પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આજે નવી દિલ્હીમાં ભારત મંડપમ ખાતે ભારત-યુરોપિયન યુનિયન બિઝનેસ ફોરમને સંબોધિત કર્યું હતું. આ પ્રસંગે, પ્રધાનમંત્રીએ ભારત-યુરોપિયન યુનિયન (EU) બિઝનેસ ફોરમમાં ભાગ લેવા બદલ ખુશી વ્યક્ત કરી હતી. તેમણે ટિપ્પણી કરી હતી કે યુરોપિયન યુનિયન કાઉન્સિલ અને કમિશનના પ્રમુખોની ભારત મુલાકાત એ કોઈ સામાન્ય રાજદ્વારી પ્રવાસ નથી પરંતુ ભારત-EU સંબંધોમાં એક નવા યુગની શરૂઆત છે. શ્રી મોદીએ હાઇલાઇટ કર્યું હતું કે પ્રથમ વખત, EU નેતાઓ ભારતના પ્રજાસત્તાક દિવસ પર મુખ્ય અતિથિ તરીકે જોડાયા, ભારત અને યુરોપિયન યુનિયને ભારતના ઇતિહાસમાં સૌથી મોટો મુક્ત વ્યાપાર કરાર (FTA) પૂર્ણ કર્યો, અને આજે, અસંખ્ય CEO ની હાજરી સાથે, આટલા મોટા પાયે ભારત-EU બિઝનેસ ફોરમનું આયોજન કરવામાં આવી રહ્યું છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આ સિદ્ધિઓ વિશ્વની બે સૌથી મોટી લોકશાહી શક્તિઓ વચ્ચેના અભૂતપૂર્વ સંરેખણનું પ્રતીક છે.

પ્રધાનમંત્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આ સંરેખણ આકસ્મિક નથી; બજાર અર્થતંત્રો તરીકે, ભારત અને EU સમાન મૂલ્યો, વૈશ્વિક સ્થિરતા માટે સંયુક્ત પ્રાથમિકતાઓ અને મુક્ત સમાજો તરીકે તેમના લોકો વચ્ચે કુદરતી જોડાણો ધરાવે છે. તેમણે રેખાંકિત કર્યું કે આ મજબૂત પાયા પર, ભાગીદારી નવી ઊંચાઈઓ પર પહોંચી રહી છે અને વિશ્વની સૌથી પ્રભાવશાળી ભાગીદારીમાંની એક તરીકે સ્થાપિત થઈ રહી છે, જેના સ્પષ્ટ પરિણામો દેખાઈ રહ્યા છે. શ્રી મોદીએ નોંધ્યું હતું કે છેલ્લા દસ વર્ષમાં વ્યાપાર બમણો થઈને 180 બિલિયન યુરો થયો છે, 6,000 થી વધુ યુરોપિયન કંપનીઓ ભારતમાં કાર્યરત છે, અને ભારતમાં EU તરફથી રોકાણ 120 બિલિયન યુરોને વટાવી ગયું છે. તેમણે વધુમાં ટિપ્પણી કરી હતી કે 1,500 ભારતીય કંપનીઓ EU માં હાજર છે, જેમાં ત્યાં ભારતનું રોકાણ લગભગ 40 બિલિયન યુરો સુધી પહોંચી ગયું છે. પ્રધાનમંત્રીએ હાઇલાઇટ કર્યું હતું કે આજે, ભારત અને યુરોપિયન કંપનીઓ R&D, મેન્યુફેક્ચરિંગ અને સેવાઓમાં ઊંડાણપૂર્વક સહયોગ કરી રહી છે, અને બિઝનેસ લીડર્સ આ સહયોગના ડ્રાઇવર અને લાભાર્થી બંને છે.

પ્રધાનમંત્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું કે હવે આ ભાગીદારીને ‘સમગ્ર સમાજની ભાગીદારી’ (whole of the society partnership) બનાવવાનો સમય આવી ગયો છે. તેમણે ટિપ્પણી કરી કે આ વિઝન સાથે, આજે એક વ્યાપક FTA પૂર્ણ કરવામાં આવ્યો છે, જે યુરોપિયન યુનિયન માર્કેટમાં ભારતના શ્રમ-સઘન ઉત્પાદનો માટે સરળ પહોંચ પૂરી પાડશે. શ્રી મોદીએ હાઇલાઇટ કર્યું કે કાપડ, રત્ન અને આભૂષણો, ઓટો પાર્ટ્સ અને એન્જિનિયરિંગ સામાનને ફાયદો થશે, જ્યારે ફળો, શાકભાજી, પ્રોસેસ્ડ ફૂડ અને દરિયાઈ ઉત્પાદનો નવી તકો ઊભી કરશે. તેમણે રેખાંકિત કર્યું કે આનાથી ખેડૂતો, માછીમારો અને સેવા ક્ષેત્રને, ખાસ કરીને IT, શિક્ષણ, પરંપરાગત દવા (traditional medicine) અને બિઝનેસ સેવાઓને સીધો ફાયદો થશે.

પ્રધાનમંત્રીએ અવલોકન કર્યું કે વૈશ્વિક વ્યાપાર મોટી ઉથલપાથલમાંથી પસાર થઈ રહ્યો છે, જેમાં કંપનીઓ તેમની બજાર વ્યૂહરચનાઓ અને ભાગીદારી વિશે પુનઃવિચાર કરી રહી છે. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આવા સમયે, આ FTA વ્યાપાર જગતને એક સ્પષ્ટ અને સકારાત્મક સંદેશ આપે છે, જે બંને પક્ષોના વ્યાપાર સમુદાયોને સક્ષમ, વિશ્વસનીય અને ભવિષ્યલક્ષી ભાગીદારી બનાવવા માટેના આમંત્રણ તરીકે કામ કરે છે. શ્રી મોદીએ વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો કે બિઝનેસ લીડર્સ આ FTA માંથી ઉદ્ભવતી તકોનો પૂરો ઉપયોગ કરશે.

શ્રી મોદીએ વધુમાં ટિપ્પણી કરી કે ભારત અને યુરોપિયન યુનિયન ઘણી પ્રાથમિકતાઓ ધરાવે છે જે વ્યાપાર ભાગીદારીને ફાયદો પહોંચાડી શકે છે. તેમણે ત્રણ મુખ્ય પ્રાથમિકતાઓની રૂપરેખા આપી: પ્રથમ, એવી દુનિયામાં જ્યાં વ્યાપાર, ટેકનોલોજી અને જટિલ ખનિજોને હથિયાર બનાવવામાં આવી રહ્યા છે, ત્યાં સંયુક્ત રીતે નિર્ભરતાનું જોખમ ઘટાડવાની (de-risk dependencies) જરૂર છે. તેમણે પૂછ્યું કે શું વ્યાપાર સમુદાય EVs, બેટરીઓ, ચિપ્સ અને APIs માં બાહ્ય નિર્ભરતા ઘટાડી શકે છે અને વિશ્વસનીય સપ્લાય ચેઇન્સ માટે વહેંચાયેલ વિકલ્પ બનાવી શકે છે. બીજું, તેમણે નોંધ્યું હતું કે ભારત અને EU બંને સંરક્ષણ ઉદ્યોગો અને ફ્રન્ટિયર ટેકનોલોજી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે, અને સંરક્ષણ, સ્પેસ, ટેલિકોમ અને AI માં વધુ સહયોગ માટે વિનંતી કરી હતી. ત્રીજું, તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે સ્વચ્છ અને ટકાઉ ભવિષ્ય બંને પક્ષો માટે પ્રાથમિકતા છે, અને ગ્રીન હાઇડ્રોજન, સૌર ઊર્જા અને સ્માર્ટ ગ્રીડમાં સંયુક્ત સંશોધન અને રોકાણ માટે આહવાન કર્યું હતું. શ્રી મોદીએ ઉમેર્યું હતું કે ઉદ્યોગોએ નાના મોડ્યુલર રિએક્ટર્સ અને ટકાઉ ગતિશીલતા (sustainable mobility) પર પણ સાથે મળીને કામ કરવું જોઈએ, જ્યારે પાણી વ્યવસ્થાપન, સર્ક્યુલર ઇકોનોમી અને ટકાઉ કૃષિમાં ઉકેલો વિકસાવવા જોઈએ.

પ્રધાનમંત્રીએ ટિપ્પણી કરી હતી કે આજના ઐતિહાસિક નિર્ણયો પછી, હવે વ્યાપાર સમુદાય પર વિશેષ જવાબદારી છે. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે હવે પછીનું પગલું વ્યાપાર સમુદાય દ્વારા લેવું આવશ્યક છે, અને જણાવ્યું હતું કે “ધ બોલ ઇઝ ઇન યોર કોર્ટ” (The Ball Is In Your Court). શ્રી મોદીએ હાઇલાઇટ કર્યું હતું કે પરસ્પર સહયોગ દ્વારા જ ભાગીદારી વિશ્વાસ, પહોંચ અને વ્યાપ મેળવશે. તેમણે રેખાંકિત કર્યું કે સામૂહિક પ્રયાસોથી વહેંચાયેલ સમૃદ્ધિ પ્રાપ્ત કરી શકાય છે. પ્રધાનમંત્રીએ દરેકને પોતપોતાની શક્તિઓને જોડવા અને સમગ્ર વિશ્વ માટે વિકાસના ડબલ એન્જિન બનવા વિનંતી કરીને સમાપન કર્યું હતું.

યુરોપિયન કમિશનના પ્રમુખ સુશ્રી ઉર્સુલા વોન ડેર લેયેન, ભારતીય અને યુરોપિયન બિઝનેસ લીડર્સ આ કાર્યક્રમમાં ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

SM/DKGP/JD