કાપડ મંત્રાલય
પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ તેલંગાણાના વારંગલ ખાતે PM MITRA પાર્કનું ઉદ્ઘાટન કર્યું, જે ભારતની ઔદ્યોગિક અને કાપડ ક્ષેત્રની વિકાસ યાત્રામાં એક ઐતિહાસિક સીમાચિહ્નરૂપ છે
પોસ્ટેડ ઓન:
10 MAY 2026 5:20PM by PIB Ahmedabad
પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આજે તેલંગાણાના વારંગલ ખાતે PM MITRA પાર્કનું ઉદ્ઘાટન કર્યું, જે ભારતની ઔદ્યોગિક અને કાપડ ક્ષેત્રની વિકાસ યાત્રામાં એક ઐતિહાસિક સીમાચિહ્નરૂપ છે. રૂ. 1695.54 કરોડના ખર્ચે વિકસિત, આ દેશનો પ્રથમ કાર્યરત PM MITRA પાર્ક છે અને ભારત સરકારના 5F વિઝન - ફાર્મ ટુ ફાઈબર ટુ ફેક્ટરી ટુ ફેશન ટુ ફોરેન (Farm to Fibre to Factory to Fashion to Foreign) ને કાર્યરત કરે છે. પ્રોજેક્ટનું ઉદ્ઘાટન કરતા પ્રધાનમંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે, વારંગલમાં PM મિત્ર પાર્ક આપણા દેશમાં કાપડ ક્રાંતિને વેગ આપશે, જે ખાસ કરીને મહિલાઓ માટે મોટા પાયે રોજગારીની તકો ઊભી કરશે.
સૂચિત નાગપુર-વિજયવાડા ગ્રીનફિલ્ડ એક્સપ્રેસવે (NH-163G) ની નજીક અને NH-163 ની નિકટતામાં વ્યૂહાત્મક રીતે સ્થિત, આ પાર્ક મુખ્ય રેલવે નેટવર્ક અને બંદરો સાથે ઉત્તમ મલ્ટિમોડલ કનેક્ટિવિટી પ્રદાન કરે છે, જે વૈશ્વિક વેપાર માટે સીમલેસ લોજિસ્ટિક્સ સુનિશ્ચિત કરે છે. વર્લ્ડ-ક્લાસ ઔદ્યોગિક ઇકોસિસ્ટમ તરીકે ડિઝાઇન કરાયેલ, આ પાર્ક અત્યાધુનિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરથી સજ્જ છે જેમાં વ્યાપક આંતરિક રોડ નેટવર્ક, સમર્પિત પાવર સબસ્ટેશન અને ખાતરીપૂર્વક પાણી પુરવઠાનો સમાવેશ થાય છે. તે ઝીરો લિક્વિડ ડિસ્ચાર્જ ટેકનોલોજી સાથેના કોમન એફ્લુઅન્ટ ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ દ્વારા ટકાઉ વિકાસ પર પણ ભાર મૂકે છે.
આ પાર્ક ભારતની ટેક્સટાઇલ વૃદ્ધિની વાર્તામાં એક મુખ્ય પ્રેરક બનવા માટે તૈયાર છે, જેમાં ₹6,000 કરોડથી વધુના અપેક્ષિત રોકાણ અને 62% પાર્કની ફાળવણી થઈ ચૂકી હોવાથી નોંધપાત્ર પ્રગતિ પહેલેથી જ ચાલુ છે. 1,327 એકરમાં ફેલાયેલો, આ પાર્ક ટેક્સટાઇલ વેલ્યુ ચેઇનમાં મોટા પાયે તકો પેદા કરવા માટે તૈયાર છે, જેમાં 24,400 થી વધુ નોકરીઓ અપેક્ષિત છે અને હજારો પહેલેથી જ સર્જાઈ ચૂકી છે.
ભારત સરકારના કાપડ મંત્રાલયે દેશમાં કાપડ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે રાષ્ટ્રીય ઇકો-સિસ્ટમને વેગ આપવા માટે માર્ચ 2023 માં તેલંગાણા, તમિલનાડુ, કર્ણાટક, મહારાષ્ટ્ર, ઉત્તર પ્રદેશ, ગુજરાત અને મધ્ય પ્રદેશ રાજ્યોમાં સાત PM MITRA પાર્કની સ્થાપનાને મંજૂરી આપી હતી.
તેલંગાણા સરકારે માર્ચ 2022 માં, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના વિસ્તરણ અને પાર્કમાં ઉદ્યોગો સ્થાપવા માટેની સુવિધાના હેતુથી PM MITRA યોજના હેઠળ સાત સાઇટ્સમાંથી એક તરીકે મંજૂરી માટે વારંગલ ખાતે કાકતીય મેગા ટેક્સટાઇલ પાર્ક (KMTP) ની પસંદગીનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો હતો. બ્રાઉનફિલ્ડ શ્રેણી હેઠળ PM MITRA યોજના હેઠળ મંજૂરી મળતા, KMTP પાર્કમાં સ્થાપવામાં આવતા ઉદ્યોગો માટે રૂ. 200 કરોડના ડેવલપમેન્ટ કેપિટલ સપોર્ટ અને રૂ. 300 કરોડના કોમ્પિટિટિવ ઇન્સેન્ટિવ સપોર્ટ (CIS) માટે પાત્ર બન્યું હતું.
PM MITRA પાર્ક, વારંગલ માટેનો વિગતવાર પ્રોજેક્ટ રિપોર્ટ (DPR), જેમાં વિસ્તૃત સામાન્ય ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સુવિધાઓ જેવી કે CETP ને ઝીરો લિક્વિડ ડિસ્ચાર્જ ફેસિલિટીમાં અપગ્રેડ કરવું, પ્રોસેસિંગ યુનિટ્સ માટે કોમન બોઈલર ફેસિલિટી, કામદારોના શયનગૃહનું વિસ્તરણ, 10 મેગાવોટનો સોલર પાવર પ્લાન્ટ વગેરેનો સમાવેશ થાય છે, તેને રૂ. 1695.54 કરોડના કુલ પ્રોજેક્ટ ખર્ચ સાથે મંજૂર કરવામાં આવ્યો હતો.
પાર્કમાં ઉદ્યોગોને ફાળવવામાં આવેલી કુલ 548 એકર જમીનમાંથી, PM MITRA પાર્કની જાહેરાત પછી 310 એકર જમીન ઉદ્યોગોને ફાળવવામાં આવી છે.
પાર્કમાં સ્થાપવામાં આવતા ઉદ્યોગોને માત્ર ટેક્સટાઇલ સેક્ટર માટે વર્લ્ડ ક્લાસ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સુવિધાઓ (વૈશ્વિક સ્તરે ટેક્સટાઇલ મેગા પાર્ક્સની તુલનામાં) જ પ્રાપ્ત થશે નહીં, પરંતુ તેઓ PM MITRA યોજના હેઠળ કોમ્પિટિટિવ ઇન્સેન્ટિવ સપોર્ટ (CIS) મેળવવા માટે પણ પાત્ર છે. મેન્યુફેક્ચરિંગ યુનિટ્સ પ્રોત્સાહન સહાય માટે પાત્ર બને છે જેના માટે દરેક પાર્ક માટે રૂ. 300 કરોડનું કુલ ભંડોળ છે, જેનાથી આ પાર્ક રોકાણકારો માટે વધુ આકર્ષક બને છે.
PM MITRA પાર્કમાંના યુનિટ્સ ભારત સરકારની અન્ય યોજનાઓ સાથેના જોડાણ (convergence) માં પણ લાભો મેળવવા માટે પાત્ર છે. નોંધનીય રીતે, કાપડ મંત્રાલયે કાપડ ક્ષેત્ર માટેની PLI યોજના દ્વારા નવા રોકાણો આકર્ષવા પર ભારે ભાર મૂક્યો છે. આ જોડાણના ઉદાહરણ તરીકે, PM MITRA પાર્ક વારંગલના એકમોમાંનું એક, એવરટોપ ટેક્સટાઇલ એન્ડ એપેરલ કોમ્પ્લેક્સ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ પણ PLI યોજનાનું લાભાર્થી છે. કંપની રૂ. 1051 કરોડના સૂચિત રોકાણ અને રૂ. 1990 કરોડના અંદાજિત વાર્ષિક ટર્નઓવર સાથે આશરે 12,800 વ્યક્તિઓને રોજગારી આપે તેવી અપેક્ષા છે.
PM MITRA પાર્ક યોજના માત્ર VGF ના રૂપમાં કેન્દ્ર સરકારનું ભંડોળ જ લાવતી નથી પરંતુ રોકાણકારોનો વિશ્વાસ, આધુનિક સહિયારું ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ભારતની રાષ્ટ્રીય કાપડ વ્યૂહરચનામાં સંકલન પણ સુધારે છે — જે તેલંગાણા સરકાર દ્વારા ટેક્સટાઇલ પાર્ક સ્થાપવા માટે કરવામાં આવેલી પહેલને નોંધપાત્ર રીતે વિસ્તૃત કરે છે. PM MITRA પાર્ક હોવાને કારણે KMTP ને રાજ્યના ઔદ્યોગિક પાર્કમાંથી રાષ્ટ્રીય સ્તરે અગ્રતા પ્રાપ્ત, વૈશ્વિક સ્તરે સ્થાપિત ટેક્સટાઇલ ઇકોસિસ્ટમમાં અસરકારક રીતે ઉન્નત કરે છે.
SM/BS/JD
(રીલીઝ આઈડી: 2259546)
મુલાકાતી સંખ્યા : 19