પશ્ચિમ એશિયાના વિકાસ વિશે મીડિયાને નિયમિતપણે માહિતગાર રાખવાના સરકારના ચાલુ પ્રયાસના ભાગરૂપે, આજે (19 માર્ચ 2026) નેશનલ મીડિયા સેન્ટર ખાતે અન્ય એક આંતર-મંત્રાલય બ્રીફિંગ યોજાઈ હતી. પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ, બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગો, વિદેશ બાબતો અને માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રાલયના વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ બળતણ પુરવઠો, દરિયાઈ પ્રવૃત્તિઓ અને આ ક્ષેત્રમાં ભારતીય નાગરિકોને આપવામાં આવતી સહાય સહિતના મુખ્ય ક્ષેત્રો પર અપડેટ્સ શેર કર્યા હતા.

ઉર્જા પુરવઠો અને બળતણ ઉપલબ્ધતા

હોર્મુઝની સામુદ્રધુની બંધ થવાને ધ્યાનમાં રાખીને, પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલય દ્વારા બળતણ પુરવઠાના પરિદ્રશ્ય અને પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો અને LPG ની સતત ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે લેવામાં આવતા પગલાં વિશે માહિતી આપવામાં આવી હતી. મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે:

ક્રૂડ અને રિફાઇનરીઓ:

• તમામ રિફાઇનરીઓ પર્યાપ્ત ક્રૂડ ઇન્વેન્ટરી સાથે ઉચ્ચ ક્ષમતા પર કાર્યરત છે, અને પેટ્રોલ અને ડીઝલનો પૂરતો સ્ટોક જાળવવામાં આવી રહ્યો છે.

રિટેલ આઉટલેટ્સ:

• રિટેલ આઉટલેટ્સ પર ઈંધણ ખાલી થવાના કોઈ કિસ્સા નોંધાયા નથી અને પેટ્રોલ તથા ડીઝલનો પુરવઠો નિયમિતપણે જાળવવામાં આવી રહ્યો છે.
• નાગરિકોને ગભરાટમાં ખરીદી (panic buying) ન કરવા સલાહ આપવામાં આવે છે કારણ કે પૂરતો સ્ટોક ઉપલબ્ધ છે.

કુદરતી ગેસ:

• સ્થાનિક PNG અને CNG ટ્રાન્સપોર્ટને 100 ટકા સપ્લાય સહિત અગ્રિમતા ધરાવતા ક્ષેત્રોને સુરક્ષિત પુરવઠો મળવાનું ચાલુ છે, જ્યારે ઔદ્યોગિક અને વ્યાપારી ગ્રાહકો માટે પુરવઠો આશરે 80 ટકા પર નિયંત્રિત કરવામાં આવી રહ્યો છે.
• સિટી ગેસ ડિસ્ટ્રીબ્યુશન (CGD) સંસ્થાઓને હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અને કેન્ટીન જેવી વ્યાપારી સંસ્થાઓ માટે PNG કનેક્શનને પ્રાથમિકતા આપવા સલાહ આપવામાં આવી છે.
• IGL, MGL, GAIL Gas અને BPCL સહિતની CGD કંપનીઓ PNG કનેક્શન માટે પ્રોત્સાહનો આપી રહી છે.
• ભારત સરકારે 16 માર્ચ 2026 ના પત્ર દ્વારા રાજ્યો અને UTs ને વિનંતી કરી છે કે તેઓ બાકી અરજીઓ માટે પરવાનગી આપીને અને 24 કલાકમાં નવી પરવાનગીઓ મંજૂર કરીને CGD વિસ્તરણની સુવિધા આપે.
• ભારત સરકારે 18 માર્ચ 2026 ના પત્ર દ્વારા રાજ્યોને સુધારાઓના બદલામાં વ્યાપારી LPG ની વધારાની 10% ફાળવણીની ઓફર કરી છે.

LPG:

• પ્રવર્તમાન ભૌગોલિક રાજકીય પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને LPG પુરવઠા પર સતત નજર રાખવામાં આવે છે.
• ઓનલાઇન LPG બુકિંગ 84% થી વધીને 94% થયું છે, જ્યારે ડાયવર્ઝન રોકવા માટે ડિલિવરી ઓથેન્ટિકેશન કોડ કવરેજ વધીને 83% થયું છે.
• પેનિક બુકિંગ ઘટીને આશરે 57 lakh થઈ ગયું છે અને ઘરેલું LPG સિલિન્ડરની ડિલિવરી સામાન્ય રીતે ચાલુ છે.

કેરોસીન:

• રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોને કેરોસીનની 48,000 KLની વધારાની ફાળવણી પૂરી પાડવામાં આવી છે.

રાજ્ય સરકારો દ્વારા આયોજિત બેઠકો:

• ભારત સરકારે 13.03.2026 અને 18.03.2026 ના પત્રો દ્વારા તમામ રાજ્યોના મુખ્ય સચિવોને સંગ્રહખોરી, કાળાબજાર અને ગેરરીતિઓ રોકવા માટે કડક તકેદારી રાખવા અને પેટ્રોલ પંપ તથા LPG વિતરકો પર આકસ્મિક તપાસ કરવા નિર્દેશ આપ્યો છે.
• અત્યાર સુધીમાં 31 રાજ્યો/UTs એ પરિસ્થિતિનું નિરીક્ષણ કરવા માટે કંટ્રોલ રૂમ સ્થાપ્યા છે.

અમલીકરણની કાર્યવાહી:

• સંગ્રહખોરી અને કાળાબજારને રોકવા માટે રાજ્યોમાં અમલીકરણની કાર્યવાહી ચાલુ છે, જેમાં 6,000 થી વધુ દરોડા પાડવામાં આવ્યા છે અને 11,000 થી વધુ સિલિન્ડર જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે.
• ઉત્તર પ્રદેશ, મધ્ય પ્રદેશ અને તેલંગાણા જેવા રાજ્યોમાં નોંધપાત્ર કાર્યવાહી નોંધાઈ છે.

સરકારી પગલાં:

• સરકારે અવિરત LPG પુરવઠો અને PNG વિસ્તરણને પ્રાથમિકતા આપી છે.
• LPGની માંગ પરનું દબાણ ઘટાડવા માટે કેરોસીન અને કોલસા જેવા વૈકલ્પિક બળતણ વિકલ્પો ઓફર કરવામાં આવ્યા છે.
• ગેઝેટ નોટિફિકેશન તારીખ 18.03.2026 દ્વારા પેટ્રોલિયમ પ્લાનિંગ એન્ડ એનેલિસિસ સેલ (PPAC)ને નોડલ એજન્સી તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવી છે.

દરિયાઈ સુરક્ષા અને શિપિંગ કામગીરી

બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રાલયે બ્રીફિંગ દરમિયાન દરિયાઈ પરિસ્થિતિ અંગે માહિતી શેર કરી હતી:

• આ પ્રદેશમાં તમામ ભારતીય નાવિકો સુરક્ષિત છે અને છેલ્લા 24 કલાકમાં ભારતીય ધ્વજ ધરાવતા જહાજોમાં કોઈ અકસ્માત નોંધાયો નથી.
• હાલમાં, 611 ભારતીય નાવિકો સાથેના 22 ભારતીય ધ્વજવાળા જહાજો પશ્ચિમ પર્શિયન ગલ્ફ ક્ષેત્રમાં છે.
• ક્રૂડ ઓઈલ જહાજ 'જગ લાડકી' 18 માર્ચ ના રોજ મુન્દ્રા પોર્ટ પર પહોંચ્યું હતું.
• DG શિપિંગે એરપોર્ટ અને પ્રાદેશિક સ્થળો પરથી 488 થી વધુ ભારતીય નાવિકોના સુરક્ષિત પ્રત્યાવર્તનની સુવિધા આપી છે.
• દીનદયાળ પોર્ટ ઓથોરિટીએ આશરે 54 એકર જમીનની ફાળવણી સહિત વધારાની સ્ટોરેજ ક્ષમતા બનાવી છે.

ક્ષેત્રમાં ભારતીય નાગરિકોની સુરક્ષા

વિદેશ મંત્રાલયે ભારતીય મિશનો દ્વારા કરવામાં આવતી સહાય વિશે અપડેટ્સ શેર કર્યા:

• પ્રધાનમંત્રીએ કુવૈતના ક્રાઉન પ્રિન્સ સાથે વાત કરી અને ઈદની શુભેચ્છાઓ પાઠવી હતી. બંને નેતાઓ હોર્મુઝની સામુદ્રધુની દ્વારા સુરક્ષિત અને મુક્ત નેવિગેશન સુનિશ્ચિત કરવાના મહત્વ પર સહમત થયા હતા.
• 28 ફેબ્રુઆરી થી અત્યાર સુધીમાં આશરે 2,80,000 મુસાફરો આ પ્રદેશમાંથી ભારત પરત ફર્યા છે.
• કુવૈત અને બહેરીન જેવા દેશો કે જ્યાં હવાઈ ક્ષેત્ર પ્રતિબંધિત છે, ત્યાં સાઉદી અરેબિયા દ્વારા ટ્રાન્ઝિટની સુવિધા આપવામાં આવી રહી છે.
• MT Safesea Vishnuના 15 ભારતીય ક્રૂ સભ્યો ઇરાકથી નીકળી ગયા છે અને ટૂંક સમયમાં ભારત પરત ફરે તેવી અપેક્ષા છે.

જાહેર સંચાર

માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રાલયે જાણ કરી કે:

• વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયે નિકાસકારો માટે RELIEF (Resilience and Logistic Intervention for Export Facilitation) નામના નવા રાહત પેકેજની જાહેરાત કરી છે. આ પેકેજ માટે ₹497 crore નો નાણાકીય ખર્ચ મંજૂર કરવામાં આવ્યો છે.
• કેટલાક રાજ્યોમાંથી LPG બુકિંગને લગતી સાયબર છેતરપિંડીના કિસ્સાઓ નોંધાયા છે. છેતરપિંડી કરનારાઓ WhatsApp દ્વારા "GAS BILL UPDATE APK" જેવી દૂષિત ફાઇલો મોકલી રહ્યા છે.
• વપરાશકર્તાઓને આવી કોઈ પણ ફાઇલ ડાઉનલોડ ન કરવા અને માત્ર સત્તાવાર પ્લેટફોર્મનો ઉપયોગ કરવા સલાહ આપવામાં આવે છે.

 SM/DK/JD