ECI એ એક બંધારણીય સંસ્થા છે જે બંધારણના અનુચ્છેદ 324 ના કડક આદેશ, વૈધાનિક નિયમો અને સ્થાપિત સંસ્થાકીય પરંપરાઓ હેઠળ કામ કરે છે. કમિશન બહુ-સભ્ય બંધારણીય સંસ્થા તરીકે કાર્ય કરે છે. લેખિત નોંધો, અવલોકનો, ટેકનિકલ સૂચનો અને આંતરિક ચેક્સ-એન્ડ-બેલેન્સ એ સંપૂર્ણ પારદર્શિતા, કાનૂની પાલન અને કાર્યકારી ચુસ્તતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે રચાયેલ પ્રમાણભૂત, ચાલુ પદ્ધતિઓ છે. ECI ની તમામ કામગીરી કાયદાઓ અને કમિશનની સૂચનાઓ અનુસાર રહી છે.

કમિશન દ્વારા જારી કરાયેલા તમામ સત્તાવાર આદેશો, નિર્ણયો અને વહીવટી નિર્દેશો પૂર્ણ કાનૂની મંજૂરી ધરાવે છે અને ધ ચીફ ઇલેક્શન કમિશનર એન્ડ અધર ઇલેક્શન કમિશનર્સ (એપોઇન્ટમેન્ટ, કન્ડિશન્સ ઓફ સર્વિસ એન્ડ ટર્મ ઓફ ઓફિસ) એક્ટ, 2023 હેઠળ સ્થાપિત વૈધાનિક પ્રક્રિયાઓનું પાલન કરે છે.

મુસદ્દાના તબક્કા દરમિયાન કમિશનના સભ્યો દ્વારા ઉઠાવવામાં આવેલા કોઈપણ ઓપરેશનલ પ્રશ્નો અથવા ઇનપુટ્સ એ મતદારોના અધિકારોનું રક્ષણ કરવાના ઉદ્દેશ્યથી કરવામાં આવતી પ્રમાણભૂત વહીવટી પદ્ધતિનો એક ભાગ છે. કમિશનરો દ્વારા આપવામાં આવેલા સૂચનો ચૂંટણી પ્રક્રિયાઓને વધુ સુધારવા માટે હતા.

ભિન્ન વિચારો અને અવલોકનો એ કોઈપણ સંસ્થામાં વિચાર-વિમર્શનો સામાન્ય ભાગ છે. આખરી નિર્ણય લેવાય તે પહેલાં તેઓ નિર્ણય લેવાની પ્રક્રિયાનો એક ભાગ છે. માત્ર ત્રણ કમિશનરો જ નહીં, પરંતુ કમિશનના દરેક અધિકારીને ચૂંટણી પ્રણાલીમાં સુધારો કરવા માટે કમિશનને તેમના સૂચનો આપવા માટે સંપૂર્ણ સત્તા આપવામાં આવી છે.

મંજૂરીઓ, નિર્ણયો, સૂચનાઓ અને પહેલોની ઘણી મોટી બાબતોને અવગણીને 10 મહિનાના સમયગાળામાં ફેલાયેલી અમુક ચોક્કસ આંતરિક નોંધો/અવલોકનોને હાઇલાઇટ કરવાથી ચિત્રનો માત્ર એક જ ભાગ દેખાય છે. તાજેતરના મહિનાઓમાં, કમિશને ઘણા નિર્ણયો લીધા છે, સૂચનાઓ જારી કરી છે, લગભગ 40 નવી પહેલો શરૂ કરી છે અને દેશભરમાં મતદાર યાદી સુધારણા (SIR સહિત) ની કામગીરી સહિત અનેક ચૂંટણી સુધારણાઓ હાથ ધર્યા છે. આ તમામ નિર્ણયો વિતેલા એક વર્ષમાં પૂર્ણ કમિશનના સર્વાનુમતે લેવાયેલા નિર્ણયોનું પરિણામ છે.

કમિશને તાજેતરમાં બિહાર, કેરળ, તમિલનાડુ, પુડુચેરી, અસમ અને પશ્ચિમ બંગાળની મુખ્ય ચૂંટણીઓ અને આ સમયગાળા દરમિયાન ચૂંટણી સંબંધિત કામગીરી સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કરી છે. આ કામગીરીમાં વ્યાપક વહીવટી અને ઓપરેશનલ મશીનરી અને કમિશનની ઘણી મંજૂરીઓ અને સૂચનાઓ સામેલ હતી.

ECI ના ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ્સ, જેમ કે ECINet, અનધિકૃત ચેડાં, હેરફેર વગેરેને રોકવા માટે કડક ડેટા સુરક્ષા પ્રોટોકોલ હેઠળ કામ કરે છે. IT સુરક્ષા તપાસ અને ઓડિટ નિયંત્રણો એ રાષ્ટ્રીય ડેટાબેઝમાં અમલમાં મૂકાયેલા પ્રમાણભૂત સાયબર સુરક્ષા પગલાં છે. ઇલેક્ટોરલ રજિસ્ટ્રેશન ઓફિસર્સ (EROs) અને ડિસ્ટ્રિક્ટ ઇલેક્શન ઓફિસર્સ (DEOs) સહિતના વૈધાનિક સત્તામંડળો કાયદા હેઠળ નોંધણી અને નામ કમી કરવા માટેની વૈધાનિક સત્તાઓ મુજબ કાર્ય કરે છે.

ભારતનું ચૂંટણી પંચ આપણા લોકશાહીને આગળ ધપાવવામાં તેની મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકાને સ્વીકારીને સંપૂર્ણ નિષ્ઠા સાથે પોતાની બંધારણીય ફરજો બજાવવા માટે પૂર્ણપણે પ્રતિબદ્ધ છે.

SM/IJ/JD