પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આજે વીડિયો કોન્ફરન્સિંગ દ્વારા આંદામાન અને નિકોબાર ટાપુઓમાં પરાક્રમ દિવસના કાર્યક્રમને સંબોધિત કર્યો હતો. આ પ્રસંગે બોલતા શ્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું કે 23 જાન્યુઆરી એ નેતાજી સુભાષ ચંદ્ર બોઝની જન્મજયંતિની ગૌરવશાળી તારીખ છે. તેમણે ટિપ્પણી કરી હતી કે નેતાજીનું શૌર્ય અને સાહસ આપણને પ્રેરણા આપે છે અને તેમના પ્રત્યે આદરથી ભરી દે છે. તેમણે હાઇલાઇટ કર્યું કે તાજેતરના વર્ષોમાં, પરાક્રમ દિવસ રાષ્ટ્રની ભાવનાનો અભિન્ન ઉત્સવ બની ગયો છે. શ્રી મોદીએ કહ્યું કે આ એક સુખદ સંયોગ છે કે 23 જાન્યુઆરી પરાક્રમ દિવસ છે, 25 જાન્યુઆરી રાષ્ટ્રીય મતદાતા દિવસ છે, 26 જાન્યુઆરી પ્રજાસત્તાક દિવસ છે, 29 જાન્યુઆરી બીટિંગ રીટ્રીટ છે, અને 30 જાન્યુઆરી પૂજ્ય બાપુની પુણ્યતિથિ છે, જે પ્રજાસત્તાકના ભવ્ય ઉત્સવને ઉજવવાની નવી પરંપરા બનાવે છે. તેમણે પરાક્રમ દિવસ પર તમામ નાગરિકોને શુભેચ્છાઓ પાઠવી હતી.

એ નોંધતા કે 2026 માં, પરાક્રમ દિવસની મુખ્ય ઉજવણી આંદામાન અને નિકોબારમાં કરવામાં આવી રહી છે, શ્રી મોદીએ કહ્યું કે આંદામાન અને નિકોબારનો ઇતિહાસ, જે શૌર્ય, બલિદાન અને સાહસથી ભરેલો છે, સેલ્યુલર જેલમાં વીર સાવરકર જેવા દેશભક્તોની વાર્તાઓ, અને નેતાજી સુભાષ ચંદ્ર બોઝ સાથેનો તેનો સંબંધ આ ઉજવણીને વધુ વિશેષ બનાવે છે. પ્રધાનમંત્રીએ જણાવ્યું  હતું કે આંદામાનની ધરતી એ માન્યતાનું પ્રતીક છે કે આઝાદીનો વિચાર ક્યારેય સમાપ્ત થતો નથી. તેમણે કહ્યું કે અહીં અનેક ક્રાંતિકારીઓ પર અત્યાચાર ગુજારવામાં આવ્યા હતા અને અનેક લડવૈયાઓએ પોતાના પ્રાણ ન્યોછાવર કર્યા હતા, પરંતુ બુઝાવાને બદલે સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામની ચિનગારી વધુ પ્રબળ બની હતી. શ્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું કે પરિણામે, આંદામાન અને નિકોબારની ધરતી સ્વતંત્ર ભારતના પ્રથમ સૂર્યોદયની સાક્ષી બની. તેમણે યાદ કર્યું કે 1947 પહેલા પણ, 30 ડિસેમ્બર, 1943 ના રોજ, સમુદ્રના મોજાને સાક્ષી માનીને અહીં ત્રિરંગો લહેરાવવામાં આવ્યો હતો. પ્રધાનમંત્રીએ યાદ કર્યું કે 2018 માં, જ્યારે આ મહાન ઘટનાની 75મી વર્ષગાંઠ ઉજવવામાં આવી હતી, ત્યારે તેમને 30 ડિસેમ્બરે તે જ સ્થળે ત્રિરંગો લહેરાવવાનું સૌભાગ્ય મળ્યું હતું. શ્રી મોદીએ કહ્યું હતું કે જ્યારે સમુદ્ર કિનારે રાષ્ટ્રગીત વાગતું હતું, ત્યારે તેજ પવનમાં લહેરાતો ત્રિરંગો એવું પોકારી રહ્યો હોય તેમ લાગતું હતું કે સ્વતંત્રતા સેનાનીઓના અસંખ્ય સપના સાચા થયા છે.

શ્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું કે આઝાદી પછી આંદામાન અને નિકોબાર ટાપુઓના ગૌરવશાળી ઇતિહાસને સાચવવો જોઈતો હતો, પરંતુ તે સમયે સત્તામાં આવેલા લોકો અસુરક્ષાની ભાવના ધરાવતા હતા. તેમણે ટિપ્પણી કરી હતી કે તેઓ આઝાદીનો શ્રેય માત્ર એક જ પરિવાર સુધી સીમિત રાખવા માંગતા હતા અને આ રાજકીય સ્વાર્થમાં રાષ્ટ્રના ઇતિહાસની અવગણના કરવામાં આવી હતી. શ્રી મોદીએ હાઇલાઇટ કર્યું કે આંદામાન અને નિકોબારને પણ વસાહતી શાસનની ઓળખ સાથે બાંધી દેવામાં આવ્યા હતા, અને તેના ટાપુઓ આઝાદીના સિત્તેર વર્ષ પછી પણ બ્રિટિશ અધિકારીઓના નામે ઓળખાતા હતા. પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું કે તેમની સરકારે ઇતિહાસના આ અન્યાયનો અંત આણ્યો અને તેથી પોર્ટ બ્લેર હવે 'શ્રી વિજયપુરમ' બની ગયું છે, જે નામ આપણને નેતાજીના વિજયની યાદ અપાવે છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે તેવી જ રીતે અન્ય ટાપુઓના નામ બદલીને સ્વરાજ દ્વીપ, શહીદ દ્વીપ અને સુભાષ દ્વીપ રાખવામાં આવ્યા હતા. શ્રી મોદીએ યાદ કર્યું કે 2023 માં, આંદામાનના 21 ટાપુઓના નામ 21 પરમવીર ચક્ર વિજેતાઓના નામ પરથી રાખવામાં આવ્યા હતા. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે આજે આંદામાન અને નિકોબારમાં ગુલામી સાથે જોડાયેલા નામો ભૂંસાઈ રહ્યા છે અને સ્વતંત્ર ભારતના નવા નામો તેમની ઓળખ સ્થાપિત કરી રહ્યા છે.

પ્રધાનમંત્રીએ વધુમાં  જણાવ્યું હતું કે નેતાજી સુભાષ ચંદ્ર બોઝ માત્ર સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામના મહાન નાયક જ નહોતા પરંતુ સ્વતંત્ર ભારતના સ્વપ્નદ્રષ્ટા પણ હતા. તેમણે એક એવા રાષ્ટ્રની કલ્પના કરી હતી જે સ્વરૂપમાં આધુનિક હોય છતાં ભારતની પ્રાચીન ચેતનામાં મૂળ ધરાવતું હોય. શ્રી મોદીએ કહ્યું કે આજની પેઢીને નેતાજીના વિઝનથી પરિચિત કરાવવાની આપણી જવાબદારી છે, અને આનંદ વ્યક્ત કર્યો કે તેમની સરકાર આ જવાબદારી નિભાવી રહી છે. તેમણે હાઇલાઇટ કર્યું કે દિલ્હીના લાલ કિલ્લા પર નેતાજીને સમર્પિત મ્યુઝિયમ બનાવવામાં આવ્યું છે, ઇન્ડિયા ગેટ પાસે નેતાજીની ભવ્ય પ્રતિમા સ્થાપિત કરવામાં આવી છે અને પ્રજાસત્તાક દિવસની પરેડમાં આઈએનએ (INA) ના યોગદાનને યાદ કરવામાં આવ્યું છે. પ્રધાનમંત્રીએ ઉમેર્યું હતું કે સુભાષ ચંદ્ર બોઝ આપત્તિ વ્યવસ્થાપન પુરસ્કારો પણ સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા છે. તેમણે ટિપ્પણી કરી હતી કે આ પહેલો માત્ર નેતાજી સુભાષ ચંદ્ર બોઝ પ્રત્યેના આદરનું પ્રતીક નથી પરંતુ આપણા યુવાનો અને ભાવિ પેઢીઓ માટે પ્રેરણાના અમર સ્ત્રોત તરીકે પણ કામ કરે છે. શ્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું કે આ આદર્શોનું સન્માન કરવું અને તેમાંથી પ્રેરણા મેળવવી એ જ વિકસિત ભારતના આપણા સંકલ્પને ઉર્જા અને આત્મવિશ્વાસથી ભરી દે છે.

શ્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું કે નબળા રાષ્ટ્ર માટે તેના લક્ષ્યો હાંસલ કરવા મુશ્કેલ હોય છે અને તેથી નેતાજી સુભાષે હંમેશા એક મજબૂત રાષ્ટ્રનું સ્વપ્ન જોયું હતું. તેમણે ટિપ્પણી કરી હતી કે 21મી સદીમાં ભારત પણ પોતાની જાતને એક શક્તિશાળી અને મક્કમ રાષ્ટ્ર તરીકે સ્થાપિત કરી રહ્યું છે. તેમણે હાઇલાઇટ કર્યું કે 'ઓપરેશન સિંદૂર' દરમિયાન, ભારતે દેશને જખમ આપનારાઓના ઘરે ઘૂસીને વળતો પ્રહાર કર્યો હતો અને તેમને નષ્ટ કર્યા હતા. શ્રી મોદીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે ભારત આજે જાણે છે કે શક્તિ કેવી રીતે નિર્માણ કરવી, તેને કેવી રીતે સંચાલિત કરવી અને શક્તિનો ઉપયોગ કેવી રીતે કરવો. તેમણે કહ્યું કે મજબૂત ભારતના નેતાજી સુભાષના વિઝનને અનુસરીને દેશ સંરક્ષણ ક્ષેત્રને આત્મનિર્ભર બનાવવા માટે કામ કરી રહ્યો છે. પ્રધાનમંત્રીએ નોંધ્યું હતું કે અગાઉ ભારત માત્ર વિદેશથી હથિયારોની આયાત કરવા પર નિર્ભર હતું, પરંતુ આજે ભારતની સંરક્ષણ નિકાસ ₹23,000 કરોડને વટાવી ગઈ છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે સ્વદેશી નિર્મિત બ્રહ્મોસ અને અન્ય મિસાઈલો વૈશ્વિક ધ્યાન આકર્ષિત કરી રહી છે. શ્રી મોદીએ ટિપ્પણી કરી હતી કે ભારત આત્મનિર્ભરતાની શક્તિ સાથે તેના સશસ્ત્ર દળોનું આધુનિકીકરણ કરી રહ્યું છે.

આજે 1.4 અબજ નાગરિકો વિકસિત ભારતના સંકલ્પ તરફ કામ કરવામાં એકજૂથ છે, જે માર્ગ આત્મનિર્ભર ભારત અભિયાન દ્વારા મજબૂત બન્યો છે અને સ્વદેશીના મંત્ર દ્વારા સંચાલિત છે, તે વાત પર ભાર મૂકતા પ્રધાનમંત્રીએ વિશ્વાસ વ્યક્ત કરીને સંબોધન સમાપ્ત કર્યું હતું કે પરાક્રમ દિવસની પ્રેરણા વિકસિત ભારતની આ યાત્રાને શક્તિ આપવાનું જાળવી રાખશે.

આ કાર્યક્રમમાં આંદામાન અને નિકોબારના લેફ્ટનન્ટ ગવર્નર એડમિરલ ડી.કે. જોષી (નિવૃત્ત), નેતાજી સુભાષ ચંદ્ર બોઝ આઈએનએ ટ્રસ્ટના અધ્યક્ષ બ્રિગેડિયર (નિવૃત્ત) આર.એસ. છીકારા, અને ભારતના સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામમાં સહભાગી અને આઈએનએના વરિષ્ઠ વ્યક્તિ લેફ્ટનન્ટ આર. માધવન અન્ય મહાનુભાવો વચ્ચે ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

SM/DK/GP/JD