ମହିଳା ଏବଂ ଶିଶୁ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଆସନ୍ତା ୯ ରୁ ୨୩ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୬ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ‘୮ମ ପୋଷଣ ପକ୍ଷ’ ପାଳନ କରିବ। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ସରକାର ସାରା ଦେଶରେ ପୋଷଣ ସ୍ଥିତିରେ ଉନ୍ନତି ଆଣିବା ପାଇଁ ନିଜର ଦୃଢ ସଂକଳ୍ପକୁ ଦର୍ଶାଇବେ। ପୋଷଣର ଗୁରୁତ୍ବକୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ କହିଛନ୍ତି, “ଏକ ସୁପୋଷିତ ଶିଶୁ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେଶର ଭିତ୍ତିଭୂମି। ପୋଷଣ ଅଭିଯାନ କେବଳ ଏକ ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ନୁହେଁ, ବରଂ ପ୍ରତି ମା ଓ ଶିଶୁକୁ ସମଗ୍ର ପୋଷଣ ଯୋଗାଇବାକୁ ଏକ ଜନଆନ୍ଦୋଳନ’’। 

‘ପୋଷଣ ପକ୍ଷ ୨୦୨୬’ର ଜାତୀୟ ଶୁଭାରମ୍ଭ ୯ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୬ରେ ଅପରାହ୍ନ ୩ଟାରୁ ୪ଟା ମଧ୍ୟରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ବିଜ୍ଞାନ ଭବନରେ କେନ୍ଦ୍ର ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀମତୀ ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ଦେବୀଙ୍କ ଦ୍ବାରା ହେବ। ଏହି ଅବସରରେ ମହିଳା ଓ ଶିଶୁ ବିକାଶ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀମତୀ ସାବିତ୍ରୀ ଠାକୁର ଓ ଏହି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ସଚିବ ଅନୀଲ ମଲ୍ଲିକ ଉପସ୍ଥିତ ରହିବେ। 

ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଶୈଶବ - ବିଶେଷକରି ଜନ୍ମଠାରୁ ପ୍ରଥମ ୧,୦୦୦ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ - ମସ୍ତିଷ୍କ ବିକାଶ, ଶାରୀରିକ ବିକାଶ ଏବଂ ସାମଗ୍ରିକ ସୁସ୍ଥତା ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଏହି ସିଦ୍ଧାନ୍ତକୁ ସ୍ବୀକାର କରି ‘ପୋଷଣ ପକ୍ଷ ୨୦୨୬’ର ବିଷୟବସ୍ତୁ ରଖାଯାଇଛି "ଜୀବନର ପ୍ରଥମ ଛଅ ବର୍ଷରେ ମସ୍ତିଷ୍କ ବିକାଶକୁ ସର୍ବାଧିକ କରିବା"। ବୈଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରମାଣ ଅନୁସାରେ ଯେ ୮୫ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ମସ୍ତିଷ୍କ ବିକାଶ ଛଅ ବର୍ଷ ବୟସ ସୁଦ୍ଧା ଘଟେ, ଏଣୁ ଏହି ସମୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପୁଷ୍ଟିସାର, ପ୍ରତିକ୍ରିୟାଶୀଳ ଯତ୍ନ ଏବଂ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଶିକ୍ଷାର ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱ ରହିଛି।।

ଏହି ବର୍ଷର ବିଷୟବସ୍ତୁ ଅନ୍ତର୍ଗତ ମୁଖ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି:

୧- ମା’ ଓ ଶିଶୁର ପୋଷଣ - ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପୁଷ୍ଟିସାଧନ, ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସ୍ତନ୍ୟପାନ ଏବଂ ବୟସ-ଉପଯୁକ୍ତ ପରିପୂରକ ଖାଦ୍ୟକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ।

୨- ମସ୍ତିଷ୍କ ବିକାଶ ପାଇଁ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସକ୍ରିୟତା (୦-୩ ବର୍ଷ) – ଶିଶୁର ଭାବନା ଓ ସଙ୍କେତକୁ ବୁଝି ଉପଯୁକ୍ତ ଯତ୍ନ ଏବଂ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଶିକ୍ଷଣୀୟ ଯୋଗାଯୋଗକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ।

୩- ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ ଖେଳ-ଭିତ୍ତିକ ଶିକ୍ଷା (୩-୬ ବର୍ଷ) - ସମଗ୍ର ବିକାଶ ଏବଂ ସ୍କୁଲ ପ୍ରସ୍ତୁତିକୁ ସମର୍ଥନ।

୪- ସ୍କ୍ରିନ୍ ସମୟ ହ୍ରାସ କରିବାରେ ପିତାମାତା ଏବଂ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଭୂମିକା - ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟକର ଅଭ୍ୟାସ ଏବଂ ସକ୍ରିୟ ଯୋଗାଯୋଗକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ।

୫- ସାମୁଦାୟିକ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ମାଧ୍ୟମରେ ଅଙ୍ଗନୱାଡି କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ସଶକ୍ତ କରିବା – ଜନ ଭାଗୀଦାର ଏବଂ କମ୍ପାନୀ ସାମାଜିକ ଦାୟିତ୍ବବଦ୍ଧତା ମାଧ୍ୟମରେ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ସେବା ବିତରଣକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା।

ଉଦଘାଟନୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକର ସର୍ବୋତ୍ତମ ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଯିବ, କେତେକ ପ୍ରମୁଖ ପଦକ୍ଷେପ ଆରମ୍ଭ କରାଯିବ ଏବଂ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଶୈଶବ ଯତ୍ନ ଏବଂ ପୁଷ୍ଟିକର ସେବାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବାରେ ଆଗଧାଡ଼ିର କର୍ମୀ, ବିଶେଷକରି ଅଙ୍ଗନୱାଡି କର୍ମୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଅବଦାନକୁ ରେଖାଙ୍କିତ କରାଯିବ। 

ଉଦଘାଟନୀ ଦିନରେ, କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଏନଆଇସି ୱେବକାଷ୍ଟ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ https://webcast.gov.in/mwcd ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ୟୁଟ୍ୟୁବ୍ ଚ୍ୟାନେଲରେ ଲାଇଭ-ଷ୍ଟ୍ରିମିଂ କରାଯିବ।

ଏହି ପକ୍ଷ ସମୟରେ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକର ଅଙ୍ଗନୱାଡି କେନ୍ଦ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ମା', ଯତ୍ନ ନେଉଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ପରିବାର, ଜନ ସଂଗଠନ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆୟୋଜନ କରାଯିବ। ଏଥିରେ ପୋଷଣ ପଞ୍ଚାୟତ, ସଚେତନତା ଅଧିବେଶନ, ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଶିଶୁବିକାଶ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ, ଖେଳ-ଆଧାରିତ ଶିକ୍ଷଣ ପଦକ୍ଷେପ ଏବଂ ଛୋଟ ପିଲାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୁସ୍ଥ ଜୀବନଶୈଳୀକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ଏବଂ ସ୍କ୍ରିନ୍ ସମୟ ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହେବ।

‘ପୋଷଣ ପକ୍ଷ ୨୦୨୬’ ମାଧ୍ୟମରେ, ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏହି ଜନ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି। ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନ ବିଶ୍ବାସ କରେ ଯେ ପୁଷ୍ଟିସାଧନ, ଯତ୍ନ, ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ଲୋକମାନଙ୍କ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ଏକ ସୁସ୍ଥ, ଶିକ୍ଷିତ ଏବଂ ସଶକ୍ତ ଭାରତ ପାଇଁ ମୂଳଦୁଆ ସ୍ଥାପନ କରେ।

ପୁଷ୍ଟିସାଧନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବିକାଶ ହାସଲ ଲାଗି ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ ମିଶନ ‘ପୋଷଣ ଅଭିଯାନ’ ଇତି ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଦେଶବ୍ୟାପୀ ଜନଆନ୍ଦୋଳନରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି। ଏହା କୁପୋଷଣମୁକ୍ତ ଭାରତ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ ଜନସମୁଦାୟର ଅଂଶଗ୍ରହଣ ଏବଂ ଜନ ଭାଗୀଦାରକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରେ। ପୋଷଣ ପକ୍ଷ ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ସ୍ତମ୍ଭ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ, ଯାହାକି ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରରେ ସଚେତନତା, ଆଚରଣଗତ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ ଜନ ସମୁଦାୟକୁ ଏକତ୍ରିତ କରିଥାଏ ।

TKM