবিদ আছিল।তেওঁ ভাৰতীয় ভাষাসমূহত পূৰ্বতে নথকা বহু শব্দ সৃষ্টি কৰিছিল।এই সকলো শব্দ মাৰাঠী ভাষা, ৰাজভাষা আৰু অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত অতি সহজেই গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।তেওঁ তিলকৰ ৰচনাসমূহত প্ৰকাশ পোৱা চিন্তা-ধাৰাসমূহ আত্মস্থ কৰি মাৰাঠী ভাষাক পৰিশোধিত কৰাৰ ক্ষেত্ৰতো কাম কৰিছিল।শ্ৰী শ্বাহে কয় যে ৰাজভাষা বিভাগে অনলাইন অভিধান ‘হিন্দী শব্দ-সিন্ধু’ত বীৰ সাৱৰকাৰে সংশোধন কৰা আৰু সৃষ্টি কৰা সকলো শব্দ গ্ৰহণ কৰি তেওঁক সন্মান জনাইছে।তেওঁ কয় যে সংবিধান প্ৰণেতাসকলে সুপৰিকল্পিত আৰু সুচিন্তিতভাৱে ১৯৪৯ চনৰ ১৪ ছেপ্টেম্বৰত হিন্দীক চৰকাৰী ভাষা হিচাপে গ্ৰহণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল।শ্ৰী শ্বাহে কয় যে শ্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদী প্ৰধানমন্ত্ৰী হোৱাৰ পিছৰে পৰা ৰাজভাষা বিভাগে বহু গুৰুত্বপূৰ্ণ মাইলৰ খুঁটি অৰ্জন কৰিছে।তেওঁ কয় যে ৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা নীতিৰ জৰিয়তে গ্ৰহণ কৰা পদক্ষেপসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম বৃহৎ পদক্ষেপ হৈছে মাতৃভাষাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা।প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীয়ে প্ৰাথমিক শিক্ষাত শিশুৰ মাতৃভাষা শিকাটো বাধ্যতামূলক কৰিছে।নিজৰ মাতৃভাষা নিশিকাকৈ কোনো শিশুৱেই সম্পূৰ্ণ ব্যক্তিত্বসম্পন্ন ব্যক্তি হিচাপে বিকশিত হ’ব নোৱাৰে, কিয়নো মাতৃৰ স্নেহ আৰু ভগ্নী বা ভাতৃৰ মৰম নিজৰ মাতৃভাষাৰ অবিহনে সম্পূৰ্ণৰূপে উপলব্ধি কৰিব নোৱাৰি।নিজৰ ভূমি, ভাষা, ধৰ্ম, পৰম্পৰা, সংস্কৃতি আৰু মূল্যবোধৰ প্ৰতি সংযোগ মাতৃভাষাৰ জৰিয়তেই সম্ভৱ হয়।সেয়েহে প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে প্ৰাথমিক শিক্ষাত মাতৃভাষা শিকাটো বাধ্যতামূলক কৰিছে।শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে নিজৰ মাতৃভাষা শিকাৰ পিছতহে এটি শিশুৱে প্ৰকৃত অৰ্থত আগবাঢ়িব পাৰে।চিন্তা কৰাৰ প্ৰক্ৰিয়া মাতৃভাষাতেই আৰম্ভ হয়।এজন ব্যক্তিয়ে যেতিয়া চিন্তা কৰে, বিশ্লেষণ কৰে আৰু সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে, তেতিয়া মাতৃভাষাত সেই কাম কৰিলে অধিক উন্নত চিন্তা, উন্নত বিশ্লেষণ আৰু উন্নত সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ সম্ভৱ হয়।শ্ৰী শ্বাহে কয় যে ইয়াৰ সমান্তৰালভাৱে প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীয়ে আন এটা ভাৰতীয় ভাষা শিকাটোও বাধ্যতামূলক কৰিছে।তেওঁ কয় যে ভাৰতীয় ভাষা শিকাৰ বিৰোধিতা কৰাসকলে তেওঁলোকে কিমান গুৰুতৰ ভুল কৰিছে, সেই কথা উপলব্ধি নকৰে।শিশুসকলে ভাৰতীয় ভাষাসমূহ শিকা উচিত।দ্বিতীয় এটা ভাৰতীয় ভাষা শিকাৰ অৰ্থ হ’ল এটি শিশু স্বাভাৱিকভাৱেই ‘এক ভাৰত, শ্ৰেষ্ঠ ভাৰত’ৰ লক্ষ্যৰ সৈতে সংযুক্ত হৈ পৰিব।নিজৰ মাতৃভাষা শিকাৰ লগতে শিশুসকলে আন এটা ভাৰতীয় ভাষা শিকিলে তেওঁলোক স্বাভাৱিকভাৱেই নিজৰ ভাৰতীয় পৰিচয়ৰ সৈতে সংযুক্ত হ’ব আৰু সংকীৰ্ণ মানসিকতাৰ পৰা মুক্ত হৈ ভাৰতৰ প্ৰতি দায়বদ্ধ প্ৰকৃত নাগৰিক হিচাপে গঢ় লৈ উঠিব।তেওঁ কয় যে চৰকাৰে ভাৰতৰ প্ৰতিটো ভাষাক সমৃদ্ধ কৰিব বিচাৰে।কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে ২০১৯ চনত সৰ্বভাৰতীয় ৰাজভাষা সন্মিলন কেৱল দিল্লীতে সীমাবদ্ধ নাৰাখি দেশৰ বিভিন্ন ৰাজ্যত পাল পাতি আয়োজন কৰাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।তেতিয়াৰ পৰা আজিৰ অনুষ্ঠানটো ষষ্ঠখন সন্মিলন হিচাপে অনুষ্ঠিত হৈছে।তেওঁ কয় যে প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীৰ নেতৃত্বত ২০১৯ চনৰ পৰা চৰকাৰী ভাষা সমিতিৰ প্ৰতিবেদনৰ চাৰিখন খণ্ড মাননীয় ৰাষ্ট্ৰপতিৰ ওচৰত দাখিল কৰা হৈছে।এতিয়ালৈকে মুঠ ১৩টা খণ্ড সম্পূৰ্ণ কৰা হৈছে, ইয়াৰে চাৰিটা খণ্ড প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীৰ কাৰ্যকালত সম্পূৰ্ণ হৈছে।তেওঁ কয় যে যেতিয়াই প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীয়ে কোনো গুৰুত্বপূৰ্ণ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চলৈ বা আন কোনো দেশলৈ গৈ ভাষণ প্ৰদান কৰিছে, তেতিয়াই তেওঁ চৰকাৰী ভাষা আৰু ভাৰতীয় ভাষাত ভাষণ দিছে।গুৰুত্বপূৰ্ণ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত দেশৰ প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে কোনো বিদেশী ভাষাৰ পৰিৱৰ্তে নিজৰ ভাষাত কথা কোৱা দেখিলে প্ৰতিজন ভাৰতীয়ই গৌৰৱ অনুভৱ কৰে।প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীয়ে কেইবাখনো দেশৰ বিশ্ববিদ্যালয়ত চৰকাৰী ভাষা শিক্ষাৰ ব্যৱস্থা কৰাতো সহায় কৰিছে।ভাৰত চৰকাৰৰ ৫ লাখৰো অধিক কৰ্মচাৰীক প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছে।

কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তাভিত্তিক ‘কণ্ঠস্থ ২.০’ মঞ্চটো বিদেশী লোকসকলৰ বাবেও মুকলি কৰি দিয়া হৈছে, য’ত ৫ কোটিৰো অধিক বাক্য সংৰক্ষিত আছে।

কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰী শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে ‘লীলা ৰাজভাষা’ আৰু ‘লীলা প্ৰৱাহ’ (LILA – Learn Indian Languages through Artificial Intelligence)–এ অতি ভাল ফলাফল প্ৰদান কৰিছে।‘হিন্দী শব্দ-সিন্ধু’ অভিধানখনৰ যাত্ৰা ৫১,০০০টা শব্দৰে আৰম্ভ হৈছিল আৰু এতিয়া ইয়াত ৮ লাখ শব্দ সংযোজিত হৈছে।তেওঁ কয় যে স্থানীয় ভাষাসমূহৰ ৫০,০০০ৰো অধিক শব্দ ‘হিন্দী শব্দ-সিন্ধু’ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে, যাৰ ফলত হিন্দী ভাষা অধিক নমনীয় আৰু পৰিস্থিতিৰ সৈতে খাপ খাব পৰা হৈ উঠিছে।তেওঁ আশা প্ৰকাশ কৰে যে ২০২৯ চনৰ ভিতৰত এই অভিধানখন বিশ্বৰ সৰ্ববৃহৎ অভিধানত পৰিণত হ’ব।তেওঁ কয় যে হিন্দী ভাষাত য’তেই কোনো ধাৰণাৰ বাবে উপযুক্ত শব্দৰ অভাৱ আছিল বা কোনো শব্দ নাছিল, তেনে ক্ষেত্ৰত চৰকাৰী ভাষাক অধিক নমনীয় কৰি তুলিবলৈ স্থানীয় ভাষাসমূহৰ ৫০,০০০ৰো অধিক শব্দ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।ইয়াৰ ভিতৰত তামিল, তেলুগু, মাৰাঠী, গুজৰাটী, বাংলা, ওড়িয়া আৰু অন্যান্য ভাষাৰ শব্দ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে।প্ৰতিটো ভাষাৰ পৰা ৫০,০০০ৰো অধিক শব্দ ‘হিন্দী শব্দ-সিন্ধু’ত সংযোজন কৰা হৈছে।তেওঁ কয় যে চৰকাৰী ভাষা বিভাগে ‘ভাৰতী – বহুভাষী অনুবাদ সাৰথী’ প্ৰস্তুত কৰিছে আৰু ‘ভাৰতীয় ভাষা শাখা’ও আৰম্ভ কৰিছে।কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে চৰকাৰে ভাৰতীয় ভাষাসমূহক শাসন আৰু বিজ্ঞানৰ ভাষা হিচাপে গঢ়ি তুলিব বিচাৰে, সাহিত্যক সমৃদ্ধ কৰিব বিচাৰে আৰু এক বিশাল সামূহিক ভাষিক সম্পদ সৃষ্টি কৰাৰ বাবে ভাৰতীয় ভাষাসমূহক পৰস্পৰৰ সৈতে সংযুক্ত কৰিব বিচাৰে। জে ই ই , নীট বা স্নাতক পৰ্যায়ৰ প্ৰৱেশ পৰীক্ষাই হওক, এই পৰীক্ষাসমূহ এতিয়া ১৩টা ভাষাত অনুষ্ঠিত কৰা হয়।শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে তেওঁ ভাষাসমূহৰ মাজত বিবাদ সৃষ্টি কৰিবলৈ চেষ্টা কৰা লোকসকলক ক’ব বিচাৰে যে এটি শিশুৱে নিজৰ মাতৃভাষাৰ জৰিয়তেহে ভাৰতক প্ৰকৃত অৰ্থত বুজিব পাৰে।যদি এটি শিশুৱে কোনো বিদেশী ভাষাৰ জৰিয়তে ভাৰতক বুজিবলৈ চেষ্টা কৰে, তেন্তে ভাৰতক ভুলকৈ বুজি লোৱাৰ সম্ভাৱনা থাকে।সেয়েহে তেওঁ সকলোকে ৰাজনৈতিক মতভেদ আঁতৰাই ৰাখি ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ প্ৰসাৰৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিবলৈ আহ্বান জনায়।তেওঁ কয় যে প্ৰধানমন্ত্ৰী শ্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে লালকিল্লাৰ প্ৰাচীৰৰ পৰা দেশবাসীৰ বাবে ঘোষণা কৰা ‘পঞ্চ প্ৰাণ’ৰ ভিতৰত অন্যতম হৈছে দাসত্বৰ মানসিকতাৰ পৰা ভাৰতক মুক্ত কৰাৰ সংকল্প।কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে ভাষাৰ কথা আহিলে গুৰুদেৱ ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰতকৈ মহান ব্যক্তিত্ব আন কোনো হ’ব নোৱাৰে।তেওঁ কৈছিল, “ভাৰতীয় সংস্কৃতি আৰু ভাৰতীয় সাহিত্য সম্পূৰ্ণ বিকশিত এশ পাহিযুক্ত পদুম ফুলৰ দৰে, যাৰ প্ৰতিটো পাহিয়ে আমাৰ আঞ্চলিক ভাষাসমূহক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে।এটা পাহিও যদি ধ্বংস হয়, তেন্তে পদুম ফুলটোৰ সৌন্দৰ্য নষ্ট হৈ যাব।নিজ নিজ প্ৰদেশত আঞ্চলিক ভাষাসমূহ ৰাণী হিচাপে থাকক আৰু এই সকলো ভাষাৰ মাজত কেন্দ্ৰীয় ৰত্ন হিচাপে হিন্দীয়ে এশ পাহিযুক্ত এই পদুম ফুলৰ সৌন্দৰ্য বৃদ্ধি কৰি যাওক।”শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে কবি ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰে গভীৰ চিন্তা-চৰ্চাৰ অন্তত এই মন্তব্য কৰিছিল।তেওঁ কয় যে ভাৰতৰ ভাষাসমূহ নিশ্চয়েই বিভিন্ন সুৰ হ’ব পাৰে, কিন্তু গীত এটা, দেশপ্ৰেমৰ গীত এটা আৰু আমাৰ সংস্কৃতিৰ গীত এটাহে।বহু ভাষা থকাত কোনো আপত্তি নাই।কিন্তু অনুভূতিটো ভাৰতীয় হৈ থাকিব লাগিব।ভাষা-উপভাষা বহু থাকিব পাৰে, কিন্তু ভাৰতৰ কণ্ঠ সদায় এক হৈ থাকিব লাগিব।

****

RK/RR/RKB/PS/PR/DM


(ৰিলিজ আই ডি : 2310293) অতিথি কক্ষ : 5