ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯ
12ನೇ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಪರಿಸರ ಸಚಿವರ ಸಭೆ
ಜ್ಞಾನಾಧರಿತ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗೆ ಚಾಲನೆ
प्रविष्टि तिथि:
18 AUG 2026 1:05PM by PIB Bengaluru
ಭಾರತದ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ 2026 ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ 12 ನೇ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಪರಿಸರ ಸಚಿವರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವ ಶ್ರೀ ಭೂಪೇಂದರ್ ಯಾದವ್ ಅವರು ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಿಯೋಗಗಳ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರೊಂದಿಗೆ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಪರಿಸರ ಕಾರ್ಯ ಗುಂಪು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ನಾಲ್ಕು ಜ್ಞಾನ ಸಂಕಲನಗಳನ್ನು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಈ ದಾಖಲೆಗಳು ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ರೂಢಿಗಳು, ಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ನಾವಿನ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ
ಈ ಸಂಕಲನಗಳು ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಪರಿಸರ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಂಡ ರಚನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಚರ್ಚೆಗಳ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿವೆ, ಇದು ನಾಲ್ಕು ಸಹಯೋಗದ ಜ್ಞಾನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಸಂಕಲಿಸುತ್ತವೆ. ಒಟ್ಟಾಗಿ, ಅವು ಸಹಕಾರದ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಸಾಕಾರಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅನುಭವಗಳು, ಪ್ರಮುಖ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು, ನವೀನ ಪರಿಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ.

-
1. ಸುಸ್ಥಿರ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅನುಭವಗಳು, ಪ್ರಮುಖ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಯಶೋಗಾಥೆಗಳ ಸಂಕಲನ: ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವಾಲಯ (ಎಂಒಇಎಫ್ಸಿಸಿ) ಭಾರತದ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ 2026 ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಕಲಿಸಿದ ಸುಸ್ಥಿರ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅನುಭವಗಳು, ಪ್ರಮುಖ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಯಶೋಗಾಥೆಗಳ ಸಂಕಲನವು ಬ್ರೆಜಿಲ್, ಚೀನಾ, ಈಜಿಪ್ಟ್, ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ, ಭಾರತ, ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಯುಎಇ ಸೇರಿದಂತೆ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಾದ್ಯಂತ ಅನುಕರಣೀಯ ಪ್ರಕರಣ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವ ಸಾಮೂಹಿಕ ಜ್ಞಾನ ಭಂಡಾರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ನೀತಿ ನಾವೀನ್ಯತೆ, ನಡವಳಿಕೆ ಬದಲಾವಣೆಯ ಉಪಕ್ರಮಗಳು, ಪರಿಸರ ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಮುದಾಯದ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ, ಸುಸ್ಥಿರ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನೆ, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕ ವಿಧಾನಗಳು, ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ, ಶುದ್ಧ ಇಂಧನ ಪರಿವರ್ತನೆಗಳು ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಸುಸ್ಥಿರ ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಹೇಗೆ ಜಾರಿಗೆ ತರುತ್ತಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಂಕಲನವು ದಾಖಲಿಸುತ್ತದೆ.
2. ಸಮಗ್ರ ಅಗ್ನಿ ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ನವೀನ ವಿಧಾನಗಳ ಸಂಕಲನ: ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ, ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಹವಾಮಾನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಬರಗಾಲ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ತಾಪಮಾನವು ಕಾಡ್ಗಿಚ್ಚಿನ ಆವರ್ತನ ಮತ್ತು ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದೆ, ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆ, ಜೀವನೋಪಾಯ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಈ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸವಾಲನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಭಾರತವು ತನ್ನ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ 2026 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಸಮಗ್ರ ಕಾಡ್ಗಿಚ್ಚು ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರದಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಗೆ ತಂದಿತು. ಸಮುದಾಯ ನೇತೃತ್ವದ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ/ದೇಶೀಯ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಆರಂಭಿಕ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಸನ್ನದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಸಮಗ್ರ ಕಾಡ್ಗಿಚ್ಚು ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸಂಘಟಿತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯವರೆಗೆ ಅನುಭವಗಳು, ನವೀನ ಪರಿಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಪ್ರಯತ್ನವು ದೇಶಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿತು.
ಇದರಿಂದಾದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದರೆ "ಸಮಗ್ರ ಕಾಡ್ಗಿಚ್ಚು ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ನವೀನ ವಿಧಾನಗಳು" ಕುರಿತ ಸಂಕಲನವಾಗಿದೆ. ದೇಶದ ಅನುಭವಗಳ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಸಂಕಲನವು ಹಂಚಿಕೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ: ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಯಿಂದ ಸಿದ್ಧತೆಯವರೆಗೆ, ಆರಂಭಿಕ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಆರಂಭಿಕ ಕ್ರಮದವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಚೇತರಿಕೆಗೆ - ನಾವು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು. ಜ್ಞಾನ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ದೇಶಗಳು ಸಾಮೂಹಿಕ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಬಹುದು, ಅರಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬಹುದು, ಜೀವನೋಪಾಯಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಅಗ್ನಿ-ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬಹುದು.
3. ಸಮಗ್ರ ಭೂದೃಶ್ಯ ಆಧಾರಿತ ಹಸಿರು ವಿಧಾನಗಳ ಸಂಕಲನವು ಭೂ ಸವಕಳಿ, ಮರುಭೂಮಿಕರಣ, ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ನಷ್ಟ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಅಂತರ್ ಸಂಪರ್ಕಿತ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುವಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಅನುಭವಗಳು, ಉತ್ತಮ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ನೀತಿ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಸಾಮೂಹಿಕ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಭೂದೃಶ್ಯ ಆಧಾರಿತ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಅನುಭವ ಹಂಚಿಕೆ, ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವರ್ಧನೆ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಹಕಾರ, ಸಹಯೋಗದ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಹಾಗು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಧಾನಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಬಹುದಾದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಸಂಕಲನವು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುವ, ಹವಾಮಾನ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ, ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವಾಗ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವತ್ತ ಇದು ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
4. ವಿಸ್ತೃತ ಉತ್ಪಾದಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಚೌಕಟ್ಟುಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭ್ಯಾಸಗಳ ಕುರಿತಾದ ಸಂಕಲನವು ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲ-ಸಮರ್ಥ ಆರ್ಥಿಕತೆಯತ್ತ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಅನುಭವಗಳು, ನೀತಿ ವಿಧಾನಗಳು, ನಿಯಂತ್ರಕ ಸಾಧನಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ಸಮುದಾಯ ನೇತೃತ್ವದ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ತ್ಯಾಜ್ಯ-ವಿನಿಮಯ ವೇದಿಕೆಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು, ಡಿಜಿಟಲ್ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಮರುಬಳಕೆ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಗ್ರ ತ್ಯಾಜ್ಯ-ವಲಯ ಸುಧಾರಣೆಗಳವರೆಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಇದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಸಂಕಲನವು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಆಧಾರಿತ ವಿಸ್ತೃತ ಉತ್ಪಾದಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ (EPR) ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದತ್ತ ಭಾರತದ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ, ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ವಿಸ್ತರಣೆಗಳಿಂದ ಬೆಂಬಲಿತವಾಗಿದೆ. ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಅನುಭವ ಹಂಚಿಕೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವಿಕೆ ಪರಿಹಾರಗಳು, ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲ-ಸಮರ್ಥ, ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಆರ್ಥಿಕತೆಗಳನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಲು ವೃತ್ತಾಕಾರದ ವ್ಯವಹಾರ ಮಾದರಿಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಬಹುದಾದ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಸಹ ಇದು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ.
*****
(रिलीज़ आईडी: 2300820)
आगंतुक पटल : 22