કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે આજે જગદલપુર, છત્તીસગઢ ખાતે એક પત્રકાર પરિષદને સંબોધિત કરી હતી.

પત્રકાર પરિષદને સંબોધતા કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે જ્યારે છત્તીસગઢમાં શ્રી વિષ્ણુ દેવ સાયના નેતૃત્વમાં અમારી પાર્ટીની સરકાર બની, તે સમયે કેન્દ્રમાં પણ પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વમાં અમારી પાર્ટીની સરકાર સત્તામાં હતી. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે 13 ડિસેમ્બર 2023 ના રોજ અહીં અમારી પાર્ટીની સરકાર બન્યાની સાથે જ અમે બસ્તરમાં બાકી રહેલા નક્સલીઓનો સફાયો કરવાનું અભિયાન ફરી શરૂ કર્યું હતું. શ્રી શાહે જણાવ્યું હતું કે 24 ઓગસ્ટ 2024 ના રોજ તમામ રાજ્યોના પોલીસ મહાનિદેશકો (ડીજીપી) ની બેઠક પછી જાહેરાત કરવામાં આવી હતી કે દેશને 31 માર્ચ 2026 સુધીમાં નક્સલમુક્ત કરવામાં આવશે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આપણા સુરક્ષા દળોની બહાદુરી, હિંમત અને બલિદાનોને કારણે, નિર્ધારિત તારીખ 31 માર્ચ 2026 પહેલા જ દેશમાંથી નક્સલવાદનું સંપૂર્ણ નિવારણ પ્રાપ્ત કરી લેવામાં આવ્યું છે.

શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે 19 મે 2026 ની તારીખ પણ ઘણું મોટું મહત્વ ધરાવે છે. તેમણે કહ્યું કે જ્યારથી નક્સલબારીથી નક્સલવાદ ફેલાવવાનું શરૂ થયું, ત્યારથી તેના સમર્થક બુદ્ધિજીવીઓ એવી દલીલ કરતા હતા કે નક્સલવાદ એટલા માટે અસ્તિત્વમાં છે કારણ કે કેટલાક વિસ્તારો સુધી વિકાસ પહોંચ્યો નથી. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે આ સત્ય ન હતું, કારણ કે દેશના એવા ઘણા ભાગો હતા જે નક્સલ પ્રભાવિત વિસ્તારો કરતાં પણ વધુ પછાત હતા, છતાં ત્યાં નક્સલવાદ ફેલાયો ન હતો, અને તે તમામ વિસ્તારો ધીમે-ધીમે વિકાસ તરફ આગળ વધ્યા હતા. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે, જો કે, આપણું બસ્તર અને અન્ય ઘણા નક્સલ પ્રભાવિત વિસ્તારો વિકાસ કરી શક્યા ન હતા.

કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે 19 મે 2026 ના રોજ, અગાઉના નક્સલ પ્રભાવિત વિસ્તારમાં જ વ્યાપક વિકાસના વિઝનનો પ્રારંભ કરવામાં આવી રહ્યો છે. તેમણે માહિતી આપી હતી કે ગઈકાલે જ 'વીર શહીદ ગુંડાધુર સેવા ડેરા' નું ઉદ્ઘાટન કરવામાં આવ્યું છે. બસ્તરના સાત જિલ્લાઓને નક્સલવાદમાંથી મુક્ત કરવા માટે ભારત સરકારના ગૃહ મંત્રાલયે આ પ્રદેશમાં લગભગ 200 સુરક્ષા કેમ્પ સ્થાપિત કર્યા હતા. તેમણે કહ્યું કે હવે જ્યારે બસ્તર નક્સલમુક્ત બની ગયું છે, ત્યારે નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે કે પ્રથમ તબક્કામાં આ 200 કેમ્પમાંથી 70 કેમ્પને 'વીર શહીદ ગુંડાધુર સેવા ડેરા' માં ફેરવવામાં આવશે. આ સેવા ડેરાનો ઉદ્દેશ્ય બસ્તરના દરેક આદિવાસી ભાઈ-બહેનના ઘરઆંગણે સરકારી સુવિધાઓ અને સેવાઓ પહોંચાડવાનો છે. દરેક સેવા ડેરા કોમન સર્વિસ સેન્ટર્સ (CSCs) દ્વારા બેંકિંગ સુવિધાઓ, આધાર કાર્ડ સેવાઓ, તમામ ડિજિટલ સેવાઓ અને રાજ્ય તેમજ કેન્દ્ર સરકારની 371 યોજનાઓના લાભો પ્રદાન કરશે. વિકાસ સંબંધિત તમામ સેવાઓ એક જ છત નીચે ઉપલબ્ધ થશે. તેનો ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે 50 વર્ષથી વિકાસથી વંચિત નાગરિકોને તમામ સરકારી યોજનાઓનો 100% લાભ મળે. શ્રી શાહે જણાવ્યું હતું કે આ સેવા ડેરાઓમાં એક પ્રાઇમરી એગ્રીકલ્ચરલ ક્રેડિટ સોસાયટી (PACS) અને ડેરી સુવિધા પણ સ્થાપિત કરવામાં આવશે, જેથી દરેક આદિવાસી મહિલા તેના પશુઓનું દૂધ સપ્લાય કરી શકે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે આ સેવા ડેરાઓ દ્વારા સરકાર બસ્તરના દરેક આદિવાસી પરિવારને એક ગાય અને એક ભેંસ આપશે, જેથી તેઓ સહકારી પ્રણાલી દ્વારા સમગ્ર ભારતમાં તેમના દૂધનું વેચાણ કરી શકે. આગામી છ મહિનામાં સમગ્ર બસ્તર વિભાગમાં એક મોટું ડેરી નેટવર્ક વિકસાવવામાં આવી રહ્યું છે.

શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે અગાઉ આ વિસ્તાર બંદૂકો અને બંધુકની અણીના પડછાયા હેઠળ હતો, પરંતુ હવે ત્યાં વિકાસ પહોંચશે. અત્યાર સુધી નક્સલવાદીઓના કારણે આખો પ્રદેશ વિકાસથી વંચિત રહ્યો હતો. અહીંના લોકોને રાશન કાર્ડ ન મળ્યા, ન તો મફત અનાજ યોજનાઓનો લાભ મળ્યો, ન તો ₹5 લાખ સુધીનું સ્વાસ્થ્ય વીમો મળ્યો. તેમની પેદાશોની ₹3,100 પ્રતિ ક્વિન્ટલના ભાવે ખરીદી કરવામાં આવતી નહોતી. રોજગારનું કોઈ નામનિશાન નહોતું, ગામડાઓમાં વીજળી પહોંચી નહોતી, પાણી પહોંચ્યું નહોતું અને શાળાઓ બની નહોતી. તેમણે કહ્યું કે સેવા ડેરાઓ દ્વારા અમે બસ્તરમાં આ તમામ સુવિધાઓ પૂરી પાડવા જઈ રહ્યા છીએ. વીર શહીદ ગુંડાધુર સેવા ડેરા નક્સલ પ્રભાવિત બસ્તરને નક્સલમુક્ત અને વિકસિત બસ્તરમાં બદલવાનું એક મોટું માધ્યમ બનશે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે વન પેદાશોનું પ્રોસેસિંગ સહકારી મંડળીઓ દ્વારા કરવામાં આવશે અને તેમાંથી મળતો તમામ નફો આદિવાસી સમુદાયોને આપવામાં આવશે.

કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વમાં ભારત સરકારે બસ્તરના વિકાસ માટે ઘણા મોટા કાર્યો કર્યા છે. અમે ₹20,557 કરોડના ખર્ચે 12,211 કિલોમીટર રસ્તાઓનું નિર્માણ પૂર્ણ કર્યું છે. કુલ 13,000 મોબાઈલ ટાવરનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાંથી 5,000 ટાવર દેશના નક્સલ પ્રભાવિત વિસ્તારોમાં પહેલેથી જ લગાવી દેવામાં આવ્યા છે. 1,804 બેંક શાખાઓ ખોલવામાં આવી છે, 1,321 એટીએમ (ATMs) સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા છે, અને 890 પોસ્ટ ઓફિસ ખોલવાનું કામ પણ પૂર્ણ થઈ ગયું છે. 259 એકલવ્ય મોડેલ શાળાઓ ખોલવામાં આવી છે, 46 આઈટીઆઈ (ITIs) અને 49 કૌશલ્ય વિકાસ કેન્દ્રો સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા છે, અને 90,000 થી વધુ યુવાનો અને મહિલાઓને કૌશલ્ય તાલીમ આપવામાં આવી છે. શ્રી શાહે જણાવ્યું હતું કે પ્રધાનમંત્રી મોદીના નેતૃત્વમાં ભારત સરકારે નક્સલમુક્ત બસ્તર સહિત દેશભરના આદિવાસી વિસ્તારો માટે એક વ્યાપક વિકાસ યોજના તૈયાર કરી છે. આ યોજના હેઠળ, વિકાસ યોજનાઓની સંપૂર્ણ સંતૃપ્તિ (સેચ્યુરેશન), સંપૂર્ણ સુરક્ષા વ્યવસ્થા, યુવાનો અને મહિલાઓના ભવિષ્યલક્ષી સશક્તિકરણ માટે વૈજ્ઞાનિક કાર્યક્રમ અને સ્થાનિક વારસાને સુરક્ષિત રાખવા તેમજ આગળ વધારવાની સાથે આદિવાસી સંસ્કૃતિ અને પરંપરાઓનું સંરક્ષણ અને પ્રમોશન કરવામાં આવશે.

શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે અમે અહીં બસ્તર પાંડુમની શરૂઆત કરી છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે પ્રધાનમંત્રી મોદીએ અમને આદિવાસી સંસ્કૃતિને બચાવવા માટે નિષ્ઠાવાન પ્રયાસો કરવા અને યોજના તૈયાર કરવા પ્રેરણા આપી હતી. બસ્તર પાંડુમ હેઠળ આદિવાસી નૃત્ય, ગીતો, ભાષા, પરંપરાગત પોશાક, ભોજન અને અન્ય સાંસ્કૃતિક તત્વો માટે એક મોટું પ્લેટફોર્મ પૂરું પાડવામાં આવ્યું છે. એક વર્ષ પહેલા, 45,000 લોકોએ બસ્તર પાંડુમમાં ભાગ લીધો હતો અને આ તમામ પ્રવૃત્તિઓને પ્રોત્સાહન આપવામાં યોગદાન આપ્યું હતું. તેવી જ રીતે, બે બસ્તર ઓલિમ્પિકનું આયોજન પહેલેથી જ થઈ ચૂક્યું છે. અગાઉના બસ્તર ઓલિમ્પિકમાં 3 લાખ 94 હજાર રમતવીરોએ ભાગ લીધો હતો, જેમાં પુનર્વસન સ્વીકારનારા અમારા ભૂતપૂર્વ નક્સલી ભાઈ-બહેન સાથીઓની ટીમનો પણ સમાવેશ થાય છે. નોંધનીય છે કે આ ટીમે સર્વશ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન કર્યું હતું. શ્રી શાહે જણાવ્યું હતું કે પ્રધાનમંત્રી મોદી સમગ્ર નક્સલમુક્ત પ્રદેશને સ્પષ્ટ સંદેશ આપવા માંગે છે કે હિંસા ક્યારેય કોઈ વિવાદનો ઉકેલ હોઈ શકે નહીં. લોકશાહી મૂલ્યો, પરસ્પર સહયોગ અને વિકાસનો વિચાર જ વ્યક્તિની પ્રગતિનો પાયો બની શકે છે. હિંસા દ્વારા કોઈ વ્યક્તિ, ગામ કે પ્રદેશનો વિકાસ શક્ય નથી. ગરીબીના કારણે નક્સલવાદ ફેલાયો હોવાની દંતકથા વીર શહીદ ગુંડાધુર સેવા ડેરા દ્વારા દૂર કરવામાં આવશે.

કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે એકવાર આ સમગ્ર પ્રદેશ સંપૂર્ણ રીતે વિકસિત થઈ જશે, ત્યારે સમગ્ર વિશ્વમાં એક શક્તિશાળી સંદેશ જશે કે અહીં શાળાઓ નહોતી બની શકી કારણ કે નક્સલવાદીઓએ તેને નષ્ટ કરી દીધી હતી, રસ્તાઓનું નિર્માણ થઈ શક્યું નહોતું કારણ કે નક્સલવાદીઓએ અવરોધો ઉભા કર્યા હતા, હોસ્પિટલો કામ કરી શકતી નહોતી કારણ કે નક્સલવાદીઓએ હોસ્પિટલના સ્ટાફની હત્યા કરી નાખી હતી, અને બેંકો આવી નહોતી કારણ કે નક્સલવાદીઓએ તેને લૂંટી લીધી હતી અને તેને બંધ કરવાની ફરજ પાડી હતી. શ્રી શાહે જણાવ્યું હતું કે બસ્તરમાં શહીદ વીર ગુંડાધુર સેવા ડેરા દેશભરના એવા તમામ લોકો સમક્ષ વિકાસનું એક લોકશાહી મોડેલ રજૂ કરશે જેમણે વિકાસનો માર્ગ કંડારવાના નામે હથિયારો ઉપાડ્યા છે.

શ્રી અમિત શાહે ભારત સરકાર અને પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદી વતી બસ્તરના તમામ રહેવાસીઓને આશ્વાસન આપતા કહ્યું કે હવે ડરના ઓથાર હેઠળ જીવવાની કોઈ જરૂર નથી - અહીં એક નવો સૂર્યોદય થયો છે. તેમણે કહ્યું કે આ પ્રદેશના આદિવાસી યુવાનો અને મહિલાઓએ સંપૂર્ણ આત્મવિશ્વાસ સાથે આગળ વધવું જોઈએ, કારણ કે ભારત સરકાર અને છત્તીસગઢ સરકાર બંને તેમની સાથે મજબૂતીથી ઉભા છે. શ્રી શાહે ચેતવણી આપી હતી કે અગાઉનો નક્સલ પ્રભાવિત બસ્તર પ્રદેશ હવે વિકસિત વિસ્તાર બનવા જઈ રહ્યો છે, તેથી લોકોએ જાગ્રત રહેવું જોઈએ. માઓવાદી વિચારધારાથી પ્રેરિત જે લોકોએ એક સમયે બંદૂકો વડે બસ્તરને નષ્ટ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો તેઓ હવે વેશ બદલીને પરત ફરી શકે છે. તેમણે લોકોને તેમના પ્રચારથી ગેરમાર્ગે ન દોરાવા વિનંતી કરી હતી. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે છત્તીસગઢ સરકાર અને ભારત સરકાર બંને લોકો દ્વારા ચૂંટાયેલી સરકારો છે અને લોકશાહી માધ્યમો દ્વારા બસ્તરના વિકાસને આગળ વધારશે.

કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે ભારત સરકાર અને છત્તીસગઢ સરકાર આ પ્રદેશને સમગ્ર દેશમાં સૌથી વિકસિત આદિવાસી વિભાગમાં બદલવા માટે ખભેખભા મિલાવીને કામ કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે, અને આગામી પાંચ વર્ષમાં, બસ્તરની આવકમાં 6 ગણો વધારો થવાની સાથે બસ્તર ભારતના તમામ આદિવાસી પ્રદેશોમાં સૌથી વિકસિત આદિવાસી વિભાગ બનશે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે નક્સલમુક્ત ભારતનો સંપૂર્ણ શ્રેય આપણા સુરક્ષા દળોના જવાનોને જાય છે જેમણે સર્વોચ્ચ બલિદાન આપ્યું અને તેમના પરિવારોને જાય છે.

IJ/NP/JD