প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ ৫১সংখ্যক 'প্ৰগতি' বৈঠকত দিয়া নিৰ্দেশনা অনুসৰি, গৃহ নিৰ্মাণ আৰু নগৰ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ে স্বচ্ছ ভাৰত মিছন-নগৰীয়া ২.০ৰ অধীনত লক্ষ্যভিত্তিক, 'কী পাৰ্ফৰমেন্স ইণ্ডিকেটৰ' (কেপিআই) ভিত্তিক কাৰ্যপন্থা আৰু প্ৰযুক্তিভিত্তিক নিৰীক্ষণৰ জৰিয়তে 'স্বচ্ছতা'ৰ এক উচ্চমান প্ৰদৰ্শনৰ বাবে 'প্ৰগতি-৫০' পদক্ষেপৰ অধীনত ৫০খন আদৰ্শ চহৰ চিহ্নিত কৰিছে।

চহৰসমূহৰ তালিকা চাবলৈ ইয়াত ক্লিক কৰক।

উদ্বোধনী অনুষ্ঠানত আগবঢ়োৱা বক্তব্যত কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী শ্ৰী মনোহৰ লালে গুৰুত্ব আৰোপ কৰি কয়, “২৪খন ৰাজ্যৰ এই ৫০খন চহৰ কেৱল স্বাভাৱিক অনাময় কাৰ্যসূচীতে সীমাবদ্ধ নাথাকি দৃশ্যমান পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতাৰ ধাৰাবাহিক আৰু উচ্চমানৰ ফলাফল প্ৰদৰ্শন কৰিব আৰু সমগ্ৰ দেশৰে বাবে পৰিষ্কাৰ আদৰ্শ চহৰ হিচাপে গঢ় লৈ উঠিব। আমি ইয়াত ডাঙৰ চহৰসমূহৰ লগতে সাংস্কৃতিৰ সৈতে জড়িত গুৰুত্বপূৰ্ণ স্থান, মুখ্য পৰ্যটনস্থলী আৰু অৰ্থনৈতিক কেন্দ্ৰসমূহৰ অন্তৰ্ভুক্তি নিশ্চিত কৰিছোঁ। এই পদক্ষেপৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে এক নিৰ্ধাৰিত সময়সীমাৰ ভিতৰত প্ৰণালীবদ্ধ নিৰীক্ষণ আৰু পৰ্যালোচনাৰ যোগেদি নগৰীয়া পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতা, কঠিন আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, ব্যৱহৃত পানীৰ ব্যৱস্থাপনা, অনাময় ব্যৱস্থা আৰু নাগৰিকৰ অংশগ্ৰহণৰ ক্ষেত্ৰত দৃশ্যমান উন্নতি সাধন কৰা। ফলাফলভিত্তিক মূল্যায়ন আৰু প্ৰযুক্তিভিত্তিক নিৰীক্ষণৰ জৰিয়তে অগ্ৰগতিসমূহ ধাৰাবাহিকভাৱে পৰ্যালোচনা কৰা হ’ব। এই চহৰসমূহৰ অগ্ৰগতিৰ বুজ ল’বলৈ মই নিজেই প্ৰত্যেক দুমাহৰ অন্তৰত পৰ্যালোচনা বৈঠকত অধ্যক্ষতা কৰিম।”

গৃহ নিৰ্মাণ আৰু নগৰ পৰিক্ৰমা বিভাগৰ ৰাজ্যিক মন্ত্ৰী শ্ৰী তোখন চাহুৱে নিজৰ বক্তব্যত কয় যে বিগত এক দশকত 'স্বচ্ছতা' গণ-আন্দোলনৰ পৰা মানুহৰ জীৱনশৈলীলৈ পৰিৱৰ্তিত হৈছে।

নৱনিৰ্বাচিত আদৰ্শ চহৰ পদক্ষেপৰ বিষয়ে উল্লেখ কৰি শ্ৰী চাহুৱে কয় যে ই চহৰসমূহক এক নিৰ্ধাৰিত সময়সীমাৰ ভিতৰত 'জাবৰ-জোঁথৰ মুক্ত চহৰ'ৰ লক্ষ্য প্ৰাপ্তি কৰাত সহায় কৰিব আৰু আন নগৰীয়া কেন্দ্ৰসমূহৰ বাবে আৰ্হি হিচাপে গঢ়ি উঠাত সুবিধা কৰিব। তেওঁ ৰাজ্যসমূহ আৰু নগৰীয়া স্থানীয় নিকায়সমূহক ক্ষুদ্ৰ পৰ্যায়ৰ কাৰ্যপৰিকল্পনা প্ৰস্তুত কৰিবলৈ আৰু ইয়াৰ দ্ৰুত তথা ফলপ্ৰসূ ৰূপায়ণ নিশ্চিত কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।

যুৱশক্তি আৰু প্ৰযুক্তিৰ বৰ্ধিত সংমিশ্ৰণৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে উল্লেখ কৰে যে ভাৰত বিশ্বৰ তৃতীয় বৃহত্তম ষ্টাটআপ পৰিস্থিতিতন্ত্ৰ হিচাপে গঢ় লৈ উঠিছে। তেওঁ আৰু কয় যে আইআইটি কানপুৰৰ সহযোগত তৃতীয়টো দলৰ মুকলিয়ে এই মিছনৰ অধীনত ৭৫টা ষ্টাটআপ অন্তৰ্ভুক্ত আৰু প্ৰতিপালন কৰাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় লক্ষ্যত উপনীত হোৱাত সহায় কৰিছে।

গৃহ নিৰ্মাণ আৰু নগৰ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ৰ নগৰ উন্নয়ন বিভাগৰ সচিব শ্ৰী সত্যেন্দ্ৰ সিঙে কয় যে নাগৰিকসকলক উন্নত অনুভৱ প্ৰদান কৰা আৰু সামগ্ৰিক সেৱা সুনিশ্চিত কৰাৰ দিশত ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰা হ’ব। তেওঁ উল্লেখ কৰে যে এই পদক্ষেপে "সমগ্ৰ চহৰ" দৃষ্টিভংগী গ্ৰহণ কৰিছে, যিয়ে পৰিকল্পনা আৰু ৰূপায়ণত সকলো অংশীদাৰ, সহযোগী আৰু নগৰীয়া স্থানীয় নিকায়ৰ অন্তৰ্ভুক্তি নিশ্চিত কৰে।

দক্ষ নিৰীক্ষণ সুনিশ্চিত কৰিবলৈ 'স্বচ্ছতম প’ৰ্টেল'ত 'প্ৰগতি'ৰ দৰেই এক ডিজিটেল পৰ্যালোচনা ব্যৱস্থা স্থাপন কৰা হৈছে। নিয়মিত তত্ত্বাৱধান আৰু সহায়-সহযোগিতাৰ বাবে মন্ত্ৰালয়ৰ বিষয়া সকলক বিশেষ চহৰসমূহৰ দায়িত্ব অৰ্পণ কৰা হ’ব।

দীৰ্ঘম্যাদী নগৰীয়া ৰূপান্তৰ যে দক্ষতা বৃদ্ধি আৰু নিৰৱচ্ছিন্ন শিক্ষাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল, সেই কথা অনুধাৱন কৰি স্বচ্ছ ভাৰত মিছন-নগৰীয়াই কাৰিকৰী নিৰ্দেশনা, আৰ্হি ডিজাইন আৰু নিৰ্ধাৰিত পৰামৰ্শৱালীৰে অংশীদাৰসকলক শক্তিশালী কৰি তুলিছে। কাৰ্যসূচী চলাকালীন সময়তে, অন-গ্ৰাউণ্ড প্ৰকল্পৰ ৰূপায়ণত অধিক সহায়ক হ'বলৈ 'নিৰ্মাণ আৰু ভাঙি পেলোৱা আৱৰ্জনা গৌণ সংগ্ৰহ কেন্দ্ৰ স্থাপনৰ বাবে মানক কাৰ্যপদ্ধতি' আৰু 'পৌৰ গোটা আৱৰ্জনা নিয়মাৱলী, ২০২৬'ৰ অধীনত নিৰ্ধাৰিত 'উৎসতে জাবৰ পৃথকীকৰণৰ নিৰ্দেশনা' প্ৰকাশ কৰা হয়।

স্বচ্ছ ভাৰত টেষ্ট বেড আৰু উদ্ভাৱন কেন্দ্ৰ: এই মিছনে গৱেষণা আৰু উদ্ভাৱনক স্বচ্ছতাৰ চালিকা শক্তি হিচাপে ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰতিষ্ঠা কৰি আহিছে। চিএছআইআৰ-চিএমইআৰআইৰ সহযোগত, মন্ত্ৰালয়ে দুৰ্গাপুৰত 'স্বচ্ছ ভাৰত টেষ্ট বেড আৰু উদ্ভাৱন কেন্দ্ৰ' মুকলি কৰে; যি অনাময় প্ৰযুক্তিত গৱেষণা, সামগ্ৰী বিকাশ, পৰীক্ষণ, বৈধকৰণ, প্ৰমাণীকৰণ আৰু ক্ষমতা বৃদ্ধিৰ বাবে এক ৰাষ্ট্ৰীয় কেন্দ্ৰস্বৰূপ।

ষ্টাটআপসমূহৰ তৃতীয়টো দল: যোৱা এক দশকত, স্বচ্ছ ভাৰত মিছন-নগৰীয়াই পৰম্পৰাগত আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনাৰ পৰা নতুন আৰু প্ৰযুক্তিভিত্তিক সমাধানৰ দিশলৈ গতি কৰিছে। উদ্ভাৱন খৰতকীয়া কৰিবলৈ এই মিছনে আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনাৰ সমগ্ৰ শ্ৰেণীত ৭৫টা ষ্টাটআপক জড়িত কৰিছে। উদ্যোগী মানসিকতাৰ এই গতি অক্ষুণ্ণ ৰাখি, গৃহ নিৰ্মাণ আৰু নগৰ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ে আইআইটি কানপুৰৰ 'ষ্টাটআপ ইনকিউবেচন এণ্ড উদ্ভাৱন কেন্দ্ৰ'ৰ সহযোগত অনাময় আৰু আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনাৰ অগ্ৰণী সমাধানৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰি 'ষ্টাটআপসমূহৰ তৃতীয় দল' মুকলি কৰিছে। তৃতীয় দলত ১৩টা ষ্টাটআপ অন্তৰ্ভুক্ত হোৱাৰ লগে লগে এই পদক্ষেপে পৰিষ্কাৰ আৰু প্ৰযুক্তিভিত্তিক নগৰীয়া সমাধানৰ গতি দ্ৰুততৰ কৰি তুলিছে।

উৎসৰ্গীত হোৱাটছএপ চেনেল: নাগৰিকসকলৰ অভিযোগ পঞ্জীয়ন আৰু সমস্যা সমাধানৰ বাবে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ মাধ্যম 'স্বচ্ছতা অ্যাপ'ক আৰু এখোজ আগুৱাই নি এক উৎসৰ্গীত হোৱাটছএপ চেনেল মুকলি কৰা হৈছে, যাতে নাগৰিকসকলে সহজে অভিযোগ দাখিল কৰিব পাৰে আৰু নিজৰ চহৰসমূহ পৰিষ্কাৰ কৰি ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত সক্ৰিয়ভাৱে অৱদান আগবঢ়াব পাৰে।

কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী শ্ৰী মনোহৰ লালে 'স্বচ্ছতা বিহেভিয়ৰ চেঞ্জ ডিজিটেল চেল' মুকলি কৰে, যি হৈছে এক পৰিষ্কাৰ আৰু অধিক বহনক্ষম ভাৰতৰ বাবে ব্যৱহাৰিক পৰিৱৰ্তন শক্তিশালী কৰাৰ উদ্দেশ্যে ধাৰণা, সৃষ্টিশীলতা, প্ৰচাৰ অভিযান আৰু সম্পদসমূহক একত্ৰিত কৰা এক ডিজিটেল ভঁৰাল। এই মঞ্চখনে ৰাজ্য, নগৰীয়া স্থানীয় নিকায় আৰু অংশীদাৰসকলক সাজু সম্প্ৰচাৰ সম্পদ, অভিনৱ প্ৰচাৰ ধাৰণা আৰু পোষকতা সামগ্ৰী যোগান ধৰিব, যিয়ে জ্ঞানৰ আদান-প্ৰদান, প্ৰতিলিপিকৰণ আৰু নাগৰিক-কেন্দ্ৰিক যোগাযোগ সম্ভৱ কৰি স্বচ্ছতাক এক অভ্যাস আৰু জীৱনশৈলীত পৰিণত কৰিব।

ৰিডিউচ, ৰিইউজ আৰু ৰিচাইকেল: 'স্বচ্ছতা হি সেৱা ২০২৬'ৰ অংশ হিচাপে, কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী শ্ৰী মনোহৰ লালে নতুন দিল্লীৰ সংকল্প ভৱনত এক 'ৰিডিউচ, ৰিইউজ আৰু ৰিচাইকেল' কেন্দ্ৰ উদ্বোধন কৰে। কোনো কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰালয়ৰ কাৰ্যালয়ত এইটোৱেই প্ৰথম এনে ধৰণৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে আলোকপাত কৰা হৈছে। এই পদক্ষেপে চৰকাৰী কাৰ্যালয়সমূহত বহনক্ষম ব্যৱহাৰ, পুনৰ ব্যৱহাৰ, সম্পদৰ পুনৰুদ্ধাৰ আৰু বৃত্তাকাৰ অৰ্থনীতি প্ৰসাৰিত কৰিব।

ভাৰতৰ নগৰীয়া অনাময় যাত্ৰাত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদক্ষেপ, গৃহ নিৰ্মাণ আৰু নগৰ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ে স্থিতিস্থাপক, ভৱিষ্যতৰ বাবে প্ৰস্তুত চহৰ গঢ়ি তুলিবলৈ উদ্ভাৱন, সমনীয়া শিক্ষা  আৰু ক্ষমতা বৃদ্ধিক চালিত কৰিছে। ভাৰতে 'বিকশিত ভাৰত ২০৪৭'ৰ দিশে অগ্ৰসৰ হোৱাৰ সময়ত আগন্তুক পথ স্পষ্ট: বৈজ্ঞানিক আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, বৃত্তাকাৰ অৰ্থনীতি আৰু বহনক্ষম নগৰীয়া ব্যৱস্থাৰে পৰিচালিত আৱৰ্জনামুক্ত চহৰ।

.

*******

SK/DB