પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આજે વીડિયો કોન્ફરન્સિંગ દ્વારા લદ્દાખમાં આશરે ₹3,350 કરોડના પાંચ મોટા વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સનું ઉદ્ઘાટન કર્યું અને રાષ્ટ્રને સમર્પિત કર્યા. વર્ચ્યુઅલ ભાગીદારી દ્વારા પ્રદેશના વિકાસના નવા પ્રકરણની ઉજવણી કરતા, પ્રધાનમંત્રીએ મુસાફરીને સરળ બનાવવા, વીજળી અને પાણીની પહોંચમાં સુધારો કરવા અને પ્રાચીન વારસાનું જતન કરવા માટે રચાયેલા બહુવિધ મુખ્ય પ્રોજેક્ટ્સનું ઉદ્ઘાટન કર્યું. તેમણે ઝાંસ્કારમાં હિમવર્ષા વચ્ચે ત્રિરંગો લહેરાવતા નાગરિકોના ઉત્સાહને સ્નેહપૂર્વક નોંધ્યો હતો, જ્યારે આ પડકારજનક કાર્યો પૂર્ણ કરનાર એન્જિનિયરો, શ્રમિકો, સ્થાનિક કામદારો અને બીઆરઓના કર્મચારીઓનો આભાર વ્યક્ત કર્યો હતો. “હું આ પ્રોજેક્ટ્સ માટે લદ્દાખના તમામ લોકોને હૃદયપૂર્વક અભિનંદન પાઠવું છું,” તેમ શ્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું.

લેહમાં કુશોક બકુલા રિનપોચે એરપોર્ટ ટર્મિનલનો અગાઉ પોતે શિલાન્યાસ કર્યાનું યાદ કરતા, પ્રધાનમંત્રીએ 650 કરોડ રૂપિયાના આ સુવિધાનું ઉદ્ઘાટન કરવા બદલ આનંદ વ્યક્ત કર્યો હતો, જે ફ્લાઇટ ક્ષમતાને ત્રણ ગણી કરે છે અને વાર્ષિક પેસેન્જર હેન્ડલિંગને 10 લાખથી વધારીને 35 લાખ કરે છે. તેમણે રેખાંકિત કર્યું હતું કે આ ટર્મિનલ સખત વાતાવરણને અનુકૂળ બનાવવા માટે સોલર એનર્જીના ઉપયોગની સાથે જીઓથર્મલ હીટિંગ ધરાવતું ભારતનું પ્રથમ ટર્મિનલ છે, જે પર્યાવરણીય સંભાળ સાથે ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વૃદ્ધિનું સંતુલન જાળવીને સ્થાનિક પ્રવાસનને વેગ આપે છે. “અમારો પ્રયાસ સ્થાનિક પર્યાવરણની સંપૂર્ણ કાળજી લેવાની સાથે લદ્દાખમાં આધુનિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વિકસાવવાનો છે,” તેમ શ્રી મોદીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું.

પ્રાદેશિક કનેક્ટિવિટીના વ્યૂહાત્મક અને આર્થિક મૂલ્ય પર ભાર મૂકતા, પ્રધાનમંત્રીએ 2,500 કરોડ રૂપિયાનો નિમ્મૂ-પદુમ-દારચા રોડ નાગરિકોને સમર્પિત કર્યો હતો, અને નોંધ્યું હતું કે તે મુસાફરીનો સમય 12 કલાકથી ઘટાડીને માત્ર 3 કલાક કરે છે. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે મુસાફરોના સમયની બચત કરવા ઉપરાંત, આ મહત્વપૂર્ણ કોરિડોર સ્થાનિક વેપારને નોંધપાત્ર રીતે પ્રોત્સાહન આપશે. “આ રોડ વેપાર અને વ્યવસાયમાં પણ ખૂબ મદદરૂપ થશે,” તેમ શ્રી મોદીએ નોંધ્યું હતું.

શ્રીનગર-લેહ ટ્રાન્સમિશન લાઇનના પોતાના અગાઉના ઉદ્ઘાટનને આગળ ધપાવતા, પ્રધાનમંત્રીએ હાનૂ હાઇડ્રોઇલેક્ટ્રિક પ્રોજેક્ટ અને તેની સાથે જોડાયેલા ટ્રાન્સમિશન નેટવર્કને સમર્પિત કર્યું હતું, અને સાથે પૂગા વેલીમાં ચાલુ આધુનિક પાવર જનરેશન પહેલો નોંધાવી હતી. તેમણે સમજાવ્યું કે વિશ્વસનીય વીજળી ઘરોને રોશન કરીને અને બાળકોના શિક્ષણ, આરોગ્ય સંભાળ સેવાઓ અને નાના પાયાના સાહસોને સક્ષમ બનાવીને ગ્રામીણ જીવનમાં પરિવર્તન લાવે છે. “દરેક ક્ષેત્રને આનો લાભ મળશે,” તેમ શ્રી મોદીએ અવલોકન કર્યું હતું.

ઉંચાઈ વાળા વિસ્તારોમાં કૃષિ ક્ષમતા અને જળ સુરક્ષા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા, પ્રધાનમંત્રીએ પ્રોજેક્ટ અમૃત હિમ સરોવર હેઠળ વિકસાવવામાં આવેલા 40 નવા બનેલા જળાશયો સ્થાનિક સમુદાયને સમર્પિત કર્યા હતા. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આ જળાશયો મહત્વપૂર્ણ ખેતી ચક્ર દરમિયાન કૃષિ અર્થતંત્રને ટેકો આપવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે. “આ જરૂરિયાતના સમયે ખેડૂતોને સિંચાઈ માટે પાણી પૂરું પાડવામાં મદદ કરશે,” તેમ શ્રી મોદીએ નોંધ્યું હતું.

પ્રધાનમંત્રીએ 2019 માં લદ્દાખ કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ બન્યા પછીના વ્યાપક માળખાકીય લાભોની વિગતો આપી હતી. તેમણે નોંધ્યું હતું કે રોડ નેટવર્ક 1,800 કિલોમીટરથી વધીને 4,000 કિલોમીટરથી વધુ થઈ ગયું છે, મોટા પુલો 19 થી વધીને લગભગ 75 થઈ ગયા છે, હેલિપેડ 7 થી વધીને 40 થી વધુ થઈ ગયા છે, નળના પાણીનું કવરેજ 3.5 ટકાથી વધીને લગભગ 99 ટકા ઘરો સુધી પહોંચી ગયું છે, હોસ્પિટલના પથારીઓ બમણી થઈ ગઈ છે, અને ચાલુ ઝોજીલા ટનલ તમામ હવામાનમાં રાષ્ટ્રીય કનેક્ટિવિટી પૂરી પાડવા માટે તૈયાર છે. “આજે કેન્દ્ર સરકાર માટે લદ્દાખનો વિકાસ સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા છે,” તેમ શ્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું.

પ્રાદેશિક સમૃદ્ધિના નવા માર્ગો ખોલવા માટેના લક્ષિત પ્રયાસો પર પ્રકાશ પાડતા, પ્રધાનમંત્રીએ સમગ્ર પ્રદેશમાં વિન્ટર અને એડવેન્ચર ટુરીઝમના સક્રિય પ્રોત્સાહન તરફ ઈશારો કર્યો હતો. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે તળિયાની આર્થિક પ્રવૃત્તિને ઉત્તેજિત કરવા માટે વાઇબ્રન્ટ વિલેજ પ્રોગ્રામ હેઠળ હાલમાં 40 થી વધુ સરહદી વસાહતોને અપગ્રેડ કરવામાં આવી રહી છે. “આનાથી દૂરના ગામડાઓમાં પણ રોજગારીની તકો ઊભી થઈ રહી છે,” તેમ શ્રી મોદીએ નોંધ્યું હતું.

હોસ્પિટાલિટી અને આધુનિક કૃષિના ઝડપી વિસ્તરણનું ઉદાહરણ આપતાં, પ્રધાનમંત્રીએ અવલોકન કર્યું કે સ્થાનિક હોમસ્ટે લગભગ 150 થી વધીને 3,000 થઈ ગયા છે. તેમણે સાથોસાથ પ્રોટેક્ટેડ કલ્ટિવેશનના સતત પ્રોત્સાહનને રેખાંકિત કર્યું, જેના પરિણામે સમગ્ર પ્રદેશમાં 11,000 કાર્યાત્મક ગ્રીનહાઉસ બન્યા છે. “જેનાથી ખેડૂતોની આવક વધારવા માટે નવી શક્યતાઓ ઊભી થઈ છે,” તેમ શ્રી મોદીએ અવલોકન કર્યું હતું.

નજીકના ન્યાયિક પહોંચ માટેની લાંબા સમયથી ચાલી આવતી પ્રાદેશિક માંગને સંબોધતા, પ્રધાનમંત્રીએ જાહેરાત કરી કે સરકારે આ વર્ષના ઓગસ્ટમાં લદ્દાખ માટે હાઈકોર્ટ બેંચની સ્થાપનાને સત્તાવાર મંજૂરી આપી દીધી છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આ મહત્વપૂર્ણ સંસ્થાકીય જરૂરિયાત પૂરી કરવાથી નાગરિકો માટે વહીવટ અને કાનૂની માર્ગો બંને સુવ્યવસ્થિત થશે. “આનાથી વહીવટની સાથે ન્યાય વ્યવસ્થા સુલભ બનશે,” તેમ શ્રી મોદીએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું.

હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ, હોમસ્ટે અને સ્થાનિક હસ્તકળા માટે આધુનિક વેપારને આગળ ધપાવવામાં ડિજિટલ કનેક્ટિવિટીની ભૂમિકા પર ભાર મૂકતા, પ્રધાનમંત્રીએ ભારતનેટના વિસ્તરણ અને પ્રદેશના દૂરના વિસ્તારોમાં હાઇ-સ્પીડ ઇન્ટરનેટની વિગતો આપી હતી. તેમણે સમજાવ્યું કે ઈ-ગવર્નન્સ, યુવાનો માટે ઓનલાઈન શિક્ષણ અને સ્થાનિક સાહસિકો માટે વૈશ્વિક બજારના એકીકરણની સીમલેસ પહોંચ સુનિશ્ચિત કરવા માટે સતત પ્રયાસો ચાલુ છે. “આજે ઓનલાઈન બિઝનેસ આવકના નવા માર્ગો ખોલી રહ્યો છે,” તેમ શ્રી મોદીએ નોંધ્યું હતું.

નવી પેઢીના શૈક્ષણિક સશક્તિકરણને પ્રાથમિકતા આપતાં જેથી તેમણે અન્ય શહેરોમાં સ્થળાંતર ન કરવું પડે, પ્રધાનમંત્રીએ લેહમાં એક મોટા સેન્ટર ઓફ એક્સેલન્સના નિર્માણની સાથે IIT જમ્મુ અને IIM જમ્મુના સેટેલાઇટ કેમ્પસ માટેની દરખાસ્તોને આગળ ધપાવવા પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આ અગ્રણી સંસ્થાઓ સ્થાનિક વિદ્યાર્થીઓને તેમના ઘરઆંગણે જ અદ્યતન સંશોધન અને આધુનિક તકનીકી કૌશલ્યોથી સજ્જ કરશે. “લદ્દાખના યુવાનો તેમના પોતાના પ્રદેશમાં જ ઉચ્ચ શિક્ષણ, સંશોધન અને નવા કૌશલ્યો માટે ઉત્તમ તકો મેળવી શકશે,” તેમ શ્રી મોદીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું.

આઇસ હોકી, વિન્ટર સ્પોર્ટ્સ અને પર્વતારોહણમાં સ્થાનિક યુવાનો દ્વારા કંડારેલી વિશિષ્ટ રમતગમતની ઓળખને સ્વીકારીને, પ્રધાનમંત્રીએ પ્રાદેશિક પ્રતિભાને પોષવા માટે લદ્દાખની નવી રમતગમત નીતિના અમલીકરણને આવકાર્યું હતું. તેમણે સ્થાનિક એથ્લેટ્સને વૈશ્વિક સ્તરે ઉત્કૃષ્ટ દેખાવ કરવામાં મદદ કરવા માટે વિશ્વસ્તરીય તાલીમ સુવિધાઓ પૂરી પાડવાની વહીવટીતંત્રની કટિબદ્ધતાનો પુનરોચ્ચાર કર્યો હતો. “અમે સ્થાનિક યુવાનોને શ્રેષ્ઠ તાલીમ અને સુવિધાઓ પૂરી પાડવાનો પ્રયત્ન કરી રહ્યા છીએ જેથી તેઓ રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય મંચો પર નવી ઊંચાઈઓ સર કરી શકે,” તેમ શ્રી મોદીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું.

સ્થાનિક કારીગરો અને ખેડૂતોની અસાધારણ કારીગરીની પ્રશંસા કરતા, પ્રધાનમંત્રીએ શેર કર્યું કે તેઓ વારંવાર લદ્દાખી ઉત્પાદનો ભેટમાં આપે છે, જે તેમણે જર્મન ચાન્સલર, સ્વીડિશ પ્રધાનમંત્રી અને કિર્ગિસ્તાનના રાષ્ટ્રપતિને ભેટમાં આપ્યા હતા, જ્યારે સી-બકથોર્ન, હસ્તકળા, જીઆઈ-ટેગવાળા જરદાળુ, ઉચ્ચ ઊંચાઈવાળી વાણિજ્યિક પુષ્પકૃષિ અને ચાંગપા સમુદાય દ્વારા તૈયાર કરાયેલ પરંપરાગત પશ્મિનાની વિશાળ વ્યાપારી સંભાવનાઓ પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે સરકાર પશ્મિનાની વૈશ્વિક ઓળખને સક્રિયપણે મજબૂત કરી રહી છે અને પ્રાદેશિક ચીજવસ્તુઓ માટે બજાર બ્રાન્ડિંગનો વિસ્તાર કરી રહી છે. “અમારો પ્રયાસ છે કે અહીંના ઉત્પાદનોને નવા બજારો મળે, સારી બ્રાન્ડિંગ મળે અને તેનો લાભ ઉત્પાદકો સુધી સીધો પહોંચે!” તેમ શ્રી મોદીએ વધુમાં જણાવ્યું હતું.

પ્રાચીન મઠો, બૌદ્ધ પરંપરાઓ અને પૂજનીય કુશોક બકુલા રિનપોચે દ્વારા પ્રેરિત ઉત્સવોની અમૂલ્ય સાંસ્કૃતિક વારસાનું સન્માન કરતા, પ્રધાનમંત્રીએ ઐતિહાસિક રોક આર્ટના રક્ષણ માટે લેહમાં ભારતના પ્રથમ પેટ્રોગ્લિફ કન્ઝર્વેશન પાર્કનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આ વારસાનું જતન સુનિશ્ચિત કરે છે કે ભાવિ પેઢીઓ અને વૈશ્વિક મુલાકાતીઓ બંને પ્રદેશની પ્રાચીનતા સાથે ઊંડાણપૂર્વક જોડાઈ શકે. “દેશ અને દુનિયામાંથી આવતા લોકો પણ લદ્દાખના સમૃદ્ધ ઇતિહાસથી પરિચિત થશે,” તેમ શ્રી મોદીએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું.

પ્રદેશના માર્ગ માટે ઊંડી આશાવાદી ભાવના સાથે પોતાના સંબોધનનું સમાપન કરતા, પ્રધાનમંત્રીએ પ્રદેશને અભૂતપૂર્વ વિકાસના સીમાચિહ્નો સુધી પહોંચાડવા માટે સામુહિક કામગીરીમાં પોતાનો વિશ્વાસ પુનઃવ્યક્ત કર્યો હતો. તેમણે નવનિર્મિત માળખાકીય કાર્યો માટે નાગરિકોને પોતાની અંતિમ શુભેચ્છાઓ અને પરંપરાગત અભિનંદન પાઠવ્યા હતા. “આપણે બધા મળીને લદ્દાખને વિકાસની નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ જઈશું,” તેમ શ્રી મોદીએ જણાવ્યું હતું.

SM/BS/GP

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad    /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com