ಭಾರತದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಒಟ್ಟು ಮೌಲ್ಯವರ್ಧಿತ ಪ್ರಮಾಣ (GVA) 2025-26 ರ ಮೊದಲಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಶೇ. 7.0 ರಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕಂಡಿದ್ದು, ಹಿಂದಿನ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ (2024-25) ಬೆಳವಣಿಗೆ ಶೇ. 5.9 ಕ್ಕೆ ಇಳಿದ ನಂತರ ಇದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವರಾದ ಶ್ರೀಮತಿ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಅವರು ಇಂದು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮಂಡಿಸಿದ 2025-26 ರ ಆರ್ಥಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

2025-26 ರ ಆರ್ಥಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು, ಉತ್ಪಾದನಾ GVA 2026 ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಶೇಕಡಾ 7.72 ಮತ್ತು ಶೇಕಡಾ 9.13 ರಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕಂಡಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ವಲಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ರಚನಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದ ಈ ಪ್ರಗತಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಿಭಾಗಗಳ ಕಡೆಗೆ ಕ್ರಮೇಣ ಚಲನೆ, ಕಾರಿಡಾರ್ ನೇತೃತ್ವದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮೂಲಕ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಸುಧಾರಿತ ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾದ್ಯಂತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಔಪಚಾರಿಕತೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಳವಡಿಕೆ ಸೇರಿವೆ ಎಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಮಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಈಗ ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಉತ್ಪಾದನಾ ಮೌಲ್ಯವರ್ಧನೆಯ ಶೇಕಡಾ 46.3 ರಷ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಆರ್ಥಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್, ಔಷಧೀಯ ವಸ್ತುಗಳು, ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳ ಬಲವರ್ಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ, ಉತ್ಪಾದನೆ ಸಂಬಂಧಿತ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕ (PLI) ಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಮಿಷನ್‌ನಂತಹ ವಿವಿಧ ಸರ್ಕಾರಿ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ (CIP) ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಶ್ರೇಯಾಂಕವು 2023 ರಲ್ಲಿ 37 ನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸುಧಾರಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಆಶಾವಾದ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು 2022 ರಲ್ಲಿ 40 ನೇ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.

ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಂದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಂದ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಧಾರಿತ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಾಲದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು FY24ರಲ್ಲಿ ಶೇ. 9.39ಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ FY25 ರಲ್ಲಿ ಶೇ. 8.24ಕ್ಕೆ ಮಧ್ಯಮವಾಗಿದ್ದರೂ, ಮೌಲ್ಯಮಾಪನಗಳು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಂದ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಹಣಕಾಸಿನ ಮೂಲಗಳ ನಿರಂತರ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆಗಸ್ಟ್ 2025 ರ ಮಾಸಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಮನಿಸಿದ್ದು, 'ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲದಲ್ಲಿನ ಇಳಿಕೆ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಲಯಕ್ಕೆ ಹಣಕಾಸು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಒಟ್ಟಾರೆ ಹರಿವಿನ ಹೆಚ್ಚಳದೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ'. ಬ್ಯಾಂಕೇತರ ಮೂಲಗಳಿಂದ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಲಯಕ್ಕೆ ಹಣಕಾಸಿನ ಹರಿವು FY20 ರಿಂದ FY25 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 17.32 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು CAGR ಅನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ.

ಕೋರ್ ಇನ್ಪುಟ್ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು

ಪ್ರಮುಖ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಬಲವಾದ ಆವೇಗವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿವೆ, ಭಾರತವು ಉಕ್ಕು ಮತ್ತು ಸಿಮೆಂಟ್‌ನ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಜಾಗತಿಕ ಉತ್ಪಾದಕನಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ ಎಂದು ಆರ್ಥಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಚೀನಾದ ನಂತರ ಭಾರತವು ವಿಶ್ವದ ಎರಡನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸಿಮೆಂಟ್ ಉತ್ಪಾದಕ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಸರಾಸರಿ ತಲಾ 540 ಕೆಜಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಸಿಮೆಂಟ್ ಬಳಕೆ ಸರಿಸುಮಾರು 290 ಕೆಜಿ. ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು, ರೈಲ್ವೆಗಳು, ವಸತಿ ಯೋಜನೆಗಳು, ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಸಿಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಂತಹ ಮೆಗಾ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸರ್ಕಾರ ಗಮನಹರಿಸುವುದರಿಂದ ಸಿಮೆಂಟ್ ಬೇಡಿಕೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಕಳೆದ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ಕು ವಲಯವು ಪ್ರಮುಖ ಪರಿವರ್ತನೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ, ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯಗಳಿಂದ ಬಲವಾದ ದೇಶೀಯ ಬೇಡಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಂಭವಿಸಿದೆ.

ಭಾರತದ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಉದ್ಯಮವು FY25 ರಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಎತ್ತರವನ್ನು ತಲುಪಿದ್ದು, 1,047.52 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ (MT) ಕಲ್ಲಿದ್ದಲನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷದ 997.83 MT ಗಿಂತ 4.98 ಪ್ರತಿಶತ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿದೆ.

ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ಪೆಟ್ರೋಕೆಮಿಕಲ್ಸ್ ವಲಯವು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಲೇ ಇದೆ, ಈ ವಲಯವು FY24 ರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯದ GVA ಗೆ ಶೇಕಡಾ 8.1 ರಷ್ಟು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದೆ

FY15–FY25 ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ವಾಹನ ಉದ್ಯಮವು ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ 33 ರಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹನಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಹಲವಾರು ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹನ (EV) ನೋಂದಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ಗಮನಾರ್ಹ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.

ವಿದ್ಯುತ್ ಚಲನಶೀಲತೆಗಾಗಿ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ನೀತಿ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು, ಆಟೋಮೊಬೈಲ್ ಮತ್ತು ಆಟೋ ಘಟಕಗಳ ಉದ್ಯಮಕ್ಕಾಗಿ PLI ಯೋಜನೆ (PLI-ಆಟೋ ಯೋಜನೆ), ‘ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ಕೆಮಿಸ್ಟ್ರಿ ಸೆಲ್ (ACC) ಬ್ಯಾಟ್‌ಗಾಗಿ PLI ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ಬ್ಯಾಟರಿ ಸ್ಟೋರೇಜ್‌ (PLI ACC Scheme), ಪಿಎಂ ಇ-ಡ್ರೈವ್‌ ಯೋಜನೆ, ಪಿಎಂ ಇ-ಬಸ್‌ ಸೇವಾ ಪೇಮೆಂಟ್‌ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಮೆಕ್ಯಾನಿಸಮ್‌ (PSM) Scheme, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ಪ್ಯಾಸೆಂಜರ್ ಕಾರುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಯೋಜನೆ (SMEC) ಎಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಭಾರತದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ವಲಯವು ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ರಚನಾತ್ಮಕ ರೂಪಾಂತರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ, FY22 ರಲ್ಲಿ ಏಳನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ರಫ್ತು ವರ್ಗದಿಂದ FY25 ರಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಏರಿದೆ. ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ರಫ್ತು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಏರಿಕೆಯಿಂದ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. (ಚಾರ್ಟ್ VIII.16). ಈ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು ಮೊಬೈಲ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ, ಇದು ಉತ್ಪಾದನಾ ಮೌಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 30 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಕಂಡಿತು, FY15 ರಲ್ಲಿ ₹18,000 ಕೋಟಿಯಿಂದ FY25 ರಲ್ಲಿ ₹5.45 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗೆ ಏರಿತು.

ಭಾರತೀಯ ಔಷಧೀಯ ಉದ್ಯಮವು ಪರಿಮಾಣದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ವಿಶ್ವದ ಮೂರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದು, FY25 ರಲ್ಲಿ 191 ದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಜೆನೆರಿಕ್ಸ್ ಬೇಡಿಕೆಯ ಸರಿಸುಮಾರು 20 ಪ್ರತಿಶತವನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತದೆ. ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ FY25 ರಲ್ಲಿ ವಲಯದ ವಾರ್ಷಿಕ ವಹಿವಾಟು ₹4.72 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದೆ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ, ಕಳೆದ ದಶಕದಲ್ಲಿ (FY15 ರಿಂದ FY25) ರಫ್ತು ಶೇಕಡಾ 7 ರಷ್ಟು CAGR ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ.

ಮುಂದಿನ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ

ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್, ಸುಲಭ ವ್ಯವಹಾರ ಮತ್ತು ನಾವೀನ್ಯತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿನ ಸುಧಾರಣೆಗಳಿಂದ ಬೆಂಬಲಿತವಾದ ವಿಕಸನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ಸವಾಲಿನ ಜಾಗತಿಕ ಪರಿಸರದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಭಾರತದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಲಯವು ಬಲವಾದ ಆವೇಗವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಲೇ ಇದೆ ಎಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ. ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣದ ಮುಂದಿನ ಹಂತದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಆಮದು ಪರ್ಯಾಯದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿರುವ ಮಾದರಿಯಿಂದ GVC ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾಣ, ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆ, ನಾವೀನ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಆಳವಾದ ಏಕೀಕರಣದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ಮಾದರಿಯ ಕಡೆಗೆ ಮಾಪನಾಂಕ ನಿರ್ಣಯದ ಬದಲಾವಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಆರ್ಥಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಬದಲು, ಭಾರತವು ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳ ಆಳವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ R&D, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಳವಡಿಕೆ, ಕೌಶಲ್ಯ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಹೂಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಳದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.

*****