কেন্দ্ৰীয় বাজেট ২০২৬-২৭ত ৭টা কৌশলগত আৰু সীমান্ত খণ্ডত উৎপাদন বৃদ্ধিৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছে। আজি সদনত ২০২৬-২৭ চনৰ কেন্দ্ৰীয় বাজেট দাখিল কৰি কেন্দ্ৰীয় বিত্ত আৰু কৰ্পৰেট পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰী শ্ৰীমতী নিৰ্মলা সীতাৰমণে কয় যে প্ৰস্তাৱিত পদক্ষেপসমূহ বাজেটৰ ‘প্ৰথম কাৰ্তব্য’ৰ অধীনৰ ছটা ক্ষেত্ৰৰ অংশস্বৰূপ।

ভাৰতক গোলকীয় বায়’ফাৰ্মা উৎপাদন কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ়ি তুলিবলৈ বাজেটত অহা ৫ বছৰত ১০,০০০ কোটি টকা ব্যয়েৰে বায়’ফাৰ্মা শক্তিৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে। ইয়াৰ দ্বাৰা জৈৱিক আৰু বায়’চিমিলাৰৰ ঘৰুৱা উৎপাদনৰ বাবে পৰিৱেশতন্ত্ৰ গঢ়ি তোলা হ’ব। বাজেটত আশা কৰা কৌশলত ৩টা নতুন ৰাষ্ট্ৰীয় ফাৰ্মাচিউটিকেল এডুকেচন এণ্ড ৰিচাৰ্চ প্ৰতিষ্ঠান (এনআইপিইআৰ)ৰ সৈতে বায়’ফাৰ্মাকেন্দ্ৰিক নেটৱৰ্ক আৰু বৰ্তমানৰ ৭টা প্ৰতিষ্ঠানৰ উন্নীতকৰণ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হ’ব। ইয়াৰ উপৰি ই ১০০০ৰো অধিক স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত ইণ্ডিয়া ক্লিনিকেল ট্ৰায়েলছ ছাইটৰ নেটৱৰ্ক গঢ়ি তুলিব। কেন্দ্ৰীয় বাজেটত এক উছৰ্গিত বৈজ্ঞানিক পৰ্যালোচনা কেডাৰ আৰু বিশেষজ্ঞৰ জৰিয়তে গোলকীয় মানদণ্ড আৰু অনুমোদনৰ সময়সীমা পূৰণ কৰিবলৈ কেন্দ্ৰীয় ঔষধ মান নিয়ন্ত্ৰণ সংস্থাক শক্তিশালী কৰাৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে।

ভাৰতৰ অৰ্ধপৰিবাহী খণ্ডৰ সামৰ্থ্য সম্প্ৰসাৰণ আৰু ভাৰত অৰ্ধপৰিবাহী অভিযান (আই এছ এম) ১.০ৰ ক্ষেত্ৰত নিৰ্মাণৰ বাবে কেন্দ্ৰীয় বাজেটত সঁজুলি আৰু সামগ্ৰী উৎপাদন, ফুলষ্টেক ভাৰতীয় আই পি আৰ্হি আৰু যোগান শৃংখল শক্তিশালী কৰাৰ বাবে আই এছ এম ২.০ আৰম্ভ কৰাৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে। শ্ৰীমতী সীতাৰমণে কয় যে প্ৰযুক্তি আৰু দক্ষ কৰ্মশক্তিৰ বিকাশৰ বাবে উদ্যোগ নেতৃত্বাধীন গৱেষণা আৰু প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া হ’ব।

২০২৫ চনৰ এপ্ৰিল মাহত আৰম্ভ হোৱা বৈদ্যুতিক উপাদান নিৰ্মাণকাৰী আঁচনিৰ ব্যয় ২২,৯১৯ কোটি টকা। কেন্দ্ৰীয় বাজেট ২০২৬-২৭ত এইক্ষেত্ৰত মূলধন হিচাপে ব্যয় কৰিবলৈ ৪০,০০০ কোটি টকা ধাৰ্য কৰাৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে।

বিৰল বিশ্বৰ স্থায়ী চুম্বকৰ বাবে এখন আঁচনিৰ ওপৰত কেন্দ্ৰীয় বাজেটত খনিজ সম্পদ সমৃদ্ধ ৰাজ্য ওড়িশা, কেৰালা, অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ আৰু তামিলনাডুত খনন, প্ৰক্ৰিয়াকৰণ, গৱেষণা আৰু উৎপাদনক প্ৰসাৰিত কৰাৰ বাবে উছৰ্গিত আপুৰুগীয়া বিশ্ব কৰিডৰ স্থাপনৰ বাবে সহায় কৰাৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে।

ঘৰুৱা ৰাসায়নিক উৎপাদন বৃদ্ধি আৰু আমদানি-নিৰ্ভৰশীলতা হ্ৰাস কৰিবলৈ কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰীয়ে ক্লাষ্টাৰ ভিত্তিক প্লাগ-এণ্ড-প্লে আৰ্হিত প্ৰত্যাহ্বান ব্যৱস্থাৰ জৰিয়তে ৩খন নিৰ্দিষ্ট ৰাসায়নিক উদ্যান স্থাপন কৰাত ৰাজ্যসমূহক সহায় কৰিবলৈ এখন আঁচনি আৰম্ভ কৰাৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ায়।

বাজেট ভাষণত শ্ৰীমতী ড. নিৰ্মলা সীতাৰমণে কয় যে শক্তিশালী মূলধনী সামগ্ৰীৰ সামৰ্থ্য বিভিন্ন খণ্ডৰ উৎপাদনশীলতা আৰু গুণগত মানৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। এই ক্ষমতা গঢ়ি তোলাৰ দিশত কেন্দ্ৰীয় বাজেটে ২টা স্থানত চিপিএছইসমূহে হাই-টেক সা-সৰঞ্জাম কক্ষ ডিজিটেলভাৱে সক্ষম স্বয়ংক্ৰিয় সেৱা ব্যুৰো হিচাপে স্থাপন কৰাৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছে, যি স্থানীয়ভাৱে পৰিসৰগত আৰু কম খৰচত উচ্চ-নিখুঁত উপাদানসমূহৰ আৰ্হি, পৰীক্ষা আৰু নিৰ্মাণ কৰে। উচ্চ মূল্যৰ আৰু প্ৰযুক্তিগতভাৱে উন্নত চিআইইৰ ঘৰুৱা উৎপাদন শক্তিশালী কৰাৰ বাবে নিৰ্মাণ আৰু আন্তঃগাঁথনি সঁজুলি বৃদ্ধিৰ আঁচনি (চিআইই) প্ৰৱৰ্তন কৰা হ’ব। ইয়াৰ ভিতৰত বহুমহলীয়া এপাৰ্টমেণ্টত লিফ্ট, সৰু-বৰ অগ্নিনিৰ্বাপক সঁজুলিৰ পৰা আৰম্ভ কৰি মেট্ৰ’ আৰু উচ্চ উচ্চতাৰ পথ নিৰ্মাণৰ বাবে সুৰংগ ব’ৰিং সঁজুলিলৈকে হ’ব পাৰে। বাজেটত ৫ বছৰৰ সময়ছোৱাত ১০,০০০ কোটি টকাৰ বাজেট আবণ্টনৰ সৈতে গোলকীয় প্ৰতিযোগিতামূলক কণ্টেইনাৰ উৎপাদন পৰিৱেশতন্ত্ৰ সৃষ্টিৰ বাবে কণ্টেইনাৰ নিৰ্মাণৰ বাবে আঁচনিও প্ৰস্তাৱ কৰা হৈছে।

শ্ৰমসুচল বস্ত্ৰ খণ্ডৰ বাবে বাজেটে প্ৰস্তাৱ কৰিছে যে ৫টা উপ-অংশৰ সৈতে এটা সংহত কাৰ্যসূচী; প্ৰথমতে, ৰেচম, উল আৰু পাট, মানৱসৃষ্ট আঁহ তথা নতুন যুগৰ আঁহ আদি প্ৰাকৃতিক আঁহত আত্মনিৰ্ভৰশীলতাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় আঁহ আঁচনি; দ্বিতীয়তে, যন্ত্ৰপাতি, প্ৰযুক্তি উন্নীতকৰণ আৰু সাধাৰণ পৰীক্ষণ আৰু প্ৰমাণীকৰণ কেন্দ্ৰৰ বাবে মূলধনী সমৰ্থনৰ সৈতে পৰম্পৰাগত ক্লাষ্টাৰসমূহক আধুনিকীকৰণৰ বাবে বস্ত্ৰ সম্প্ৰসাৰণ আৰু নিয়োগ আঁচনি; তৃতীয়তে, বৰ্তমানৰ আঁচনিসমূহক একত্ৰিত আৰু শক্তিশালী কৰাৰ বাবে আৰু শিপিনী আৰু শিল্পীসকলৰ বাবে লক্ষ্যভিত্তিক সমৰ্থন নিশ্চিত কৰাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় হস্ততাঁত আৰু হস্তশিল্প কাৰ্যসূচী; চতুৰ্থতে, গোলকীয় প্ৰতিযোগিতামূলক আৰু বহনক্ষম বস্ত্ৰ আৰু পোছাকক প্ৰসাৰিত কৰাৰ বাবে কৰ-সহজাত পদক্ষেপ; পঞ্চমতে, উদ্যোগ আৰু শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠানৰ সৈতে সহযোগিতাৰ জৰিয়তে বস্ত্ৰ দক্ষতা পৰিৱেশতন্ত্ৰক আধুনিকীকৰণ আৰু উন্নীত কৰিবলৈ সামৰ্থ্য ২.০।

কাৰিকৰী বস্ত্ৰশিল্পৰ মূল্য সংযোজনত গুৰুত্ব আৰোপ কৰি কেন্দ্ৰীয় বাজেটত প্ৰত্যাহ্বানমূলক অৱস্থাত বহুমুখী বস্ত্ৰ উদ্যান স্থাপনৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে।

ইয়াৰ উপৰি কেন্দ্ৰীয় বাজেটত খাদী, হস্ততাঁত আৰু হস্তশিল্পক শক্তিশালী কৰাৰ বাবে মহাত্মা গান্ধী গ্ৰাম স্বৰাজৰ পদক্ষেপ আৰম্ভ কৰাৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে। ইয়াৰ দ্বাৰা গোলকীয় বজাৰ সংযোগ আৰু ব্ৰেণ্ডিঙত সহায়ক হ’ব। বাজেটত নিৰ্দিষ্ট কৰা হৈছে যে ইয়াৰ দ্বাৰা প্ৰশিক্ষণ, দক্ষতা, প্ৰক্ৰিয়াৰ মানদণ্ড আৰু উৎপাদন সুশৃংখলিত তথা সমৰ্থন কৰা হ’ব। ইয়াৰ দ্বাৰা আমাৰ শিপিনী, গাঁৱৰ উদ্যোগসমূহ, এক জিলা এক উৎপাদন পদক্ষেপ আৰু গ্ৰাম্য যুৱক-যুৱতীসকল উপকৃত হ’ব বুলি বাজেটত উল্লেখ কৰা হৈছে।

বাজেট দাখিলৰ সময়ত শ্ৰীমতী সীতাৰমণে কয় যে ভাৰতে উচ্চমানৰ, সুলভ মূল্যৰ ক্ৰীড়া সামগ্ৰীৰ গোলকীয় কেন্দ্ৰ হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰাৰ সম্ভাৱনা আছে। এই প্ৰচেষ্টাত বাজেটত ক্ৰীড়া সামগ্ৰীৰ বাবে এক উছৰ্গিত পদক্ষেপৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে, যি সঁজুলিবোৰৰ আৰ্হি প্ৰস্তুতৰ লগতে কেঁচামাল বিজ্ঞানৰ ক্ষেত্ৰতো উৎপাদন, গৱেষণা আৰু উদ্ভাৱনক প্ৰসাৰিত কৰিব।

***

NB/SB/P/KD