অতি ক্ষুদ্ৰ, ক্ষুদ্ৰ আৰু মজলীয়া উদ্যোগ মন্ত্ৰালয়ৰ ধ্বজাবাহী আঁচনি, খাদী আৰু গ্ৰাম্য উদ্যোগ আয়োগ (কেভিআইচি)ৰ জৰিয়তে ৰূপায়ণ কৰা প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ নিযুক্তি সৃষ্টি কাৰ্যসূচী (পিএমইজিপি) য়ে সমগ্ৰ দেশতে উদ্যোগশীলতা আৰু নিযুক্তি সৃষ্টিৰ প্ৰচাৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰি আছে। পিএমইজিপিয়ে বেংক ঋণৰ ওপৰত মাৰ্জিন মানি (এমএম) ৰাজসাহায্য প্ৰদান কৰি অনা-কৃষি খণ্ডত নতুন ক্ষুদ্ৰ উদ্যোগ স্থাপনত সম্ভাৱ্য উদ্যোগীসকলক সমৰ্থন কৰে। এই আঁচনিখনৰ মূল লক্ষ্য হৈছে প্ৰথম প্ৰজন্মৰ উদ্যোগীসকলৰ বাবে আত্ম-নিযুক্তিৰ সুযোগ সৃষ্টি কৰা আৰু উৎপাদন তথা সেৱা খণ্ডত, বিশেষকৈ গ্ৰাম্য অঞ্চলত বহনক্ষম জীৱিকাৰ প্ৰসাৰ কৰা।

পঞ্চদশ বিত্ত আয়োগ চক্ৰত শক্তিশালী প্ৰদৰ্শন

পঞ্চদশ বিত্ত আয়োগ চক্ৰৰ সময়ত (বিত্তীয় বৰ্ষ ২০২১-২২ৰ পৰা বিত্তীয় বৰ্ষ ২০২৫-২৬), পিএমইজিপি-য়ে শক্তিশালী প্ৰদৰ্শন কৰিছে, ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ উদ্যোগ পৰিৱেশ তন্ত্ৰক শক্তিশালী কৰাৰ ক্ষেত্ৰত ইয়াৰ অৱদানক পুনৰ নিশ্চিত কৰিছে।

অনুমোদিত বাজেট ব্যয় ১৩,৫৫৪.৪২ কোটিৰ টকাৰ বিপৰীতে, আঁচনিখনে পুঁজিৰ সম্পূৰ্ণ ব্যৱহাৰ লাভ কৰে আৰু ৪,০২,০০০ উদ্যোগৰ লক্ষ্য অতিক্ৰম কৰি ৪,০৩,৭০৬ ক্ষুদ্ৰ উদ্যোগ স্থাপনৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে। এই সাফল্যই উদ্যোগশীলতা-নেতৃত্বাধীন পদক্ষেপসমূহৰ ফলপ্ৰসূ ৰূপায়ণ আৰু ধাৰাবাহিক চাহিদা প্ৰতিফলিত কৰে।

এই কাৰ্যসূচীয়ে প্ৰায় ৩৬ লাখ ৩৩ হাজাৰ লোকৰ বাবে বহনক্ষম নিযুক্তিৰ সুযোগ সৃষ্টি কৰিছে, যিয়ে সমগ্ৰ দেশতে জীৱিকা সৃষ্টি আৰু তৃণমূল পৰ্যায়ৰ অৰ্থনৈতিক উন্নয়নত গুৰুত্বপূৰ্ণ অৰিহণা যোগাইছে।

অন্তৰ্ভুক্তিমূলক বিকাশ আৰু গ্ৰাম্য প্ৰসাৰ

• পি এম ই জি পি-য়ে মহিলা আৰু সামাজিকভাৱে বঞ্চিত সম্প্ৰদায়সমূহক লক্ষ্য কৰি সমৰ্থন আগবঢ়োৱাৰ জৰিয়তে সামগ্ৰিক উন্নয়নৰ প্ৰচাৰ অব্যাহত ৰাখিছে
• আঁচনিখনৰ অধীনত সহায় কৰা মুঠ ক্ষুদ্ৰ উদ্যোগসমূহৰ প্ৰায় ৪০ শতাংশ মহিলা হিতাধিকাৰীৰ।
• মহিলা নেতৃত্বাধীন উদ্যোগসমূহক উৎসাহিত কৰি বিতৰণ কৰা মুঠ মাৰ্জিন মানি ৰাজসাহায্যৰ প্ৰায় ৪৫ শতাংশ মহিলা উদ্যোগীসকলক প্ৰদান কৰা হৈছে।
• প্ৰায় ৫৪ শতাংশ হিতাধিকাৰী এছ চি/এছ টি/অ’ বি চি শ্ৰেণীৰ অন্তৰ্গত, যিয়ে আঁচনিখনৰ সামাজিক অন্তৰ্ভুক্তিৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।
• পি এম ই জি পি-ৰ অধীনত স্থাপিত উদ্যোগসমূহৰ প্ৰায় ৮০ শতাংশ গ্ৰাম্য অঞ্চলত অৱস্থিত, যিয়ে গ্ৰাম্য ঔদ্যোগিকৰণ আৰু সমতাযুক্ত আঞ্চলিক উন্নয়নত সহায় কৰে।

আত্মনিৰ্ভৰশীলতা আৰু তৃণমূল পৰ্যায়ৰ উদ্যোগশীলতাক চালিত কৰা

পঞ্চদশ বিত্ত আয়োগৰ চক্ৰৰ সময়ত লাভ কৰা সাফল্যই ভাৰতত ক্ষুদ্ৰ উদ্যোগৰ উন্নয়ন আৰু নিযুক্তি সৃষ্টিৰ মূল চালিকা শক্তি হিচাপে পিএমইজিপিৰ ভূমিকাক পুনৰ নিশ্চিত কৰে। ঋণ-সংযুক্ত ৰাজসাহায্যৰ সুবিধা প্ৰদান কৰাৰ জৰিয়তে তৃণমূল পৰ্যায়ত উদ্যোগশীলতাক উৎসাহিত কৰি, আঁচনিখনে অন্তৰ্ভুক্তিমূলক অৰ্থনৈতিক বিকাশ আৰু আত্মনিৰ্ভৰশীল ভাৰতৰ দৃষ্টিভংগীত গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান আগবঢ়াই আছে।

মন্ত্ৰালয়ে অনাগত চক্ৰত উদ্ভাৱন, পৰিসৰযোগ্যতা আৰু ব্যাপক প্ৰসাৰৰ ওপৰত অধিক গুৰুত্ব দি পিএমইজিপি অধিক শক্তিশালী কৰিবলৈ প্ৰতিশ্ৰুতিবদ্ধ হৈ আছে।

***

Sunil Kumar Tiwari/MK