ભારતના ગ્રામીણ વિકાસના ઇતિહાસમાં એક મહત્વપૂર્ણ સીમાચિહ્નરૂપ સ્થાપિત કરતા, કેન્દ્ર સરકારે આજે - 11 મે, 2026 ના રોજ - 'વિકસિત ભારત - ગેરંટી ફોર એમ્પ્લોયમેન્ટ એન્ડ લાઈવલીહુડ મિશન (રૂરલ)', જેને VB–G RAM G એક્ટ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તેના અમલીકરણ માટે જાહેરનામું બહાર પાડ્યું છે. આ કાયદો 1 જુલાઈ, 2026 થી સમગ્ર દેશમાં અમલમાં આવનાર છે. કેન્દ્રીય મંત્રી શ્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે જણાવ્યું હતું કે આ કાયદો ગ્રામીણ ગરીબો, શ્રમિક પરિવારો, મહિલાઓ, સ્વ-સહાય જૂથો અને ખેડૂતો માટે ગામડાઓમાં નવી આશા, વધેલી આવકની સુરક્ષા અને મોટા પાયે ટકાઉ વિકાસની પહેલો માટેનો માર્ગ મોકળો કરશે.

આજે ભોપાલમાં મીડિયા સાથે વાત કરતા કેન્દ્રીય મંત્રી શ્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે જાહેરાત કરી હતી કે "વિકસિત ભારત G-RAM G એક્ટ" માટેનું જાહેરનામું બહાર પાડવામાં આવ્યું છે. તેમણે વધુમાં માહિતી આપી હતી કે, 1 જુલાઈથી અમલમાં આવતા, રોજગાર ઈચ્છતા ગ્રામીણ વિસ્તારોના શ્રમિકોને હવે દર વર્ષે 125 દિવસનું કામ પૂરું પાડવામાં આવશે - જે અગાઉની 100 દિવસની જોગવાઈમાં વધારો છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે આ વચગાળાના સમયગાળા દરમિયાન, મહાત્મા ગાંધી રાષ્ટ્રીય ગ્રામીણ રોજગાર ગેરંટી અધિનિયમ (MGNREGA) ની તમામ જોગવાઈઓ અમલમાં રહેશે, અને કોઈપણ બાકી કામો 1 જુલાઈ પહેલા મનરેગા (MGNREGA) માળખા હેઠળ પૂર્ણ કરવામાં આવશે. તેમણે એ પણ નોંધ્યું હતું કે રાજ્યો સાથે વ્યાપક પરામર્શ કર્યા પછી, નવા કાયદા માટેના નિયમો બનાવવાની પ્રક્રિયા હાલમાં ચાલી રહી છે. જોકે, સરકાર એ સુનિશ્ચિત કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે કે આ સંક્રમણ તબક્કા દરમિયાન કોઈ પણ શ્રમિક રોજગારથી વંચિત ન રહે. આની ખાતરી આપવા માટે વ્યાપક વ્યવસ્થાઓ પહેલાથી જ અમલમાં મૂકવામાં આવી છે.

શ્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે જણાવ્યું હતું કે, 'વિકસિત ભારત G-Ram G' પહેલ હેઠળ, મોટાભાગના રાજ્યો પાસે જરૂરી તૈયારીઓ પૂર્ણ કરવા માટે વધુમાં વધુ છ મહિનાનો સમય હશે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે જો કોઈ રાજ્ય 1 જુલાઈ સુધીમાં જરૂરી તૈયારીઓ પૂર્ણ કરવામાં નિષ્ફળ જશે, તો 1 જુલાઈ પછી હાથ ધરવામાં આવેલા કાર્યો માટે ફંડિંગની પેટર્ન 'વિકસિત ભારત G-Ram G' યોજના દ્વારા સંચાલિત થશે.

શ્રી શિવરાજ સિંહે નોંધ્યું હતું કે, પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વમાં, ભારત સરકારે આ યોજના દ્વારા રોજગાર નિર્માણ કરવા માટે તેના બજેટમાં ₹95,000 કરોડથી વધુની ફાળવણી કરી છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે રાજ્યોએ પણ તેના અમલીકરણ માટે પોતપોતાના બજેટમાં જોગવાઈઓ કરી છે, અને કેન્દ્ર તથા રાજ્યો બંને તરફથી સંયુક્ત ફાળવણી ₹1,51,000 કરોડથી વધુ થશે.

કેન્દ્રીય મંત્રી શ્રી શિવરાજ સિંહે જણાવ્યું હતું કે શ્રમિકોને ચૂકવણી ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર (DBT) દ્વારા તેમના બેંક અથવા પોસ્ટ ઓફિસ ખાતામાં કરવામાં આવશે. જ્યારે ત્રણ દિવસમાં ચૂકવણીની પ્રક્રિયા કરવાનો ઉદ્દેશ્ય હશે, ત્યારે ધ્યેય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે તમામ પ્રક્રિયાઓ પૂર્ણ થાય અને ભંડોળ વધુમાં વધુ 15 દિવસમાં તેમના ખાતામાં પહોંચી જાય. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે જો 15 દિવસમાં ભંડોળ પ્રાપ્ત ન થાય, તો શ્રમિકો વિલંબિત ચૂકવણીના વળતર માટે હકદાર રહેશે, અને વિલંબિત વિતરણના કિસ્સામાં વધારાની રકમ ચૂકવવી પડશે.

શ્રી શિવરાજ સિંહે જણાવ્યું હતું કે જો વિનંતી કરવા છતાં રોજગાર પૂરો પાડવામાં ન આવે, તો બેરોજગારી ભથ્થું પણ ચૂકવવું પડશે. આને શ્રમિકોના કલ્યાણ માટે રચાયેલ એક વ્યાપક યોજના ગણાવતા, તેમણે નોંધ્યું હતું કે ₹1,51,000 કરોડથી વધુની વાર્ષિક ફાળવણી દ્વારા ગામડાઓમાં માળખાગત વિકાસના કાર્યો મોટા પાયે હાથ ધરવામાં આવશે.

તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે આ પહેલ જળ સંચય, ગ્રામીણ માળખાગત વિકાસ, રસ્તાઓ, પુલો, નાળા (culverts), શાળાઓ અને આંગણવાડી ભવનો જેવા આવશ્યક કાર્યોને સરળ બનાવશે. આજીવિકા ઉભી કરતી પ્રવૃત્તિઓના દાયરા હેઠળ, સ્વ-સહાય જૂથો (SHGs) ની મહિલા સભ્યો અને ખેડૂત ઉત્પાદક સંગઠનો (FPOs) માટે વર્કિંગ શેડ જેવી માળખાગત સુવિધાઓ પણ બનાવી શકાય છે. વધુમાં, કુદરતી આફતોની અસર ઘટાડવા માટે, નદી કિનારે આવેલા ગામો અથવા જળબંબાકાર વિસ્તારોમાં પ્રોટેક્શન વોલ (retaining walls) ના નિર્માણ જેવા કાર્યો પણ આ યોજનાના ભાગરૂપે હાથ ધરી શકાય છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે આ યોજના હેઠળ સંકળાયેલા શ્રમિકોને પર્યાપ્ત અને સમયસર વેતનની ચૂકવણી સુનિશ્ચિત કરવા માટે, વહીવટી ખર્ચની ફાળવણી 6 ટકાથી વધારીને 9 ટકા કરવામાં આવી છે.

કેન્દ્રીય મંત્રી શ્રી ચૌહાણે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો હતો કે આ શ્રમિકોના જીવનમાં એક નવા યુગની સવાર છે, અને આ યોજના "વિકસિત ભારત" ના પાયા તરીકે "વિકસિત ગામડાઓ" બનાવવાનો સંકલ્પ પૂર્ણ કરવામાં એક સીમાચિહ્નરૂપ સાબિત થશે.

SM/DK/JD