ડિજિટલ ગવર્નન્સને મજબૂત કરવા અને આયુષ ક્ષેત્રમાં પારદર્શિતા વધારવા તરફના એક મહત્વપૂર્ણ પગલા તરીકે, કેન્દ્રીય આયુષ રાજ્ય મંત્રી (સ્વતંત્ર પ્રભાર) અને આરોગ્ય તેમજ પરિવાર કલ્યાણ રાજ્ય મંત્રી શ્રી પ્રતાપરાવ જાધવે આજે કર્તવ્ય ભવન, નવી દિલ્હી ખાતે 'આયુષ અનુદાન પોર્ટલ' લોન્ચ કર્યું હતું. આ પોર્ટલ આયુષ મંત્રાલય દ્વારા આયુષ ગ્રીડ પહેલ હેઠળ વિકસાવવામાં આવ્યું છે, જે મંત્રાલયની વિવિધ સેન્ટ્રલ સેક્ટર સ્કીમ્સ (કેન્દ્રીય ક્ષેત્રની યોજનાઓ) હેઠળ ભંડોળની દરખાસ્તો સબમિટ કરવા, પ્રક્રિયા કરવા, મંજૂરી આપવા અને તેની દેખરેખ રાખવાની પ્રક્રિયાને સુવ્યવસ્થિત કરવા માટે એક મોટો સીમાચિહ્નરૂપ છે.

પોર્ટલ લોન્ચ કરતી વખતે શ્રી પ્રતાપરાવ જાધવે જણાવ્યું હતું કે, આયુષ ગ્રીડ એ ભારત સરકારની એક સ્વપ્નદ્રષ્ટા ડિજિટલ પહેલ છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય આધુનિક ટેકનોલોજીના ઉપયોગ દ્વારા આયુષ ક્ષેત્ર માટે એક સંકલિત, પારદર્શક અને નાગરિક-કેન્દ્રીય ડિજિટલ ઇકોસિસ્ટમ સ્થાપિત કરવાનો છે. આ પહેલ પાછળના વિઝન પર પ્રકાશ પાડતા મંત્રીશ્રીએ જણાવ્યું હતું કે, “પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના 'ઇઝ ઓફ ડુઇંગ બિઝનેસ' (Ease of Doing Business) અને 'ઇઝ ઓફ લિવિંગ' (Ease of Living) ના વિઝનથી પ્રેરિત થઈને, આયુષ અનુદાન પોર્ટલને એક વ્યાપક ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ તરીકે વિકસાવવામાં આવ્યું છે.”

શ્રી જાધવે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે આ પોર્ટલ આયુષ ક્ષેત્રની ગ્રાન્ટ મેનેજમેન્ટ (અનુદાન સંચાલન) પ્રણાલીમાં પરિવર્તનકારી ફેરફારો લાવશે. આ પ્લેટફોર્મના મહત્વ પર ભાર મૂકતા તેમણે કહ્યું હતું કે, “આ પોર્ટલનો પ્રાથમિક ઉદ્દેશ્ય ગ્રાન્ટ મેનેજમેન્ટ પ્રક્રિયામાં 100% પારદર્શિતા, કાર્યક્ષમતા, જવાબદારી અને સરળ સુલભતા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે.” તેમણે એ બાબત પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો હતો કે આ પોર્ટલ સંસ્થાઓને સંપૂર્ણપણે ઓનલાઇન પ્રક્રિયા દ્વારા દરખાસ્તો સબમિટ કરવા સક્ષમ બનાવીને સરકારના પેપરલેસ ગવર્નન્સ (કાગળ રહિત શાસન) ના વિઝનને પ્રોત્સાહન આપે છે.

મંત્રીશ્રીએ વધુમાં ઉમેર્યું હતું કે એનજીઓ દર્પણ (NGO Darpan) પોર્ટલ સાથેનું જોડાણ અરજદાર સંસ્થાઓના પ્રમાણીકરણ અને ચકાસણીને વધુ ઝડપી, સ્વચાલિત, વિશ્વસનીય અને ભૂલ-રહિત બનાવશે. તેમણે એ વાત પણ રેખાંકિત કરી હતી કે એબીડીએમ-સુસંગત (ABDM-compliant) આયુષ ગ્રીડ પહેલ હેઠળ શિક્ષણ, સંશોધન, આરોગ્ય સંભાળ સેવાઓ, ઔષધીય વનસ્પતિ વહીવટ, ડ્રગ રેગ્યુલેશન (દવા નિયમન), ક્ષમતા નિર્માણ અને વૈશ્વિક પહોંચ જેવા ક્ષેત્રોમાં અસંખ્ય ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ્સ પહેલેથી જ વિકસાવવામાં આવ્યા છે, જેથી પારદર્શક અને નાગરિક-અનુકૂળ સેવા વિતરણ સુનિશ્ચિત કરી શકાય.

આ કાર્યક્રમમાં આયુષ મંત્રાલયના સચિવ વૈદ્ય રાજેશ કોટેચા; સંયુક્ત સચિવો ડૉ. કવિતા જૈન, શ્રીમતી અલાર્મેલમંગાઈ ડી., અને સુશ્રી મોનાલિસા દાસ; તેમજ આયુષ મંત્રાલયના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

આયુષ અનુદાન પોર્ટલ સંસ્થાઓને એક માળખાગત અને વપરાશકર્તા-અનુકૂળ (યુઝર-ફ્રેન્ડલી) ઇન્ટરફેસ દ્વારા ભંડોળની દરખાસ્તો ઓનલાઇન સબમિટ કરવા સક્ષમ બનાવે છે, જેથી મેન્યુઅલ અને કાગળ આધારિત પ્રણાલીઓ પરની નિર્ભરતા દૂર થાય છે. એનજીઓ દર્પણ પોર્ટલ સાથે સંકલિત આ પ્લેટફોર્મ અરજદાર સંસ્થાઓના સીમલેસ પ્રમાણીકરણ અને ચકાસણીની સુવિધા આપે છે, જે ઉન્નત સંસ્થાકીય વિશ્વસનીયતા અને સુવ્યવસ્થિત માન્યતા પ્રક્રિયાઓને સુનિશ્ચિત કરે છે.

આ પોર્ટલની મુખ્ય વિશેષતાઓમાંની એક તેની યોજનાવાર (સ્કીમ-વાઇઝ) એપ્લિકેશન મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ છે, જે મંત્રાલયની વિવિધ કેન્દ્રીય ક્ષેત્રની યોજનાઓની વિશિષ્ટ આવશ્યકતાઓ અનુસાર દરખાસ્તોને વર્ગીકૃત કરવા, પ્રક્રિયા કરવા અને તેનું નિરીક્ષણ કરવા સક્ષમ બનાવે છે. આ પ્લેટફોર્મમાં રિયલ-ટાઇમ એપ્લિકેશન ટ્રેકિંગ મિકેનિઝમનો પણ સમાવેશ થાય છે, જે અરજદારો અને અધિકારીઓને પ્રક્રિયાના દરેક તબક્કે દરખાસ્તની સ્થિતિનું નિરીક્ષણ કરવાની મંજૂરી આપે છે.

આયુષ અનુદાન પોર્ટલની શરૂઆતનો ઉદ્દેશ્ય ગ્રાન્ટ મેનેજમેન્ટ પ્રક્રિયાઓમાં પારદર્શિતા, ઓપરેશનલ કાર્યક્ષમતા, જવાબદારી અને પ્રવેશની સરળતા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. આ પગલું ડિજિટલ ટ્રાન્સફોર્મેશન, પારદર્શક શાસન અને ડિજિટલ ઇન્ડિયાના વિઝનને અનુરૂપ એક મજબૂત, નવીનતા-સંચાલિત અને ડિજિટલી સશક્ત આયુષ ઇકોસિસ્ટમના નિર્માણ તરફ મંત્રાલયની સતત પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવે છે.

આ પોર્ટલ આયુષ મંત્રાલયના એમએઆઇએસપી (MAISP - માય આયુષ ઇન્ટિગ્રેટેડ સર્વિસીસ પોર્ટલ), જે મંત્રાલયની સિંગલ-વિન્ડો ડિજિટલ પહેલ છે, તેના દ્વારા અથવા સીધા આયુષ અનુદાન પોર્ટલની લિંક દ્વારા એક્સેસ કરી શકાય છે.

એમએઆઇએસપી (MAISP) પોર્ટલ: https://maisp.ayush.gov.in/dashboard આયુષ અનુદાન પોર્ટલ: https://anudan.ayush.gov.in/index

IJ/BS/JD