ભારત સરકારનું મહિલા અને બાળ વિકાસ મંત્રાલય દેશભરમાં 1 થી 7 ઓગસ્ટ દરમિયાન 'વિશ્વ સ્તનપાન સપ્તાહ 2026' ની ઉજવણી કરશે. અઠવાડિયા સુધી ચાલનારા આ અભિયાનમાં પરિવારો, સમુદાયો અને આરોગ્ય સંભાળ પ્રદાતાઓમાં સ્તનપાનની વહેલી શરૂઆત, પ્રથમ છ મહિના માટે માત્ર સ્તનપાન અને યોગ્ય પૂરક આહાર સાથે બે વર્ષ કે તેથી વધુ સમય સુધી સ્તનપાન ચાલુ રાખવા અંગે જાગૃતિ ફેલાવવામાં આવશે.

બાળકના અસ્તિત્વ, સ્વસ્થ વિકાસ અને માનસિક વિકાસ માટે સ્તનપાન એ સૌથી અસરકારક ઉપાયો પૈકીનો એક છે. મંત્રાલય પરિવારોને વિનંતી કરે છે કે તેઓ સુનિશ્ચિત કરે કે દરેક નવજાત બાળકને જન્મ પછીના પ્રથમ કલાકમાં — જેને ગોલ્ડન અવર કહેવામાં આવે છે — માતાનું દૂધ મળે. પ્રથમ દૂધ, કોલોસ્ટ્રમ, જેને અવારનવાર બાળક રસી કહેવામાં આવે છે, તે એન્ટિબોડીઝ અને આવશ્યક પોષણથી સમૃદ્ધ હોય છે, અને તેને ક્યારેય ફેંકી દેવું જોઈએ નહીં.

પ્રથમ છ મહિના માટે માત્ર સ્તનપાનનો અર્થ એ છે કે બાળકને ફક્ત માતાનું દૂધ જ આપવું — પાણી, મધ, ઘૂંટી, ગ્લુકોઝ કે ફોર્મ્યુલા મિલ્ક પણ નહીં. આ સમયગાળા દરમિયાન માતાનું દૂધ એકલું જ શિશુની તમામ પોષણ અને પાણીની જરૂરિયાતોને પૂર્ણ કરે છે. છ મહિના પછી, બે વર્ષ કે તેથી વધુ સમય સુધી સ્તનપાન ચાલુ રાખવાની સાથે સાથે ઉપયુક્ત પૂરક આહાર આપવાનું શરૂ કરવું જોઈએ. માતાઓને જન્મ પછી બાળકની ત્વચા-સાથે-ત્વચાના સંપર્કને જાળવી રાખવા, વારંવાર સ્તનપાન કરાવવા અને જ્યારે પણ જરૂર પડે ત્યારે આશા વર્કરો, આંગણવાડી વર્કરો અથવા આરોગ્ય સંભાળ પ્રદાતાઓનું માર્ગદર્શન લેવા પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવે છે. નોકરી કરતી માતાઓ માતાનું દૂધ સુરક્ષિત રીતે સંગ્રહિત પણ કરી શકે છે. સ્તનપાન કરાવવાથી માતાઓને પણ ફાયદો થાય છે — જે બાળકના જન્મ પછી રિકવરીમાં મદદ કરે છે અને સ્તન તથા અંડાશય કેન્સર, ટાઇપ-2 ડાયાબિટીસ અને પ્રસુતિ પછીના તણાવના જોખમને ઘટાડે છે.

મંત્રાલય આરોગ્ય સંભાળ વ્યાવસાયિકો, સમુદાયના કર્મચારીઓ, પરિવારો અને નાગરિકોને એવું અનુકૂળ વાતાવરણ બનાવવાનું આહ્વાન કરે છે જ્યાં દરેક માતાને સ્તનપાન કરાવવા માટે સશક્ત બનાવવામાં આવે અને દરેક બાળકને જીવનની શ્રેષ્ઠ શક્ય શરૂઆત મળે.

SM/DK/GP

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad    /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com