গৃহ মন্ত্ৰালয়
কেন্দ্ৰীয় গৃহ আৰু সমবায় মন্ত্ৰী শ্ৰী অমিত শ্বাহে আজি নতুন দিল্লীত অনুষ্ঠিত ২৬ সংখ্যক সৰ্বভাৰতীয় ফিংগাৰপ্ৰিণ্ট সন্মিলন-২০২৬ৰ উদ্বোধনী অধিৱেশনত মুখ্য অতিথি হিচাপে ভাষণ দিয়ে
আজি মুকলি কৰা এনচিআৰবি-অভিজ্ঞান, চিআৰপিআই, ই-প্ৰচিকিউচন ২.০ আৰু ই-ফৰেনছিক ২.০ এপসমূহে বিচাৰাধীন গোচৰসমূহৰ ক্ষিপ্ৰ নিষ্পত্তি আৰু সময়মতে ন্যায়ৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিব
এফ আই আৰৰ পৰা দোষী সাব্যস্ত হোৱালৈকে ৩ বছৰৰ ভিতৰত ন্যায় সুনিশ্চিত কৰাটো মোদী চৰকাৰৰ অপৰাধমূলক ন্যায় সংস্কাৰৰ অন্যতম মূল উদ্দেশ্য
গৃহ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ে উচ্চতম ন্যায়ালয় আৰু উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ সৈতে মিলি বিচাৰাধীন গোচৰ হ্ৰাস কৰাৰ বাবে ৰূপৰেখা প্ৰস্তুত কৰিছে
অপৰাধী যিমানেই চতুৰ নহওক কিয়, তেওঁ আইন আৰু বিজ্ঞানৰ সংযুক্ত শক্তিৰ পৰা সাৰি যাব নোৱাৰে
এনএএফআইএছ, চিআৰপিআই, ই-প্ৰচিকিউচন আৰু ই-ফৰেনছিক চেণ্টাৰে অপৰাধমূলক ন্যায় শৃংখলত প্ৰযুক্তিক একত্ৰিত কৰি তথ্যক কাৰ্যকৰী চোৰাংচোৱালৈ ৰূপান্তৰিত কৰিছে
পৰম্পৰাগত শক্তিভিত্তিক পুলিচিং মডেলৰ বাহিৰলৈ গৈ বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণভিত্তিক তদন্ত অপৰাধ নিয়ন্ত্ৰণৰ আটাইতকৈ ফলপ্ৰসূ উপায় হৈ পৰিছে
পুনৰাবৃত্তিমূলক অপৰাধী আৰু আন্তঃৰাজ্যিক অপৰাধ নেটৱৰ্কক এআই, মেচিন লাৰ্নিং আৰু আৰ্হি বিশ্লেষণৰ জৰিয়তে অপৰাধ সংঘটিত কৰাৰ আগতে ৰোধ কৰিবলৈ এটা নতুন কাঠামো প্ৰস্তুত কৰা হৈছে
এনচিআৰবি, বিপিআৰএণ্ডডি তথ্য সংৰক্ষণ সংস্থাৰ পৰা চোৰাংচোৱাৰ দ্বাৰা পৰিচালিত অপৰাধ প্ৰতিৰোধ সংস্থালৈ ৰূপান্তৰিত হৈছে
অপৰাধ সংঘটিত হোৱাৰ পিছত ব্যৱস্থা লোৱাৰ ঊৰ্ধ্বলৈ গৈ অপৰাধ সংঘটিত হোৱাৰ আগতেই ইয়াক প্ৰতিৰোধ কৰিবলৈ এটা ভৱিষ্যদ্বাণীমূলক নিৰীক্ষণ কাঠামো প্ৰস্তুত কৰা হৈছে
১ কোটি ২৯ লাখ ফিংগাৰপ্ৰিণ্ট ৰেকৰ্ড, ৯ লাখ নাৰ্কো-অপাৰেটিভ অপৰাধীৰ তথ্য আৰু ৩ লাখ ৬৫ হাজাৰ মানৱ সৰবৰাহৰ ৰেকৰ্ডক এ আই আৰু মেচিন লাৰ্নিঙৰ জৰিয়তে কাৰ্যকৰী চোৰাংচোৱালৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হ’ব
সমগ্ৰ দেশৰ ১৭,৮৪০খন আৰক্ষী থানাত চিচিটিএনএছৰ সুবিধা আছে আৰু ৩৭ কোটি ৬৮ লাখ অনলাইন ৰেকৰ্ডৰ এআই বিশ্লেষণ অপৰাধীক গ্ৰেপ্তাৰ কৰাৰ বাবে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ আহিলা হৈ পৰিব
प्रविष्टि तिथि:
19 JUN 2026 5:46PM by PIB Guwahati
কেন্দ্ৰীয় গৃহ তথা সমবায় মন্ত্ৰী শ্ৰী অমিত শ্বাহে আজি নতুন দিল্লীত অনুষ্ঠিত ২৬ সংখ্যক সৰ্বভাৰতীয় ফিংগাৰপ্ৰিণ্ট সন্মিলন ২০২৬ৰ উদ্বোধনী অধিৱেশনত মুখ্য অতিথি হিচাপে ভাষণ দিয়ে। গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে এনচিআৰবি-অভিজ্ঞান, চিআৰপিআই, ই-প্ৰচিকিউচন ২.০ আৰু ই-ফৰেনছিক ২.০ এপসমূহো মুকলি কৰে। এই অনুষ্ঠানত চোৰাংচোৱা ব্যুৰো (আই বি)ৰ সঞ্চালক, ৰাষ্ট্ৰীয় অপৰাধ অভিলেখ ব্যুৰো (এন চি আৰ বি)ৰ সঞ্চালক, কেন্দ্ৰীয় ফৰেনছিক বিজ্ঞান গৱেষণাগাৰ (চি এফ এছ এল)ৰ সঞ্চালককে ধৰি কেইবাজনো বিশিষ্ট ব্যক্তি উপস্থিত থাকে।

ভাষণত কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰী শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে আমাৰ দেশ বৰ্তমান অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাৰ ৰূপান্তৰৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায়ৰ মাজেৰে আগবাঢ়িছে। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে সংবিধানে নাগৰিকক নিশ্চিত কৰা অধিকাৰ লাভৰ বাবে অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাক এক ফলপ্ৰসূ আৰু উপযুক্ত আহিলা হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ সময় আহি পৰিছে।
শ্ৰী অমিত শ্বাহে উল্লেখ কৰে যে মোদী চৰকাৰে ২০১৯ চনৰ আগষ্ট মাহৰ পৰা অপৰাধমূলক আইনসমূহৰ আমূল সংস্কাৰৰ বাবে এক ব্যাপক অভিযান আৰম্ভ কৰিছে। তেওঁ কয় যে আমাৰ প্ৰচেষ্টা হৈছে অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাক সময়োপযোগী কৰি তোলা আৰু ইয়াত আধুনিক বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাক একত্ৰিত কৰা। এফ আই আৰৰ পৰা দোষী সাব্যস্ত হোৱালৈকে তিনি বছৰৰ ভিতৰত ন্যায় নিশ্চিত কৰাটো মোদী চৰকাৰৰ অপৰাধমূলক ন্যায় সংস্কাৰৰ অন্যতম মূল উদ্দেশ্য। গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে লগতে উল্লেখ কৰে যে আমি তিনি বছৰৰ ভিতৰত ন্যায় সুনিশ্চিত কৰিবলৈ এক শক্তিশালী ব্যৱস্থা স্থাপন কৰিছোঁ। তেওঁ উল্লেখ কৰে যে বিগত সাত বছৰত আমি এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ লক্ষ্যত উপনীত হোৱাৰ অতি ওচৰ চাপিছোঁ আৰু সেয়া সফলতাৰে লাভ কৰিছোঁ। এই ক্ষেত্ৰত ৰাষ্ট্ৰীয় অপৰাধ অভিলেখ ব্যুৰো (এন চি আৰ বি)ৰ ভূমিকা অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ।
কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে উল্লেখ কৰে যে নতুন অপৰাধমূলক আইনসমূহৰ ফলপ্ৰসূ ৰূপায়ণ সুনিশ্চিত কৰাৰ বাবে ২৪খন ৰাজ্যৰ মুখ্যমন্ত্ৰী আৰু গৃহমন্ত্ৰীসকলৰ সৈতে বিশদ বৈঠকত মিলিত হৈছে। গৃহ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ৰ লগতে আৰক্ষী গৱেষণা আৰু উন্নয়ন ব্যুৰো (বি পি আৰ এণ্ড ডি) আৰু এনচিআৰবি এই বৈঠকসমূহৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ স্তম্ভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। শ্ৰী শ্বাহে উল্লেখ কৰে যে আজি এন চি আৰ বি তথ্য সংগ্ৰহৰ পৰা দোষী সাব্যস্ত হোৱালৈকে সমগ্ৰ যাত্ৰাৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ উপাদান হৈ পৰিছে। তেওঁ লগতে কয় যে এগৰাকী মাতৃৰ দৰেই এন চি আৰ বিয়ে সকলো ৰাজ্যৰ আৰক্ষীক অনুপ্ৰাণিত কৰাই নহয়, তেওঁলোকৰ সামৰ্থ্য গঢ়ি তোলাৰ বাবেও প্ৰশিক্ষণ দিছে। শ্ৰী শ্বাহে উল্লেখ কৰে যে এই প্ৰচেষ্টাৰ ফলস্বৰূপে নতুন ন্যায়িক সংহিতা কাৰ্যকৰী হোৱাৰ পিছত সমগ্ৰ দেশৰ প্ৰতিখন আৰক্ষী থানাতে নতুন আইনসমূহ সুচাৰুৰূপে কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে। এইটো এটা উল্লেখযোগ্য ভাগ-বতৰা কৰিবলগীয়া কৃতিত্ব।
শ্ৰী অমিত শ্বাহে উল্লেখ কৰে যে অপৰাধৰ বিৰুদ্ধে যুঁজত বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণ আটাইতকৈ শক্তিশালী অস্ত্ৰ। অপৰাধস্থলীৰ পৰা বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণ যদি আৰম্ভণিৰে পৰা সংৰক্ষিত হৈ থাকে, তেন্তে দোষীক ন্যায়ৰ কাষ চপাবলৈ ইয়াতকৈ উত্তম আহিলা আৰু একোৱেই নাই। তেওঁ কয় যে আঙুলিৰ ছাপ বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণ সংগ্ৰহৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ উপায়। গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে গুৰুত্বসহকাৰে কয় যে ফিংগাৰপ্ৰিণ্ট ৰেকৰ্ড সংগ্ৰহ আৰু ফলপ্ৰসূ ব্যৱহাৰ এই প্ৰক্ৰিয়াৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ উপাদান। তেওঁ কয় যে ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংক্ৰিয় আঙুলিৰ ছাপ চিনাক্তকৰণ ব্যৱস্থা (এন এ এফ আই এছ) এই সমগ্ৰ ব্যৱস্থাৰ মূল স্তম্ভ। বহুতো জটিল গোচৰ সমাধানৰ ক্ষেত্ৰত এন এ এফ আই এছে ডাঙৰ সহায় কৰিছে।

কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে কেৱল অপৰাধী বিচাৰি উলিওৱাতেই এন এ এফ আই এছৰ ব্যৱহাৰ সীমাবদ্ধ হ’ব নালাগে। প্ৰতিটো অপৰাধস্থলীৰ পৰা পোৱা আঙুলিৰ ছাপ এন এ এফ আই এছৰ ডাটাবেছত আপলোড কৰি অহৰহ সমৃদ্ধ কৰিলেহে এন এ এফ আই এছ অৰ্থপূৰ্ণ আৰু সফল হ’ব পাৰে। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে এন এ এফ আই এছ হৈছে দুমুখীয়া ব্যৱস্থা; অপৰাধ প্ৰমাণ কৰাত ই অত্যন্ত উপযোগী যদিও ইয়াৰ বাবে নিৰন্তৰ তথ্য সৃষ্টিৰ প্ৰয়োজন। তেওঁ কয় যে সেয়েহে অনুসন্ধানৰ লগতে অপৰাধস্থলীৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা আঙুলিৰ ছাপ ডাটাবেছত আপলোড কৰা আৰু সেইবোৰ সমৃদ্ধ কৰাটো প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচীৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ স্তম্ভ হ’ব লাগিব।
কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে উল্লেখ কৰে যে আমাৰ লক্ষ্য স্পষ্ট : অপৰাধী যিমানেই চতুৰ নহওক কিয়, তেওঁ আইন আৰু বিজ্ঞানৰ সংযুক্ত শক্তিৰ পৰা সাৰি যাব নোৱাৰে। আমি বৈজ্ঞানিক তদন্ত, সময়মতে বিচাৰ আৰু এক সংহত অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাৰ ফলপ্ৰসূ ব্যৱহাৰৰ জৰিয়তে অপৰাধ নিয়ন্ত্ৰণ নিশ্চিত কৰিম। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে কেৱল অপৰাধীক গ্ৰেপ্তাৰ কৰিলেই অপৰাধ নিয়ন্ত্ৰণ নহয়। অপৰাধ সংঘটিত কৰাৰ পিছত নিৰ্দিষ্ট শাস্তিৰ ব্যৱস্থা সমাজত প্ৰতিষ্ঠা হ’লেহে আমি অপৰাধ প্ৰতিৰোধৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰকৃত সফলতা লাভ কৰিম আৰু বৃহৎসংখ্যক লোকে নিজকে অপৰাধী হোৱাৰ পৰা বিৰত ৰাখিব।
কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে এই কথাত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে যে অপৰাধীক গ্ৰেপ্তাৰ কৰাৰ সমান্তৰালকৈ অপৰাধৰ সময়মতে দোষী সাব্যস্ত হোৱাৰ ওপৰত আমাৰ অবিৰত গুৰুত্ব থাকিব লাগিব। তেওঁ কয় যে আমাৰ গুৰুত্ব কেৱল অপৰাধীক গ্ৰেপ্তাৰ কৰাত সীমাবদ্ধ থাকিব নালাগে। তেওঁ এই কথাত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে যে অপৰাধটোক বৈজ্ঞানিকভাৱে প্ৰমাণ কৰা আৰু সময়মতে ন্যায় নিশ্চিত কৰাটোও সমানেই গুৰুত্বপূৰ্ণ।
গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে উল্লেখ কৰে যে আজি পৰিস্থিতি সম্পূৰ্ণৰূপে সলনি হৈছে। সমগ্ৰ দেশতে অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাৰ সৈতে জড়িত সকলো অংগই— আৰক্ষী, কাৰাগাৰ প্ৰশাসন, বিচাৰ সংস্থা, আদালত আৰু ফৰেনছিক পৰীক্ষাগাৰসমূহে এই সংস্কাৰসমূহক আঁকোৱালি লোৱাই নহয়, ইয়াক আগুৱাই লৈ গৈছে। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে এই সংস্কাৰসমূহৰ সফলতাসমূহ সাধাৰণ জনতাৰ মাজলৈ প্ৰচাৰ কৰাটো এতিয়া আমাৰ দায়িত্ব।
শ্ৰী অমিত শ্বাহে উল্লেখ কৰে যে নতুন অপৰাধ আইন কাৰ্যকৰী হোৱাৰ পিছৰে পৰা কেইবাটাও গোচৰৰ উন্মেষ ঘটিছে য’ত অপৰাধীক ৯০ দিনৰ ভিতৰত যাৱজ্জীৱন কাৰাদণ্ডৰ শাস্তি প্ৰদান কৰা হৈছে। গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে গুৰুত্ব আৰোপ কৰে যে প্ৰশিক্ষণ কেৱল এপটোৰ ব্যৱহাৰত সীমাবদ্ধ থাকিব নালাগে। প্ৰশিক্ষণত চাৰ্জশ্বীটকে ধৰি এপটো ব্যৱহাৰ কৰি বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণ সৃষ্টিৰ প্ৰক্ৰিয়াটো অন্তৰ্ভুক্ত হ’ব লাগে। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে নতুন আইনসমূহে ন্যায়পালিকা আৰু বিচাৰ বিভাগৰ কাম সৰল কৰাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় ব্যৱস্থা কৰা হৈছে। পুৰণি পদ্ধতিসমূহক বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গতিশীল ব্যৱস্থালৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হৈছে, যাৰ ফলত বিচাৰৰ সময়সীমা হ্ৰাস পাইছে। তেওঁ কয় যে আৰক্ষী, বিচাৰ, ফৰেনছিক আৰু ন্যায়পালিকা আমাৰ প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচীৰ অবিচ্ছেদ্য অংগ নহ’লে আকাংক্ষিত ফলাফল লাভ কৰিব নোৱাৰি।
গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে অনুষ্ঠানটোত কাৰ্যতঃ উপস্থিত থকা সকলো ৰাজ্যৰ আৰক্ষী সঞ্চালকপ্ৰধানসকলক প্ৰতি সপ্তাহত কমেও এদিন এই গুৰুত্বপূৰ্ণ দিশসমূহৰ প্ৰশিক্ষণৰ বাবে উছৰ্গা কৰি কমেও এবছৰলৈকে এই কাম অব্যাহত ৰাখিবলৈ আহ্বান জনায়। গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে তথ্যক চোৰাংচোৱালৈ ৰূপান্তৰিত কৰাৰ কছৰৎ অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ বুলি উল্লেখ কৰে। তেওঁ লগতে কয় যে আমাৰ ব্যৱস্থাই তথ্যৰ ভঁৰালটোক চোৰাংচোৱালৈ ৰূপান্তৰিত কৰি অপৰাধীক ন্যায়ৰ ওচৰলৈ অনাৰ দিশত কাম কৰি আছে।
কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে ডাটাবেছৰ গুণগত মান আৰু সুৰক্ষা নিশ্চিত কৰাৰ দায়িত্ব মূলতঃ ৰাজ্যসমূহৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল, সেয়া এন এ এফ আই এছেই হওক বা চি আৰ পি আয়ে হওক। তেওঁ লগতে কয় যে অপৰাধীৰ ডি এন এ নমুনাৰ সুৰক্ষাৰ লগতে ইয়াক আন এটা অপৰাধৰ তদন্ততো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি। গতিকে নমুনাৰ সঠিক সংগ্ৰহ আৰু সংৰক্ষণ দুয়োটা নিশ্চিত কৰাটো অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে একেদৰে এন এ এফ আই এছৰ তথ্য সংগ্ৰহ, সুৰক্ষা আৰু প্ৰয়োগ অতি নিখুঁতভাৱে কৰিব লাগিব।
শ্ৰী অমিত শ্বাহে সকলো ৰাজ্যকে ডাটাবেছৰ গুণগত মান আৰু সুৰক্ষাৰ প্ৰতি বিশেষ গুৰুত্ব দিবলৈ আহ্বান জনায়। তেওঁ কয়, "ডাটাৰ ভাণ্ডাৰে কাৰো কোনো উপকাৰ নকৰে; ই এটা বোজা হৈ পৰে। প্ৰকৃত লাভ তেতিয়াহে আহে যেতিয়া সেই তথ্য বুদ্ধিমত্তালৈ ৰূপান্তৰিত হয়।" গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে প্ৰতিখন ৰাজ্যই তথ্য উৎপাদনৰ লগতে কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তা (এআই), মেচিন লাৰ্নিং আৰু ডাটা এনালাইটিক্স ব্যৱহাৰ কৰি অপৰাধৰ ধৰণ বিশ্লেষণ কৰিবলৈ এটা বিশেষ দল গঠন কৰিব লাগে। এই দলসমূহক পুনৰাবৃত্তিকাৰী অপৰাধীক চিনাক্ত কৰাৰ দায়িত্বও দিব লাগে।
কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে একাংশ অপৰাধীয়ে ৰাজ্যসমূহৰ মাজত ন্যায়িক অধিকাৰ অতিক্ৰম কৰে। এনে আন্তঃৰাজ্যিক আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপৰাধীক চিনাক্ত কৰিবলৈ ডাটাবেছ ব্যৱহাৰ কৰিব লাগে। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে তথ্য যিদৰে আছে তেনেদৰেই ৰখাটো লাভজনক নহ’ব; আমি ইয়াক বুদ্ধিমত্তালৈ ৰূপান্তৰিত কৰিব লাগিব। কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তা (এ আই) দল সৃষ্টি কৰিব লাগিব আৰু আমাৰ ছফ্টৱেৰক এ আই আৰু মেচিন লাৰ্নিঙৰ জৰিয়তে সঠিক আৰু সূক্ষ্ম বিশ্লেষণ কৰিবলৈ সক্ষম কৰিব লাগিব। ডাটাবেছৰ সুৰক্ষা অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ বুলি গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। সুৰক্ষা ভংগ, চাইবাৰ সুৰক্ষা, অভিগম লগ, এছ অ পি -ভিত্তিক ব্যৱহাৰ, তৃতীয় পক্ষৰ অডিট আৰু অপব্যৱহাৰৰ বাবে শক্তিশালী শাস্তিৰ বাবে স্পষ্ট দায়বদ্ধতা নিশ্চিত কৰিব লাগিব।
গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে এই কথাত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে যে প্ৰশিক্ষণক অধিক ব্যৱহাৰিক কৰি তুলিব লাগিব। চাৰ্জশ্বীট চুটি কৰি ৰাখিব লাগে আৰু কেৱল প্ৰাসংগিক প্ৰমাণহে অন্তৰ্ভুক্ত কৰিব লাগে। তেওঁ কয় যে সময়মতে গোচৰ চলোৱাটো নিশ্চিত কৰিবলৈ নতুন আইনসমূহৰ বিধানসমূহ ব্যৱহাৰ কৰিব লাগে। গৃহমন্ত্ৰীয়ে গুৰুত্ব আৰোপ কৰে যে প্ৰশিক্ষণ মডিউলত চাৰ্জশ্বীট চুটি কৰাৰ কলা আৰু বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণ সংগ্ৰহ, সংৰক্ষণ আৰু আপলোড কৰাৰ নিখুঁত প্ৰক্ৰিয়া অন্তৰ্ভুক্ত হ’ব লাগে। তেওঁ কয় যে এই মডিউলসমূহ অভিজ্ঞ অভিযুক্তসকলে প্ৰস্তুত কৰিব লাগে। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে যদি আঙুলিৰ ছাপ, টেলিফোন টাৱাৰ, মুখ চিনাক্তকৰণ, চকু আৰু ডি এন এ মেচিঙৰ পিছতো মাত্ৰ ২৫০টা প্ৰমাণ আদালতলৈ লৈ যোৱা হয়, তেন্তে এই প্ৰযুক্তিৰ কোনো কাম নহ’ব।
কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে উল্লেখ কৰে যে সকলো ৰাজ্য চৰকাৰৰ আৰক্ষীৰ প্ৰচেষ্টাৰ ফলত আমি ১০০% থানা অৰ্থাৎ ১৭,৮৪০ খন থানাত ক্ৰাইম এণ্ড ক্রিমিনেল ট্ৰেকিং নেটৱৰ্ক এণ্ড ছিষ্টেম (চিচিটিএনএছ) সফলতাৰে ৰূপায়ণ কৰিছোঁ আৰু আজি আমি ৩৭ কোটি ৬৮ লাখ এফআইআৰকে ধৰি লিগেচী ডাটা লাভ কৰিছোঁ। তেওঁ লগতে কয় যে ২২ হাজাৰ আদালতক ই-কোৰ্টত একত্ৰিত কৰা হৈছে আৰু তেওঁলোকৰ লিগেচী বিচাৰ অনলাইন কৰাৰ প্ৰক্ৰিয়া চলি আছে। আজি আমাৰ হাতত ই-কাৰাগাৰত থকা ২ কোটি ২৯ লাখ কয়দীৰ তথ্য আছে। ৩৪ কোটি ৪৮ লাখ গোচৰৰ ফৰেনছিক তথ্য উপলব্ধ। ইয়াৰ উপৰি আমাৰ হাতত ক্ৰাইম মাল্টি এজেন্সী চেণ্টাৰ (Cri-MAC) ৰ পৰা ৪৩ কোটি ১৬ লাখ সতৰ্কতামূলক তথ্য আছে। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে এই সকলোবোৰ তথ্য কোঠা এটাত পৰি থকা আলমাৰীৰ দৰে। যেতিয়ালৈকে এই তথ্যসমূহ আধুনিক প্ৰযুক্তি আৰু এআই ব্যৱহাৰ কৰি বিশ্লেষণ কৰি কাৰ্যকৰী ব্যৱহাৰ কৰা নহয়, তেতিয়ালৈকে ই এক বোজা হৈ পৰিব। তেওঁ কয় যে গৃহ মন্ত্ৰালয়ে এই দিশত কাম আৰম্ভ কৰিছে আৰু এই প্ৰচেষ্টাত বৃহৎসংখ্যক যুৱক-যুৱতীক জড়িত কৰিছে।
শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয়, "বৰ্তমান আমাৰ হাতত ১ কোটি ২৯ লাখ ফিংগাৰপ্ৰিণ্ট ৰেকৰ্ড, প্ৰায় ৯ লাখ ৯১ হাজাৰ নিচাযুক্ত অপৰাধীৰ ৰেকৰ্ড, মানৱ সৰবৰাহ গোচৰৰ ৩ লাখ ৬৫ হাজাৰ ৰেকৰ্ড আৰু কাৰাগাৰৰ ডাটাবেছ আছে। এইবোৰে একেলগে এক বৃহত সম্পদ গঠন কৰে।" তেওঁ কয় যে এতিয়া প্ৰয়োজন হৈছে সমগ্ৰ অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাক এই ক্ষমতাৰ সৈতে পৰিচিত কৰি এই তথ্যক বাস্তৱ শক্তিলৈ ৰূপান্তৰিত কৰা।
কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে অহা পাঁচ বছৰত তথ্যসমূহ কাৰ্যকৰী কৰি তোলা, বিভিন্ন তথ্যকোষ সংযোগ কৰা, শক্তিশালী তথ্য বিশ্লেষণ পদ্ধতি গঢ়ি তোলা আৰু যুৱক-যুৱতীসকলক জড়িত কৰি বিভিন্ন অপৰাধ নিয়ন্ত্ৰণ মডিউল প্ৰস্তুত কৰাটো অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাৰ সৈতে জড়িত সকলোৰে দায়িত্ব। তেওঁ কয় যে এনচিআৰবি আৰু বিপিআৰডিয়ে তথ্য সংগ্ৰহৰ বাহিৰলৈ গৈ চোৰাংচোৱাচালিত অপৰাধ প্ৰতিৰোধ সংস্থা হিচাপে পৰিগণিত হৈছে।
শ্ৰী অমিত শ্বাহে উল্লেখ কৰে যে চাৰি বছৰ পূৰ্বে এনচিআৰবিৰ ভিতৰত মডাছ অপাৰেণ্ডি ব্যুৰো স্থাপন কৰা হৈছিল। আজিৰ সন্মিলনৰ পিছত এই ব্যুৰোই তথ্য ব্যৱহাৰৰ সমগ্ৰ প্ৰক্ৰিয়াটো আগুৱাই নিব। ইয়াৰ জৰিয়তে আমি অপৰাধীক শাস্তি দিয়াত সফল হোৱাই নহয়, অপৰাধ সংঘটিত হোৱাৰ আগতেই অপৰাধ ৰোধ কৰিবলৈও সক্ষম হ’ম। তেওঁ কয় যে অপৰাধ নিয়ন্ত্ৰণৰ দুটা মাত্ৰা আছে : অপৰাধ সংঘটিত হোৱাৰ পিছত অপৰাধীক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা, ন্যায়িক প্ৰক্ৰিয়া সম্পূৰ্ণ কৰা আৰু শাস্তি নিশ্চিত কৰা, যাৰ ফলত সমাজত ভয়ৰ পৰিৱেশ সৃষ্টি কৰা আৰু দ্বিতীয়তে, অপৰাধ সংঘটিত হোৱাৰ আগতেই ইয়াক ৰোধ কৰা। এতিয়া আমি অপৰাধৰ ধৰণ, পুনৰাবৃত্তিকাৰী অপৰাধী আৰু আন্তঃৰাজ্যিক তথা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপৰাধমূলক নেটৱৰ্ক চিনাক্ত আৰু প্ৰতিৰোধৰ ক্ষেত্ৰত বিশেষ গুৰুত্ব দিব লাগিব।
কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে কয় যে নতুন ফৌজদাৰী ন্যায় সংহিতাৰ উদ্দেশ্য স্পষ্ট যে দেশৰ যিকোনো কোণত পঞ্জীয়ন হোৱা যিকোনো অপৰাধত অপৰাধীজনক তিনি বছৰৰ ভিতৰত দোষী সাব্যস্ত কৰা উচিত আৰু উচ্চতম ন্যায়ালয়লৈকে ইয়াৰ ন্যায়িক প্ৰক্ৰিয়া সম্পূৰ্ণ কৰা উচিত। তেওঁ উল্লেখ কৰে যে গৃহ মন্ত্ৰালয়ে উচ্চতম ন্যায়ালয় আৰু উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ সৈতে মিলি বিচাৰাধীন গোচৰ হ্ৰাস কৰাৰ বাবে ৰূপৰেখা প্ৰস্তুত কৰি আছে। শ্ৰী শ্বাহে কয় যে সন্ধিয়াৰ আদালত স্থাপন আৰু উচ্চ ন্যায়ালয় তথা উচ্চতম ন্যায়ালয়ত বিচাৰাধীন অপৰাধমূলক গোচৰ নিষ্পত্তিৰ বাবে নতুন ব্যৱস্থা গঢ়ি তোলাৰ কাম চলি আছে। কোনো মূল্যৰ বিনিময়তে ইয়াৰ বিলম্ব সহ্য কৰা নহ’ব বুলি উল্লেখ কৰে গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে। তেওঁ কয়- আমি বৈজ্ঞানিক ভিত্তিত অভিযোগ প্ৰস্তুত কৰিব লাগিব, বিচাৰ সংস্থাসমূহক অনুসৰণ কৰিব লাগিব আৰু আদালতৰ সৈতে সম্পূৰ্ণ সহযোগিতা কৰিব লাগিব।

ভাষণৰ সামৰণিত শ্ৰী অমিত শ্বাহে কয় যে এন চি আৰ বি যি দৃষ্টিভংগীৰ বাবে প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল, সেই দৃষ্টিভংগীৰে কাম কৰিব লাগে। বি পি আৰ এণ্ড ডি আৰু এন চি আৰ বিক প্ৰশংসা কৰি তেওঁ কয় যে ইয়াৰ অবিহনে দেশত অপৰাধ নিয়ন্ত্ৰণ সম্ভৱ নহয়। এন চি আৰ বিৰ এই প্ৰচেষ্টাৰ বাবে এন চি আৰ বিৰ বিষয়া-কৰ্মচাৰীসকলক অভিনন্দন জনাই গৃহমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে লগতে কয় যে অনাগত দিনত এন চি আৰ বিৰ ভূমিকা আৰু অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণ হৈ উঠিব। শ্ৰী শ্বাহে ফিংগাৰপ্ৰিণ্ট ব্যুৰোক অপৰাধমূলক ন্যায় ব্যৱস্থাৰ বাবে অতি উপযোগী আহিলা বুলিও অভিহিত কৰে। তেওঁ কয় যে আজিৰ সন্মিলনত তথ্য সংগ্ৰহৰ বিশুদ্ধ পদ্ধতি, অপৰাধস্থলীৰ পৰা প্ৰমাণ সংগ্ৰহ আৰু ইয়াৰ সংৰক্ষণ, তথ্য নিৰাপত্তা আৰু থানাৰ পৰা এন এ এফ আই এছত দ্ৰুত অনুসন্ধান আদি ব্যৱহাৰিক বিষয়ত বিশেষ গুৰুত্ব দিয়া উচিত।
***
RK/PR/PS/SC/KD
(रिलीज़ आईडी: 2275522)
आगंतुक पटल : 6