ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವರಾದ ಶ್ರೀ ಭೂಪೇಂದ್ರ ಯಾದವ್ ಅವರು ಇಂದು ಗುಜರಾತಿನ ಸಸಾನ್‌ ಗಿರ್‌ ನಲ್ಲಿ ‘ಸಿಂಹʼ ಪ್ರಭೇದದ ಸ್ಪಾಟ್‌ಲೈಟ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು. ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಿಗ್ ಕ್ಯಾಟ್ ಅಲಯನ್ಸ್ (ಐಬಿಸಿಎ) ಶೃಂಗಸಭೆ 2026 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಶೃಂಗಸಭೆಯ ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಪ್ರಭೇದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಸರಣಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

ಗುಜರಾತ್ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಶ್ರೀ ಭೂಪೇಂದ್ರ ಪಟೇಲ್ ಅವರು ವರ್ಚುವಲ್ ಮಾಧ್ಯಮದ ಮೂಲಕ ಈ ಸಮಾರಂಭದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯ ಅರಣ್ಯ ಸಚಿವರಾದ ಶ್ರೀ ಅರ್ಜುನ್ ಮೊಧ್ವಾಡಿಯಾ, ಗುಜರಾತ್ ಅರಣ್ಯ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವರಾದ ಶ್ರೀ ಪ್ರವೀಣ್ ಮಾಲಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಐಬಿಸಿಎ, ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು.

ತಮ್ಮ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ, ಗುಜರಾತ್ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಶ್ರೀ ಭೂಪೇಂದ್ರ ಪಟೇಲ್ ಅವರು ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಶ್ರೀ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ‘ವಸುಧೈವ ಕುಟುಂಬಕಂ’ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಕ್ಕಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದ ಅರ್ಪಿಸಿದರು, ಇದು ಬಿಗ್ ಕ್ಯಾಟ್ (ದೊಡ್ಡ ಬೆಕ್ಕುಗಳ ಜಾತಿಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳು) ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿ ಐಬಿಸಿಎ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಬಿಗ್ ಕ್ಯಾಟ್ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಜಾಗೃತಿಗೆ ಈ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವೇ ಕಾರಣ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಸಿಂಹದ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಮುದಾಯದ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಶ್ರೀ ಪಟೇಲ್ ಅವರು ಒತ್ತಿಹೇಳಿದರು. ಸಿಂಹವು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ, ಇದು ಗಿರ್‌ ನಲ್ಲಿ ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಸಿಂಹಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ವೃದ್ಧಿಸಲು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಗಿರ್ ಪ್ರದೇಶವು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿ ಮತ್ತು ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಹೇಗೆ ಜೊತೆಜೊತೆಯಾಗಿ ಸಾಗಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಜ್ವಲಂತ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಶ್ರೀ ಪಟೇಲ್ ಹೇಳಿದರು. ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಸಿಂಹಗಳ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಹರಡುವಿಕೆಗಾಗಿ ಬರ್ಡಾ ವನ್ಯಜೀವಿ ಧಾಮವನ್ನು ಹೊಸ ತಾಣವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಬಿಗ್ ಕ್ಯಾಟ್ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಉಪಕ್ರಮಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಕೈಗೊಂಡ ಕ್ರಮಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಅವರು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದರು.

ಸಭೆಯನ್ನುದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಶ್ರೀ ಭೂಪೇಂದ್ರ ಯಾದವ್ ಅವರು, ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಶ್ರೀ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ 2026 ರ ಜೂನ್ 1-2 ರಂದು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಐಬಿಸಿಎ ಶೃಂಗಸಭೆ 2026 ಅನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಿದೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಜೂನ್ 1-2 ರಂದು ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಧಿವೇಶನಗಳು ನಡೆಯಲಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು. ‘ಸೇವ್ ಬಿಗ್ ಕ್ಯಾಟ್ಸ್, ಸೇವ್ ಹ್ಯುಮಾನಿಟಿ, ಸೇವ್ ಇಕೋಸಿಸ್ಟಮ್’ (ದೊಡ್ಡ ಬೆಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿ, ಮಾನವಕುಲವನ್ನು ಉಳಿಸಿ, ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿ) ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ಈ ಶೃಂಗಸಭೆಯು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು, ಸಚಿವರು, ನೀತಿ ನಿರೂಪಕರು, ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಸಂರಕ್ಷಣಾ ತಜ್ಞರು, ಬಹುಪಕ್ಷೀಯ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು, ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಪಾಲುದಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾ, ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕದ 95 ದೇಶಗಳ 400 ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಸೂರಿನಡಿ ತರಲಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಹುಲಿ, ಸಿಂಹ, ಚಿರತೆ, ಹಿಮ ಚಿರತೆ, ಚೀತಾ, ಜಾಗ್ವಾರ್ ಮತ್ತು ಪೂಮಾ ಎಂಬ ಏಳು ಐಕಾನಿಕ್ ಬಿಗ್ ಕ್ಯಾಟ್ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಯೋಗದ ಕ್ರಮ ಮತ್ತು ಬಲಪಡಿಸಿದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಹಕಾರದ ಮೂಲಕ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಜಾಗತಿಕ ಒಕ್ಕೂಟವಾಗಿ ಐಬಿಸಿಎ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದರು.

ಸಸಾನ್ ಗಿರ್ ಅನ್ನು ಭಾರತದ ಶ್ರೀಮಂತ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮೇಲಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಬದ್ಧತೆಯ ಜೀವಂತ ಸಂಕೇತ ಎಂದು ಸಚಿವರು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು. ಗಿರ್ ಸಿಂಹವು ಗುಜರಾತಿನ ಗುರುತು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಇಡೀ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಹೆಮ್ಮೆ, ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಶ್ರೀ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಸಿಂಹಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಅಂದಾಜು ಉಪಕ್ರಮ, ಜುನಾಗಢದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವನ್ಯಜೀವಿ ರೆಫರಲ್ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಸಿಂಹಗಳ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಹರಡುವಿಕೆಗಾಗಿ ಬರ್ಡಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವನ್ಯಜೀವಿ ಧಾಮವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವಂತಹ ವಿವಿಧ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಮಿಷನ್ ಮೋಡ್‌ ನಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಸಚಿವರು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದರು.

‘ಸಿಂಹ’ ಪ್ರಭೇದದ ಸ್ಪಾಟ್‌ಲೈಟ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಸಿಂಹಗಳ ಜಾಗತಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಭೇದಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯತ್ತ ಭಾರತದ ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ ಎಂದು ಶ್ರೀ ಯಾದವ್ ಹೇಳಿದರು. ಭಾರತದ ಯಶಸ್ವಿ ಸಿಂಹ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದು, ಸಿಂಹಗಳು ಕಂಡುಬರುವ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು, ಆವಾಸಸ್ಥಾನದ ಒತ್ತಡಗಳು, ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ಮಾನವ-ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಘರ್ಷದಂತಹ ಸವಾಲುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ ವಿನಿಮಯ ಹಾಗೂ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.

ಸಿಂಹಗಳನ್ನು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಬಿಗ್ ಕ್ಯಾಟ್ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ ಶ್ರೀ ಯಾದವ್, ಸಿಂಹಗಳು ಸಸ್ಯಹಾರಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಭೇದಗಳ ನಡುವಿನ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಸರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುವ ಅಗ್ರ ಪರಭಕ್ಷಕಗಳಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಆವಾಸಸ್ಥಾನದ ನಷ್ಟ ಮತ್ತು ಅವನತಿಯಿಂದಾಗಿ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸಿಂಹಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಶೇಕಡಾ 30 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕುಸಿದಿದೆ, ಆದರೆ ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಸಿಂಹಗಳು ಭಾರತದ ಗಿರ್ ಭೂದೃಶ್ಯದಲ್ಲಿ ಏಕೈಕ ಕಾಡು ಪ್ರಭೇದವಾಗಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಭಾರತದ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಶ್ರೀ ಯಾದವ್, ಗ್ರೇಟರ್ ಗಿರ್ ಭೂದೃಶ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 2025 ರಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜು 891 ಕ್ಕೆ ಏರಿದೆ, ಇದು 2020 ಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಶೇಕಡಾ 32 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಗಿರ್ ಭೂದೃಶ್ಯದ ಹಲವಾರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಗಳ ಉಪ-ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಸಿಂಹವು CITES ನ ಅನುಬಂಧ-I ಮತ್ತು ವನ್ಯಜೀವಿ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 1972 ರ ಶೆಡ್ಯೂಲ್-I ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಕಾನೂನು ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ ಎಂದು ಸಚಿವರು ಹೇಳಿದರು. 2020 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ‘ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಲಯನ್’, ಆವಾಸಸ್ಥಾನ ಮರುಸ್ಥಾಪನೆ, ಸಂಖ್ಯೆ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವದ ಮೂಲಕ ಏಷ್ಯಾಟಿಕ್ ಸಿಂಹಗಳ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಸಮಗ್ರ ಭೂದೃಶ್ಯ-ಆಧಾರಿತ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದರು.

ಐಬಿಸಿಎ ಶೃಂಗಸಭೆ 2026 ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜಾಗೃತಿ, ಜ್ಞಾನ ಹಂಚಿಕೆ ಮತ್ತು ಬಿಗ್ ಕ್ಯಾಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳಿಗಾಗಿ ಬಲವಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಪರಿಸರ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಲು ಉತ್ತಮ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ ಶ್ರೀ ಯಾದವ್ ತಮ್ಮ ಭಾಷಣವನ್ನು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಿದರು.

ಗಣ್ಯರು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ‘ಸಿಂಹ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕೈಪಿಡಿ’ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಬಿಗ್ ಕ್ಯಾಟ್‌ ಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಕುರಿತು ವಿವರವಾದ ಪ್ರಸ್ತುತಿಗಳು ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರದೇಶದ ವಿವಿಧ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು.

*****