મધ્યપ્રદેશના ધાર અને ખરગોન જિલ્લાના ખેડૂતોએ નવી દિલ્હીમાં કેન્દ્રીય કૃષિ અને ખેડૂત કલ્યાણ તથા ગ્રામીણ વિકાસ મંત્રી શ્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણ સાથે મુલાકાત કરી હતી. ખેડૂતોએ તેમને કારેલાની ખેતીમાં હલકી ગુણવત્તાના બિયારણ અને રોપાને કારણે થયેલા ભારે નુકસાન વિશે માહિતગાર કર્યા હતા. આ મુદ્દાને ગંભીરતાથી લેતા શ્રી ચૌહાણે તેને ખેડૂતોની આજીવિકા પર સીધો હુમલો ગણાવ્યો હતો અને તાત્કાલિક અસરથી અધિકારીઓને અસરગ્રસ્ત ખેડૂતોને પૂરતું વળતર સુનિશ્ચિત કરવા અને જવાબદાર કંપની સામે કડક કાનૂની કાર્યવાહી શરૂ કરવા નિર્દેશ આપ્યો હતો.

મંત્રીશ્રીના નિર્દેશો બાદ વહીવટીતંત્ર દ્વારા ત્વરિત કાર્યવાહી કરવામાં આવી હતી. ધાર જિલ્લાના મનાવર પોલીસ સ્ટેશનમાં સંબંધિત કંપની નુન્હેમ્સ ઇન્ડિયા પ્રાઇવેટ લિમિટેડ (Nunhems India Private Limited), હૈદરાબાદ, તેલંગાણા સામે FIR નોંધવામાં આવી છે અને તપાસ શરૂ કરવામાં આવી છે.

ખેડૂતો પ્રત્યેની પોતાની પ્રતિબદ્ધતા દોહરાવતા શ્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે જણાવ્યું હતું કે ખેડૂતોના હિતો તેમની સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા છે. હલકી ગુણવત્તાના બિયારણને કારણે પાક નિષ્ફળ જવાના મામલે તેમણે અધિકારીઓને સ્પષ્ટ સૂચના આપી હતી કે અસરગ્રસ્ત ખેડૂતોને ન્યાય મળે અને વળતરની પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવવામાં આવે.

કાર્યવાહીની વિગતો:

• નોંધાયેલ ગુનો: ધાર જિલ્લાના મનાવર પોલીસ સ્ટેશનમાં FIR નંબર 266 નોંધવામાં આવી છે.
• કાનૂની કલમો: આ કેસ BNS 2023 ની કલમ 318(4) અને 324(5), આવશ્યક વસ્તુધારા (Essential Commodities Act) 1955 ની કલમ 3 અને 7, તથા સીડ્સ એક્ટ (Seeds Act) 1966 ની કલમ 19 હેઠળ દાખલ કરવામાં આવ્યો છે.
• પ્રતિબંધ: હલકી ગુણવત્તાના કારેલાના બિયારણની જાત "રુબાસ્તા" (Rubasta) પર પ્રતિબંધ મૂકવાની સૂચના પણ આપવામાં આવી છે.

ખેડૂતોની રજૂઆત:

ખેડૂતોના જણાવ્યા અનુસાર, તેમણે નવેમ્બર 2025 માં વિવિધ નર્સરીઓ અને કૃષિ સેવા કેન્દ્રો પરથી ઉક્ત કંપનીના બિયારણ અને રોપા ખરીદ્યા હતા. જોકે, વાવણી અને રોપણી પછી કારેલાના પાકમાં અપેક્ષા મુજબ ઉત્પાદન મળ્યું ન હતું. ફળો નાના હતા, પીળા પડી ગયા હતા અને સમય પહેલા ખરી પડ્યા હતા. પાક ઉત્પાદનમાં તીવ્ર ઘટાડો થયા પછી ખેડૂતોએ 17 ફેબ્રુઆરી, 2026 ના રોજ ફરિયાદ નોંધાવી હતી.

ત્યારબાદ કૃષિ વૈજ્ઞાનિકો અને વિભાગીય અધિકારીઓ દ્વારા તપાસ કરવામાં આવી હતી. પ્રાથમિક તપાસમાં બહાર આવ્યું છે કે પ્રમાણિત સામગ્રીના નામે ખેડૂતોને હલકી ગુણવત્તાના બિયારણ અને રોપા વેચવામાં આવ્યા હતા, જેના કારણે તેમને મોટું આર્થિક નુકસાન થયું હતું.

શ્રી શિવરાજ સિંહ ચૌહાણે કડક સંદેશ આપતા જણાવ્યું હતું કે ખેડૂતો સામે અન્યાય, બેદરકારી કે છેતરપિંડી કોઈપણ સંજોગોમાં સહન કરવામાં આવશે નહીં. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે જે લોકો બિયારણ અને કૃષિ ઇનપુટ્સની ગુણવત્તા સાથે બાંધછોડ કરીને ખેડૂતોની મહેનત અને ભવિષ્યને જોખમમાં મૂકે છે તેમને કોઈ પણ ભોગે બક્ષવામાં આવશે નહીં.

SM/DK/GP

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad    /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com