તેના દરિયાકાંઠાના આકર્ષણ, જીવંત વારસા અને અજોડ આતિથ્ય માટે સમગ્ર વિશ્વમાં લાંબા સમયથી પ્રખ્યાત ગોવાનું એક બીજું પાસું પણ છે જે સમાન ધ્યાનને પાત્ર છે — તેની વાર્તાઓ અને તેની પાછળના લોકો. 57મા ભારતીય આંતરરાષ્ટ્રીય ફિલ્મ મહોત્સવમાં, એક ખાસ ક્યુરેટેડ પેકેજ ગોવાના આ પાસાને પડદા પર લાવે છે, જે એવા જીવન, સંબંધો, યાદો અને અનુભવોની શોધ કરે છે જે ઊંડાણપૂર્વક સ્થાનિક હોવાની સાથે સાર્વત્રિક રીતે સંબંધિત પણ છે.
INOX પણજી ખાતે 21 થી 28 નવેમ્બર દરમિયાન સ્ક્રીનિંગ માટે નિર્ધારિત, ફિલ્મોનો આ સંગ્રહ એક સમૃદ્ધ ભાવનાત્મક પરિદ્રશ્યમાંથી પસાર થાય છે. પોતાના અંતરાત્માનો સામનો કરતી એક વૃદ્ધ મહિલા, એક ભૂલાયેલા સ્થાનિક હીરો જેનો ભૂતકાળ ફરી સપાટી પર આવે છે, પોતાના પરિવાર સાથે સમાધાન ઈચ્છતી એક પુત્રી અને પોતાના પૂર્વજોના ઘરનો બચાવ કરતા એક વૃદ્ધ ગ્રામજનની વાર્તાઓ આ ફિલ્મો દ્વારા શોધવામાં આવેલા માનવીય અનુભવોની શ્રેણીને પ્રતિબિંબિત કરે છે.
કોંકણી અને મરાઠી ભાષામાં ફેલાયેલી આ પસંદગીમાં ફીચર અને શોર્ટ ફિલ્મોનો સમાવેશ થાય છે જે કૌટુંબિક સંબંધો, સામાજિક વાસ્તવિકતાઓ, વ્યક્તિગત સંઘર્ષો, ઓળખ, બાળપણ, એકલતા અને વ્યક્તિગત શોધ સહિતના વિષયોના વિશાળ સ્પેક્ટ્રમની શોધ કરે છે. ઊંડા વ્યક્તિગત કથનોથી લઈને અનોખી કોમેડી અને વિચારપ્રેરક નાટકો સુધી, આ ફિલ્મો પ્રેક્ષકોને ગોવામાં ફિલ્મ નિર્માણના વિકસતા પરિદ્રશ્યની આકર્ષક ઝલક આપે છે.
ગોવન ફિલ્મ પસંદગીની એક ઝલક:
ANCESSAO

દિગ્દર્શક: મંગેશ જે. બાંદોડકર | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 30 મિનિટ
શાંત ગોવન ગામની પૃષ્ઠભૂમિ પર આધારિત, 'Ancessao' એકલી રહેતી એક વૃદ્ધ મહિલાને અનુસરે છે, જે પોતાના જીવનની ખામોશીને અન્ય લોકો વિશેની વાતોથી ભરે છે. પોતાના દુઃખનો સામનો કરવામાં અસમર્થ, તે આખરે પોતાની ગોસિપને એક ન રુઝાયેલા ઘા પરથી ધ્યાન ભટકાવવાના માધ્યમ તરીકે ઓળખે છે. જ્યારે તેનો અંતરાત્મા તેને બદલાવા માટે પ્રેરે છે, ત્યારે તે પોતાની રીતો સુધારવાનો સંકલ્પ કરે છે, પરંતુ આ પરિવર્તન અલ્પજીવી સાબિત થાય છે.
UMESH

દિગ્દર્શક: વર્ધન વિજયકુમાર કામત | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 1 કલાક 39 મિનિટ
એક સમયે પ્રખ્યાત સ્થાનિક હીરો રહેલો ઉમેશ હવે ગોવાના એક ગ્રામીણ ગામમાં એકાંતવાસી જીવન જીવે છે, નાના-મોટા કામ કરીને ગુજરાન ચલાવે છે અને વણઉકેલાયેલા ભૂતકાળથી પીડાય છે. જ્યારે મહત્વાકાંક્ષી ફિલ્મ નિર્માતાઓ એન્ટન અને રોહન તેના પર દસ્તાવેજી ફિલ્મ બનાવવા આવે છે ત્યારે તેના જીવનમાં એક અણધાર્યો વળાંક આવે છે. જેમ જેમ તેઓ સ્થાનિક અફવાઓ અને અર્ધ-સત્યોમાંથી માર્ગ કાઢે છે, તેમ તેમ તેઓ એક ભૂલાયેલી પ્રતિભા અને તેના એકાંતવાસ પાછળના પીડાદાયક સંજોગોને ઉજાગર કરે છે. જેમ જેમ ધીમે ધીમે વિશ્વાસ કેળવાય છે, તેમ તેમ ઉમેશ કેમેરા પ્રત્યે વધુને વધુ સાવધ થતો જાય છે. 'Umesh' ઓળખ, વિશ્વાસ અને ભૂલાયેલા વારસાની કિંમતની શોધ કરે છે.
SHAKUNTALA

દિગ્દર્શક: પ્રસાદ એમ. નાઈક | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 11 મિનિટ
પ્રેમ, ઓળખ અને પરંપરા પરનું એક ભાવનાત્મક કૌટુંબિક નાટક, 'Shakuntala' એક એવી મહિલાને અનુસરે છે જે તેના પડોશના એક ખ્રિસ્તી યુવક સાથે લગ્ન કર્યા પછી તેના રૂઢિચુસ્ત પરિવારથી અલગ થઈ ગઈ છે. વર્ષો પછી, તેના પિતાના અવસાન બાદ, તેને તેમના અંતિમ સંસ્કારમાં હાજરી આપવાની તક નકારવામાં આવે છે. જેમ જેમ બારમા દિવસની મરણોત્તર વિધિ નજીક આવે છે, તેમ તેમ શકુંતલા દબાયેલા સંઘર્ષો અને સામાજિક નિર્ણયોનો સામનો કરતા પોતાના બાળપણના ઘરે પાછા ફરવાની હિંમત એકઠી કરે છે. તેની યાત્રા માત્ર એક વિધિ પૂર્ણ કરવા માટે નથી, પરંતુ એક પુત્રી તરીકે પોતાનું સ્થાન પાછું મેળવવા અને પ્રેમ પરંપરાથી પર જઈ શકે છે કે કેમ તે પ્રશ્ન ઉઠાવવા માટે છે.
PURNATA

દિગ્દર્શક: શ્રવણ કાંકોણકર | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 25 મિનિટ
ચમેલીના ફૂલોની માળા 'ઝાયો' ની સફર દ્વારા, 'Purnata' તે જે ઘણા જીવનને સ્પર્શે છે તેને કંડારે છે, અને સુખ તથા દુઃખની ક્ષણોમાં આશ્વાસન, આશા અને આનંદ લાવે છે. ફૂલો ધીમે ધીમે કરમાઈ જાય છે તેમ છતાં, તેઓ જીવનને સુંદર બનાવવાનું ચાલુ રાખે છે. આ ફિલ્મ જીવન અને હેતુની સાતત્યતા પર પ્રતિબિંબિત કરે છે, અને સૂચવે છે કે જ્યારે એક જીવન સમાપ્ત થાય છે, ત્યારે પણ બીજું જીવન તે સફરને આગળ ધપાવે છે.
NOISE

દિગ્દર્શક: સુવિધા તોરગલ બાખલે | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 16 મિનિટ
માનવ વર્તન અને સંબંધોની એક આત્મીય શોધ, 'Noise' તારાને અનુસરે છે જ્યારે તે મુશ્કેલીભર્યા સંબંધ અને તેને વ્યથિત કરતી વારંવાર બનતી ઘટનાઓમાંથી મુક્ત થવા માટે સંઘર્ષ કરે છે. સાજા થવાના અને આગળ વધવાના તેના પ્રયાસો છતાં, તે વારંવાર પરિચિત પરિસ્થિતિઓ તરફ ખેંચાતી જોવા મળે છે. એક જૂના પંખાની વારંવારની હાજરી વર્તનના આ ચક્રો માટે એક રૂપક બની જાય છે, જે બદલાવની જરૂરિયાતને ઓળખ્યા પછી પણ બદલવાની મુશ્કેલી પર ફિલ્મના કેન્દ્રીય ચિંતનનો પડઘો પાડે છે.
DARYAA

દિગ્દર્શક: કિશોર અર્જુન | ભાષા: મરાઠી | સમયગાળો: 25 મિનિટ
'Daryaa' આકાશની વાર્તા કહે છે, જે સેરેબ્રલ પાલ્સીથી પીડિત એક દૃષ્ટિહીન છોકરો છે જેણે ક્યારેય દરિયો જોયો નથી અને તેને માત્ર વાર્તાઓ, અવાજો અને કલ્પના દ્વારા જ જાણે છે. જ્યારે તેના દાદા તેને દરિયાકાંઠાની અણધારી સફરે લઈ જાય છે, ત્યારે આકાશ એવી દુનિયાનો સામનો કરે છે જેનું તેણે લાંબા સમયથી સપનું જોયું હતું. આ ફિલ્મ દરિયાને શોધવાના ગહન અનુભવની શોધ કરે છે અને આપણને યાદ અપાવે છે કે જોવાને દૃષ્ટિ સાથે બહુ ઓછો સંબંધ હોઈ શકે છે.
PERFECT SHOT
_20261120200134_bece81.jpeg)
દિગ્દર્શક: સંકલ્પ સાંઈનાથ પરબ | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 14 મિનિટ
યુવા ફિલ્મ સ્કૂલની વિદ્યાર્થીની વસુધા માટે, સંપૂર્ણ સિનેમેટિક ફ્રેમની શોધ ગોલ્ડન રેશિયો, સપ્રમાણતા અને રૂલ ઓફ થર્ડ્સ દ્વારા આકાર પામેલું એક વળગણ બની જાય છે. તે જ સમયે, તે તેના સ્વર્ગસ્થ પિતા પ્રત્યેની વણઉકેલાયેલી લાગણીઓ સાથે સંઘર્ષ કરે છે, એવું માનીને કે તેમણે તેના માટે કંઈ મૂલ્યવાન છોડ્યું નથી. જેમ જેમ યાદો ફરી સપાટી પર આવે છે, તેમ તેમ દ્રશ્ય પૂર્ણતાની તેની શોધ વ્યક્તિગત શોધની સફરમાં ફેરવાય છે. આ ફિલ્મ શોધે છે કે સંબંધો આપણી દ્રષ્ટિ અને સર્જનાત્મકતાને કેવી રીતે આકાર આપે છે, અને દર્શાવે છે કે અર્થપૂર્ણ વાર્તા કહેવાની કળા સિનેમાના તકનીકી નિયમોથી પર છે.
BAPO KALE
_20261120200155_e3a99f.jpg)
દિગ્દર્શક: ક્રિશા રાઉલ | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 24 મિનિટ
મૌક્સી ગામમાં આકાર લેતી, 'BAPO KALE' એક વૃદ્ધ માણસને અનુસરે છે જે જ્યારે કટોકટી ખાલી કરાવવાની કવાયત તેના ઘરઆંગણે પહોંચે છે ત્યારે પોતાના પૂર્વજોનું માટીનું ઘર છોડવાનો ઇનકાર કરે છે. જે એક નિયમિત કવાયત તરીકે શરૂ થાય છે તે વિસ્થાપન, ગુમાવેલા ઘરો અને બદલાતા ગામની યાદોને પાછી લાવે છે. જેમ જેમ બાપો અને તેની પત્ની ભાગી એક તણાવપૂર્ણ રાત્રિ દરમિયાન સત્તાવાળાઓનો સામનો કરે છે, તેમ તેમ તેમનું ઘર ઓળખ, ગૌરવ, સ્મૃતિ અને જમીન સાથેના ચિરંતન જોડાણના શક્તિશાળી પ્રતીક તરીકે ઉભરી આવે છે.
WOODWORM (ROTO)

દિગ્દર્શક: અખિલ લોટલીકર | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 22 મિનિટ
'Woodworm (Roto)' એક દૃઢ નિશ્ચયી ક્લિનિક રિસેપ્શનિસ્ટને અનુસરે છે જે પોતાની બહેનને શાળાની સ્પર્ધા જીતવામાં મદદ કરવાનો પ્રયાસ કરતી વખતે અસ્તવ્યસ્ત કૌટુંબિક પરિસ્થિતિમાંથી માર્ગ કાઢે છે. પરંતુ જેમ જેમ તે કૌટુંબિક જવાબદારીઓ અને પોતાની બહેનની આકાંક્ષાઓ વચ્ચે સંતુલન જાળવવા સંઘર્ષ કરે છે, તેમ તેમ એક અણધાર્યો ખતરો તેની નજીક આવવા લાગે છે.
CHEERS!
_20261120200245_76b793.jpg)
દિગ્દર્શક: અનુરાગ વેર્ડેકર | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 19 મિનિટ
પોતાની દિનચર્યાથી કંટાળીને, બે યુવાન છોકરાઓ એક અજાણી બસમાં ચઢે છે અને પુખ્ત વયના લોકોની અપરિચિત દુનિયામાં એક ધ્યેયહીન સફર શરૂ કરે છે. તેમનું સાહસ તેમને એક જૂના કિલ્લા પર, નદીની ફેરી પાર કરીને અને આખરે એક એકાંત ધોધ પર લઈ જાય છે, જ્યાં તેઓ આવેગમાં આવીને તેમનું પ્રથમ આલ્કોહોલિક પીણું ખરીદવાનું નક્કી કરે છે. તેમની ઉંમર છુપાવવાનો તેમનો નિષ્ફળ પ્રયાસ તેમની નબળાઈને ઉજાગર કરે છે અને તેમને એ અહેસાસ કરાવે છે કે પુખ્ત વયના લોકોની દુનિયા તેમની કલ્પના કરતા ઘણી વધુ જટિલ છે. 'Cheers!' મોટા થવાની જિજ્ઞાસા, નિર્દોષતા અને અનિશ્ચિતતાઓને કંડારે છે, કારણ કે છોકરાઓ દુનિયા પ્રત્યેના સૂક્ષ્મ રીતે બદલાયેલા દ્રષ્ટિકોણ સાથે ઘરે પાછા ફરે છે.
MEDIUM PIECE

દિગ્દર્શક: જય અમોનકર | ભાષા: મરાઠી | સમયગાળો: 23 મિનિટ
ગ્રામીણ ગામમાં આકાર લેતા આ ખાટા-મીઠા કોમેડી-ડ્રામામાં કસાઈની દુકાનમાંથી એક મરઘી ભાગી જવાની ઘટના અસામાન્ય ઘટનાઓની હારમાળા સર્જે છે. વારંવાર મરઘીઓ ગુમાવવા બદલ દોષિત ઠેરવવામાં આવતા, કસાઈ એક બિનપરંપરાગત ઉકેલ લાવે છે: પક્ષીઓનું મનોરંજન કરવા માટે ટેલિવિઝન લગાવવું. જોકે, ટૂંક સમયમાં તે પોતે જ ટેલિવિઝનનો વ્યસની બની જાય છે, જે તેના વર્તન, જવાબદારીઓ અને તેની પત્ની સાથેના સંબંધોને અસર કરે છે. જ્યારે ટેલિવિઝન બગડી જાય છે અને બધી મરઘીઓ ભાગી જાય છે, ત્યારે કસાઈને તેના માલિક તરફથી સજા અને ઘરે અસ્વીકારનો સામનો કરવો પડે છે. કેદ અને છટકી જવાની ઈચ્છા વચ્ચે ફસાયેલા માણસની આ અનોખી વાર્તા દ્વારા, 'Medium Piece' એકલતા, આધુનિક વિક્ષેપો અને રોજિંદા જીવનમાંથી છટકી જવાનો પ્રયાસ કરવાના અણધાર્યા પરિણામોની શોધ કરે છે.
HEALTH CENTRE
_20261120200335_fa2050.jpeg)
દિગ્દર્શક: અનૂપ સરદેસાઈ | ભાષા: કોંકણી | સમયગાળો: 2 કલાક 7 મિનિટ
એક અસ્તવ્યસ્ત સરકારી આરોગ્ય કેન્દ્રની પૃષ્ઠભૂમિ પર આધારિત, 'Health Centre' તેના મુખ્ય તબીબી અધિકારી ડૉ. શ્રીધર કામતને અનુસરે છે, જ્યારે તેઓ એક યુવાન બળાત્કાર પીડિતા સુરભી સાથે સંકળાયેલી નૈતિક કટોકટીનો સામનો કરે છે, જેના પર ભ્રષ્ટ રાજકારણીઓ અને પોલીસ દ્વારા એક પ્રભાવશાળી આરોપી અજય સામેની ફરિયાદ પાછી ખેંચવા માટે દબાણ કરવામાં આવે છે. કામદારોની હડતાળ વચ્ચે, તેઓ કોમામાં સરી પડેલા એક દર્દીની સંભાળ પૂરી પાડવા માટે પણ સંઘર્ષ કરે છે જેની પુત્રી મનીષા હોસ્પિટલના મર્યાદિત સંસાધનો પર નિર્ભર છે. જ્યારે સુરભી આખરે ધાકધમકી સામે ઝૂકી જાય છે, ત્યારે ડૉ. કામત વિરોધમાં રાજીનામું આપતા પહેલા અજયને ગુપ્ત રીતે જીવલેણ ઇન્જેક્શન આપીને ન્યાય પોતાના હાથમાં લે છે, જ્યારે કોમામાં રહેલા દર્દીને લાઇફ સપોર્ટ પર રાખવાની ખાતરી કરે છે. દસ વર્ષ પછી, તેમનો વારસો ત્યારે ફરી સપાટી પર આવે છે જ્યારે તેમનો પુત્ર રાજ એક નવી સંસ્થામાં જોડાય છે અને એક વરિષ્ઠ ડૉક્ટરને મળે છે જે સુરભી હોવાનું બહાર આવે છે.
ગોવા 2004 થી ભારતીય આંતરરાષ્ટ્રીય ફિલ્મ મહોત્સવનું કાયમી ઘર રહ્યું છે, જે દર નવેમ્બરમાં વિશ્વભરના ફિલ્મ નિર્માતાઓ, સિનેમા પ્રેમીઓ અને સર્જનાત્મક અવાજોનું સ્વાગત કરે છે. 20 થી 28 નવેમ્બર, 2026 દરમિયાન ‘સ્ટોરીઝ વિધાઉટ બોર્ડર્સ’ થીમ હેઠળ યોજાઈ રહેલી 57મી આવૃત્તિ, ભૌગોલિક, ભાષાકીય અને સાંસ્કૃતિક સીમાઓને પાર કરવાની સિનેમાની ક્ષમતાની ઉજવણી કરે છે, જે સહિયારા માનવીય અનુભવો દ્વારા પ્રેક્ષકોને જોડે છે.
ગોવન ફિલ્મ પસંદગી આ ભાવનાનું યોગ્ય પ્રતિબિંબ છે. ગોવાના રોજિંદા જીવન, સાંસ્કૃતિક પરંપરાઓ અને સામાજિક વાસ્તવિકતાઓમાં મૂળ ધરાવતી આ બાર ફિલ્મો દર્શાવે છે કે કેવી રીતે કોઈ ચોક્કસ સ્થળેથી ઉદ્ભવતી વાર્તાઓ તેનાથી ઘણા દૂરના પ્રેક્ષકો સાથે પણ સંવાદ સાધી શકે છે.
કૌટુંબિક સંબંધો, ઓળખના પ્રશ્નો, બાળપણ, એકલતા કે સામાજિક જીવનની જટિલતાઓની શોધ કરતી હોય, તે સ્થાનિક અનુભવો દ્વારા આકાર પામેલા પરંતુ સાર્વત્રિક લાગણીઓથી જોડાયેલા દ્રષ્ટિકોણ રજૂ કરે છે.
કોંકણી અને મરાઠી સિનેમાને આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર લાવીને, IFFI ની 57મી આવૃત્તિ આ અવાજોને તેમના તાત્કાલિક સાંસ્કૃતિક અને ભાષાકીય સંદર્ભોથી આગળ વધવાની તક પૂરી પાડે છે, જેનાથી વિશ્વભરના પ્રેક્ષકો ગોવાને માત્ર એક પ્રવાસન સ્થળ તરીકે જ નહીં, પરંતુ તેના લોકોના જીવન, યાદો અને વાર્તાઓ દ્વારા જાણી શકે છે. આ વર્ષના મહોત્સવની થીમ ‘સ્ટોરીઝ વિધાઉટ બોર્ડર્સ’ ની ભાવનામાં, આ પસંદગી આપણને યાદ અપાવે છે કે વાર્તાઓ ભલે સ્થાનિક સ્તરે શરૂ થાય, પરંતુ હૃદયને સ્પર્શવાની, જોડાવાની અને પડઘો પાડવાની તેમની ક્ષમતા કોઈ સીમાઓને જાણતી નથી.
SM/NP/JD