ભારત સરકાર દેશભરમાં મહિલાઓ અને બાળકોના કલ્યાણ, રક્ષણ અને સશક્તિકરણને સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા આપે છે. આ પ્રતિબદ્ધતાને આગળ ધપાવતા, મહિલા અને બાળ વિકાસ મંત્રાલયે PANKHUDI લોન્ચ કર્યું છે, જે એક એકીકૃત કોર્પોરેટ સોશિયલ રિસ્પોન્સિબિલિટી (CSR) અને ભાગીદારી સુવિધા માટેનું ડિજિટલ પોર્ટલ છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય મહિલા અને બાળ વિકાસની પહેલોમાં સંકલન, પારદર્શિતા અને માળખાગત હિતધારકોની ભાગીદારીને મજબૂત કરવાનો છે.

PANKHUDI પોર્ટલ આજે (8 જાન્યુઆરી 2026) કેન્દ્રીય મહિલા અને બાળ વિકાસ મંત્રી શ્રીમતી અન્નપૂર્ણા દેવી દ્વારા, મહિલા અને બાળ વિકાસ રાજ્ય મંત્રી શ્રીમતી સાવિત્રી ઠાકુર અને મહિલા અને બાળ વિકાસ મંત્રાલયના સચિવ શ્રી અનિલ મલિકની ગૌરવપૂર્ણ ઉપસ્થિતિમાં લોન્ચ કરવામાં આવ્યું હતું.

આ પહેલ પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા વ્યક્ત કરાયેલા વિઝનમાંથી પ્રેરણા લે છે, જેઓ ભારપૂર્વક જણાવે છે કે ટેકનોલોજી પારદર્શિતા, ભાગીદારી અને વિશ્વાસને સક્ષમ કરીને સરકાર અને નાગરિકો વચ્ચે સેતુ તરીકે કામ કરે છે, અને અસરકારક રાષ્ટ્ર નિર્માણમાં 'જન ભાગીદારી' કેન્દ્રસ્થાને રહે છે. PANKHUDI સામાજિક વિકાસ માટે સહયોગી રીતે કામ કરવા માટે સરકાર, નાગરિકો અને સંસ્થાઓને એકસાથે લાવતું ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ બનાવીને આ વિઝનને પ્રતિબિંબિત કરે છે.

PANKHUDIને સિંગલ-વિન્ડો ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ તરીકે વિકસાવવામાં આવ્યું છે જે વ્યક્તિઓ, બિન-નિવાસી ભારતીયો (NRIs), બિન-સરકારી સંસ્થાઓ (NGOs), કોર્પોરેટ સોશિયલ રિસ્પોન્સિબિલિટી (CSR) ફાળો આપનારાઓ, કોર્પોરેટ સંસ્થાઓ અને મહિલા અને બાળ વિકાસના ક્ષેત્રમાં કાર્યરત સરકારી એજન્સીઓને એકસાથે લાવે છે. પોર્ટલ પોષણ, આરોગ્ય, પ્રારંભિક બાળપણની સંભાળ અને શિક્ષણ (ECCE), બાળ કલ્યાણ, રક્ષણ અને પુનઃસ્થાપન, અને મહિલાઓની સુરક્ષા તથા સશક્તિકરણ સહિતના મુખ્ય થીમેટિક ક્ષેત્રોમાં સ્વૈચ્છિક અને સંસ્થાકીય યોગદાનને સુવ્યવસ્થિત અને એકીકૃત કરે છે.

આ પોર્ટલ CSR અને સ્વૈચ્છિક યોગદાન માટે એક સામાન્ય ડિજિટલ ઇન્ટરફેસ પ્રદાન કરીને હિતધારકો વચ્ચે જોડાણ અને સંકલન વધારે છે, અને મહિલાઓ તથા બાળકોના કલ્યાણ અને સશક્તિકરણને લક્ષમાં રાખીને લેવામાં આવેલી પહેલોના શ્રેષ્ઠ અમલીકરણ, દેખરેખ અને જવાબદારીને ટેકો આપે છે.

PANKHUDI મંત્રાલયના મુખ્ય મિશન—મિશન સક્ષમ આંગણવાડી અને પોષણ 2.0, મિશન વાત્સલ્ય અને મિશન શક્તિ—ના અમલીકરણને માળખાગત અને પારદર્શક ડિજિટલ મિકેનિઝમ દ્વારા સમર્થન આપે છે અને મજબૂત બનાવે છે. ફાળો આપનારાઓ પોર્ટલ પર નોંધણી કરાવે છે, પહેલોની ઓળખ કરે છે, દરખાસ્તો સબમિટ કરે છે અને સ્પષ્ટપણે વ્યાખ્યાયિત મંજૂરી વર્કફ્લો દ્વારા તેમના યોગદાનની સ્થિતિને ટ્રેક કરે છે.

પારદર્શિતા, જવાબદારી અને શોધક્ષમતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે રચાયેલ આ પોર્ટલ કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારના વિભાગો, અમલીકરણ એજન્સીઓ, નાગરિક સમાજ સંસ્થાઓ અને જાહેર તથા ખાનગી ક્ષેત્રના હિતધારકો વચ્ચે સહયોગની સુવિધા આપે છે. નાણાકીય પારદર્શિતા અને જવાબદારીને વધુ મજબૂત કરવા માટે, પોર્ટલ દ્વારા તમામ યોગદાન માત્ર નોન-કેશ (બિન-રોકડ) મોડ દ્વારા સ્વીકારવામાં આવે છે.

PANKHUDI પોર્ટલનું લોન્ચિંગ સમગ્ર ભારતમાં મહિલાઓ અને બાળકોના સમાવેશી, સહયોગી અને પરિણામલક્ષી વિકાસ માટે ડિજિટલ સોલ્યુશન્સનો લાભ લેવા તરફ એક મહત્વપૂર્ણ ડગલું છે, જ્યારે પારદર્શક, વિશ્વાસપાત્ર અને ટેકનોલોજી-સક્ષમ માળખા દ્વારા CSR અને સરકાર સાથેની ભાગીદારીમાં સરળતા વધારે છે. આનાથી 14 લાખથી વધુ આંગણવાડી કેન્દ્રો, પાંચ હજાર બાળ સંભાળ સંસ્થાઓ, અંદાજે 800 વન સ્ટોપ સેન્ટર્સ (OSCs), 500થી વધુ સખી નિવાસ અને 400થી વધુ શક્તિ સદન દ્વારા પૂરી પાડવામાં આવતી માળખાગત સુવિધાઓ અને સેવાઓમાં સુધારો થશે, જે આખરે આ સંસ્થાઓ દ્વારા સેવા મેળવતા કરોડો સામાન્ય નાગરિકો માટે ઇઝ ઑફ લિવિંગ તરફ દોરી જશે.

SM/BS/GP/JD