પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલય
પશ્ચિમ એશિયામાં તાજેતરના વિકાસ પર આંતર-મંત્રાલય બ્રીફિંગ
ગઈકાલે 50.8 લાખથી વધુ ડોમેસ્ટિક LPG સિલિન્ડર અને 73,000 થી વધુ – 5 કિલો FTL સિલિન્ડર વિતરિત કરવામાં આવ્યા
એપ્રિલ મહિનામાં અત્યાર સુધીમાં PSU OMCs દ્વારા સરેરાશ ઓટો LPG વેચાણ 353 મેટ્રિક ટન/દિવસ સુધી પહોંચ્યું છે, જે જાન્યુઆરી-26 અને ફેબ્રુઆરી-26 દરમિયાન આશરે 177 મેટ્રિક ટન/દિવસની સરેરાશ સામે હતું, જે આશરે 100% નો વધારો દર્શાવે છે
પેટ્રોલ અને ડીઝલના છૂટક ભાવ યથાવત છે; દેશના તમામ પેટ્રોલ પંપ પર પેટ્રોલ અને ડીઝલનો પૂરતો સ્ટોક ઉપલબ્ધ છે
બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રીએ સરળ દરિયાઈ કામગીરી સુનિશ્ચિત કરવા અને શિપિંગ દ્વારા નિકાસ-આયાતની સુવિધા માટે લેવાયેલા પગલાંની સમીક્ષા કરી
તેહરાનમાં ભારતીય દૂતાવાસે અત્યાર સુધીમાં જમીન સરહદ માર્ગો દ્વારા 2,464 ભારતીય નાગરિકોને ઈરાનમાંથી બહાર નીકળવામાં સુવિધા પૂરી પાડી
પોસ્ટેડ ઓન:
29 APR 2026 5:42PM by PIB Ahmedabad
પશ્ચિમ એશિયામાં બદલાતી પરિસ્થિતિ વચ્ચે, ભારત સરકાર નિયમિત અપડેટ્સ દ્વારા નાગરિકોને માહિતગાર રાખવાના તેના પ્રયાસો ચાલુ રાખે છે. આ સંદર્ભમાં, આજે નેશનલ મીડિયા સેન્ટર ખાતે એક મીડિયા બ્રીફિંગ યોજવામાં આવ્યું હતું, જ્યાં પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ, બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગો અને વિદેશ મંત્રાલયના અધિકારીઓએ ઈંધણની ઉપલબ્ધતા, દરિયાઈ કામગીરી, પ્રદેશમાં ભારતીય નાગરિકોને સહાય અને મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં સ્થિરતા જાળવવા માટે લેવામાં આવતા પગલાં વિશે અપડેટ્સ આપ્યા હતા.
ઊર્જા પુરવઠો અને ઈંધણની ઉપલબ્ધતા
પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલયે ઈંધણ પુરવઠાની વર્તમાન સ્થિતિ વિશે અપડેટ પૂરું પાડ્યું હતું, જેમાં પશ્ચિમ એશિયામાં બદલાતી પરિસ્થિતિના સંદર્ભમાં પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો અને LPG ની અવિરત ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે લેવામાં આવતા પગલાંની રૂપરેખા આપવામાં આવી હતી. એવું નોંધવામાં આવ્યું હતું કે:
જાહેર એડવાઈઝરી અને નાગરિક જાગૃતિ
· નાગરિકોને પેટ્રોલ, ડીઝલ અને LPG ની ગભરાટમાં (Panic) ખરીદી ટાળવાની સલાહ આપવામાં આવે છે કારણ કે સરકાર પેટ્રોલ, ડીઝલ અને LPG ની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે તમામ પ્રયાસો કરી રહી છે.
· અફવાઓથી સાવધ રહો અને સાચી માહિતી માટે સત્તાવાર સ્ત્રોતો પર વિશ્વાસ કરો.
· LPG ગ્રાહકોને ડિજિટલ બુકિંગ પ્લેટફોર્મનો ઉપયોગ કરવા અને વિતરકોની મુલાકાત લેવાનું ટાળવા વિનંતી કરવામાં આવે છે.
· નાગરિકોને PNG અને ઇલેક્ટ્રિક અથવા ઇન્ડક્શન કુકટોપ્સ જેવા વૈકલ્પિક ઇંધણનો ઉપયોગ કરવા પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવે છે.
· તમામ નાગરિકોને વર્તમાન પરિસ્થિતિ દરમિયાન તેમના દૈનિક ઉપયોગમાં ઊર્જા બચાવવા માટે જરૂરી પ્રયાસો કરવા વિનંતી કરવામાં આવે છે.
સરકારી સજ્જતા અને પુરવઠા વ્યવસ્થાપન પગલાં
· ચાલુ ભૌગોલિક રાજકીય પરિસ્થિતિ હોવા છતાં, સરકારે સુનિશ્ચિત કર્યું છે કે ડોમેસ્ટિક LPG, ડોમેસ્ટિક PNG અને CNG (ટ્રાન્સપોર્ટ) ને 100% પુરવઠો પૂરો પાડવામાં આવી રહ્યો છે.
· કોમર્શિયલ LPG માટે હોસ્પિટલો, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત ફાર્મા, સ્ટીલ, ઓટોમોબાઈલ, બીજ, કૃષિ વગેરેને પણ પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત, સ્થળાંતરિત મજૂરોને 5 કિલો FTL નો પુરવઠો પણ 2 અને 3 માર્ચ 2026 ના સરેરાશ દૈનિક પુરવઠાના આધારે બમણો કરવામાં આવ્યો છે.
· સરકારે સપ્લાય અને ડિમાન્ડ બંને બાજુએ પહેલેથી જ ઘણા તર્કસંગત પગલાં અમલમાં મૂક્યા છે, જેમાં રિફાઇનરી ઉત્પાદન વધારવું, બુકિંગ અંતરાલ શહેરી વિસ્તારોમાં 21 થી વધારીને 25 દિવસ અને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં 45 દિવસ સુધી વધારવો અને પુરવઠા માટેના ક્ષેત્રોને પ્રાથમિકતા આપવાનો સમાવેશ થાય છે.
· LPG માંગ પરનું દબાણ ઘટાડવા માટે કેરોસીન અને કોલસા જેવા વૈકલ્પિક ઇંધણ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવ્યા છે.
· કોલસા મંત્રાલયે કોલ ઈન્ડિયા અને સિંગરેની કોલિયરીઝને નાના અને મધ્યમ ગ્રાહકોને વિતરણ માટે રાજ્યોને વધારાનો કોલસો સપ્લાય કરવા નિર્દેશ આપ્યો છે.
· રાજ્યોને સ્થાનિક અને વ્યાપારી ગ્રાહકો માટે નવા PNG કનેક્શનની સુવિધા આપવા સલાહ આપવામાં આવી છે.
રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો સાથે સંકલિત પ્રયાસો અને સંસ્થાકીય મિકેનિઝમ્સ
· રાજ્ય સરકારો આવશ્યક ચીજવસ્તુ ધારો, 1955 અને LPG કંટ્રોલ ઓર્ડર, 2000 હેઠળ પુરવઠા પર દેખરેખ રાખવા અને સંગ્રહખોરી તેમજ કાળાબજાર વિરુદ્ધ કાર્યવાહી કરવા સત્તા ધરાવે છે.
· પેટ્રોલ, ડીઝલ અને LPG સહિતની આવશ્યક ચીજવસ્તુઓની પુરવઠાની સ્થિતિ પર દેખરેખ રાખવા અને તેનું નિયમન કરવામાં રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોની સરકારોએ પ્રાથમિક ભૂમિકા ભજવવાની છે. ભારત સરકારે તમામ રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોને અનેક પત્રો અને VC દ્વારા આ વાતનો પુનરોચ્ચાર કર્યો છે.
· ભારત સરકારે તારીખ 27.03.2026 અને 02.04.2026 ના પત્રો દ્વારા નાગરિકોને પર્યાપ્ત ઈંધણની ઉપલબ્ધતા અંગે આશ્વાસન આપવા માટે સક્રિય જાહેર સંવાદની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો છે. રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો સાથે નિયમિત સમીક્ષા બેઠકો યોજવામાં આવી રહી છે. આ સંદર્ભમાં, 02.04.2026 ના રોજ (સચિવ, MoPNG ના અધ્યક્ષપદે) અને 06.04.2026 ના રોજ (સચિવ, MoPNG તેમજ I&B અને ગ્રાહક બાબતોના સચિવોના અધ્યક્ષપદે) બેઠકો બોલાવવામાં આવી હતી, જેમાં નીચેની બાબતો પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો:
o દૈનિક પ્રેસ બ્રીફિંગ કરવા અને નિયમિત જાહેર એડવાઈઝરી બહાર પાડવી.
o સોશિયલ મીડિયા પર ફેક ન્યૂઝ / ખોટી માહિતી પર સક્રિયપણે દેખરેખ રાખવી અને તેનો સામનો કરવો.
o જિલ્લા વહીવટીતંત્ર દ્વારા દૈનિક અમલીકરણ ઝુંબેશને વધુ તીવ્ર બનાવવી અને OMCs સાથે સંકલનમાં દરોડા અને તપાસ ચાલુ રાખવી.
o તેમના રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં કોમર્શિયલ LPG ફાળવણીના આદેશો બહાર પાડવા.
o રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોને ફાળવવામાં આવેલા વધારાના SKO માટે SKO ફાળવણી આદેશો બહાર પાડવા.
o PNG અપનાવવા અને વૈકલ્પિક ઇંધણને પ્રોત્સાહન આપવું.
o LPG પુરવઠાને પ્રાથમિકતા આપવી, ખાસ કરીને ઘરેલું જરૂરિયાતો માટે, અને પુરવઠાની સ્થિરતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે 5 કિલો FTL સિલિન્ડરોનું લક્ષિત વિતરણ અપનાવવું.
· તમામ રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોએ સંગ્રહખોરી અને કાળાબજાર રોકવા માટે કંટ્રોલ રૂમ અને જિલ્લા મોનિટરિંગ સમિતિઓની સ્થાપના કરી છે.
· ઘણા રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો પ્રેસ બ્રીફિંગ કરી રહ્યા છે / બહાર પાડી રહ્યા છે.
અમલીકરણ અને દેખરેખની કાર્યવાહી
· LPG ની સંગ્રહખોરી અને કાળાબજારને રોકવા માટે સમગ્ર દેશમાં અમલીકરણની કાર્યવાહી ચાલુ છે. ગઈકાલે દેશભરમાં 2200 થી વધુ દરોડા પાડવામાં આવ્યા હતા.
· PSU OMCs એ ઓચિંતી તપાસ મજબૂત કરી છે અને ચાલુ રાખી છે અને ગઈકાલ સુધીમાં 325 LPG ડિસ્ટ્રીબ્યુટરશીપ પર દંડ ફટકાર્યો છે, અને 72 LPG ડિસ્ટ્રીબ્યુટરશીપને સસ્પેન્ડ કરવામાં આવી છે.
· ગઈકાલે 54 LPG ડિસ્ટ્રીબ્યુટર્સને શો-કોઝ નોટિસ જારી કરવામાં આવી હતી અને 9 ડિસ્ટ્રીબ્યુટરશીપ પર દંડ ફટકારવામાં આવ્યો હતો.
LPG પુરવઠો
ડોમેસ્ટિક LPG પુરવઠાની સ્થિતિ:
· પ્રવર્તમાન ભૌગોલિક રાજકીય પરિસ્થિતિને કારણે LPG પુરવઠો પ્રભાવિત થવાનું ચાલુ છે.
· ઘરેલું પરિવારોને LPG ના પુરવઠાને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી છે.
· LPG ડિસ્ટ્રીબ્યુટરશીપ પર કોઈ 'ડ્રાય-આઉટ' (સ્ટોક ખાલી થવો) નોંધાયું નથી.
· ગઈકાલે ઉદ્યોગના ધોરણે ઓનલાઇન LPG સિલિન્ડર બુકિંગ વધીને 98% થયું છે.
· ડાયવર્ઝન રોકવા માટે ડિલિવરી ઓથેન્ટિકેશન કોડ (DAC) આધારિત ડિલિવરી વધીને 94% થી વધુ થઈ ગઈ છે. DAC ગ્રાહકના રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર પ્રાપ્ત થાય છે.
· 28.04.2026 ના રોજ, 50.8 લાખથી વધુ ડોમેસ્ટિક LPG સિલિન્ડર વિતરિત કરવામાં આવ્યા હતા.
કોમર્શિયલ LPG પુરવઠો અને ફાળવણીના પગલાં:
· કુલ કોમર્શિયલ LPG ફાળવણી કટોકટી પૂર્વેના સ્તરના આશરે 70% સુધી વધારવામાં આવી છે, જેમાં 10% સુધારા-સંબંધિત ફાળવણીનો સમાવેશ થાય છે.
· ભારત સરકારે તારીખ 06.04.2026 ના પત્ર દ્વારા જાણ કરી છે કે દરેક રાજ્યમાં સ્થળાંતરિત મજૂરોને વિતરણ માટે ઉપલબ્ધ 5 કિલો FTL સિલિન્ડરોનો દૈનિક જથ્થો તારીખ 21.03.2026 ના પત્રમાં ઉલ્લેખિત 20% ની મર્યાદા ઉપરાંત 2-3 માર્ચ 2026 દરમિયાન સ્થળાંતરિત મજૂરોને સરેરાશ દૈનિક પુરવઠા (સિલિન્ડરોની સંખ્યા) ના આધારે બમણો કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ 5 કિલો FTL સિલિન્ડરો રાજ્ય સરકાર પાસે ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs) ની સહાયથી તેમના રાજ્યમાં માત્ર સ્થળાંતરિત મજૂરોને સપ્લાય કરવા માટે ઉપલબ્ધ છે.
· ફેબ્રુઆરી-26 મહિના દરમિયાન વેચાયેલા 5 કિલો FTL સિલિન્ડરોની કુલ સંખ્યા 21.7 લાખ હતી. જોકે, 1લી એપ્રિલ 2026 થી અત્યાર સુધીમાં આશરે 21.05 લાખ - 5 કિલો FTL સિલિન્ડરો વેચાયા છે.
· ગઈકાલે 73,000 થી વધુ – 5 કિલો FTL સિલિન્ડરો વિતરિત કરવામાં આવ્યા હતા.
· 3જી એપ્રિલ 2026 થી, PSU OMCs એ 5 કિલો FTL સિલિન્ડરો માટે 9550 થી વધુ જાગૃતિ શિબિરોનું આયોજન કર્યું છે, જેમાં 1,59,000 થી વધુ - 5 કિલો FTL સિલિન્ડરોનું વેચાણ પણ થયું હતું.
· ગઈકાલે આશરે 175 શિબિરો દ્વારા 2759 – 5 કિલો FTL વેચાયા હતા.
· IOCL, HPCL અને BPCL ના એક્ઝિક્યુટિવ ડિરેક્ટર્સની ત્રણ સભ્યોની સમિતિ રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં કોમર્શિયલ LPG વિતરણનું આયોજન કરવા માટે રાજ્યના સત્તાવાળાઓ અને ઉદ્યોગ સંસ્થાઓ સાથે સંકલન કરી રહી છે.
· એપ્રિલ-26 મહિના દરમિયાન (28.04.26 સુધી), કુલ 1,84,043 મેટ્રિક ટન (19 કિલોના 96.86 લાખથી વધુ LPG સિલિન્ડરોની સમકક્ષ) કોમર્શિયલ LPG વેચાયો છે.
· 28.04.2026 ના રોજ, 8838 મેટ્રિક ટન કોમર્શિયલ LPG (19 કિલોના 4.65 લાખથી વધુ સિલિન્ડરોની સમકક્ષ) વેચાયો હતો.
· એપ્રિલ-26 મહિના દરમિયાન (28.04.2026 સુધી), ઓટો LPG નું વેચાણ 9880 મેટ્રિક ટનથી વધુ થયું છે જેની સરખામણીમાં ફેબ્રુઆરી-26 દરમિયાન વેચાણ આશરે 5000 મેટ્રિક ટન હતું.
· એપ્રિલ-26 મહિનામાં (28.04.26 સુધી) PSU OMCs દ્વારા સરેરાશ ઓટો LPG વેચાણ આશરે 353 મેટ્રિક ટન/દિવસ છે જે જાન્યુઆરી-26 અને ફેબ્રુઆરી-26 દરમિયાન આશરે 177 મેટ્રિક ટન/દિવસની સરેરાશ સામે હતું. આ PSU OMCs દ્વારા ઓટો LPG વેચાણમાં આશરે 100% નો વધારો દર્શાવે છે.
કુદરતી ગેસ પુરવઠો અને PNG વિસ્તરણ પહેલ
· ગ્રાહકોને D-PNG અને CNG-ટ્રાન્સપોર્ટ માટે 100% સપ્લાય સાથે પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી છે.
· ખાતરના પ્લાન્ટ્સને કુલ ગેસ ફાળવણી તેમના છ મહિનાના સરેરાશ વપરાશના અંદાજે 95% સુધી વધારવામાં આવી છે.
· વધુમાં, અન્ય ઔદ્યોગિક અને વ્યાપારી ક્ષેત્રોમાં ગેસ પુરવઠો, જેમાં CGD નેટવર્ક દ્વારા પુરવઠો સામેલ છે, તેને 80% સુધી વધારવામાં આવ્યો છે.
· કોમર્શિયલ LPG ની ઉપલબ્ધતા અંગેની ચિંતાઓને દૂર કરવા માટે, CGD એકમોને તેમની તમામ GAs (ભૌગોલિક વિસ્તારો) માં હોટલ, રેસ્ટોરાં અને કેન્ટીન જેવી વ્યાપારી સંસ્થાઓ માટે PNG કનેક્શન્સને પ્રાથમિકતા આપવાની સલાહ આપવામાં આવી છે.
· IGL, MGL, GAIL Gas અને BPCL સહિતની CGD કંપનીઓ ઘરેલું અને વ્યાપારી PNG કનેક્શન માટે પ્રોત્સાહનો આપી રહી છે.
· રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો અને કેન્દ્રીય મંત્રાલયોને CGD નેટવર્કના વિસ્તરણ માટે જરૂરી મંજૂરીઓ ઝડપી બનાવવા વિનંતી કરવામાં આવી છે.
· ભારત સરકારે તારીખ 18.03.2026 ના પત્ર દ્વારા તમામ રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોને કોમર્શિયલ LPG ની વધારાની 10% ફાળવણીની ઓફર કરી છે, જો તેઓ LPG થી PNG માં લાંબા ગાળાના સંક્રમણમાં મદદ કરી શકે.
· 22 રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો PNG વિસ્તરણ સુધારાઓ સાથે જોડાયેલ વધારાની કોમર્શિયલ LPG ફાળવણી પ્રાપ્ત કરી રહ્યા છે.
· રોડ ટ્રાન્સપોર્ટ અને હાઈવે મંત્રાલયે તારીખ 24.03.26 ના પત્ર દ્વારા CGD ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સંબંધિત અરજીઓને પ્રાથમિકતાના ધોરણે પ્રોસેસ કરવા માટે વિશેષ 3 મહિના માટે 'ઘટાડેલી સમયરેખા સાથે CGD ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે એક્સિલરેટેડ એપ્રુવલ ફ્રેમવર્ક' અપનાવ્યું છે.
· ભારત સરકારે તારીખ 24.03.2026 ના ગેઝેટ દ્વારા આવશ્યક ચીજવસ્તુ ધારો, 1955 હેઠળ 'કુદરતી ગેસ અને પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદન વિતરણ (પાઈપલાઈન અને અન્ય સુવિધાઓ નાખવા, બાંધવા, સંચાલન અને વિસ્તરણ દ્વારા) ઓર્ડર, 2026' સૂચિત કર્યો છે. આ ઓર્ડર દેશભરમાં પાઇપલાઇન નાખવા અને વિસ્તરણ માટે સુવ્યવસ્થિત અને સમયબદ્ધ માળખું પૂરું પાડે છે, જે મંજૂરીઓ અને જમીનની પ્રાપ્તિમાં થતા વિલંબને દૂર કરે છે અને રહેણાંક વિસ્તારો સહિત કુદરતી ગેસ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના ઝડપી વિકાસને સક્ષમ બનાવે છે. તે PNG નેટવર્ક વૃદ્ધિને વેગ આપશે, લાસ્ટ-માઇલ કનેક્ટિવિટી વધારશે અને સ્વચ્છ ઇંધણ તરફના સંક્રમણને ટેકો આપશે તેવી અપેક્ષા છે, જેનાથી ઊર્જા સુરક્ષા મજબૂત થશે અને ભારતની ગેસ-આધારિત અર્થવ્યવસ્થા આગળ વધશે.
· PNGRB એ CGD એકમોને D-PNG કનેક્શન ઝડપી બનાવવા નિર્દેશ આપ્યો છે. ઉપરાંત, PNG વિસ્તરણમાં વેગ જાળવી રાખવા માટે નેશનલ PNG ડ્રાઇવ 2.0 ને 30.06.2026 સુધી લંબાવવામાં આવી છે.
· વધુ સ્વચ્છ, સુરક્ષિત અને આત્મનિર્ભર ઊર્જા ભવિષ્યને પ્રોત્સાહિત કરવા માટે, ભારત સરકારે મોડેલ ડ્રાફ્ટ સ્ટેટ CBG પોલિસી વિકસાવી છે. મોડેલ પોલિસી રાજ્યોને CBG વિકાસ માટે તેમની પોતાની રોકાણકાર-મૈત્રીપૂર્ણ અને અમલીકરણ-લક્ષી ઇકોસિસ્ટમ બનાવવા માટે સક્ષમ કરવા માટે એક વ્યાપક લવચીક માર્ગદર્શક માળખું તરીકે સેવા આપવા માટે બનાવાયેલ છે. જે રાજ્યો આ પસંદ કરશે, તેમને કોમર્શિયલ LPG ની વધારાની ફાળવણીના આગામી હપ્તા માટે પ્રાથમિકતા આપવામાં આવશે.
· MoEFCC એ તારીખ 07.04.2026 ના ઓર્ડર દ્વારા CPCB ને CGD નેટવર્ક/ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર માટે 15 દિવસની અંદર સ્થાપના માટે સંમતિ (Consent to establish) અથવા સંચાલન માટે સંમતિ (Consent to operate) આપવા માટે SPCB/PCCs ને જરૂરી દિશાનિર્દેશો જારી કરવા નિર્દેશ આપ્યો છે.
· માર્ચ 2026 થી, આશરે 5.69 લાખ PNG કનેક્શન ગેસીફાઈડ કરવામાં આવ્યા છે અને વધારાના 2.65 લાખ કનેક્શન માટે ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવવામાં આવ્યું છે, જે કુલ કનેક્શન સંખ્યા 8.34 લાખ પર લઈ જાય છે. વધુમાં, આશરે 6.37 લાખ ગ્રાહકોએ નવા કનેક્શન માટે નોંધણી કરાવી છે.
· 28.04.2026 સુધીમાં, 42,950 થી વધુ PNG ગ્રાહકોએ MYPNGD.in વેબસાઇટ દ્વારા તેમના LPG કનેક્શન સરેન્ડર કર્યા છે.
ક્રૂડની સ્થિતિ અને રિફાઇનરી કામગીરી
· તમામ રિફાઇનરીઓ પર્યાપ્ત ક્રૂડ ઇન્વેન્ટરી સાથે ઉચ્ચ ક્ષમતા પર કામ કરી રહી છે, જ્યારે પેટ્રોલ અને ડીઝલનો પૂરતો સ્ટોક જાળવવામાં આવી રહ્યો છે.
· ઘરેલું વપરાશને ટેકો આપવા માટે રિફાઇનરીઓમાંથી ડોમેસ્ટિક LPG ઉત્પાદન વધારવામાં આવ્યું છે.
· ઘરેલું બજાર માટે પેટ્રોકેમિકલ ફીડસ્ટોક સપ્લાયની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે એક આંતર-મંત્રાલય જોઈન્ટ વર્કિંગ ગ્રુપ (JWG) ની સ્થાપના કરવામાં આવી છે. ત્યારબાદ, ભારત સરકારે તારીખ 01.04.2026 ના ઓર્ડર દ્વારા પેટ્રોકેમિકલ કોમ્પ્લેક્સ સહિતની ઓઇલ રિફાઇનરી કંપનીઓને સેન્ટર ફોર હાઇ ટેક્નોલોજી (CHT) દ્વારા નિર્ધારિત કર્યા મુજબ જટિલ ક્ષેત્રો માટે C3 અને C4 સ્ટ્રીમ્સનો ચોક્કસ લઘુત્તમ જથ્થો ઉપલબ્ધ કરાવવાની મંજૂરી આપી છે.
· ફાર્માસ્યુટિકલ્સ વિભાગ, રસાયણ અને પેટ્રોકેમિકલ્સ વિભાગ (DCPC), ઉદ્યોગ અને આંતરિક વ્યાપાર પ્રમોશન વિભાગ (DPIIT) પાસેથી મળેલી વિનંતીઓના આધારે, ફાર્મા અને કેમિકલ ક્ષેત્રની કંપનીઓ માટે LPG પૂલમાંથી 1000 મેટ્રિક ટન/દિવસની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.
· 9મી એપ્રિલ 2026 થી, મુંબઈ, કોચી, વિઝાગ, ચેન્નાઈ અને મથુરા રિફાઇનરીઓ દ્વારા કેમિકલ, ફાર્મા અને પેઇન્ટ ઉદ્યોગોને 8900 મેટ્રિક ટનથી વધુ પ્રોપિલિન અને 950 મેટ્રિક ટનથી વધુ બ્યુટાઈલ એક્રિલેટ વેચવામાં આવ્યું છે.
રિટેલ ઈંધણ ઉપલબ્ધતા અને કિંમતના પગલાં
· સમગ્ર દેશમાં તમામ રિટેલ આઉટલેટ્સ સામાન્ય રીતે કાર્યરત છે.
· મધ્ય પૂર્વના સંકટને કારણે ક્રૂડના ભાવમાં અસાધારણ વધારો થયો છે; જોકે, ગ્રાહકોના રક્ષણ માટે ભારત સરકારે પેટ્રોલ અને ડીઝલ પરની એક્સાઈઝ ડ્યુટીમાં લિટર દીઠ ₹10 નો ઘટાડો કર્યો છે.
· ભારત સરકારે તારીખ 11.04.2026 ની ગેઝેટ સૂચના દ્વારા ઘરેલું બજારમાં આ ઉત્પાદનોની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે ડીઝલ પર નિકાસ લેવી વધારીને રૂ. 55.50 પ્રતિ લિટર અને ATF પર રૂ. 42 પ્રતિ લિટર કરી છે.
· અફવાઓને કારણે ચોક્કસ રિટેલ આઉટલેટ્સ પર ગભરાટમાં ખરીદી (Panic buying) જોવા મળી છે. એ જાણ કરવામાં આવે છે કે દેશના તમામ પેટ્રોલ પંપ પર પેટ્રોલ અને ડીઝલનો પૂરતો સ્ટોક ઉપલબ્ધ છે. પેટ્રોલ અને ડીઝલના નિયમિત છૂટક ભાવ યથાવત છે અને PSU OMCs ના રિટેલ આઉટલેટ્સ પર કિંમતમાં કોઈ વધારો થયો નથી.
કેરોસીનની ઉપલબ્ધતા અને વિતરણ પગલાં
· રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોને નિયમિત ફાળવણી ઉપરાંત 48,000 KL કેરોસીનની વધારાની ફાળવણી પૂરી પાડવામાં આવી છે.
· 18 રાજ્યો/કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોએ SKO ફાળવણીના આદેશો બહાર પાડ્યા છે, જ્યારે હિમાચલ પ્રદેશ અને લદ્દાખે કોઈ જરૂરિયાત દર્શાવી નથી.
દરિયાઈ સુરક્ષા અને શિપિંગ કામગીરી બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રાલયે પર્શિયન ગલ્ફમાં પ્રવર્તમાન દરિયાઈ સ્થિતિ વિશે અપડેટ પૂરું પાડ્યું હતું, જેમાં આ પ્રદેશમાં ભારતીય જહાજો અને ક્રૂની સલામતી અને સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે લેવામાં આવતા પગલાંની વિગતો આપવામાં આવી હતી. એવું જણાવવામાં આવ્યું હતું કે:
· બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રીએ બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રાલય (MoPSW), પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલય (MoPNG), ડિરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ ફોરેન ટ્રેડ (DGFT), અને ખાતર વિભાગ (DoF) દ્વારા સરળ દરિયાઈ કામગીરી સુનિશ્ચિત કરવા અને શિપિંગ દ્વારા નિકાસ-આયાતની સુવિધા માટે લેવાયેલા પગલાંની સમીક્ષા કરી.
· આ પ્રદેશમાં તમામ ભારતીય નાવિકો સુરક્ષિત છે અને છેલ્લા 24 કલાકમાં ભારતીય ધ્વજવાળા જહાજો સાથે સંકળાયેલી કોઈ ઘટના નોંધાઈ નથી.
· DG શિપિંગ કંટ્રોલ રૂમ અપડેટ: કંટ્રોલ રૂમ સક્રિય થયા પછી તેણે 8,034 કોલ્સ અને 17,114 થી વધુ ઇમેઇલ્સ હેન્ડલ કર્યા છે. છેલ્લા 24 કલાકમાં, 114 કોલ અને 276 ઇમેઇલ્સ પ્રાપ્ત થયા છે.
· મંત્રાલયે, ડિરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ શિપિંગ (DG શિપિંગ) દ્વારા, અત્યાર સુધીમાં 2,829 થી વધુ ભારતીય નાવિકોના સુરક્ષિત સ્વદેશ પરત આવવાની સુવિધા આપી છે, જેમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં ગલ્ફ પ્રદેશના વિવિધ સ્થળોએથી 29 નાવિકોનો સમાવેશ થાય છે.
· સમગ્ર ભારતમાં બંદર કામગીરી સામાન્ય છે, કોઈ ભીડ (Congestion) નોંધાઈ નથી.
પ્રદેશમાં ભારતીય નાગરિકોની સુરક્ષા વિદેશ મંત્રાલય ગલ્ફ અને પશ્ચિમ એશિયા ક્ષેત્રમાં વિકાસ પર દેખરેખ રાખવાનું ચાલુ રાખે છે, જેમાં આ પ્રદેશમાં ભારતીય સમુદાયની સુરક્ષા, સલામતી અને કલ્યાણ સુનિશ્ચિત કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે. એવી જાણ કરવામાં આવી હતી કે:
· ભારતીય નાગરિકો અને તેમના પરિવારોના પ્રશ્નોના જવાબ આપવા માટે મંત્રાલયમાં સમર્પિત વિશેષ કંટ્રોલ રૂમ કાર્યરત છે.
· વિદેશ મંત્રાલય માહિતીની વહેંચણી અને પ્રયાસોના વધુ સારા જોડાણ માટે રાજ્ય સરકારો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો સાથે નિયમિત સંપર્કમાં છે.
· ભારતીય દૂતાવાસો અને કોન્સ્યુલેટ્સ સમયસર સહાય પૂરી પાડવા માટે ચોવીસ કલાક હેલ્પલાઇન ચલાવવાનું ચાલુ રાખે છે અને આપણા નાગરિકોને સક્રિયપણે મદદ કરી રહ્યા છે. તેઓ સ્થાનિક સરકારો સાથે પણ નજીકના સંપર્કમાં છે.
· સ્થાનિક સરકારની માર્ગદર્શિકા, ફ્લાઇટ અને મુસાફરીની સ્થિતિ, કોન્સ્યુલર સેવાઓ અને સમુદાય માટે લેવામાં આવતા વિવિધ કલ્યાણકારી પગલાં સંબંધિત માહિતી સહિત અપડેટ કરેલી એડવાઈઝરી જાહેર કરવામાં આવી રહી છે.
· ભારતીય મિશન નિવાસી ભારતીય સમુદાય સાથે સક્રિયપણે જોડાયેલા છે. તેઓ તેમની ચિંતાઓને દૂર કરવા માટે ભારતીય સામુદાયિક સંગઠનો, સંસ્થાઓ, વ્યાવસાયિક જૂથો અને ભારતીય કંપનીઓ સાથે નિયમિતપણે વાતચીત કરી રહ્યા છે.
· સરકાર આ પ્રદેશમાં ભારતીય નાવિકોના કલ્યાણને ઉચ્ચ પ્રાથમિકતા આપી રહી છે. ભારતીય મિશન તેમને સ્થાનિક સત્તાવાળાઓ અને એજન્સીઓ સાથે સંકલન, કોન્સ્યુલર સહાય પૂરી પાડવા અને ભારત પરત આવવાની વિનંતીઓમાં મદદ કરવા સહિતની તમામ સહાય પૂરી પાડી રહ્યા છે.
· પ્રદેશમાંથી ભારતના વિવિધ સ્થળો માટે વધારાની ફ્લાઇટ્સ કાર્યરત થવા સાથે ફ્લાઇટની એકંદર સ્થિતિમાં સુધારો થવાનું ચાલુ છે.
· UAE માં, એરલાઇન્સ ઓપરેશનલ અને સેફ્ટી કન્સિડરેશનના આધારે UAE અને ભારત વચ્ચે મર્યાદિત વ્યાપારી ફ્લાઇટ્સ ચલાવવાનું ચાલુ રાખે છે, આજે UAE અને ભારત વચ્ચે આશરે 110 ફ્લાઇટ્સની અપેક્ષા છે.
· સાઉદી અરેબિયા અને ઓમાનના વિવિધ એરપોર્ટ પરથી ભારતના વિવિધ સ્થળો માટે ફ્લાઇટ્સ કાર્યરત છે.
· કતારની હવાઈ સીમા આંશિક રીતે ખુલ્લી હોવાથી, કતાર એરવેઝ ભારતના વિવિધ સ્થળો માટે ફ્લાઇટ્સ ચલાવી રહી છે. એર ઇન્ડિયા અને ઇન્ડિગો પણ ટૂંક સમયમાં કતારથી ભારત માટે ફ્લાઇટ કામગીરી ફરી શરૂ કરવાની યોજના બનાવી રહ્યા છે.
· કુવૈતની હવાઈ સીમા ખુલ્લી છે. જઝીરા એરવેઝ અને કુવૈત એરવેઝે કુવૈતથી ભારત માટે મર્યાદિત ફ્લાઇટ કામગીરી ફરી શરૂ કરી છે.
· બહેરીનની હવાઈ સીમા ખુલ્લી છે. ગલ્ફ એર બહેરીનથી ભારતના વિવિધ સ્થળો માટે ફ્લાઇટ્સ ચલાવી રહી છે. એર ઇન્ડિયા એક્સપ્રેસ અને ઇન્ડિગો પણ ટૂંક સમયમાં બહેરીનથી ભારત માટે ફ્લાઇટ કામગીરી ફરી શરૂ કરવાની યોજના બનાવી રહ્યા છે.
· ઇરાકની હવાઈ સીમા પ્રદેશના સ્થળો માટે મર્યાદિત ફ્લાઇટ કામગીરી સાથે ખુલ્લી છે, જેનો ઉપયોગ ભારતની આગળની મુસાફરી માટે થઈ શકે છે.
· ઈરાનની હવાઈ સીમા કાર્ગો અને ચાર્ટર ફ્લાઇટ્સ માટે આંશિક રીતે ખુલ્લી છે. ભારતીય નાગરિકોને ઈરાનની મુસાફરી ટાળવા સલાહ આપવામાં આવે છે અને જેઓ પહેલેથી ત્યાં છે તેમને ભારતીય દૂતાવાસના સમર્થન સાથે જમીન સરહદ માર્ગો દ્વારા બહાર નીકળવા વિનંતી કરવામાં આવે છે. અત્યાર સુધીમાં, તેહરાનમાં ભારતીય દૂતાવાસે જમીન સરહદ માર્ગો દ્વારા 2,464 ભારતીય નાગરિકોને ઈરાનમાંથી બહાર નીકળવામાં સુવિધા પૂરી પાડી છે.
· ઇઝરાયેલની હવાઈ સીમા ખુલ્લી છે અને પ્રદેશના સ્થળો માટે મર્યાદિત ફ્લાઇટ કામગીરી ફરી શરૂ થઈ છે, જેનો ઉપયોગ ભારતની આગળની મુસાફરી માટે થઈ શકે છે.
SM/BS/JD
(રીલીઝ આઈડી: 2256682)
મુલાકાતી સંખ્યા : 9