નાણાં મંત્રાલયની નાણાકીય સેવાઓ વિભાગ (DFS) દ્વારા આયોજિત બે દિવસીય પીએસબી (PSB) કોન્ક્લેવ 2026ના પ્રથમ દિવસે પબ્લિક સેક્ટર બેંકો (PSBs) અને જાહેર નાણાંકીય સંસ્થાઓ (PFIs)ના વરિષ્ઠ નેતૃત્વ, સરકારના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ અને વિષય નિષ્ણાતો બેંકિંગ અને નાણાંકીય ક્ષેત્ર માટે ઊભરતી તકો અને વ્યૂહાત્મક પ્રાથમિકતાઓ પર ચર્ચા કરવા માટે એકઠા થયા હતા.

આ કોન્ક્લેવ પીએસબી અને પીએફઆઈ માટે તકોના મુખ્ય ક્ષેત્રોને આવરી લેતા સાત વિષયોની આસપાસ ગોઠવવામાં આવી છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય એવી વ્યવહારુ વ્યૂહરચનાઓ અને ઉકેલોની ઓળખ કરવાનો છે જેને આગળ ધપાવી શકાય અને સંસ્થાઓમાં વિસ્તારી શકાય.

પ્રથમ દિવસે, કોન્ક્લેવને કેન્દ્રીય નાણાં અને કોર્પોરેટ બાબતોના મંત્રી શ્રીમતી નિર્મલા સીતારામન અને નાણાંકીય સેવાઓ વિભાગના સચિવે સંબોધિત કર્યો હતો.

કેન્દ્રીય નાણાં મંત્રીએ બેંકિંગ ક્ષેત્ર, નાણાંકીય સમાવેશ અને ધિરાણને આગળ ધપાવવામાં બે દિવસીય કોન્ક્લેવ દરમિયાન ચર્ચા માટે નક્કી કરાયેલા સાત વિષયોના નિર્ણાયક મહત્વ પર ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે નોન-પર્ફોર્મિંગ એસેટ્સ (NPAs)નું ઐતિહાસિક નીચું સ્તર બેંકિંગ ક્ષેત્રને સુધારાના આગામી તબક્કાને આગળ ધપાવવા માટે મજબૂત સ્થિતિમાં મૂકે છે.

યુવાનો માટે બેંકિંગ પર, નાણાં મંત્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ભારતીય વસ્તીના 29% લોકો 15 થી 29 વર્ષની વયના છે, તેથી બેંકિંગનું ભવિષ્ય ભારતના યુવાનોની આકાંક્ષાઓને પ્રતિબિંબિત કરતું હોવું જોઈએ.

ડીએફએસ સચિવે કોન્ક્લેવના ઉદ્દેશ્યો અને ચર્ચાઓને મૂર્ત અને અમલી બનાવી શકાય તેવા પરિણામોમાં રૂપાંતરિત કરવાના મહત્વની રૂપરેખા આપી હતી. તેમણે પીએસબી અને પીએફઆઈ દ્વારા ઊભરતી તકોની પૂર્વધારણા કરવા, સંસ્થાકીય ક્ષમતાઓને મજબૂત કરવા, સંસ્થાઓ વચ્ચેના સફળ અભિગમોમાંથી પ્રેરણા લેવા અને આર્થિક વિકાસના આગામી તબક્કાને ટેકો આપવા માટે તેમના સામૂહિક અનુભવનો લાભ લેવાની જરૂરિયાત વિશે વાત કરી હતી.

પ્રથમ દિવસે સાતમાંથી ચાર વિષયો પર વિગતવાર ચર્ચા કરવામાં આવી હતી: ડિપોઝિટ મોબિલાઇઝેશન, યુવાનો માટે બેંકિંગ, ઇન્વેસ્ટમેન્ટ સાયકલને ટેકો આપવો અને ગ્લોબલ કેપેબિલિટી સેન્ટર્સ (GCCs). આ ચર્ચાઓમાં ગ્રાહક જોડાણ વધારીને ડિપોઝિટ બેઝને મજબૂત કરવાના અભિગમો; ભારતના યુવાનોની આકાંક્ષાઓ અને નાણાંકીય જરૂરિયાતોને અનુરૂપ બેંકિંગ યોજનાઓ વિકસાવવા; વિકસતા ઇન્વેસ્ટમેન્ટ સાયકલને ટેકો આપવા માટે સંસ્થાકીય ક્ષમતાઓ અને ફાઇનાન્સિંગ સોલ્યુશન્સ વધારવા; અને વિસ્તરતી GCC ઇકોસિસ્ટમમાં ઊભરતી તકો ઝડપી લેવા માટે પીએસબી અને પીએફઆઈને સક્ષમ બનાવવા પર પ્રકાશ પાડવામાં આવ્યો હતો. જેએસડબલ્યુ (JSW)ના ગ્રુપ સીએફઓ શ્રી શેષગિરી રાવ એમવીએસ (ઇન્વેસ્ટમેન્ટ સાયકલને ટેકો આપવા પર) અને જીસીસી એન્ટરપ્રાઇઝ ટ્રાન્સફોર્મેશન નિષ્ણાત શ્રી તનય કેડિયાલ (વિકસતા જીસીસી ઇકોસિસ્ટમ પર) સહિતના નિષ્ણાત વક્તાઓના દ્રષ્ટિકોણથી ચર્ચાઓ વધુ સમૃદ્ધ બની હતી.

યુવાનો માટે બેંકિંગ અંગેની ચર્ચાઓના ભાગરૂપે, વ્યાપક યુવા જોડાણ માટે યુવા બાબતો અને રમતગમત મંત્રાલયના યુવા બાબતોના વિભાગના રાષ્ટ્રીય પ્લેટફોર્મ મેરા યુવા ભારત (MY ભારત)નો લાભ લેવાની ક્ષમતાની શોધ કરવામાં આવી હતી. માય ભારતની સીઈઓ ડૉ. પ્રિયંકા શુક્લાએ નિષ્ણાત વક્તા તરીકે ભાગ લીધો હતો અને યુવાનો સુધી પહોંચવા અંગેના વિચારો રજૂ કર્યા હતા. 2.60 કરોડથી વધુ નોંધાયેલા યુઝર્સ અને વ્યાપક આઉટરીચ નેટવર્ક સાથે, MY ભારત યુવાનોને ઔપચારિક નાણાકીય પ્રણાલી સાથે જોડવા અને શિક્ષણ ધિરાણ, ઉદ્યોગસાહસિકતા, ઇન્ટર્નશિપ અને નાણાંકીય ક્ષેત્રે કારકિર્દી સંબંધિત તકો વિશેની તેમની જાગૃતિ વધારવામાં મદદ કરી શકે છે.

બીજા દિવસે, બાકીના ત્રણ વિષયો પર ચર્ચા કરવામાં આવશે: કૃષિ અને બાગાયત મૂલ્ય શ્રૃંખલા ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, અગ્રતા ક્ષેત્ર ધિરાણ અને ક્રેડિટ કાર્ડ બિઝનેસની પુનઃકલ્પના, જે પછી તમામ સાત વિષયાસક્ત જૂથોમાંથી બહાર આવતી અમલીકરણ યોગ્ય વ્યૂહરચનાઓ અને નવીન ઉકેલો પર પ્રેઝન્ટેશન આપવામાં આવશે.

આ કોન્ક્લેવ બેંકિંગ ક્ષેત્ર દ્વારા પ્રાપ્ત થયેલી પ્રગતિને આગળ ધપાવવા અને ઊભરતી તકો માટે તૈયાર થવાના સરકાર, પીએસબી અને પીએફઆઈના સામૂહિક પ્રયાસને પ્રતિબિંબિત કરે છે. આ ચર્ચાઓ સંસ્થાકીય ક્ષમતાઓ અને સ્પર્ધાત્મકતાને મજબૂત કરવાનો અને ભારતની વિકસતી વિકાસ આકાંક્ષાઓ તથા વિકસિત ભારત 2047 તરફની તેની યાત્રાને અસરકારક રીતે ટેકો આપવાનો પ્રયાસ કરે છે.

SM/DK/JD