કેન્દ્રીય સંસ્કૃતિ અને પ્રવાસન મંત્રી શ્રી ગજેન્દ્ર સિંહ શેખાવતે આજે નવી દિલ્હીમાં સંસ્કૃતિ મંત્રાલયના સચિવ શ્રી વિવેક અગ્રવાલની ઉપસ્થિતિમાં PM મેમેન્ટોઝ ઈ-ઓક્શનની 8મી આવૃત્તિ લોન્ચ કરી હતી. આ હરાજી નાગરિકો, સંગ્રહકર્તાઓ, સંસ્થાઓ અને કળા તથા સંસ્કૃતિના ઉત્સાહીઓને વિવિધ પ્રસંગોએ માનનીય પ્રધાનમંત્રીને ભેટ આપવામાં આવેલા અનન્ય મેમેન્ટોઝ પ્રાપ્ત કરવાની તક પૂરી પાડે છે. PM મેમેન્ટોઝ ઈ-ઓક્શનની 8મી આવૃત્તિ 17મી સપ્ટેમ્બર 2026 થી અધિકૃત પોર્ટલ www.pmmementos.gov.in દ્વારા શરૂ થશે.

મીડિયાને સંબોધતા શ્રી ગજેન્દ્ર સિંહ શેખાવતે જણાવ્યું હતું કે આ આવૃત્તિમાં કુલ 1,498 મેમેન્ટોઝ ઓફર કરવામાં આવી રહ્યા છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે આ સંગ્રહ ભારતની સમૃદ્ધ અને વિવિધ સાંસ્કૃતિક વિરાસતને પ્રતિબિંબિત કરે છે અને તેમાં દેશની કલાત્મક પરંપરાઓ, પરંપરાગત કારીગરી, સાંસ્કૃતિક પ્રથાઓ, આધ્યાત્મિક પરંપરાઓ અને રમતગમતની સિદ્ધિઓનું પ્રતિનિધિત્વ કરતી વસ્તુઓનો સમાવેશ થાય છે. આ મેમેન્ટોઝ દેશના વિવિધ ભાગોમાંથી એકત્રિત કરવામાં આવ્યા છે, જે આ સંગ્રહને એક વિશિષ્ટ સર્વ-ભારતીય (પાન ઈન્ડિયા) સ્વરૂપ આપે છે.

કેન્દ્રીય મંત્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે સંગ્રહમાં રાજ્યવાર પ્રતિનિધિત્વ ભારતની ભૌગોલિક અને સાંસ્કૃતિક વિવિધતાને વધુ દર્શાવે છે. તેમણે નોંધ્યું હતું કે મોટા પ્રતિનિધિત્વમાં પશ્ચિમ બંગાળ, ઉત્તર પ્રદેશ, ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર, આસામ, બિહાર અને ઓડિશાના મેમેન્ટોઝ શામેલ છે. શ્રી શેખાવતે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે 8મી આવૃત્તિમાં 50 ચિહ્નિત 'હિરો ઓબ્જેક્ટ્સ' શામેલ છે, જે સંગ્રહના કેટલાક વિશિષ્ટ નમૂનાઓનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. આમાં કર્ણાટકમાંથી ભગવાન રામની ચાંદીની સ્મૃતિચિહ્ન (સિલ્વર મેમેન્ટો), જેની મૂળ કિંમત (બેઝ પ્રાઇસ) ₹13.50 લાખ છે; કાકતીય કલા તોરણની ચાંદીની પ્રતિકૃતિ, જેની મૂળ કિંમત ₹9 લાખ છે; ફ્રેમ કરેલું 'ટ્રી ઓફ લાઈફ' ગોંડ આર્ટ પેઇન્ટિંગ, જેની મૂળ કિંમત ₹7.50 લાખ છે; રથ પર જગન્નાથ પરિવાર, જેની મૂળ કિંમત ₹6 લાખ છે; અને 99.99 ફાઇન ગોલ્ડ-પ્લેટેડ ફ્રેમવાળી રાધા કૃષ્ણા આર્ટવર્ક, જેની મૂળ કિંમત ₹5.40 લાખ છે, તેનો સમાવેશ થાય છે.

શ્રી શેખાવતે જણાવ્યું હતું કે PM મેમેન્ટોઝ ઈ-ઓક્શનનું આયોજન ક્રમિક આવૃત્તિઓ દ્વારા કરવામાં આવ્યું છે અને તેમાં નાગરિકો, સંગ્રહકર્તાઓ અને સંસ્થાઓની ભાગીદારી જોવા મળી છે. તેમણે નોંધ્યું હતું કે આ પહેલ ભારતની વિવિધ કલાત્મક અને સાંસ્કૃતિક પરંપરાઓની પ્રશંસા કરવાની તક ઊભી કરવાની સાથે આ મેમેન્ટોઝને જનતા માટે ઉપલબ્ધ કરાવવા માટે એક પારદર્શક મિકેનિઝમ પૂરું પાડે છે. આ પહેલના મહત્વ પર પ્રકાશ પાડતા મંત્રીશ્રીએ જણાવ્યું હતું કે PM મેમેન્ટોઝ ઈ-ઓક્શનનું એક મહત્વપૂર્ણ પાસું એ છે કે હરાજીમાંથી મળતી આવક નમામિ ગંગે કાર્યક્રમમાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે છે. તેમણે કહ્યું કે આ રીતે આ પહેલ ભારતના સાંસ્કૃતિક વારસા અને ગંગા નદીના પુનરુદ્ધાર તથા સંરક્ષણ માટેના રાષ્ટ્રીય મિશન વચ્ચે એક અર્થપૂર્ણ જોડાણ બનાવે છે.

સંસ્કૃતિ મંત્રાલય હેઠળની નેશનલ ગેલરી ઓફ મોર્ડન આર્ટ (NGMA), નવી દિલ્હીએ આ પહેલના દસ્તાવેજીકરણ, પ્રદર્શન અને કાર્યકારી પાસાઓનું સંકલન કર્યું છે. આ પ્રક્રિયામાં વિવિધ હિતધારકો સાથે સંકલન સમાવિષ્ટ છે, જેમાં તકનીકી અને પોર્ટલ સંબંધિત સહયોગ માટે NIC, મૂલ્યાંકન અને વેલ્યુએશન માટે સંબંધિત અધિકારીઓ, પેમેન્ટ ગેટવે સપોર્ટ માટે SBI, અને સફળતાપૂર્વક ખરીદેલી વસ્તુઓના પેકિંગ અને ડિલિવરી માટે નિયુક્ત ફાઇન આર્ટ હેન્ડલિંગ એજન્સીનો સમાવેશ થાય છે.

સાથે યોજાનારું એક પ્રદર્શન મુલાકાતીઓને ઈ-ઓક્શનમાં ભાગ લેતા પહેલા મેમેન્ટોઝ જોવાની અને તેના કલાત્મક તથા સાંસ્કૃતિક મહત્વને સમજવાની તક પૂરી પાડશે. આ પ્રદર્શન જનતાને સંગ્રહમાં દર્શાવવામાં આવેલી ભારતની પરંપરાગત હસ્તકળા, કલાત્મક પ્રથાઓ અને સાંસ્કૃતિક અભિવ્યક્તિઓની વિવિધતાને જાણવા માટે પણ સક્ષમ બનાવશે.

સંસ્કૃતિ મંત્રાલય ભારતના નાગરિકો, સંગ્રહકર્તાઓ, સંસ્થાઓ, કોર્પોરેટ્સ, કલા પ્રેમીઓ અને સાર્વજનિક જનતાને આ સંગ્રહ જોવા, પ્રદર્શનની મુલાકાત લેવા અને PM મેમેન્ટોઝ ઈ-ઓક્શનની 8મી આવૃત્તિમાં ભાગ લેવા માટે આમંત્રણ આપે છે.

PM મેમેન્ટોઝ ઈ-ઓક્શન એ એક એવી પહેલ છે જે ભારતના વારસા, કળા, કારીગરી અને સાંસ્કૃતિક વિવિધતાની ઉજવણી કરે છે, સાથે સાથે જનભાગીદારીને સક્ષમ બનાવે છે અને નમામિ ગંગે કાર્યક્રમ દ્વારા એક મહત્વપૂર્ણ રાષ્ટ્રીય હેતુમાં યોગદાન આપે છે.

SM/BS/JD