ജൽ ശക്തി മന്ത്രാലയം
ഗ്രാമീണ പൈപ്പ് ജലവിതരണ പദ്ധതികള്ക്കുള്ള തിരിച്ചറിയല് സംവിധാനം 'സുജലം ഗാവ് ഐഡി' കേന്ദ്ര ജല്ശക്തി മന്ത്രി ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു
പോസ്റ്റഡ് ഓണ്:
13 MAR 2026 4:18PM by PIB Thiruvananthpuram
ജല് ജീവന് മിഷന് 2.0 യുടെ നിര്വ്വഹണ രൂപരേഖ ചര്ച്ച ചെയ്യുന്നതിനായി സംസ്ഥാനങ്ങളിലെയും കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളിലെയും പൊതുജനാരോഗ്യ എഞ്ചിനീയറിംഗ് വകുപ്പ് (പിഎച്ച്ഇഡി) / ഗ്രാമീണ ജലവിതരണം (ആര്ഡബ്ല്യുഎസ്), പഞ്ചായത്തിരാജ് എന്നീ വകുപ്പുകളുടെ മന്ത്രിമാരുമായി നടത്തിയ യോഗത്തില് കേന്ദ്ര ജല്ശക്തി മന്ത്രി ശ്രീ. സി. ആര്. പാട്ടീല് അധ്യക്ഷത വഹിച്ചു. ജല്ശക്തി മന്ത്രാലയം സഹമന്ത്രി ശ്രീ. വി. സോമണ്ണയും പങ്കെടുത്തു.
ജല് ജീവന് മിഷന് 2.0, 2028 ഡിസംബര് വരെ നീട്ടുന്നതിന് മന്ത്രിസഭായോഗം അംഗീകാരം നല്കിയതിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് യോഗം ചേര്ന്നത്.
ഗ്രാമീണ പൈപ്പ് ജലവിതരണ ആസ്തികളുടെ പൂര്ണ്ണമായ ഡിജിറ്റല് മാപ്പിംഗ് സാധ്യമാക്കുന്ന, പദ്ധതി അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു സവിശേഷ ഡിജിറ്റല് തിരിച്ചറിയല് സംവിധാനമായ 'സുജലം ഗാവ് ഐഡി',കേന്ദ്ര ജല്ശക്തി മന്ത്രി ശ്രീ. സി. ആര്. പാട്ടീല് പുറത്തിറക്കി. ഇതുവഴി രാജ്യത്ത് ആദ്യമായി, എല്ലാ ഗ്രാമീണ കുടിവെള്ള പദ്ധതിക്കും ഒരു ഡിജിറ്റല് തിരിച്ചറിയല് സംവിധാനം നല്കുന്നു. ഇത് ഗ്രാമീണ ജലവിതരണ സംവിധാനത്തെ ഒരു ഏകീകൃത ദേശീയ പ്ലാറ്റ്ഫോമിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുന്നു. ഇതുവരെ, 31 സംസ്ഥാനങ്ങളിലും/കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളിലുമായി 1.64 ലക്ഷം സുജലം ഗാവ് ഐഡികള് സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇവ 67,000 സുജലം ഭാരത് ഐഡികളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഓരോ സുജലം ഭാരത് ഐഡിയും പദ്ധതിയുടെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യ ഐഡിയും സേവന മേഖല ഐഡിയുമായി സംയോജിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത് ഗ്രാമീണ ജല സേവന വിതരണത്തിന്റെ സമഗ്രമായ ഡിജിറ്റല് വിവരശേഖരം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഇത് സുതാര്യത, നിരീക്ഷണം എന്നിവ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനും സാങ്കേതികമായി മികവുറ്റ വികസിത ഭാരതം @2047 എന്ന ദര്ശനത്തിന് സംഭാവന നല്കുന്നതുമായ സംരംഭമാണ്. ഒരു സുപ്രധാന ഡിജിറ്റല് പരിഷ്കരണമായി അടയാളപ്പെടുത്തപ്പെടുന്ന പരിവര്ത്തനാത്മകവും വ്യവസ്ഥാപിതവുമായ ഒരു ചുവടുവയ്പ്പാണ് ഈ സംരംഭം.
പദ്ധതികള് സമയബന്ധിതമായി പൂര്ത്തിയാക്കുന്നത് ഉറപ്പാക്കാനും അടിസ്ഥാന തലത്തില് നിരീക്ഷണം ശക്തിപ്പെടുത്താനും യോഗത്തെ അഭിസംബോധന ചെയ്തുകൊണ്ട് ജല്ശക്തി മന്ത്രി സംസ്ഥാനങ്ങളോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ജലം ഒരു സംസ്ഥാന വിഷയമായതിനാല്, ഗ്രാമീണ കുടുംബങ്ങള്ക്ക് വിശ്വസനീയമായ പൈപ്പ് ജലവിതരണം ഉറപ്പാക്കുന്നതിലൂടെ മിഷന്റെ വിജയം സംസ്ഥാന ഗവണ്മെന്റുകളുടെ ഉത്തരവാദിത്വമാണ് .
ചില സംസ്ഥാനങ്ങളില് സാങ്കേതിക പോരായ്മകള് മൂലമാണ് കാലതാമസം ഉണ്ടായതെന്ന് അദ്ദേഹം എടുത്തുപറഞ്ഞു. തെറ്റായതോ സാങ്കേതികമായി ശരിയല്ലാത്തതോ ആയ പ്രവൃത്തികള് മൂലമുണ്ടാകുന്ന ഏതൊരു ചെലവും അതത് സംസ്ഥാന ഗവണ്മെന്റുകള് വഹിക്കേണ്ടിവരുമെന്ന് അദ്ദേഹം ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു. സംസ്ഥാന ഫണ്ടുകളും പൊതു പണമാണെന്നും അതിനാല് ഉയര്ന്ന ജാഗ്രതയും ഉത്തരവാദിത്വവും അതില് കൈക്കൊള്ളണമെന്നും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
ഗ്രാമീണ ജലവിതരണ സംവിധാനങ്ങളുടെ ദീര്ഘകാല സുസ്ഥിരത ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് അംഗീകൃത സാങ്കേതിക സവിശേഷതകള്, ചെലവ് പരിധികള്, ഉറവിടങ്ങളുടെ ശരിയായ വിലയിരുത്തല് എന്നിവ കര്ശനമായി പാലിക്കണമെന്ന് അദ്ദേഹം ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു. വേനലില് ജലക്ഷാമം നേരിടുന്ന പ്രദേശങ്ങളില് ജലസംരക്ഷണ, റീചാര്ജ് ശ്രമങ്ങള് വിപുലീകരിക്കാന് അദ്ദേഹം സംസ്ഥാനങ്ങളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.
ജലത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം പോലെ തന്നെ പ്രവര്ത്തനങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരവും നിര്ണായകമാണെന്ന് അദ്ദേഹം എടുത്തുപറഞ്ഞു. പ്രവര്ത്തനങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും എല്ലാ അംഗീകൃത ജോലികളും സമയബന്ധിതമായി പൂര്ത്തിയാക്കുന്നതിലും സംസ്ഥാനങ്ങള് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുകയും അതിനായി പ്രത്യേക പദ്ധതികള് തയ്യാറാക്കുകയും വേണം. മന്ത്രിസഭ അംഗീകരിച്ച ധാരണാപത്രത്തിലെ വ്യവസ്ഥകള് ഘടനാപരമായ പരിഷ്കാരങ്ങള് കൊണ്ടുവരുന്നതിനുള്ള ഒരു മാര്ഗ്ഗമാണെന്നും അവ ശരിയായ അര്ത്ഥത്തില് പാലിക്കണമെന്നും അദ്ദേഹം ആവര്ത്തിച്ചു.
ഒരു പൗരകേന്ദ്രീകൃത സേവന വിതരണ മാതൃക രൂപപ്പെടുത്തുന്നതില് സംസ്ഥാന/കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളുടെ നിര്ണായക പങ്ക് ജല്ശക്തി സഹമന്ത്രി ശ്രീ. വി. സോമണ്ണ എടുത്തുപറഞ്ഞു. സ്രോതസ്സുകളുടെ സുസ്ഥിരത ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനും, പ്രവര്ത്തനങ്ങളും പരിപാലനവും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനും, ഗ്രാമീണ ജലവിതരണ സംവിധാനങ്ങളുടെ ദീര്ഘകാല പ്രവര്ത്തനം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനുമുള്ള ഘടനാപരമായ പരിഷ്കാരങ്ങള്ക്ക് ഊന്നല് നല്കണം. ആസ്തി പരിപാലനത്തിലും ഉത്തരവാദിത്വത്തിലും പഞ്ചായത്തീരാജ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ പ്രാധാന്യം ഊന്നിപ്പറഞ്ഞുകൊണ്ട്, ജെജെഎം 2.0 യില് ജല് അര്പ്പണ്, ജല് ഉത്സവ് എന്നിവയിലൂടെ ജനപങ്കാളിത്തം കേന്ദ്രഘടകമായി തുടരുമെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. സ്ത്രീകളുടെ കഠിനാധ്വാനം കുറയ്ക്കുക, പൊതുജനാരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുക , ഗ്രാമീണ തൊഴിലവസരങ്ങള് സൃഷ്ടിക്കുക എന്നിവ ഉള്പ്പെടെ ഗണ്യമായ സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക നേട്ടങ്ങള് ഈ പദ്ധതി നല്കും. 2047-ലെ വികസിത ഭാരതിന്റെ വിശാലമായ കാഴ്ചപ്പാടിന് അനുസൃതമായി 2028 ഡിസംബറോടെ സാര്വത്രിക പൈപ്പ് ജല സംരക്ഷണം കൈവരിക്കുന്നതില് ഈ പദ്ധതി കേന്ദ്രബിന്ദുവായിരിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
ഭരണത്തിന്റെയും സേവന വിതരണത്തിന്റെയും പ്രധാന മേഖലകളില് സംസ്ഥാനങ്ങള്ക്കും കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങള്ക്കും വ്യക്തമായ പ്രതിജ്ഞാബദ്ധതകള് ധാരണാപത്രം വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഇതില് ഇവ ഉള്പ്പെടുന്നു:
• നയം, സ്ഥാപന, ഭരണ പരിഷ്കാരങ്ങള്
• ആസ്തി ഉടമസ്ഥാവകാശം, പരിപാലനം , സാങ്കേതിക പിന്തുണ
• ആസൂത്രണം, ധനസഹായം, പദ്ധതി നിര്വഹണം
• ഡിജിറ്റല് സംവിധാനങ്ങള്, ഡാറ്റാ ഭരണം, നിരീക്ഷണം
• ജലമേഖലയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഗ്രാമീണ തൊഴിലാളികളുടെ വൈദഗ്ധ്യവും ശേഷി വികസനവും
• ജല ഗുണനിലവാര നിരീക്ഷണവും വിലയിരുത്തലും
• ആശയവിനിമയം, സമൂഹ ഇടപെടല്, പൊതുജന വിശ്വാസം
ജെജെഎം 2.0 പ്രകാരം സേവന തലത്തിലുള്ള വിതരണ മാനദണ്ഡങ്ങള്, ദീര്ഘകാല സുസ്ഥിരത, സുതാര്യമായ ഭരണം എന്നിവ ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് ഈ ധാരണാപത്ര പ്രകാരമുള്ള പ്രതിജ്ഞാബദ്ധതകള് പാലിക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്.
***
( റിലീസ് ഐ.ഡി: 2239803)
സന്ദര്ശക കൗണ്ടര് : 6