પ્રધાનમંત્રીનું કાર્યાલય
azadi ka amrit mahotsav

રમતગમત ક્ષેત્રે સહયોગ માટે ભારત-ઓસ્ટ્રેલિયા રોડમેપ

प्रविष्टि तिथि: 10 JUL 2026 10:07AM by PIB Ahmedabad

રમતગમત એ ભારત અને ઓસ્ટ્રેલિયા વચ્ચેનો એક શક્તિશાળી સેતુ છે, જે સમુદાયોને એકસાથે લાવે છે અને સહયોગ માટે નવા માર્ગો ખોલે છે.

રમતગમતમાં સહકાર અંગેના 2023ના એમઓયુ (MoU) પર આગળ વધતા, રમતગમત ક્ષેત્રે સહયોગ માટેનો ભારત-ઓસ્ટ્રેલિયા રોડમેપ આપણા દ્વિપક્ષીય સંબંધોના આ આધારસ્તંભને મજબૂત કરવા માટે વ્યવહારુ, ભવિષ્ય-કેન્દ્રિત પ્રાથમિકતાઓ અને તકો નક્કી કરે છે.

આગામી દાયકાની તકોને ધ્યાનમાં રાખીને — જેમાં અમદાવાદમાં 2030 કોમનવેલ્થ ગેમ્સ, બ્રિસ્બેન 2032 ઓલિમ્પિક અને પેરાલિમ્પિક ગેમ્સ, અને ભવિષ્યમાં ઓલિમ્પિક અને પેરાલિમ્પિક ગેમ્સની યજમાની કરવાની ભારતની મહત્વાકાંક્ષા સામેલ છે — આ રોડમેપ વહેંચાયેલી પ્રાથમિકતાઓ, ક્ષમતાઓ અને સંસાધનોને અનુરૂપ સહયોગના લક્ષિત ક્ષેત્રોની ઓળખ કરે છે.

ઓસ્ટ્રેલિયા અને ભારતમાં રમતગમતના શાસન અને રમતગમતના ઇકોસિસ્ટમના વિકાસમાં રહેલા તફાવતોને માન આપીને, અને ભદ્ર અને સામુદાયિક રમતગમતને પ્રોત્સાહન આપવામાં રમતગમત સંસ્થાઓ, વ્યવસાયો, રાજ્ય-સ્તરની સરકારો, યુનિવર્સિટીઓ અને સમુદાય જૂથોની અગ્રણી ભૂમિકાને સ્વીકારીને, અમે બંને દેશોને લાભ આપતી તમામ સ્તરે મજબૂત રમતગમત ભાગીદારીને પ્રોત્સાહિત કરવા માટે સંબંધિત સંસ્થાઓ વચ્ચે જોડાણની સુવિધા આપવા અને સહયોગી રીતે કામ કરવાની પદ્ધતિઓને ટેકો આપવા માટે પ્રતિબદ્ધ છીએ.

અમલીકરણ વ્યવહારુ અને પરિણામ-લક્ષી રહેશે, જેમાં ઉપલબ્ધ સંસાધનો અને મુખ્ય ઇવેન્ટની સમયરેખાને અનુરૂપ પ્રવૃત્તિઓને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે.

સહયોગ સ્થાપિત ભાગીદારી દ્વારા વિતરિત કરવામાં આવશે, જેને લવચીક, માંગ-આધારિત વ્યવસ્થાઓ દ્વારા સમર્થન આપવામાં આવશે, જેમાં પ્રવૃત્તિઓ માટે સંસાધનો પૂરા પાડવાની જવાબદારી અંગે કેસ-બાય-કેસ (પ્રસંગોપાત) ધોરણે વાટાઘાટો કરવામાં આવશે. આ અભિગમ વ્યવહારુ, ટકાઉ અને પરસ્પર ફાયદાકારક પરિણામો સુનિશ્ચિત કરે છે.

આ સંદર્ભમાં, આ રોડમેપ હેઠળ સહયોગ માટે નીચેના ક્ષેત્રોને ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાના ક્ષેત્રો તરીકે ઓળખવામાં આવ્યા છે:

A. ક્ષમતા નિર્માણ (કેપેસિટી બિલ્ડિંગ):

  • ભારતમાં પ્રાથમિકતા ધરાવતી રમતગમતમાં હાઇ-પર્ફોર્મન્સ સ્પોર્ટ્સ સેન્ટર્સ સ્થાપવા અને ચલાવવામાં શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓ શેર કરવા માટે સહયોગ કરવો.
  • પેરા સ્પોર્ટ્સને એક મુખ્ય પ્રાથમિકતા અને સહયોગ માટેની તક તરીકે ઓળખવી, જેમાં પેરા ક્લાસિફિકેશન, કોચિંગ અને પર્ફોર્મન્સ સપોર્ટમાં ઓસ્ટ્રેલિયન કુશળતાનો સમાવેશ થાય છે, જ્યાં યોગ્ય હોય ત્યાં ભારતીય અને ઓસ્ટ્રેલિયન યુનિવર્સિટીઓ વચ્ચે સંભવિત લિંક્સ સ્થાપિત કરવી.
  • ઓસ્ટ્રેલિયાના કોચ ડેવલપમેન્ટ મોડલ્સના આધારે, બે-તરફી વિનિમયની સુવિધા આપવી જે ભારતીય કોચ અને કોચ શિક્ષકોને ઓસ્ટ્રેલિયામાં અને ઓસ્ટ્રેલિયન કોચ અને કોચ શિક્ષકોને ભારતમાં લાવે, જ્યાં યોગ્ય હોય ત્યાં 'ટ્રેન ધ ટ્રેનર' અભિગમનો ઉપયોગ કરવો.
  • પરસ્પર શિક્ષણ, શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓની વહેંચણી, અને શાળાની રમતો, રમત વિજ્ઞાન અને શારીરિક શિક્ષણમાં સામુદાયિક ભાગીદારી જેવા ક્ષેત્રોમાં સહયોગની સુવિધા માટે ભારત અને ઓસ્ટ્રેલિયા વચ્ચે શારીરિક શિક્ષણ વિનિમય કાર્યક્રમ શરૂ કરી શકાય છે.
  • યોગ અને ભારતમાં સ્થિત યોગાસન રમત માટેના ફેડરેશન, વર્લ્ડ યોગાસનના શારીરિક અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય લાભોને સ્વીકારીને, જ્ઞાન વહેંચવા, સહયોગ વધારવા અને ઓસ્ટ્રેલિયામાં યોગમાં ભાગીદારીને પ્રોત્સાહિત કરવાની તકોની ઓળખ કરવી.
  • ઇન્ડિયા ઓસ્ટ્રેલિયા હાઇ પર્ફોર્મન્સ કોચ ડેવલપમેન્ટ પ્રોગ્રામના ભાગ રૂપે પસંદગીના ભારતીય કોચની ક્ષમતા વધારવા માટે ઓસ્ટ્રેલિયન સ્પોર્ટ્સ કમિશન સાથે મળીને કામ કરવું.
  • ભારત સરકાર દ્વારા ભંડોળ પૂરું પાડવામાં આવતી વિદ્યાર્થી શિષ્યવૃત્તિઓ દ્વારા ઓસ્ટ્રેલિયામાં હાઇ-પર્ફોર્મન્સ પ્રોગ્રામ્સના ભાગ રૂપે હોનહાર યુવા ભારતીય રમતવીરોને ટેકો આપવા માટે રમતગમત સંગઠનો અને યુનિવર્સિટીઓ જેવા સંબંધિત બિન-સરકારી હિસ્સેદારો દ્વારા તકો શોધવી.

B. સહયોગી રમત વિજ્ઞાન અને તકનીકી સંશોધન (કોલેબોરેટિવ સ્પોર્ટ્સ સાયન્સ એન્ડ ટેકનોલોજી રિસર્ચ):

  • એથ્લેટ પર્ફોર્મન્સ એનાલિટિક્સ, ઇજા નિવારણ, સ્પોર્ટ્સ ન્યુટ્રિશન, વેરિયેબલ પર્ફોર્મન્સ ટેકનોલોજી, રિકવરી ટેકનિક અને પેરા સ્પોર્ટ્સ પર ભારત અને ઓસ્ટ્રેલિયાની યુનિવર્સિટીઓ વચ્ચે સંયુક્ત સંશોધન અને વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સને પ્રોત્સાહિત કરવા.
  • રમતગમતના અભ્યાસક્રમો સહ-વિકસિત કરવા માટે ભારતીય અને ઓસ્ટ્રેલિયન યુનિવર્સિટીઓ વચ્ચે ભાગીદારીને પ્રોત્સાહિત કરવી.
  • સ્પોર્ટ ઇન્ટેગ્રિટી ઓસ્ટ્રેલિયા અને નેશનલ એન્ટી-ડોપિંગ એજન્સી ઇન્ડિયા, વાડા (WADA) એશિયા/ઓશેનિયા ઓફિસ સાથે જોડાણ દ્વારા અને રમતગમતમાં ડોપિંગ વિરુદ્ધ યુનેસ્કો (UNESCO) આંતરરાષ્ટ્રીય કન્વેન્શન જૂથોમાં પ્રતિનિધિત્વ દ્વારા વાડા (WADA) ની આગેવાની હેઠળના ક્ષમતા નિર્માણ કાર્યક્રમોને સમર્થન આપીને આંતરરાષ્ટ્રીય એન્ટી-ડોપિંગ પ્રયાસોમાં યોગદાન આપે છે.

C. મુખ્ય રમતગમત ઈવેન્ટ્સ (મેજર સ્પોર્ટિંગ ઈવેન્ટ્સ):

  • મોટી ઈવેન્ટ્સ યજમાની કરવા માટેની શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓનું આદાનપ્રદાન કરવા ઓસ્ટ્રેલિયન રાજ્યો અને પ્રદેશો તેમજ રાષ્ટ્રીય રમતગમત સંગઠનો સાથે સહયોગ કરવો.
  • પરસ્પર રસની રમતો (જેમ કે ઓસ્ટ્રેલિયામાં કબડ્ડી અને ખો ખો, અને ભારતમાં ઓસ્ટ્રેલિયન ફૂટબોલ લીગ અને બાસ્કેટબોલ) ને પ્રોત્સાહન આપવા માટે બંને દેશોમાં પ્રદર્શન મેચો અને યુવા ઈવેન્ટ્સ યોજવાની તકો શોધવી.
  • ઓલિમ્પિક, પેરાલિમ્પિક અને કોમનવેલ્થ ગેમ્સ જેવી મુખ્ય રમતગમત ઈવેન્ટ્સના બિલ્ડ-અપનો લાભ ઉઠાવીને ભારતીય અને ઓસ્ટ્રેલિયન રમતગમત સંસ્થાઓ વચ્ચે મુખ્ય રમતગમત ઈવેન્ટ્સ દરમિયાન અને તેના બિલ્ડ-અપમાં વહેંચાયેલી સુવિધાઓ, સ્પર્ધાઓ અને સપોર્ટ નેટવર્ક માટે ઔપચારિક, પરસ્પર વ્યવસ્થાઓ સ્થાપિત કરવી.
  • ડિસેમ્બર 2026 માં ચેન્નાઈમાં ભારતમાં રમાનારી સૌપ્રથમ બિગ બૅશ લીગ (BBL) મેચને આવકારીને, ક્રિકેટ ઓસ્ટ્રેલિયા અને ભારતીય ક્રિકેટ કંટ્રોલ બોર્ડ (BCCI) ને ભારતમાં વાર્ષિક BBL મેચો યોજવાની પ્રતિબદ્ધતા તરફ કામ કરવા પ્રોત્સાહિત કરવા.

D. રમતગમત ઉદ્યોગ અને રોકાણ પ્લેટફોર્મ (સ્પોર્ટ્સ ઇન્ડસ્ટ્રી એન્ડ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ પ્લેટફોર્મ):

  • રમતગમતના સાધનોના ઉત્પાદન, સ્પોર્ટ્સ મીડિયા અને બ્રોડકાસ્ટિંગ, ઈવેન્ટ મેનેજમેન્ટ અને સ્પોર્ટ્સ સ્ટાર્ટ-અપ્સ પર ભારતીય અને ઓસ્ટ્રેલિયન કંપનીઓ વચ્ચે સહયોગને પ્રોત્સાહન આપવા માટે ડિસેમ્બર 2026 માં મુંબઈમાં ઓસ્ટ્રેલિયા દ્વારા ભંડોળ પૂરું પાડવામાં આવેલ સ્પોર્ટ્સ ઇન્ડસ્ટ્રી સમિટ પર આગળ વધવું.
  • માહિતી સત્રો દ્વારા ભારતીય રમતગમત બજારમાં ઓસ્ટ્રેલિયન રમતગમત ક્ષેત્રના વ્યવસાયોને સુવિધા આપવી અને તેનાથી વિપરીત (ઓસ્ટ્રેલિયન બજારમાં ભારતીય વ્યવસાયોને સુવિધા આપવી).
  • ઓસ્ટ્રેલિયામાં ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા, સ્પર્ધાત્મક કિંમતના રમતગમતના સાધનોની ભારતની નિકાસનો વિસ્તાર કરવો.
  • કોચિંગ, કોચ ડેવલપમેન્ટ, સ્ટ્રેન્થ એન્ડ કન્ડીશનીંગ, એથ્લેટ કલ્યાણ, પોષણ અને મનોવિજ્ઞાન સહિત હાઇ-પર્ફોર્મન્સ સ્પોર્ટ્સમાં ઓસ્ટ્રેલિયન કુશળતાની નિકાસનો વિસ્તાર કરવો.

E. રમતગમતમાં મહિલા ભાગીદારી:

  • રમતગમતમાં મહિલાઓનું નેતૃત્વ, આરોગ્ય, હાઇ-પર્ફોર્મન્સ અને ભાગીદારીને પ્રોત્સાહન આપતી સંયુક્ત પહેલો શરૂ કરવી, જેમાં મહિલા એથ્લેટ્સ માટે દ્વિપક્ષીય ટુર્નામેન્ટનો સમાવેશ થાય છે, જે ઓસ્ટ્રેલિયન સ્પોર્ટ્સ કમિશનના ફ્લેગશિપ પ્રોગ્રામ્સ પર આધારિત છે, એ સ્વીકારીને કે રમતગમત એ મહિલાઓના આર્થિક સશક્તિકરણ, નેતૃત્વ, આરોગ્ય અને સામાજિક સમાવેશ માટેનો એક શક્તિશાળી માર્ગ છે.

SM/IJ/GP

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad   Image result for facebook icon /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com


(रिलीज़ आईडी: 2283128) आगंतुक पटल : 14
इस विज्ञप्ति को इन भाषाओं में पढ़ें: English , Urdu , हिन्दी , Assamese , Tamil , Malayalam