કેન્દ્રીય કૃષિ અને ખેડૂત કલ્યાણ મંત્રી શ્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે આજે રાષ્ટ્રીય કૃષિ વિકાસ યોજના (RKVY) હેઠળ અંકિત ભંડોળના ઉપયોગની સમીક્ષા કરવા અને મહારાષ્ટ્ર સરકારને બીજા હપ્તા (સેકન્ડ મધર મંજૂરી)ની ફાળવણી પર વિચારણા કરવા માટે એક વર્ચ્યુઅલ સમીક્ષા બેઠકની અધ્યક્ષતા કરી હતી.

આ બેઠકમાં મહારાષ્ટ્ર સરકારના કૃષિ રાજ્ય મંત્રી શ્રી દત્તાત્રય ભરાણે, ભારત સરકારના કૃષિ અને ખેડૂત કલ્યાણ વિભાગના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ અને મહારાષ્ટ્ર સરકારના અધિકારીઓએ હાજરી આપી હતી.

સમીક્ષા દરમિયાન, કેન્દ્રીય મંત્રીશ્રીએ નોંધ્યું હતું કે ભારત સરકારે અગાઉ મહારાષ્ટ્રને RKVY હેઠળ પ્રથમ હપ્તા તરીકે ₹335 કરોડ ફાળવ્યા હતા. રાજ્યએ નિર્ધારિત 75 ટકા ઉપયોગના બેન્ચમાર્કથી વધુ, આશરે ₹260 કરોડનો ઉપયોગ કર્યો છે, જેથી તે બીજા હપ્તા માટે પાત્ર બન્યું છે. તેમણે માહિતી આપી હતી કે ₹335 કરોડનો બીજો હપ્તો મુક્ત કરવાની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવી રહી છે.

મહારાષ્ટ્ર સરકારને અભિનંદન આપતા, શ્રી ચૌહાણે નિર્ધારિત સમય મર્યાદામાં RKVY ભંડોળનો એકંદર 75+ ટકાથી વધુ ઉપયોગ હાંસલ કરવા બદલ રાજ્યની પ્રશંસા કરી હતી. તેમણે મહારાષ્ટ્રને બીજા હપ્તા માટે પાત્ર બનનારું પ્રથમ રાજ્ય ગણાવ્યું હતું અને કહ્યું હતું કે આ સિદ્ધિ કૃષિ વિકાસ કાર્યક્રમોના અસરકારક અમલીકરણ પ્રત્યે રાજ્યની પ્રતિબદ્ધતાને દર્શાવે છે.

કેન્દ્રીય મંત્રીશ્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે જાહેર ભંડોળનો ઉપયોગ જે હેતુઓ માટે મંજૂર કરવામાં આવ્યો છે તે જ હેતુઓ માટે કડક રીતે કરવામાં આવે તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે સમયસર ખર્ચની સાથે સતત દેખરેખ પણ હોવી જોઈએ. તેમણે ફાર્મર આઈડી (Farmer IDs) જનરેટ કરવામાં મહારાષ્ટ્રના પ્રદર્શનની પણ પ્રશંસા કરી હતી અને પૂરથી પ્રભાવિત ખેડૂતોને રાજ્યની ઝડપી નાણાકીય સહાયને યાદ કરી હતી, જેમાં આશરે ₹14,000 કરોડની ક્ષતિપૂર્તિ પાંચ દિવસમાં સીધી ખેડૂતોના બેંક ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી હતી.

RKVY હેઠળના વિવિધ ઘટકોની સમીક્ષા કરતા, શ્રી ચૌહાણે બાગાયતના સંકલિત વિકાસ માટેના મિશન (MIDH) હેઠળ સંતોષકારક પ્રગતિનો સ્વીકાર કર્યો હતો અને રાજ્યના અમલીકરણ પ્રયાસોની પ્રશંસા કરી હતી. તેની સાથે જ, તેમણે મહારાષ્ટ્રને ડિજિટલ એગ્રીકલ્ચર, એગ્રીકલ્ચર એક્સ્ટેન્શન, નેશનલ હોર્ટીકલ્ચર મિશન (NHM), બિયારણ, તેલીબિયાં અને એગ્રોફોરેસ્ટ્રી (કૃષિ વાણિકી) ઘટકો હેઠળ ખર્ચ ઝડપી બનાવવાની સલાહ આપી હતી. તેમણે ભંડોળના ઉપયોગમાં સુધારો કરવા માટે બિયારણ ઘટક હેઠળની બાકી જવાબદારીઓને ઝડપથી ક્લિયર કરવાનું પણ સૂચન કર્યું હતું.

બેઠક દરમિયાન પ્રધાનમંત્રી ફસલ બીમા યોજના (PMFBY) ના અમલીકરણ અંગે પણ અલગથી ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. મંત્રીશ્રીએ પાક વિમા માટે અરજી કરતી વખતે ખેડૂતો દ્વારા સચોટ માહિતી આપવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે કિસાન ક્રેડિટ કાર્ડ (KCC) અને બિન-KCC બંને ખેડૂતો પાક વિમાનો લાભ મેળવવા માટે પાત્ર છે, પરંતુ અન્ય ખાતા દ્વારા અરજી કરીને KCC સ્ટેટસ છુપાવવાનું ટાળવું જોઈએ. પોર્ટલ પર સૂચિત ઘોષણાનો હેતુ માત્ર માહિતીની પારદર્શિતા અને સચોટતા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે, કોઈપણ પાત્ર ખેડૂતને લાભોથી વંચિત રાખવાનો નથી.

શ્રી ચૌહાણે રેખાંકિત કર્યું હતું કે ભારત સરકાર કિસાન ક્રેડિટ કાર્ડ યોજના હેઠળ વ્યાજ સબવેન્શન અને સમયસર પુનઃચુકવણી માટે પ્રોત્સાહનો દ્વારા નોંધપાત્ર નાણાકીય સહાય પૂરી પાડે છે. તેથી, સાર્વજનિક સાધનોની પારદર્શિતા અને કાર્યક્ષમ ઉપયોગ સુનિશ્ચિત કરવા માટે સાચી માહિતી જાહેર કરવી આવશ્યક છે.

મહારાષ્ટ્રના સતત ઉત્કૃષ્ટ પ્રદર્શનમાં વિશ્વાસ વ્યક્ત કરતા કેન્દ્રીય મંત્રીશ્રીએ જણાવ્યું હતું કે રાજ્ય RKVY ના બાકીના ઘટકોમાં અમલીકરણમાં વધુ સુધારો કરશે અને કૃષિ ક્ષેત્રના વિકાસમાં યોગદાન આપવાનું ચાલુ રાખશે.

SM/BS/JD