ಕೇಂದ್ರ ಗ್ರಾಹಕ ರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (ಸಿಸಿಪಿಎ), ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಡ್ಡಾಯ ನಿಯಂತ್ರಕ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳಿಲ್ಲದೆ ತನ್ನ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಮೋನಿಯಂ ನೈಟ್ರೇಟ್‌ ಅನ್ನು ಆನ್‌ಲೈನ್ ನಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಿ, ಹೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿ, ಜಾಹೀರಾತು ಮತ್ತು ಮಾರಾಟವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಡಯಲ್4ಟ್ರೇಡ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ಗೆ ₹10 ಲಕ್ಷ ದಂಡ ವಿಧಿಸಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಆಯುಕ್ತೆ ಶ್ರೀಮತಿ ನಿಧಿ ಖರೆ ಮತ್ತು ಆಯುಕ್ತರಾದ ಶ್ರೀ ಅನುಪಮ್ ಮಿಶ್ರಾ ಅವರು ಗ್ರಾಹಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ, 2019 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 10, 20 ಮತ್ತು 21 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಕುರಿತು ಅಂತಿಮ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸಿಸಿಪಿಎ ಡಯಲ್ 4 ಟ್ರೇಡ್‌ಗೆ ತನ್ನ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಮೋನಿಯಂ ನೈಟ್ರೇಟ್ ಅಥವಾ ಸ್ಫೋಟಕ ಕಾಯ್ದೆ, 1884 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಫೋಟಕ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾದ ಯಾವುದೇ ಇತರ ವಸ್ತುವಿನ ಪಟ್ಟಿ, ಪ್ರಕಟ, ಹೋಸ್ಟಿಂಗ್, ಜಾಹೀರಾತು ಅಥವಾ ಮಾರಾಟವನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ನಿಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದೆ.

ಕಡ್ಡಾಯ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿ ಕಂಡುಹಿಡಿದ ಸಿಸಿಪಿಎ

ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ನ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅಮೋನಿಯಂ ನೈಟ್ರೇಟ್ ಅನ್ನು ಸಾಕಷ್ಟು ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳಿಲ್ಲದೆ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಖರೀದಿಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಿಸಿಪಿಎ ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ:

• ಮಾರಾಟಗಾರರ ಮಾನ್ಯ PESO (ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಮತ್ತು ಸ್ಫೋಟಕ ಸುರಕ್ಷತಾ ಸಂಸ್ಥೆ) ಪರವಾನಗಿ ವಿವರಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವುದು.
• ಖರೀದಿಸುವ ಮೊದಲು ಖರೀದಿದಾರರ ಗುರುತು ಮತ್ತು ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಸ್ಥಿತಿಯ ಪರಿಶೀಲನೆ.
• ಅಮೋನಿಯಂ ನೈಟ್ರೇಟ್ ನಿಯಮಗಳು, 2012 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯವಿರುವಂತೆ ವಹಿವಾಟುಗಳ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು.
• ವಸ್ತುವಿನ ಸ್ವಾಧೀನ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯ ಮೇಲಿನ ಕಾನೂನು ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಅನಧಿಕೃತ ಸ್ವಾಧೀನದ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಕುರಿತು ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳು.

ಆನ್ ಲೈನ್ ನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿರುವ ವಸ್ತುಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಫೋಟಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಫೋಟದ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಚಿತ್ರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಹ ಇತ್ತು. ಅಂತಹ ಚಿತ್ರಣವು ಉತ್ಪನ್ನದ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿತ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು ಅದರತ್ತ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ಸಿಸಿಪಿಎ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಲಾದ ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮೂಲಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಸಂವಹನ ಮಾಡಲಾದ ಉತ್ಪನ್ನ ಪಟ್ಟಿಯು ಗ್ರಾಹಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 2019 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 2(1) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ "ಜಾಹೀರಾತು"  ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದೊಳಗೆ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಿಸಿಪಿಎ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ. ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಖರೀದಿಗೆ ನಿಗದಿತ ಪರವಾನಗಿ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ತಿಳಿಸದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಗ್ರಾಹಕ ಉತ್ಪನ್ನದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಸ್ಫೋಟಕ ವಸ್ತುವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವುದು, ಕಾಯಿದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 2(28) ಮತ್ತು 2(47) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ದಾರಿತಪ್ಪಿಸುವ ಜಾಹೀರಾತು ಮತ್ತು ಅನ್ಯಾಯದ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.

ಡಯಲ್4ಟ್ರೇಡ್, ಇದು ಬಿಸಿನೆಸ್-ಟು-ಬಿಸಿನೆಸ್ (B2B) ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮಾರಾಟಗಾರರು ಅಪ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಿದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರಬಾರದು ಎಂದು ವಾದಿಸಿತು. ಸಿಸಿಪಿಎ ಈ ವಾದವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು, ವೇದಿಕೆಯು ಒಂದೇ ಘಟಕದಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವಸ್ತುವನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ B2B ಮಾದರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕನಿಷ್ಠ ಆದೇಶದ ಪ್ರಮಾಣ ಅಥವಾ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ-ಖರೀದಿದಾರ ಪರಿಶೀಲನಾ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಗಮನಿಸಿದೆ.

ಗ್ರಾಹಕ ರಕ್ಷಣೆ (ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್) ನಿಯಮಗಳು, 2020, ವೇದಿಕೆಯು ತನ್ನ ವ್ಯವಹಾರ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಿಸಿಇಎ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.

ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕಾಯ್ದೆ, 2000 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 79 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಬಂದರು ರಕ್ಷಣೆಯ ಮೇಲಿನ ಡಯಲ್4ಟ್ರೇಡ್‌ನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಸಹ ಸಿಸಿಪಿಎ ಪರಿಶೀಲಿಸಿದೆ. ಅಂತಹ ರಕ್ಷಣೆಯು ನಿಗದಿತ ಶ್ರದ್ಧೆ ಅಗತ್ಯತೆಗಳ ಅನುಸರಣೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು ಗಮನಿಸಿದೆ. ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲನೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ನಂತರ ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಅನುಸರಣೆ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅದು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದೆ.

ಡಯಲ್4ಟ್ರೇಡ್ ತನ್ನ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ನಿಂದ ಮಾರಾಟಗಾರರನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು CCPA ಗಮನಿಸಿದೆ, ಇದು ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಲಾದ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳ ವಲಯವಾರು ಪರಿಶೀಲನೆ

ಡಯಲ್4ಟ್ರೇಡ್ ವಿರುದ್ಧದ ಕ್ರಮವು ಅಪಾಯಕಾರಿ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು, ಸ್ಫೋಟಕ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಪೂರ್ವಗಾಮಿಗಳ ಅನಧಿಕೃತ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ CCPA ಯ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳ ನಿರಂತರ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿರುವ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೋನಿಯಂ ನೈಟ್ರೇಟ್, ಗನ್ ಪೌಡರ್, ಪಿಕ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಮತ್ತು ಪೆಂಟಾಎರಿಥ್ರಿಟಾಲ್ ಟೆಟ್ರಾನೈಟ್ರೇಟ್ (PETN) ಸೇರಿವೆ.

ಈ ವಿಷಯವು ಸದ್ಯ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿದೆ:

1. ಇಂಡಿಯಾ ಮಾರ್ಟ್

2. ಜಸ್ಟ್‌ಡಯಲ್

3. ಸಿಗ್ಮಾ-ಆಲ್ಡ್ರಿಚ್ ಇಂಡಿಯಾ

4. ರಫ್ತುದಾರರು ಭಾರತ

5. ಇಬುಯ್‌ಕೆಮಿಕಲ್ಸ್

6. ಆಲ್ಫಾ ಕೆಮಿಕಾ

7. ಟ್ರೇಡ್‌ಇಂಡಿಯಾ

ಸಿಸಿಪಿಎ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಿಂದ ಸೂಕ್ತ ಅಗತ್ಯತೆ ಪುನರುಚ್ಚಾರ

ಅಮೋನಿಯಂ ನೈಟ್ರೇಟ್ ಒಂದು ನಿಯಂತ್ರಿತ ವಸ್ತುವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಅನಧಿಕೃತ ಮಾರಾಟ ಅಥವಾ ನಿಗದಿತ ಸುರಕ್ಷತಾ ಕ್ರಮಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ವಾಧೀನವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಸಿಸಿಪಿಎ ಗಮನಿಸಿದೆ. ಆನ್‌ಲೈನ್ ಖರೀದಿಗಳನ್ನು ಮಾಡುವಾಗ ಗ್ರಾಹಕರು ಉತ್ಪನ್ನ ಪಟ್ಟಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿವರಣೆಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿತ ಉತ್ಪನ್ನಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯವಹರಿಸುವಾಗ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳು ಸೂಕ್ತ ಶ್ರದ್ಧೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ.

ಗ್ರಾಹಕರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು, ಅನ್ಯಾಯದ ವ್ಯಾಪಾರ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಿಂದ ಅನುಸರಣೆ ಬಲಪಡಿಸಲು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಮತ್ತು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸಿಸಿಪಿಎ ತನ್ನ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ.

ಅಂತಿಮ ಆದೇಶವು ಸಿಸಿಪಿಎ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ: https://ccpa.doca.gov.in/

*****