કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે નવી દિલ્હીમાં લેન્ડ પોર્ટ મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ (વિનિમય)નું ઉદ્ઘાટન કર્યું

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે નવી દિલ્હીમાં લેન્ડ પોર્ટ મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ (LPMS - 'વિનિમય') લોન્ચ કરી હતી. આ પ્રસંગે કેન્દ્રીય ગૃહ સચિવ, ઇન્ટેલિજન્સ બ્યુરોના ડાયરેક્ટર, સચિવ (સરહદ વ્યવસ્થાપન) અને લેન્ડ પોર્ટ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયાના ચેરમેન સહિતના અગ્રણી મહાનુભાવો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

કાર્યક્રમને સંબોધતા કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે, 2014 પછી પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના દૂરંદેશી નેતૃત્વ હેઠળ લેન્ડ પોર્ટ ઓથોરિટીને એક નવી દિશા આપવામાં આવી છે. માત્ર સુરક્ષા-કેન્દ્રિત અભિગમથી આગળ વધીને, લેન્ડ પોર્ટ્સને સુરક્ષા માટે સંરક્ષણની પ્રથમ લાઇન, વેપારને સુવિધાજનક બનાવવાના માધ્યમ અને લોકો વચ્ચેના જોડાણ માટેના સેતુ તરીકે વિકસાવવામાં આવ્યા હતા. આ સાથે જ, લેન્ડ પોર્ટ્સે સરહદી વિસ્તારોના સર્વાંગી વિકાસ, કાયદેસરના વેપારને પ્રોત્સાહન આપવામાં અને સરહદી ગામો તેમજ જિલ્લાઓમાંથી થતા સ્થળાંતર જેવા પડકારોનો સામનો કરવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે. સરહદો પાર લોકોની સરળ અવરજવરથી બંને દેશોના લોકો વચ્ચે પરસ્પર વિશ્વાસ મજબૂત થયો છે અને સાંસ્કૃતિક આદાનપ્રદાનમાં વધારો થયો છે. તેમણે કહ્યું કે ભારત જેવા વિશાળ જમીન સરહદો ધરાવતા દેશમાં સરહદ વ્યવસ્થાપન (બોર્ડર મેનેજમેન્ટ) ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે, ગૃહ મંત્રાલય સ્માર્ટ બોર્ડર્સની વિભાવના હેઠળ ભારતની સરહદો સુરક્ષિત કરવા માટે ચાર આયામી વ્યૂહરચના પર કામ કરી રહ્યું છે. લેન્ડ પોર્ટ્સ ઓથોરિટી આ સ્માર્ટ બોર્ડર વિઝનને સાકાર કરવામાં નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવવા માટે તૈયાર છે. તેમણે જણાવ્યું કે લેન્ડ પોર્ટ મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમને સુરક્ષા પર વિશેષ ભાર આપવાની સાથે તમામ હિતધારકોની જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે. સ્માર્ટ બોર્ડર પહેલની સાથે આ સિસ્ટમ એક અભેદ્ય અને સુરક્ષિત સરહદ વ્યવસ્થાપન માળખું ઊભું કરવામાં મદદ કરશે. તેમણે કહ્યું કે LPMS અને સ્માર્ટ બોર્ડર પહેલ સાથે મળીને વધુ સુરક્ષિત અને આધુનિક સરહદ વ્યવસ્થાપન પ્રણાલીનું નિર્માણ કરશે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે આનાથી ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ પર અંકુશ મેળવવામાં અને એક મજબૂત તેમજ સુરક્ષિત માળખાની સ્થાપના સુનિશ્ચિત કરવામાં મદદ મળશે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે લેન્ડ પોર્ટ્સ ઓથોરિટીએ તેના લેન્ડ પોર્ટ્સ માટે એક આધુનિક, ડિજિટલ, સંકલિત અને રીઅલ-ટાઇમ મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ વિકસાવી છે, જે તમામ હિતધારકોને એક જ પ્લેટફોર્મ પર લાવે છે. તેમણે જણાવ્યું કે લેન્ડ પોર્ટ મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ દ્વારા લેન્ડ પોર્ટ્સ ઓથોરિટીએ લેન્ડ પોર્ટ્સની સ્થાપના પાછળના મુખ્ય વિઝનને પૂર્ણ કર્યું છે. આગામી દિવસોમાં, અમે લેન્ડ પોર્ટ મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમને દેશની સ્માર્ટ સિક્યુરિટી ગ્રીડનો એક અભિન્ન હિસ્સો બનાવીશું, જેનાથી માત્ર આપણી આર્થિક સુરક્ષા જ નહીં પરંતુ આપણી ભૌતિક સુરક્ષા પણ સુનિશ્ચિત થશે. તેમણે કહ્યું કે લેન્ડ પોર્ટ્સ ઓથોરિટીની આ પહેલ સ્માર્ટ બોર્ડર્સના વિઝનને પૂર્ણપણે સાકાર કરવામાં મદદ કરશે. આ સિસ્ટમ કાર્ગો, મુસાફરો અને વાહનોના સંચાલન માટે એક સંકલિત ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પૂરું પાડશે. તે વિવિધ એજન્સીઓ વચ્ચે સંકલન વધારશે અને માહિતીના આદાનપ્રદાનને અત્યંત સીમલેસ (અવિરત) બનાવશે. અંદાજે 90% કાગળની કામગીરી નાબૂદ થશે. સિંગલ ઇલેક્ટ્રોનિક વિન્ડો અને ઓટોમેટિક નંબર પ્લેટ રેકગ્નિશન (ANPR)-આધારિત ગેટ ઓપરેશન સિસ્ટમના પરિણામે સમયની નોંધપાત્ર બચત થશે. ટ્રકોના પ્રતીક્ષા સમયમાં આશરે 40% થી 60% ઘટાડો થવાની અપેક્ષા છે, જ્યારે ગેટ પ્રોસેસિંગ સમય 22% થી 35% ઘટશે. આનાથી માત્ર વેપારને જ વેગ નહીં મળે પરંતુ પ્રવાસનને પણ પ્રોત્સાહન મળશે અને બંને દેશોના નાગરિકો વચ્ચે બહેતર સંકલન, સંવાદ અને સાંસ્કૃતિક આદાનપ્રદાન સરળ બનશે.

ગૃહ મંત્રીશ્રીએ જણાવ્યું હતું કે LPMS દ્વારા, એક સામાન્ય પ્લેટફોર્મ પર આઇસગેટ (ICEGATE), મોટર વ્હીકલ સિસ્ટમ, CBIC, BSF, DGFT, UIDAI અને ULIP વચ્ચે રીઅલ-ટાઇમ ડેટા શેરિંગ સરહદો પર કાર્યરત એજન્સીઓ વચ્ચેના સંકલનને વધુ મજબૂત બનાવશે. તેમણે કહ્યું કે આ તમામ હિતધારકો વચ્ચે સંકલન અને માહિતીના આદાનપ્રદાનને સક્ષમ કરતું પ્લેટફોર્મ દેશ માટે અત્યંત ફાયદાકારક સાબિત થશે અને વિકાસને નવી ગતિ આપશે. તેમણે જણાવ્યું કે છેલ્લા 12 વર્ષમાં લેન્ડ પોર્ટ્સમાં નોંધપાત્ર પરિવર્તન આવ્યું છે. લેન્ડ પોર્ટ્સ દ્વારા વેપાર 2014 માં ₹5,000 કરોડ હતો, જે હવે વધીને ₹83,000 કરોડ થયો છે, જે 16 ગણી વૃદ્ધિ દર્શાવે છે. શ્રી શાહે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે હાલમાં 15 લેન્ડ પોર્ટ કાર્યરત છે અને આગામી બે થી ત્રણ વર્ષમાં વધારાના 11 લેન્ડ પોર્ટ કાર્યરત થવાની અપેક્ષા છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો હતો કે લેન્ડ પોર્ટ્સ માટે પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીજીએ જે વિઝન પરિકલ્પિત કર્યું છે તે નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં પ્રાપ્ત કરી લેવાશે. તેમણે કહ્યું કે જ્યારે લેન્ડ પોર્ટ્સ ઓથોરિટીની આ પહેલને સ્માર્ટ બોર્ડર વિભાવના સાથે સાંકળવામાં આવશે, ત્યારે લેન્ડ પોર્ટ્સ ઓથોરિટી ભારતની આર્થિક સુરક્ષા અને સરહદ સુરક્ષા બંનેના એક મહત્વપૂર્ણ ઘટક તરીકે ઉભરી આવશે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે 9 જૂન, 2026 ને દેશના ઇતિહાસમાં એક ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ દિવસ તરીકે યાદ રાખવામાં આવશે. તેમણે નોંધ્યું હતું કે તે પ્રધાનમંત્રી તરીકે શ્રી નરેન્દ્ર મોદીજીના નેતૃત્વ હેઠળ સતત શાસનના 12 વર્ષ પૂર્ણ થવાનું પ્રતીક છે. તેમણે કહ્યું કે જ્યાં કેટલાક નેતાઓ પોતાનો મોટાભાગનો સમય માત્ર સત્તામાં ટકી રહેવાના પ્રયાસોમાં વિતાવે છે, ત્યાં મોદીજીએ ઓફિસમાં વિતાવેલા છેલ્લા 12 વર્ષને સમર્પિત સેવાના સમયગાળા તરીકે ગણાવ્યા છે અને સમગ્ર રાષ્ટ્રને વિકાસના પંથે આગળ ધપાવ્યું છે. તેમણે ઉમેર્યું કે મોદીજીએ રાષ્ટ્ર સેવાને જ પોતાના જીવનનો એકમાત્ર ઉદ્દેશ્ય બનાવ્યો છે અને તેઓ દેશને આગળ લઈ જવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે. એક નિઃસ્વાર્થ કર્મયોગીની જેમ, મોદીજીએ અનેક સીમાચિહ્નો હાંસલ કર્યા છે, જેના કારણે ભારત આજે વિવિધ ક્ષેત્રોમાં પ્રગતિના વૈશ્વિક માપદંડ અને સીમાચિહ્ન તરીકે ઉભરી આવ્યું છે.

શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીજી આજે ચૂંટાયેલા પ્રધાનમંત્રી તરીકે ઓફિસમાં 4,398 દિવસ પૂર્ણ કરે છે અને આવતીકાલે પૂર્વ પ્રધાનમંત્રી જવાહરલાલ નેહરુનો રેકોર્ડ તોડશે. તેમણે કહ્યું કે આ સાથે મોદીજી ભારતના ચૂંટાયેલા પ્રધાનમંત્રી તરીકે સૌથી લાંબા સમય સુધી સતત દેશની સેવા કરવાનું ગૌરવ પ્રાપ્ત કરશે. તેમણે જણાવ્યું કે તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન મોદીજીએ લોકકલ્યાણને શાસનનો માર્ગદર્શક સિદ્ધાંત બનાવ્યો છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીજીએ એક નવું વિઝન રજૂ કર્યું - કે ભારતના દરેક નાગરિકનું પોતાનું કાયમી ઘર હોવું જોઈએ. આજે ભારતીય નાગરિકોને આશરે 4 કરોડ પાકાં મકાનો પૂરાં પાડવામાં આવ્યાં છે અને અન્ય 2 કરોડ મકાનોનું નિર્માણ કાર્ય ચાલુ છે. તેમણે કહ્યું કે આગામી બે વર્ષમાં ભારતમાં પોતાનું પાકું ઘર ન હોય તેવો એક પણ પરિવાર બચશે નહીં. શ્રી શાહે જણાવ્યું કે આવાસની સાથે એલપીજી કનેક્શન, શૌચાલય, સુરક્ષિત પીવાનું પાણી, ₹5 લાખ સુધીનું મફત આરોગ્ય કવચ અને દર મહિને વ્યક્તિ દીઠ 5 થી 7 કિલોગ્રામ મફત અનાજ જેવી સુવિધાઓ સુનિશ્ચિત કરવામાં આવી રહી છે. તેમણે કહ્યું કે મોદીજીએ આ પ્રાથમિક સુવિધાઓ તેમના કાર્યકાળના માત્ર 12 વર્ષમાં એવા લોકોને પૂરી પાડી છે જેમના પરિવારો આવી આવશ્યક સેવાઓ મેળવવા માટે પેઢીઓથી સંઘર્ષ કરી રહ્યા હતા. શ્રી શાહે કહ્યું કે મોદીજીએ વિકાસના અર્થને પુનઃવ્યાખ્યાયિત કર્યો છે. તેમણે ભારતના વહીવટી ઇતિહાસમાં શાસન અને પ્રગતિના દરેક આયામને આવરી લેતા '360-ડિગ્રી ડેવલપમેન્ટ' (ચતુર્મુખી વિકાસ) ની વિભાવના રજૂ કરી. ભારત વિશ્વમાં સૌથી ઝડપથી વિકસતું મોટું અર્થતંત્ર પણ બન્યું છે. ગૃહ મંત્રીશ્રીએ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે છેલ્લા 12 વર્ષમાં 250 મિલિયન (25 કરોડ) લોકો ગરીબી રેખાથી ઉપર આવ્યા છે. અનિશ્ચિત વૈશ્વિક વાતાવરણ હોવા છતાં, ભારત સ્થિરતા અને સ્થિતિસ્થાપકતા સાથે તેના લક્ષ્યો તરફ સતત અને ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું છે.

શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે છેલ્લા 12 વર્ષમાં ભારતના લોકશાહી માળખામાં મૂળભૂત પરિવર્તન આવ્યું છે. તેમણે નોંધ્યું હતું કે વંશવાદી રાજકારણ, જ્ઞાતિ આધારિત રાજકારણ અને ભ્રષ્ટાચાર લોકશાહી પ્રણાલીમાં એટલા ઊંડા ઘર કરી ગયા હતા કે લોકો તેની સાથે જીવવા ટેવાઈ ગયા હતા. જો કે, પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ભારતના લોકશાહી માળખામાં પાયાનો અને દૂરગામી ફેરફાર કર્યો. તેમણે કહ્યું કે મોદીજીએ કૌટુંબિક વંશાવલી, જ્ઞાતિના સમીકરણો અને ભ્રષ્ટાચાર દ્વારા સંચિત સંપત્તિના પ્રભાવથી ચાલતા રાજકારણને પ્રદર્શન અને સુશાસન કેન્દ્રિત રાજકારણ સાથે બદલી નાખ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે, તેના પરિણામે, ઘણા રાજ્યોમાં આપણી સરકારોનું પુનરાવર્તન જોવા મળ્યું, જે વધુ સ્થિરતા, લાંબા ગાળાની નીતિઓની રચના અને તે નીતિઓના વધુ અસરકારક અમલીકરણ તેમજ દેખરેખ તરફ દોરી ગયું. દેશના રાજકીય ઇતિહાસમાં જો પ્રદર્શનના રાજકારણ (પોલિટિક્સ ઓફ પર્ફોર્મન્સ) ની સ્થાપનાનો શ્રેય કોઈને આપવો હોય તો તે મોદીજીને જાય છે. કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રીશ્રીએ જણાવ્યું હતું કે મહિલા વિકાસ વિશે માત્ર વાત કરવાને બદલે, મોદીજીએ 'વુમન-લેડ ડેવલપમેન્ટ' (મહિલા નેતૃત્વ હેઠળના વિકાસ) ની વિભાવનાને આગળ વધારી. તેમણે નોંધ્યું હતું કે સશસ્ત્ર દળો, પોલીસિંગ, વિજ્ઞાન, સંશોધન, ઉદ્યોગસાહસિકતા, ડ્રોન, રમતગમત, સ્ટાર્ટઅપ અને સ્પેસ જેવા ક્ષેત્રોમાં મહિલાઓને નેતૃત્વની ભૂમિકા લેવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવા અંગે સમાજમાં ક્યારેક ખચકાટ હતો. શ્રી શાહે કહ્યું કે બોર્ડર સિક્યુરિટી ફોર્સના બોર્ડર ગાર્ડ્સમાં, કેટલાક સૌથી પડકારજનક સરહદી વિસ્તારોમાં પણ, મહિલાઓને સમાન સંખ્યામાં સેવા આપતી જોવી એ અત્યંત ગૌરવ અને સંતોષની બાબત છે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું કે મોદીજીએ નાગરિક જોડાણની વિભાવનાને પણ બદલી નાખી છે. એસ્પિરેશનલ ડિસ્ટ્રિક્ટ્સ (આકાંક્ષી જિલ્લાઓ) અને એસ્પિરેશનલ બ્લોક્સના નિર્માણ દ્વારા તેમણે સર્વસમાવેશી વિકાસના વિઝનને વાસ્તવિકતામાં રૂપાંતરિત કર્યું. વિકાસની યાત્રામાં પાછળ રહી ગયેલા જિલ્લાઓને, દેશના સૌથી વિકસિત જિલ્લાઓની સમકક્ષ લાવવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે, પર્યાપ્ત સંસાધનોની સાથે 30 થી વધુ પરિમાણોમાં ચોક્કસ વિકાસ લક્ષ્યાંકો આપવામાં આવ્યા હતા. તેમણે જણાવ્યું કે કેટલાક આકાંક્ષી જિલ્લાઓ હવે અનેક પરિમાણોમાં દેશના ટોચના પાંચ જિલ્લાઓની સમકક્ષ સ્તરે પહોંચી ગયા છે. ગૃહ મંત્રીશ્રીએ ઉમેર્યું કે સર્વસમાવેશી વિકાસનું આ વિઝન હવે વહીવટી પ્રેરણા, લોકોની આકાંક્ષાઓની જાગૃતિ અને સામૂહિક પ્રયાસ તેમજ સિદ્ધિની ભાવના દ્વારા આગળ વધી રહ્યું છે. અગાઉ, અવારનવાર એવું માનવામાં આવતું હતું કે માત્ર પ્રભાવશાળી મંત્રીઓ કે સંસદ સભ્યોનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા જિલ્લાઓ જ મોટો વિકાસ મેળવશે, પરંતુ આ માનસિકતા સંપૂર્ણપણે બદલાઈ ગઈ છે.

કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે છેલ્લા 12 વર્ષમાં 250 મિલિયન (25 કરોડ) લોકો ગરીબી રેખાથી ઉપર આવ્યા છે. દર મહિને 810 મિલિયન (81 કરોડ) લોકોને 5 કિલોગ્રામ મફત અનાજ મળી રહ્યું છે. 580 મિલિયન (58 કરોડ) થી વધુ નવા જન-ધન બેંક ખાતા ખોલવામાં આવ્યા છે. 440 મિલિયન (44 કરોડ) થી વધુ લોકો પાસે આયુષ્માન ભારત કાર્ડ છે, જે ₹5 lakh સુધીનું સ્વાસ્થ્ય કવચ પૂરું પાડે છે. 160 મિલિયન (16 કરોડ) પરિવારોને નળથી પાણીના જોડાણો પૂરા પાડવામાં આવ્યા છે, જ્યારે 130 મિલિયન (13 કરોડ) ખેડૂતોને પીએમ-કિસાન સન્માન નિધિ યોજના હેઠળ સહાય મળી છે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું કે 127.6 મિલિયન (12.76 કરોડ) પરિવારોને શૌચાલય પૂરા પાડવામાં આવ્યા છે, 105.5 મિલિયન (10.55 કરોડ) પરિવારોને એલપીજી કનેક્શન મળ્યા છે અને 40 મિલિયન (4 કરોડ) થી વધુ લોકોને પાકાં મકાનો આપવામાં આવ્યા છે. 30 મિલિયન (3 કરોડ) થી વધુ ગ્રામીણ ગરીબ મહિલાઓ 'લખપતિ દીદી' બની છે અને 9.3 મિલિયન (93 લાખ) સેલ્ફ-હેલ્પ ગ્રુપ્સ (સ્વસહાય જૂથો) ની રચના કરવામાં આવી છે. શ્રી શાહે જણાવ્યું કે આજે ભારત ડિજિટલ ટ્રાન્ઝેક્શનમાં વિશ્વમાં પ્રથમ, મોબાઈલ મેન્યુફેક્ચરિંગમાં બીજા અને સ્ટાર્ટઅપ ઇકોસિસ્ટમમાં ત્રીજા ક્રમે છે. તેમણે નોંધ્યું કે પછી તે કોવિડ-19 મહામારી હોય કે વૈશ્વિક સંઘર્ષોમાંથી ઉદ્ભવતા આર્થિક પડકારો, ભારતે માત્ર કટોકટીઓનું અસરકારક રીતે સંચાલન જ નથી કર્યું પરંતુ આગળ વધવાનું ચાલુ રાખ્યું છે. છેલ્લા 12 વર્ષના જીડીપી વૃદ્ધિના આંકડા એ વાતની સાક્ષી પૂરે છે કે અનેક પડકારો હોવા છતાં, દેશે દૂરંદેશી અને મજબૂત નેતૃત્વ દ્વારા તેમના પર વિજય મેળવ્યો છે. શ્રી શાહે ઉમેર્યું કે ભારત દ્વારા કોવિડ-19 મહામારીના સંચાલનને વિકસિત દેશો દ્વારા પણ મોટા પાયાની મહામારીઓનો સામનો કરવાના વૈશ્વિક ઇતિહાસમાં એક બેન્ચમાર્ક (માનદંડ) તરીકે સ્વીકારવામાં આવ્યું છે.

SM/NP/JD