મુખ્ય મુદ્દાઓ

• 2018 માં શરૂ કરાયેલ, પરીક્ષા પે ચર્ચા (PPC) એક વાર્ષિક રાષ્ટ્રવ્યાપી ઇન્ટરેક્ટિવ પહેલ છે. પ્રધાનમંત્રી વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને વાલીઓ સાથે જોડાય છે. તેઓ પરીક્ષાઓ, જીવન કૌશલ્ય અને સુખાકારી પર ચર્ચા કરે છે.
• રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ 2020 માં દર્શાવેલ અનુભવાત્મક અને વૈચારિક શિક્ષણ માળખા અનુસાર, PPC એક આરામદાયક પરીક્ષા વાતાવરણ, ભાવનાત્મક શક્તિ અને એકંદર વિકાસને પ્રોત્સાહન આપે છે.
• પીપીસી વિદ્યાર્થીઓને પરીક્ષાઓને સકારાત્મક દ્રષ્ટિએ જોવા પ્રોત્સાહિત કરે છે, 'યોદ્ધા બનો, ચિંતા કરનાર નહીં' એવી માનસિકતા દ્વારા આત્મવિશ્વાસ, શિસ્તબદ્ધ તૈયારી અને સ્થિતિસ્થાપકતાને પ્રોત્સાહન આપે છે.
• 2025 માં, PPC માટે બેન્ચમાર્ક સિદ્ધિઓમાં 5 કરોડથી વધુ સહભાગીઓ અને 3.53 કરોડ નોંધણીઓ માટે ગિનિસ વર્લ્ડ રેકોર્ડનો સમાવેશ થાય છે, જે અત્યાર સુધીના તેના વૈશ્વિક જોડાણના ઉચ્ચતમ સ્તરનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
• સમગ્ર ભારતમાં વિસ્તરણ 2026: પીપીસી 2026 એ પાંચ પ્રદેશોમાં બહુ-શહેરી ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓ રજૂ કરી. દેવમોગરા, કોઈમ્બતુર, રાયપુર, ગુવાહાટી અને 7 લોક કલ્યાણ માર્ગ, દિલ્હી ખાતે ઇન્ટરેક્ટિવ સત્રો યોજાયા. આનાથી સમાવેશીતા અને પ્રાદેશિક પ્રતિનિધિત્વ મજબૂત બન્યું.

પ્રસ્તાવના:

પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા 2018માં શરૂ કરાયેલ પરીક્ષા પે ચર્ચા (પીપીસી) વિદ્યાર્થીઓમાં પરીક્ષાનો તણાવ ઘટાડવા અને સર્વાંગી શિક્ષણને પ્રોત્સાહન આપવાના ઉદ્દેશ્ય સાથેની એક રાષ્ટ્રવ્યાપી પહેલ છે. શિક્ષણ મંત્રાલયના શાળા શિક્ષણ અને સાક્ષરતા વિભાગ દ્વારા આયોજિત પી.પી.સી. (પરીક્ષા પે ચર્ચા) એક અજોડ મંચ પૂરો પાડે છે, જ્યાં પ્રધાનમંત્રી વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને વાલીઓ સાથે સીધી વાતચીત કરે છે, જે પરીક્ષા પ્રત્યે આત્મવિશ્વાસપૂર્ણ અને સકારાત્મક અભિગમને પ્રોત્સાહન આપે છે. આ કાર્યક્રમ એક વ્યાપક ચળવળમાં વિકસ્યો છે, જેમાં 50 મિલિયનથી વધુ વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને વાલીઓ 2025 ની આવૃત્તિમાં ભાગ લઈ રહ્યા છે, જે તેના વ્યાપક રાષ્ટ્રીય પ્રભાવને દર્શાવે છે. પીપીસી સમય વ્યવસ્થાપન, ભાવનાત્મક સુખાકારી, સંતુલિત જીવનશૈલી અને વૈચારિક શિક્ષણને પ્રોત્સાહન આપે છે, જે રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ હેઠળ વિદ્યાર્થી-કેન્દ્રિત શિક્ષણના સરકારના દ્રષ્ટિકોણ સાથે સુસંગત છે.

પરીક્ષા પે ચર્ચા (પીપીસી 2026) ની 9મી આવૃત્તિએ સહભાગિતાને વધુ વિસ્તૃત કરી છે. દેશભરમાં વિદ્યાર્થીઓ, વાલીઓ અને શિક્ષકો તરફથી 4.5 કરોડથી વધુ નોંધણીઓ થઈ છે. આ પરીક્ષા સંબંધિત તણાવને સંબોધવામાં તેની સતત સુસંગતતા પર ભાર મૂકે છે. તે વિદ્યાર્થીઓના સુખાકારીને પણ પ્રોત્સાહન આપે છે. પીપીસી 2026 ની તૈયારીમાં, 12 જાન્યુઆરી, 2026 (રાષ્ટ્રીય યુવા દિવસ) થી 23 જાન્યુઆરી, 2026 (પરાક્રમ દિવસ) સુધી રાષ્ટ્રવ્યાપી વિદ્યાર્થી જોડાણ કાર્યક્રમોની શ્રેણી યોજાઈ હતી. વિદ્યાર્થીઓમાં આત્મનિર્ભરતાને પ્રોત્સાહન આપવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે સ્વદેશી સંકલ્પ દોડ થી આ પ્રવૃત્તિઓનો પ્રારંભ થયો, અને પસંદગીના કેન્દ્રીય વિદ્યાલયોમાં ક્વિઝ અને લેખન સ્પર્ધાઓ સાથે તેનું સમાપન થયું, જેણે વિદ્યાર્થીઓની ભાગીદારી અને જાગૃતિને નોંધપાત્ર રીતે સુદૃઢ બનાવી.

આ પહેલ રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (NEP) 2020 ના મુખ્ય સિદ્ધાંતોને અનુરૂપ છે, જે ગોખણપટ્ટીને બદલે તણાવમુક્ત, પ્રાયોગિક અને વૈચારિક શિક્ષણને પ્રોત્સાહન આપે છે. ઇન્ટરેક્ટિવ વાર્તાલાપ દ્વારા, પ્રધાનમંત્રી મહત્વપૂર્ણ પાસાઓ પર પ્રકાશ પાડે છે. આ પાસાઓમાં અસરકારક સમય વ્યવસ્થાપનનો સમાવેશ થાય છે. તેમાં ડિજિટલ વિક્ષેપોનું સંચાલન પણ સામેલ છે. માઇન્ડફુલનેસ જાળવવી એ બીજું મહત્વપૂર્ણ પાસું છે. ભાવનાત્મક સ્થિતિસ્થાપકતાનું નિર્માણ પણ મહત્વપૂર્ણ છે. પ્રધાનમંત્રી વિદ્યાર્થીઓ, વાલીઓ અને શિક્ષકોને વ્યવહારુ અને સંબંધિત માર્ગદર્શન પૂરું પાડે છે.

પરિક્ષા પે ચર્ચા 2026 ની નોંધપાત્ર વિશેષતાઓ

7 લોક કલ્યાણ માર્ગ (LKM) ખાતે અનોખા કાર્યક્રમો

પરીક્ષા પે ચર્ચા 2026 માં 7 લોક કલ્યાણ માર્ગ, નવી દિલ્હી ખાતે યોજાયેલી ચર્ચા દરમિયાન અસંખ્ય અવિસ્મરણીય અને જીવંત ક્ષણોનો સમાવેશ થતો હતો. 2026 ની આવૃત્તિમાં 4.5 કરોડથી વધુ નોંધણીઓ જોવા મળી હતી, અને 2.26 કરોડ વધારાના સહભાગીઓએ સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગ લીધો હતો, જેનાથી કુલ સહભાગીઓની સંખ્યા 6.76 કરોડથી વધુ થઈ ગઈ હતી.

પ્રધાનમંત્રીએ વિદ્યાર્થીઓની અણધારી મુલાકાત લીધી, જેનાથી તેમના ઉત્સાહ અને ઉર્જામાં ઘણો વધારો થયો. ભારતીય સંસ્કૃતિની વિવિધતાનું પ્રતિક સમાન આસામી ગમોસા તેમણે વિદ્યાર્થીઓને ભેટ આપ્યા. વિદ્યાર્થીઓએ પરીક્ષા સંબંધિત પોતાની ભીતિઓ સક્રિયપણે શેર કરી અને તેમાંથી બહાર આવવા માટેની વ્યૂહરચનાઓ પર ચર્ચા કરી. અનેક સહભાગીઓએ "એક્ઝામ વોરિયર્સ" પુસ્તકમાંથી મેળવેલી સમજણ અન્ય લોકો સાથે શેર કરી, જે દર્શાવે છે કે તેના સંદેશા તેમને તણાવનું સંચાલન કરવામાં અને ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં કેવી રીતે મદદ કરે છે. વિદ્યાર્થીઓએ પ્રધાનમંત્રીને સર્જનાત્મકતા અને સાંસ્કૃતિક સમૃદ્ધિ દર્શાવતી વિવિધ વિચારપૂર્વકની ભેટો અર્પણ કરી, જેમાં હાથથી બનાવેલા પુષ્પગુચ્છો, પુનઃઉપયોગમાં લેવાયેલી સામગ્રીમાંથી બનેલી વીણા, આસામી ગમોસા, સિક્કિમમાંથી જૈવિક ચાના પાન અને પરંપરાગત મીઠાઈઓનો સમાવેશ થતો હતો.

રાષ્ટ્રવ્યાપી પીપીસીનું વિસ્તરણ

2026 ની આવૃત્તિ PPC ને એક વ્યાપક કાર્યક્રમમાં નોંધપાત્ર રીતે વિસ્તૃત કરવાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે જે સમગ્ર ભારતમાં પહોંચે છે. પ્રથમ વખત, દેશના વિવિધ પ્રદેશોને આવરી લેતા બહુવિધ સ્થળોએ વાર્તાલાપ કરવામાં આવી રહ્યા છે. આ સ્થળોમાં તમિલનાડુનું કોઈમ્બતુર, છત્તીસગઢનું રાયપુર, ગુજરાતનું દેવમોગરા, આસામનું ગુવાહાટી અને નવી દિલ્હીનો સમાવેશ થાય છે.

આસામમાં સૌથી વિશિષ્ટ ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓ પૈકીની એક બ્રહ્મપુત્ર નદી પર ક્રૂઝ પર યોજાયેલી બેઠક હતી, જે પ્રાદેશિક પ્રતિનિધિત્વ અને નવીન જનસંપર્કનું પ્રતીક હતી.

વ્યાપ અને સહભાગિતા: પહેલથી જન આંદોલન સુધી

પીપીસી 2018 માં સામાન્ય રીતે શરૂ થયું. તે નવી દિલ્હીના તાલકટોરા સ્ટેડિયમ ખાતે ટાઉન-હોલ શૈલીનો કાર્યક્રમ હતો. 2,500 થી વધુ વિદ્યાર્થીઓએ રૂબરૂ ભાગ લીધો હતો. અંદાજે 8.5 કરોડ દર્શકોએ દૂરદર્શન, ટીવી અને રેડિયો દ્વારા આ કાર્યક્રમ સાંભળ્યો હતો. સમગ્ર વિકાસ અને સ્થિતિસ્થાપકતા પર પ્રથમ આવૃત્તિએ ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું, જે વાર્ષિક પરંપરા બનશે તેની દિશા નિર્ધારિત કરી.

2019 સુધીમાં, આ કાર્યક્રમનો સમયગાળો વધ્યો, જે 90 મિનિટથી વધુ ચાલ્યો, અને તેમાં પ્રેક્ષકોને મોહિત કરવા માટે રમૂજનો સમાવેશ થયો. 2020ની આવૃત્તિમાં, ભારત અને વિદેશના 25 દેશોમાંથી 2.63 લાખ પ્રવિષ્ટિઓ સાથે એક ઓનલાઈન સ્પર્ધાનો પ્રારંભ કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં પડકારોને વૃદ્ધિની તકો તરીકે ઓળખાવવામાં આવ્યા હતા.

કોવિડ-19 મહામારી દરમિયાન આ કાર્યક્રમે નોંધપાત્ર રીતે અનુકૂલન સાધ્યું. 2021 માં, તે 7 એપ્રિલના રોજ સંપૂર્ણપણે ઓનલાઈન ફોર્મેટમાં પરિવર્તિત થયું, જે મુશ્કેલ પરિસ્થિતિઓમાં અનુકૂલન સાધવાની અને મજબૂત રહેવાની તેની ક્ષમતા દર્શાવે છે. 2022માં નવી દિલ્હીના તાલકટોરા સ્ટેડિયમમાં રૂબરૂ ફોર્મેટમાં ફરીથી પાછા ફરવાથી, તેણે ટેલિવિઝન તથા યુટ્યુબ પર જીવંત પ્રસારણ દ્વારા અંદાજે 9.69 લાખ વિદ્યાર્થી દર્શકો, 47,200 કર્મચારીઓ અને 1.86 લાખ વાલીઓને આકર્ષ્યા.

27 જાન્યુઆરીના રોજ યોજાયેલા 2023ના કાર્યક્રમમાં લગભગ 718,000 વિદ્યાર્થીઓ, 42,337 કર્મચારીઓ અને 88,544 વાલીઓ એ લાઇવ ભાગ લીધો હતો, જેમાં તણાવના સંચાલનમાં તેના મહત્વ પર પ્રકાશ પાડવામાં આવ્યો હતો.

2024 સુધીમાં, PPC ટાઉન-હોલ ફોર્મેટમાં ભારત મંડપમમાં સ્થળાંતરિત થયું. તેમાં લગભગ 3,000 સહભાગીઓ હતા. જેમાં પહેલી વાર એકલવ્ય મોડેલ રેસિડેન્શિયલ સ્કૂલ્સ (EMRS) ના 100 વિદ્યાર્થીઓનો સમાવેશ થતો હતો. PPC એ MyGov પોર્ટલ પર 2.26 કરોડ નોંધણીઓ મેળવી.

2025 ની આવૃત્તિએ 5 કરોડથી વધુ સહભાગીઓને આકર્ષિત કરીને એક નવો ધોરણ સ્થાપિત કર્યો અને 3.53 કરોડ નોંધણીઓ સાથે ગિનિસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ પ્રાપ્ત કર્યો. તેમાં જાણીતી હસ્તીઓ સાથે સાત એપિસોડ અને તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોની વિવિધ શાળાઓના 36 વિદ્યાર્થીઓનો સમાવેશ થતો હતો.

2026 માં તેની 9મી આવૃત્તિમાં, PPC એ 45 મિલિયન નોંધણીઓને વટાવી દીધી છે, કેટલાક સ્ત્રોતો સૂચવે છે કે ભાગીદારી 67.6 મિલિયન વ્યક્તિઓને વટાવી ગઈ છે.

પરીક્ષા પે ચર્ચામાં હજારોમાંથી કરોડોમાં થયેલો આ અસાધારણ વધારો, તેનું જન આંદોલન - લોકોના આંદોલનમાં રૂપાંતરણ દર્શાવે છે. આ રૂપાંતરણ યુવા પ્રતિભાના પોષણ માટે સમાજને એક કરવાના વડા પ્રધાન મોદીના દ્રષ્ટિકોણથી પ્રેરિત છે.

સ્વરૂપ: આકર્ષક અને સર્વસમાવેશક આદાનપ્રદાન

પીપીસીનું સ્વરૂપ પસંદગી માટે માયગવ પોર્ટલ પર ઓનલાઈન એમસીક્યુ આધારિત સ્પર્ધાથી શરૂ થાય છે અને તેને સુલભ તથા અરસપરસ હોય તે રીતે તૈયાર કરવામાં આવ્યું છે. વિજેતાઓને પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદી સાથે સીધા સંપર્કમાં રહેવાની તક મળે છે, જેમાં પરીક્ષાઓ, જીવન કૌશલ્ય અને વ્યક્તિગત વિકાસ સંબંધિત વિષયો પર ચર્ચા કરવામાં આવે છે. મુખ્ય પ્રસંગ સામાન્ય રીતે ટાઉન હોલ સ્વરૂપે યોજાય છે, પરંતુ નવીનતાઓએ તેમાં ઊંડાણ ઉમેર્યું છે. 2025માં, દિલ્હીમાં સુંદર નર્સરી ખાતે તેની શરૂઆત થઈ, જે કુદરત સાથેના જોડાણ પર ભાર મૂકતું ખુલ્લું સ્થળ હતું, અને શિયાળામાં હૂંફ માટે તિલ-ગુડની મીઠાઈઓનું વિતરણ પણ તેમાં સામેલ હતું.

આ પહેલ સર્જનાત્મકતા, આત્મવિશ્વાસ, અને શિક્ષણ પ્રત્યેના સકારાત્મક અભિગમને પ્રોત્સાહન આપીને પરીક્ષાના તણાવને આત્મવિશ્વાસમાં પરિવર્તિત કરવાનો આશય ધરાવે છે. તે સહભાગીઓને વિચારોનું આદાનપ્રદાન કરવા અને સર્જનાત્મકતા વ્યક્ત કરવા પ્રોત્સાહિત કરે છે, જે શિક્ષણને વધુ રસપ્રદ અને સશક્ત બનાવતા રાષ્ટ્રવ્યાપી અભિયાનમાં ફાળો આપે છે.

 

2026 માટે રન-અપ પ્રવૃત્તિઓ 12 થી 23 જાન્યુઆરી દરમિયાન યોજાઈ હતી. આ પ્રવૃત્તિઓમાં વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા સંચાલિત કાર્યક્રમોનો સમાવેશ થતો હતો. એક કાર્યક્રમ સ્વદેશી સંકલ્પ દૌડ હતો, જે આત્મનિર્ભરતાને પ્રોત્સાહન આપતી દોડ છે. આ કાર્યક્રમ સ્વામી વિવેકાનંદ જયંતિ પર યોજાયો હતો. નેતાજી સુભાષચંદ્ર બોઝ જયંતિ પર ક્વિઝ પણ યોજાઈ હતી. આ રાષ્ટ્રીય વિષયો સાથે જોડાય છે, જે પીપીસીને માત્ર એક ઘટનાને બદલે, એક સાંસ્કૃતિક ઉત્સવ બનાવે છે. 2026 માં એક નવો અભિગમ એ બહુ-સ્થાનિક શૈલીની ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓ છે, જેમાં દેવમોગરા, કોઈમ્બતુર, રાયપુર, ગુવાહાટી જેવા શહેરોમાં અને દિલ્હીમાં 7 લોક કલ્યાણ માર્ગ પર ખાસ એપિસોડ દર્શાવવામાં આવશે. આ વિકેન્દ્રિત અભિગમ પ્રાદેશિક વિદ્યાર્થીઓ માટે સંવાદને સુલભ બનાવે છે, વિવિધ અનુભવોને ઉજાગર કરે છે અને સમાવેશીતાને પ્રોત્સાહન આપે છે.

પરીક્ષા પે ચર્ચા: શિક્ષણના વ્યાપમાં નવા આયામોનું અન્વેષણ અને વિસ્તરણ

પરીક્ષા પે ચર્ચા (પીપીસી) પરીક્ષાઓ અંગેના માત્ર સંવાદમાંથી વિકસિત થઈને શિક્ષણને જીવન કૌશલ્ય, સામાજિક જાગૃતિ અને વ્યક્તિત્વ વિકાસ સાથે જોડતી એક મંચ તરીકે સતત વિકસિત થઈ છે. તેના વિસ્તરતા વિષયો વિદ્યાર્થી વિકાસ માટેના વ્યાપક અભિગમને પ્રતિબિંબિત કરે છે, જે યુવા વિદ્યાર્થીઓને જવાબદાર, સંતુલિત અને ભવિષ્ય-સજ્જ દૃષ્ટિકોણ વિકસાવવા પ્રોત્સાહિત કરે છે.

પીપીસી પર્યાવરણીય જવાબદારી પર સતત ભાર મૂકી રહ્યું છે, જે વિદ્યાર્થીઓને શિક્ષણને ટકાઉપણું અને જીવનશૈલીની પસંદગીઓ સાથે જોડવા પ્રોત્સાહિત કરી રહ્યું છે. વાર્તાલાપમાં પ્રકાશિત થયેલ  આ પહેલ સરકારના મિશન લાઈફ (પર્યાવરણ માટે જીવનશૈલી) સાથે સુસંગત છે, જે ટકાઉ આદતો અને કુદરતી સંસાધનોના જવાબદાર ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપે છે, જ્યારે વિદ્યાર્થીઓમાં પર્યાવરણીય સંરક્ષણની ભાવના કેળવે છે.

પીપીસી શૈક્ષણિક તૈયારીની સાથે શારીરિક અને માનસિક સુખાકારીના મહત્વ પર સતત ભાર મૂકે છે. વિદ્યાર્થીઓને તણાવનું અસરકારક રીતે વ્યવસ્થાપન કરવા માટે સ્વસ્થ આહારની ટેવો, સંતુલિત જીવનશૈલી અને સજગતા અભ્યાસ અપનાવવા પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવે છે. શ્વાસ લેવાની કસરતો અને સભાન આહાર જેવી સુખાકારીની તકનીકો એકાગ્રતા વધારવા, ચિંતા ઘટાડવા અને સર્વાંગી આરોગ્યને સુધારવા માટે પ્રોત્સાહન આપવામાં આવે છે, જે શૈક્ષણિક સફળતા, શારીરિક તંદુરસ્તી અને ભાવનાત્મક સ્થિરતા વચ્ચેના સંબંધને મજબૂત બનાવે છે.

ટેકનોલોજીના જવાબદારીપૂર્વકના ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપતા, પીપીસી ડિજિટલ પ્લેટફોર્મના સતત વધતા પ્રભાવને ઓળખે છે અને વધુ પડતા સ્ક્રીન ટાઇમ તેમજ ડિજિટલ વિક્ષેપો જેવા પડકારોને સંબોધે છે. વિદ્યાર્થીઓને એકાગ્રતા સુધારવા, આંતરવ્યક્તિગત સંચાર મજબૂત કરવા અને કૌટુંબિક બંધન ગાઢ બનાવવા માટે સમયાંતરે ડિજિટલ ઉપવાસનો અભ્યાસ કરવા પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવે છે. આ પહેલ તકનીકને રચનાત્મક શિક્ષણ સાધન તરીકે પ્રોત્સાહન આપે છે, જે ધ્યાન ભટકાવવાને બદલે ડિજિટલ સંસાધનોના હેતુપૂર્ણ ઉપયોગને પ્રોત્સાહિત કરે છે.

પીપીસી રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ 2020ની દ્રષ્ટિ સાથે ગાઢ રીતે સુમેળ ધરાવે છે, જે આનંદદાયક, સમાવેશી અને પ્રયોગાત્મક શિક્ષણને પ્રોત્સાહન આપે છે. આ કાર્યક્રમ સમગ્ર શિક્ષા અને પીએમ શ્રી શાળાઓ જેવી રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ પહેલોને ટેકો આપે છે, જેનો ઉદ્દેશ દેશભરમાં શિક્ષણની ગુણવત્તા અને સુલભતા વધારવાનો છે. વૈચારિક સમજણ, સર્જનાત્મકતા અને સમાન તકોને પ્રોત્સાહિત કરીને, પીપીસી એનઈપીના સમાવેશી અને વિદ્યાર્થી-કેન્દ્રિત શિક્ષણ પરના ભારને પ્રતિબિંબિત કરે છે.

સમાવેશીતા અને પ્રાદેશિક પ્રતિનિધિત્વને પ્રોત્સાહન:પીપીસી વિવિધ સામાજિક-આર્થિક પૃષ્ઠભૂમિ, પ્રદેશો અને શાળા પ્રણાલીઓમાંથી વિદ્યાર્થીઓને એકસાથે લાવીને ભારતની શૈક્ષણિક વિવિધતાને પ્રતિબિંબિત કરતી સમાવેશી ભાગીદારીને પ્રોત્સાહન આપે છે. 2026 ની આવૃત્તિએ સમગ્ર ભારતમાં એક ફોર્મેટ અપનાવ્યું. દેવમોગરા, કોઈમ્બતુર, રાયપુર, ગુવાહાટી અને 7 લોક કલ્યાણ માર્ગ, દિલ્હી ખાતે ઇન્ટરેક્ટિવ સત્રો યોજાયા. આ સત્રોએ વિદ્યાર્થીઓને પ્રદેશ-વિશિષ્ટ શૈક્ષણિક પડકારો શેર કરવા સક્ષમ બનાવ્યા. આ આવૃત્તિમાં 4.5 કરોડથી વધુ નોંધણીઓ નોંધાઈ હતી. કુલ સહભાગીઓની સંખ્યા 6.76 કરોડથી વધુ હતી. આમાં વિદ્યાર્થીઓ, વાલીઓ અને શિક્ષકોનો સમાવેશ થતો હતો. આ આંકડાઓ PPCના વધતા રાષ્ટ્રવ્યાપી વિશ્વાસ અને સુસંગતતાને પ્રકાશિત કરે છે.

વાસ્તવિક જીવનના દ્રષ્ટાંતો દ્વારા શિક્ષણને સુસંગત બનાવવું

પીપીસી જટિલ વિચારોને સરળ બનાવવા માટે રમતગમત, દૈનિક જીવન અને પ્રેરણાત્મક વાર્તાઓના સુસંગત ઉદાહરણોનો ઉપયોગ કરે છે. ક્રિકેટરની જેમ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા જેવા દ્રષ્ટાંતો અથવા દિવ્યાંગ વિદ્યાર્થીઓ વચ્ચે સહકાર દર્શાવતી વાર્તાઓ, દ્રઢતા, ટીમ વર્ક અને સ્વસ્થ સ્પર્ધાનું મહત્વ સમજાવવામાં મદદ કરે છે. આ ઉદાહરણો વિદ્યાર્થીઓને પડકારોને અવરોધોને બદલે વિકાસની તકો તરીકે જોવાની પ્રેરણા આપે છે.

PPC શૈક્ષણિક માર્ગદર્શન ઉપરાંત નેતૃત્વ, વ્યક્તિગત વિકાસ અને ચારિત્ર્ય નિર્માણના સંવર્ધન પર ભાર મૂકે છે. આ પહેલ આત્મ-શિસ્ત, વિશ્વાસ નિર્માણ અને સ્વાભાવિક પ્રતિભાનો વિકાસ જેવા મૂલ્યોને પ્રોત્સાહન આપે છે. વિદ્યાર્થીઓને ઉદાહરણરૂપ નેતૃત્વ પૂરું પાડવા અને સાથીદારોને સહાય કરવા પ્રોત્સાહિત કરીને, પીપીસી સમાજમાં સકારાત્મક યોગદાન આપવા માટે સજ્જ જવાબદાર અને આત્મવિશ્વાસુ વ્યક્તિઓનું ઘડતર કરવામાં મદદ કરે છે.

આ વિસ્તરતા પરિમાણો દ્વારા, પરીક્ષા પે ચર્ચા એક ગતિશીલ મંચમાં રૂપાંતરિત થયું છે જે માત્ર પરીક્ષાની તૈયારીને જ નહીં, પરંતુ જીવન કૌશલ્યો, સામાજિક જવાબદારી અને વ્યક્તિગત વૃદ્ધિ જેવા વ્યાપક ક્ષેત્રોને પણ સંબોધે છે, જેના પરિણામે સર્વાંગી અને ભવિષ્ય માટે તૈયાર વ્યક્તિત્વનું નિર્માણ થાય છે.

હકારાત્મક માનસિકતા કેળવવી

પીપીસીએ શિક્ષણ મંત્રાલય હેઠળની રાષ્ટ્રીય મનોસામાજિક સહાય અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય હેલ્પલાઇન, સરકારની મનોદર્પણ પહેલને પૂરક બનીને વિદ્યાર્થીઓના માનસિક સ્વાસ્થ્યને મજબૂત કર્યું છે. પરીક્ષાના તણાવ અને શૈક્ષણિક દબાણ અંગે ખુલ્લી વાતચીતને પ્રોત્સાહન આપીને, પીપીસી એ મદદ માંગવા અંગેના સામાજિક કલંકને ઘટાડવામાં મદદ કરી છે અને વિદ્યાર્થીઓને અપેક્ષા સંબંધિત તણાવની ખુલ્લી ચર્ચા કરવા માટે સક્ષમ બનાવ્યા છે.

પીપીસીના સંપર્કોએ સમય વ્યવસ્થાપન અને સૂક્ષ્મ આયોજન સહિતની વ્યવહારુ તકનીકોને પ્રોત્સાહન આપ્યું છે. પ્રધાનમંત્રીએ "એક્ઝામ વોરિયર્સ" પુસ્તકથી પ્રેરિત, પીપીસી આત્મવિશ્વાસ, શિસ્ત અને સ્થિતિસ્થાપકતા પર આધારિત સકારાત્મક શીખવાની માનસિકતાને પ્રોત્સાહન આપે છે. ‘બી એ વોરિયર, નોટ એ વરિયર’ જેવા અભિયાનના વિષયોએ પરીક્ષાઓનો આશાવાદ અને આત્મવિશ્વાસ સાથે સામનો કરવાના સંદેશાને વધુ બળ પૂરું પાડ્યું છે, જેને સરકારના ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર વ્યાપક સ્વીકૃતિ અને પ્રતિસાદ મળ્યો છે.

ઉપસંહાર: ભારતની યુવા પેઢી માટે એક ચિરંજીવી વારસો

પરીક્ષા પે ચર્ચા હવે પરીક્ષા પહેલાની માત્ર એક ઔપચારિક પ્રવૃત્તિ નથી; તે એક આંદોલન છે જે દરેક બાળકની અનન્ય વ્યક્તિત્વને બિરદાવે છે. પ્રધાનમંત્રી કાર્યાલય અને વર્ગખંડ વચ્ચેના અંતરને દૂર કરીને, તેણે યુવાનોમાં પોતાનાપણાનો અને આત્મવિશ્વાસનો ભાવ જગાડ્યો છે. ભારત વિક્સિત ભારત 2047 માટે લક્ષ્ય રાખે છે, તેથી પીપીસી રાષ્ટ્રના ભવિષ્ય - તેના વિદ્યાર્થીઓ - ને મજબૂત, હળવા અને વૈશ્વિક પડકારોનો સામનો કરવા માટે સજ્જ બનાવવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે.

 

સંદર્ભો

Press Information Bureau

• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2214547&reg=3&lang=2
• http://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2212177
• https://www.pib.gov.in/PressReleaseIframePage.aspx?PRID=2101104&reg=3&lang=2
• https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=2101327&reg=3&lang=2
• https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=1887647&reg=3&lang=2

DD News

• https://ddnews.gov.in/en/pm-modis-pariksha-pe-charcha-sets-guinness-world-record-with-3-53-crore-registrations/
• https://ddnews.gov.in/pariksha-pe-charcha-prime-minister-modi-seen-in-a-new-avatar-with-children-in-delhis-beautiful-nursery/
• https://ddnews.gov.in/en/pariksha-pe-charcha-2026-goes-pan-india-engages-over-6-76-crore-participants/

PM India (Official PMO Website)

• https://www.pmindia.gov.in/en/news_updates/pm-calls-upon-everyone-to-watch-the-special-pariksha-pe-charcha-episode-with-exam-warriors-in-devmogra-coimbatore-raipur-guwahati-and-at-7-lkm-in-delhi/
• https://www.pmindia.gov.in/en/news_updates/pm-interacts-with-students-during-pariksha-pe-charcha-2025/
• https://www.pmindia.gov.in/en/news_updates/pms-address-during-the-interaction-with-students-teachers-and-parents-at-pariksha-pe-charcha-2024/
• https://www.pmindia.gov.in/en/news_updates/pms-address-during-the-interaction-with-students-teachers-and-parents-at-pariksha-pe-charcha-2023/

Indian Missions

• https://cgichicago.gov.in/section/news/9th-edition-of-pariksha-pe-charcha-ppc-2026/

Ministry of Education

• https://manodarpan.education.gov.in/

Click here to see pdf

****

 

SM/DK/GP/JT

`

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad    /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com

(રીલીઝ આઈડી: 2224734) મુલાકાતી સંખ્યા : 22