കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, സമുദ്ര സംബന്ധിയായ വിഷയങ്ങൾ, ആർട്ടിക് വിഷയങ്ങൾ എന്നിവയിലെ പ്രായോഗിക സഹകരണത്തിലൂടെ ആഗോള സുസ്ഥിരതാ വെല്ലുവിളികളെ നേരിടുന്നതിനുള്ള ഉഭയകക്ഷി സഹകരണം ശക്തിപ്പെടുത്താൻ റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ഇന്ത്യയും റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് കൊറിയയും (ഇനിമുതൽ "ഇരുപക്ഷവും" എന്ന് പരാമർശിക്കുന്നു) സമ്മതിച്ചു.

പരിസ്ഥിതിയോട് ഉത്തരവാദിത്തമുള്ള രാഷ്ട്രങ്ങൾ എന്ന നിലയിൽ പരിസ്ഥിതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട 'സുസ്ഥിര വികസനത്തിനായുള്ള 2030 അജണ്ട' സംയോജിതമായ രീതിയിൽ നടപ്പിലാക്കാനുള്ള തങ്ങളുടെ പ്രതിബദ്ധത ഇരുപക്ഷവും പുനഃസ്ഥാപിച്ചു. ഇത് കൈവരിക്കുന്നതിനായി ഭൂമി, വായു, ജലം, ജൈവവൈവിധ്യം, മാലിന്യങ്ങൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പ്രകൃതിവിഭവങ്ങളുടെ സുസ്ഥിരമായ പരിപാലനം ഉൾപ്പെടെയുള്ള പരിസ്ഥിതി കാര്യങ്ങളിലും കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിലും സഹകരണം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാൻ ഇരുപക്ഷവും തീരുമാനിച്ചു.

കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന സഹകരണം

നിയമാധിഷ്ഠിതമായ അന്താരാഷ്ട്ര ക്രമത്തോടുള്ള തങ്ങളുടെ പിന്തുണയും പാരീസ് ഉടമ്പടിയോടുള്ള പ്രതിബദ്ധതയും പുനഃസ്ഥാപിച്ചുകൊണ്ട്, മനുഷ്യരാശിയുടെയും പ്രകൃതിയുടെയും സുസ്ഥിരതയെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തുന്ന അഭൂതപൂർവ്വമായ കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധിയെ നേരിടാൻ കാലാവസ്ഥാ പ്രവർത്തനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിന്റെ നിർണ്ണായക പ്രാധാന്യം ഇരുപക്ഷവും അംഗീകരിച്ചു.

ഈ സാഹചര്യത്തിൽ പാരീസ് ഉടമ്പടിയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 6.2 പ്രകാരമുള്ള ഒരു സഹകരണ കരാറിൽ (MOC) ഏർപ്പെട്ടതിനെ ഇരുപക്ഷവും സ്വാഗതം ചെയ്തു. ഇത് നിക്ഷേപങ്ങൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള കാലാവസ്ഥാ ആഘാത ലഘൂകരണ പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു സഹകരണ സമീപനം സ്ഥാപിക്കുകയും ഓരോ രാജ്യവും നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള ലക്ഷ്യങ്ങൾ കൈവരിക്കുന്നത് വേഗത്തിലാക്കുകയും കാലാവസ്ഥാ പ്രവർത്തന മേഖലയിലെ തന്ത്രപരമായ പങ്കാളിത്തം കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. കാർബൺ വിപണി, ആർട്ടിക്കിൾ 6.2 സഹകരണ സമീപനം, പുനരുപയോഗ ഊർജ്ജം, കുറഞ്ഞ കാർബൺ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന വിഷയങ്ങളിൽ ഇരുപക്ഷവും സഹകരണം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കും.

പരിസ്ഥിതി സഹകരണവും സുസ്ഥിര വികസനവും

പരിസ്ഥിതിയോട് ഉത്തരവാദിത്തമുള്ള രാഷ്ട്രങ്ങൾ എന്ന നിലയിൽ കാലാവസ്ഥാ-പരിസ്ഥിതി മേഖലയിലെ സഹകരണം സംബന്ധിച്ച ഒരു ധാരണാപത്രത്തിലൂടെ സ്ഥാപനപരമായ സഹകരണം തുടരാൻ ഇന്ത്യയും ആർ.ഒ.കെയും തീരുമാനിച്ചു. അന്താരാഷ്ട്ര സൗര സഖ്യത്തിൽ (ISA) റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് കൊറിയ അംഗമായി ചേർന്നതിനെ ഇന്ത്യ സ്വാഗതം ചെയ്തു. ഗ്ലോബൽ ഗ്രീൻ ഗ്രോത്ത് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ (GGGI) ഇന്ത്യ അംഗമായി ചേർന്നതിനെ ആർ.ഒ.കെ സ്വാഗതം ചെയ്തു.

സമുദ്രങ്ങളും സമുദ്ര സുസ്ഥിരതയും

സാമ്പത്തിക വികസനം, പാരിസ്ഥിതിക സന്തുലിതാവസ്ഥ, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ എന്നിവയിൽ സമുദ്രങ്ങൾക്കുള്ള പ്രാധാന്യം തിരിച്ചറിഞ്ഞുകൊണ്ട് സമുദ്ര ശാസ്ത്രം, സുസ്ഥിര മത്സ്യബന്ധനം, തീരദേശ ആവാസവ്യവസ്ഥ സംരക്ഷണം, സമുദ്ര മലിനീകരണം തടയൽ എന്നീ മേഖലകളിൽ സഹകരണം വ്യാപിപ്പിക്കാൻ ഇരുപക്ഷവും സമ്മതിച്ചു.

ബ്ലൂ ഇക്കോണമിയിൽ ഇരുപക്ഷവും സഹകരണം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ഇരു രാജ്യങ്ങളിലെയും ശാസ്ത്ര സ്ഥാപനങ്ങളും സമുദ്ര ഏജൻസികളും തമ്മിൽ കൂടുതൽ അടുത്ത കൈമാറ്റങ്ങൾ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യും.

ആർട്ടിക് ഗവേഷണവും ധ്രുവപ്രദേശ സഹകരണവും

ആർട്ടിക് ഗവേഷണത്തിലും ശാസ്ത്രീയ സഹകരണത്തിലുമുള്ള തങ്ങളുടെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഇടപെടലുകളിൽ ഇന്ത്യയും ആർ.ഒ.കെയും ശ്രദ്ധ ചെലുത്തി. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിന് ആർട്ടിക് ഒരു പ്രധാന മേഖലയാണെന്ന് ഇരുപക്ഷവും തിരിച്ചറിഞ്ഞു. ആർട്ടിക് ശാസ്ത്രം, ആർട്ടിക് ഷിപ്പിംഗ് എന്നിവയുൾപ്പെടെ ആർട്ടിക് മേഖലയിൽ സഹകരണം വ്യാപിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.

തങ്ങളുടെ അതത് ആർട്ടിക് ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള സഹകരണം ഇരുപക്ഷവും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കും. കൂടാതെ സംയുക്ത ഗവേഷണ സംരംഭങ്ങൾ, ശാസ്ത്രീയ കൈമാറ്റങ്ങൾ, അന്താരാഷ്ട്ര പോളാർ ഗവേഷണ പരിപാടികളിലെ പങ്കാളിത്തം എന്നിവയ്ക്കുള്ള അവസരങ്ങൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യും.

മുന്നോട്ടുള്ള പാത

സുസ്ഥിര വികസനത്തിനും കാലാവസ്ഥാ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും സംഭാവന നൽകുന്ന പ്രായോഗിക സഹകരണം മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകാനുള്ള തങ്ങളുടെ പ്രതിബദ്ധത ഇരുപക്ഷവും പുനഃസ്ഥാപിച്ചു.

ഈ സംയുക്ത പ്രസ്താവനയിൽ വിവരിച്ചിരിക്കുന്ന വിപുലീകരിച്ച സഹകരണം, ഇൻഡോ-പസഫിക് മേഖലയിലും അതിനു പുറത്തും സുസ്ഥിര വികസനത്തെ പിന്തുണയ്ക്കാൻ കഴിയുന്ന നൂതനവും വിപുലീകരിക്കാവുന്നതുമായ പരിഹാരങ്ങളുടെ വികസനത്തിന് സംഭാവന നൽകുമെന്ന് ഇന്ത്യയും ആർ.ഒ.കെയും പ്രത്യാശ പ്രകടിപ്പിച്ചു.

***

NK