પોસ્ટેડ ઓન:
11 JAN 2026 7:55PM by PIB Ahmedabad
કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે આજે કેરળના તિરુવનંતપુરમમાં 'કેરળ કૌમુદી કોન્ક્લેવ'ને સંબોધિત કરી હતી. આ પ્રસંગે અનેક મહાનુભાવો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

પોતાના સંબોધનમાં કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે 'નવું ભારત, નવું કેરળ' ની વિભાવનાને પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ વિકસિત ભારતના વિઝનમાં સામેલ કરી છે. તેમણે જણાવ્યું કે વિકસિત ભારતની વિભાવના વિકસિત કેરળમાંથી પસાર થાય છે. વિકસિત ભારતનો અર્થ એ છે કે ભારતનું દરેક રાજ્ય તેની મહત્તમ ક્ષમતા મુજબ વિકાસ પામવું જોઈએ, જેનો અર્થ એ છે કે વિકસિત કેરળનું વિઝન પણ તેમાં સમાવિષ્ટ છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે અમારું વિઝન એક વિકસિત કેરળ, સુરક્ષિત કેરળ, દરેકની આસ્થાનું સન્માન કરતું અને તેમની માન્યતાઓને સુરક્ષિત રાખતું કેરળ બનાવવાનું છે. તેમણે કહ્યું કે ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, શિક્ષણ, R&D, ઔદ્યોગિક વિકાસ અને વ્યક્તિની વ્યક્તિગત આવકમાં વધારો — આ 'વિકસિત કેરળમ' માટેનું અમારું વિઝન છે. વિકસિત કેરળમાં દરેક નાગરિકની સુરક્ષા માટે ચિંતા હોવી જોઈએ અને દરેક પ્રકારની આસ્થા અને માન્યતાનું રક્ષણ — ભલે તે કોઈપણ ધર્મ કે સમુદાય હોય — સુનિશ્ચિત થવું જોઈએ.
શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે અમે આકાંક્ષી ભારત (Aspirational India) વિશે વાત કરીએ છીએ. અમે એવા ભારતની વાત કરીએ છીએ જ્યાં અદ્યતન ભવિષ્ય હોય, પ્રગતિ હોય, મનમાં આશા હોય અને જે આત્મનિર્ભર તેમજ આત્મવિશ્વાસ ધરાવતું હોય. આમાંથી જ નવા ભારતનું વિઝન બને છે. તેમણે કહ્યું કે આ વિઝનને સાકાર કરવા માટે ભારતના દરેક રાજ્યને તેના મહત્તમ સ્તર સુધી વિકસાવવું એ અમારું લક્ષ્ય છે. અમે એવા પ્રકારના રાજકારણની પણ કલ્પના કરીએ છીએ જેમાં રાજકારણ કરતા પ્રદર્શન (performance) ને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવે.
કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીએ દેશમાં પ્રદર્શન-આધારિત રાજકારણની શરૂઆત કરી છે, જ્યાં ફરિયાદોને બદલે પ્રતિબદ્ધતામાં વિશ્વાસ છે. તેમણે કહ્યું કે દેશ ગમે તેટલો વિકસિત થાય, ફરિયાદો હંમેશા રહેશે, પરંતુ એવી પ્રતિબદ્ધતા હોવી જોઈએ કે અમે દરેક ફરિયાદનું નિવારણ કરીશું. અમે એવા સમાજના નિર્માણમાં માનીએ છીએ જ્યાં અમારે વિકાસ કરવા માટે કોઈના તુષ્ટીકરણ (appeasement)ની જરૂર ન પડે. અમે મૌનથી મજબૂતી તરફ જવા માંગીએ છીએ. જેઓ શાંત બેઠા છે, દબાયેલા છે, તેમની પાસે એટલી શક્તિ હોવી જોઈએ કે તેઓએ હવે મૌન રહેવાની જરૂર ન પડે. અમે શંકાથી નિર્ણય તરફ અને વિલંબથી વિતરણ તરફ આગળ વધવા માંગીએ છીએ.
ગૃહ મંત્રીએ કહ્યું કે અમે વિકસિત કેરળની કલ્પના કરી છે. કેરળ અપાર ક્ષમતાઓથી સંપન્ન છે. કેરળની સંસ્કૃતિ, સાહિત્ય અને શિક્ષણ પ્રત્યેનો શોખ તેને સમગ્ર દેશમાં ટોચના રાજ્યોમાંનું એક બનાવે છે અને આખા ભારતને આમાં વિશ્વાસ છે. આયુર્વેદથી લઈને IT સુધી, રમતગમતથી લઈને સ્ટાર્ટઅપ્સ સુધી અને બેકવોટર્સથી લઈને બૌદ્ધિક ચર્ચાઓ સુધી — બધું અહીં હાજર છે અને કેરળએ આ ક્ષેત્રોમાં સમગ્ર દેશમાં શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન કર્યું છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે, જોકે કેરળમાં બે વિરોધ પક્ષના ગઠબંધન વચ્ચે સત્તાનું જે પરિવર્તન ચક્ર ચાલે છે તે રાજકારણમાં એક પ્રકારની જડતા લાવ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે કેરળમાં તાજેતરની સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણીઓએ આ દૃશ્ય સંપૂર્ણપણે બદલી નાખ્યું છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે તેઓ કેરળના લોકો પાસે નવા વિચાર, નવા લોહી અને નવા પ્રકારના રાજકારણ માટે અપીલ કરવા આવ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે માત્ર અમારી પાર્ટી અને અમારું ગઠબંધન જ કેરળની જરૂરિયાતો પૂરી કરી શકે છે. પ્રધાનમંત્રી મોદીજીના નેતૃત્વમાં આપણે વિકસિત કેરળના વિઝનને શ્રેષ્ઠ રીતે સાકાર કરી શકીએ છીએ.
શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે મોદીજી ભારતીય ઇતિહાસના એકમાત્ર એવા નેતા છે જેમણે રિન્યુએબલ ઊર્જાથી લઈને વીજ ઉત્પાદન અને પ્લેનેટ પ્રોટેક્શન સુધીના આવા વૈવિધ્યસભર વિકાસની કલ્પના કરી છે. તેમણે કહ્યું કે મોદીજીએ આત્મવિશ્વાસની નવી ભાવના જગાડી છે. તેમણે જણાવ્યું કે પરિણામે માત્ર 11 વર્ષમાં આપણે એવું ભારત બનાવવામાં સક્ષમ બન્યા છીએ કે જેના તરફ વિશ્વ વિસ્મય સાથે જુએ છે. 2014 માં આપણે વિશ્વનું 11મું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર હતા; માત્ર 11 વર્ષમાં આપણે 11મા સ્થાનેથી ઉપર આવીને વિશ્વનું ચોથું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર બની ગયા છીએ. શ્રી શાહે કહ્યું કે ડિસેમ્બર 2027 પહેલા આપણે વિશ્વનું ત્રીજું સૌથી મોટું અર્થતંત્ર બની જઈશું.
કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે દેશમાં માત્ર આર્થિક વિકાસ જ નથી થયો, પરંતુ તેની સાથે ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં અંદાજે 610 ટકાનો વધારો થયો છે. આજે વિશ્વના કુલ ડિજિટલ વ્યવહારોના 50 ટકા ભારતમાં થાય છે. આ દર્શાવે છે કે આપણે આ 11 વર્ષમાં કેટલું હાંસલ કર્યું છે. તેમણે કહ્યું કે છેલ્લા 11 વર્ષમાં અમે 60 કરોડ ગરીબ લોકોને ઘર આપ્યા છે, તેમને ગેસ કનેક્શન આપ્યા છે, પીવાનું પાણી પૂરું પાડ્યું છે, વીજળી પહોંચાડી છે, દર મહિને 5 કિલો મફત રાશન આપ્યું છે અને ₹5 લાખ સુધીનો આરોગ્ય વીમો આપ્યો છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે PM મોદીએ બે પેઢીઓથી સંઘર્ષ કરી રહેલા 60 કરોડ ગરીબ લોકોના જીવનની પાયાની જરૂરિયાતો પૂરી કરી છે. તેમણે કહ્યું કે છેલ્લા 10 વર્ષમાં 27 કરોડ લોકો ગરીબી રેખાથી ઉપર આવ્યા છે. આ સમયગાળા દરમિયાન માત્ર ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો વિકાસ જ નથી થયો અને ભારત માત્ર મેન્યુફેક્ચરિંગ હબ જ નથી બન્યું, માત્ર અમે PLI યોજના દ્વારા દરેક પ્રકારના મેન્યુફેક્ચરિંગમાં રોકાણ લાવ્યા નથી, સૌથી વધુ FDI આકર્ષ્યું છે અને નિકાસને અત્યાર સુધીના ઉચ્ચતમ સ્તરે લઈ ગયા છીએ, પરંતુ અમે 27 કરોડ લોકોને ગરીબી રેખાથી ઉપર લાવવામાં પણ સફળ રહ્યા છીએ. તેમણે કહ્યું કે આ ભારતના સર્વગ્રાહી વિકાસનું મોડેલ છે. અમે વિવિધ પ્રયોગો દ્વારા તે સાબિત કર્યું છે.
શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે આજે સ્પેસ અને સ્ટાર્ટઅપ્સના ક્ષેત્રમાં ભારતનું વર્ચસ્વ છે. R&D ના 35 સેગમેન્ટ્સમાંથી અમે 15 સેગમેન્ટ્સમાં ટોચના 1 થી 4 ની વચ્ચે છીએ અને બાકીના તમામ સેગમેન્ટ્સમાં અમે ટોચના 1 થી 10 માં છીએ. દસ વર્ષ પહેલા અમે કોઈપણ R&D સેગમેન્ટમાં ટોચના 5 માં નહોતા. આ એક બહુ મોટી સિદ્ધિ છે, જે સૂચવે છે કે ભવિષ્ય ભારતનું છે. તેમણે કહ્યું કે છેલ્લા 10 વર્ષોમાં ભારત સરેરાશ સૌથી વધુ સંખ્યામાં પેટન્ટ રજીસ્ટર કરતો દેશ બન્યો છે. આજે આખું વિશ્વ અનુભવી રહ્યું છે કે રિસર્ચ અને ડેવલપમેન્ટ અહીં થઈ રહ્યું છે અને ભવિષ્ય ભારતની રજિસ્ટર્ડ પેટન્ટ્સનું છે.
કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે અમે કેરળના લોકો પાસે 'વિકસિત કેરળ, સુરક્ષિત કેરળ અને દરેકની આસ્થાનું સન્માન કરતું કેરળ' ના નારા સાથે ગયા છીએ. કેરળ જેવા વૈવિધ્યસભર સમાજ માટે આ ખૂબ મહત્વનું છે. તેમણે કહ્યું કે જ્યારે તુષ્ટિકરણ (appeasement) થાય છે, ત્યારે એક જૂથને ખુશ કરવાના પ્રયાસમાં તમે બીજા સાથે અન્યાય કરો છો. શ્રી શાહે કહ્યું કે તેમની પાર્ટી તુષ્ટિકરણમાં માનતી નથી, પરંતુ દરેક માટે ન્યાય સુનિશ્ચિત કરે છે. તેમણે કહ્યું કે જો આપણે ખરેખર કેરળના દરેક નાગરિકના વિકાસની ચિંતા કરતા હોઈએ, તો રેમિટન્સ-આધારિત અર્થતંત્ર કેરળને લાભ આપી શકે નહીં. તેમણે કહ્યું કે તેઓ રેમિટન્સને આવકારે છે અને તે આવતા રહેવા જોઈએ, પરંતુ કેરળના દરેક નાગરિકનો વિકાસ માત્ર તેના દ્વારા પ્રાપ્ત કરી શકાય નહીં. શ્રી શાહે પૂછ્યું કે જેમના પરિવારના સભ્યો વિદેશમાં નથી તેમનું શું થશે? તેમણે કહ્યું કે આપણે એવું આર્થિક મોડેલ બનાવવાની જરૂર છે જે માત્ર રેમિટન્સ-આધારિત અર્થતંત્ર પર નિર્ભર રહેવાને બદલે દરેકનો વિકાસ કરે અને રેમિટન્સ-આધારિત અર્થતંત્ર પણ તેનો એક ભાગ હશે. તેમણે કહ્યું કે રેમિટન્સ ઓછું ન થવું જોઈએ, પરંતુ વધુ તકો પણ ઊભી કરવી જોઈએ. પ્રવાસનની ક્ષમતા તપાસવી પડશે અને કેરળમાં શિક્ષણના ક્ષેત્રને પણ તપાસવું પડશે.
શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે કેરળમાં દરિયાઈ વેપારની સો ટકા ક્ષમતાનો સંપૂર્ણ ઉપયોગ થવો જોઈએ. કેરળના આયુર્વેદ, ઔષધીય ઉત્પાદનો અને મસાલા વૈશ્વિક સ્તરે આકર્ષક છે અને તેનો પણ ઉપયોગ કરવાની જરૂર છે. તેમણે કહ્યું કે કેરળમાં ઘણા ઉદ્યોગો છે — ડેટા સ્ટોરેજ અને IT થી લઈને સેમિકન્ડક્ટર્સ સુધી — જેને વધારે જમીનની જરૂર નથી પરંતુ ઉચ્ચ ઈન્ટેલિજન્સ ક્વોશન્ટ (IQ) ની જરૂર છે અને આનો વિકાસ થવો જોઈએ. રેમિટન્સ-આધારિત અર્થતંત્રને મજબૂત કરીને કેરળએ વિકાસનું એક વ્યાપક અને સર્વસમાવેશક મોડેલ અપનાવવું જોઈએ જે રાજ્યને આગળ લઈ જશે. તેમણે કહ્યું કે આ મોડેલ કેરળના દરેક નાગરિક માટે વિકાસની તકો લાવશે. શ્રી શાહે કહ્યું કે વિકાસનું મોડેલ એવું હોવું જોઈએ કે દરેક નાગરિક તેમાં પોતાનું પ્રતિબિંબ જોઈ શકે અને તેમાં દરેક નાગરિક માટે જગ્યા અને વિઝન હોવું જોઈએ.
ગૃહ મંત્રી શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે અમે સુરક્ષિત કેરળ પણ ઈચ્છીએ છીએ. કાયદો અને વ્યવસ્થા સપાટી પર ભલે ઠીક લાગે, પરંતુ જ્યારે વિવિધ પ્રકારના જોખમો ધીમે ધીમે વધે છે, ત્યારે તે લાંબા ગાળે આપણને સુરક્ષિત રાખતા નથી. તેમણે કહ્યું કે જ્યારે અમે PFI પર પ્રતિબંધ લાદ્યો, ત્યારે અહીંના બંને શાસક ગઠબંધનોએ દબાયેલા અવાજે તેનો વિરોધ કર્યો અને અમારા પગલાને સમર્થન આપ્યું નહીં. શ્રી શાહે પૂછ્યું કે શું PFI અને જમાત-એ-ઈસ્લામી જેવી સંસ્થાઓ કેરળને એક રાખી શકે છે? જેઓ સહઅસ્તિત્વમાં માનતા નથી — તેઓ કેરળને કેવી રીતે એક રાખી શકે? આવા જોખમોને ઓળખવા અને તેને ખતમ કરવા માટે કામ કરવું એ શાસનની જવાબદારી છે.
ગૃહ મંત્રીએ કહ્યું કે જ્યારે તેઓ દેશના જુદા જુદા ભાગોમાં જાય છે અને જણાવે છે કે અમે PFI પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે અને તેના કેડરને જેલના સળિયા પાછળ ધકેલી દીધા છે, ત્યારે આખો દેશ સુરક્ષિત અનુભવે છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે 'સુરક્ષિત કેરળ' ની વિભાવના પડદા પાછળ કામ કરતા આવા અદ્રશ્ય જોખમોને ઓળખવા અને કેરળને તેમનાથી બચાવવા વિશે છે. આમાં દરેક ધર્મના લોકોની આસ્થાનું સન્માન થવું જોઈએ.
શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે મોદી સરકારે ગરીબોના કલ્યાણ માટે કાર્યક્રમો શરૂ કર્યા અને કોઈનો ધર્મ પૂછ્યા વગર ચાર કરોડ મકાનો આપ્યા. દરેકને પાણી મળી રહ્યું છે, દરેકને અન્ન મળી રહ્યું છે અને દરેકને તબીબી સારવાર મળી રહી છે. તેમણે કહ્યું કે જ્યારે તમે સરકાર ચલાવો છો, ત્યારે તમામ પ્રકારની આસ્થાઓ સાથે ન્યાય થવો જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે સબરીમાલામાં શ્રદ્ધાના પ્રશ્નો ઉઠાવવામાં આવે છે, છતાં જ્યારે સબરીમાલામાં ભગવાનના ખજાનામાં ચોરી થાય છે, ત્યારે તેને દબાવી દેવામાં આવે છે. આ શાસન વિશે પ્રશ્નો ઉભા કરે છે. તપાસ માત્ર નિષ્પક્ષ હોય તે પૂરતું નથી — તે નિષ્પક્ષ દેખાવી પણ જોઈએ. શ્રી શાહે કહ્યું કે સબરીમાલા મંદિરમાં સોનાની ચોરીના કેસની તપાસ કોઈ નિષ્પક્ષ એજન્સી દ્વારા થવી જોઈએ.
કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે કેરળમાં વારાફરતી બે ગઠબંધન સત્તામાં આવવાની વ્યવસ્થાએ ભ્રષ્ટાચારમાં વધારો કર્યો છે. બેમાંથી એક પણ ગઠબંધન બીજાના કાર્યકાળ દરમિયાન થયેલા ભ્રષ્ટાચારની તપાસ કરતું નથી. સહકારી કૌભાંડ, AI કેમેરા કૌભાંડ, PPP કૌભાંડ અને અન્ય કૌભાંડોની કોઈ નિર્ણાયક તપાસ થઈ નથી. લાંચ કેસ અને સોલર કૌભાંડની પણ તપાસ કરવામાં આવી નથી. બંને ગઠબંધનની સરકારો એકબીજાના ભ્રષ્ટાચારને રક્ષણ આપે છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે જો કેરળના લોકો ભ્રષ્ટાચારમાંથી મુક્ત થવા માંગતા હોય, તો તેમણે એકવાર અમારી સરકારને તક આપવી જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે અમે કેરળમાં “ભ્રષ્ટાચાર વગરનું શાસન” સ્થાપિત કરવા માંગીએ છીએ. માત્ર અમારી સરકાર જ ભ્રષ્ટાચાર વગરનું શાસન, ભેદભાવ વગરની ડિલિવરી અને વોટ-બેંકની રાજનીતિ વગરનું વિઝન આપી શકે છે. તેમણે કહ્યું કે ભ્રષ્ટાચાર વગરના શાસનનો અર્થ પારદર્શક વહીવટ છે, જે લોકશાહીને મજબૂત બનાવે છે; ભેદભાવ વગરની ડિલિવરી આપણા બંધારણના મૂળ મૂલ્યોને મજબૂત બનાવે છે; અને વોટ-બેંકની રાજનીતિ વગરનું વિઝન સર્વગ્રાહી વિકાસનું મોડેલ બનાવી શકે છે. અમે આખા દેશમાં આ સાબિત કર્યું છે. શ્રી શાહે કહ્યું કે છેલ્લા 11 વર્ષમાં મોદી સરકારે આ દિશામાં નોંધપાત્ર કામ કર્યું છે અને અમે કેરળના વિકાસ માટે પણ ઘણું કર્યું છે.
કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહે જણાવ્યું હતું કે 2004 થી 2014 સુધી સત્તામાં રહેલી કેન્દ્ર સરકારે કેરળને ₹72,000 કરોડ આપ્યા હતા, જ્યારે 2014 થી 2024 સુધી પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીની સરકારે કેરળને ₹3.13 લાખ કરોડનું વિકાસ ભંડોળ પૂરું પાડ્યું હતું, ભલે તે સમયે કેરળમાં અમારું ગઠબંધન સત્તામાં ન હતું. આ ઉપરાંત, ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વિકાસ માટે ₹22,000 કરોડ, રોડ વિકાસ માટે ₹4,000 કરોડ અને રેલવે તેમજ એરપોર્ટ માટે ₹17,000 કરોડ અલગથી ફાળવવામાં આવ્યા હતા. આ સાથે શહેરી વિકાસ માટે અલગથી ₹22 હજાર કરોડ આપવામાં આવ્યા હતા. અમૃત (AMRUT) યોજના હેઠળ આલાપ્પુઝા, કન્નૂર, કોચી, કોલ્લમ, કોઝિકોડ, પાલક્કાડ, તિરુવનંતપુરમ, થ્રિસુર અને ગુરુવાયૂર માં અપગ્રેડેશનનું કામ હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું. તિરુવનંતપુરમ અને કોચીનો સ્માર્ટ સિટી મિશનમાં સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. જન વિકાસ કાર્યક્રમ હેઠળ, પ્રધાનમંત્રીએ વ્યક્તિગત રીતે ₹130 કરોડના ભંડોળ સાથે લગભગ 19 સામુદાયિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સ લોન્ચ કર્યા હતા. શ્રી શાહે કહ્યું કે મોદી સરકારે નહીં પરંતુ કેરળ સરકારે કેરળ સાથે અન્યાય કર્યો છે. તેમણે કહ્યું કે જ્યારે નવું કેરળ બનશે ત્યારે જ નવું ભારત ઉભરી આવશે, અને માત્ર વિકસિત કેરળથી જ વિકસિત ભારત પ્રાપ્ત થશે.
શ્રી અમિત શાહે કહ્યું કે કેરળ કૌમુદી ભારતની પ્રાદેશિક ભાષાઓના પત્રકારત્વમાં એક વિશ્વસનીય અવાજ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે. તેના લાંબા વર્ષોના કાર્ય દ્વારા, કેરળ કૌમુદી રાજ્યના લોકોના આત્માનો અવાજ બની ગયું છે. તે જાહેર, લોકપ્રિય સંસ્કૃતિ અને સામૂહિક ચેતનાનું પ્રતિબિંબ બની ગયું છે.
SM/IJ/GP/JD