કેબિનેટ સચિવે બંગાળની ખાડીમાં આવનારા ચક્રવાતની તૈયારીઓની સમીક્ષા કરવા રાષ્ટ્રીય સંકટ વ્યવસ્થાપન સમિતિ (NCMC)ની બેઠકની અધ્યક્ષતા કરી

કેબિનેટ સચિવ ડૉ. ટી. વી. સોમનાથને આજે બંગાળની ખાડીમાં આવનારા ચક્રવાત સામેની સજ્જતાની સમીક્ષા કરવા માટે રાષ્ટ્રીય સંકટ વ્યવસ્થાપન સમિતિ (NCMC) ની બેઠકની અધ્યક્ષતા કરી હતી.

ભારત હવામાન વિજ્ઞાન વિભાગ (IMD)ના મહાનિર્દેશકે સમિતિને માહિતગાર કર્યા હતા કે પૂર્વ-મધ્ય અને તેને અડીને આવેલા દક્ષિણ-પૂર્વ બંગાળની ખાડી પરનું ડીપ ડિપ્રેશન લગભગ પશ્ચિમ તરફ ખસ્યું છે અને ચક્રવાતી વાવાઝોડાં 'અરનાબ' (ARNAB) માં તીવ્ર બન્યું છે. આજે ભારતીય માનક સમય અનુસાર 05.30 કલાકે તે પૂર્વ-મધ્ય અને તેને અડીને આવેલા પશ્ચિમ-મધ્ય બંગાળની ખાડી પર, શ્રી વિજયા પુરમ (અંદામાન દ્વીપસમૂહ) થી લગભગ 590 કિમી ઉત્તર-પશ્ચિમમાં, વિશાખાપટ્ટનમ (આંધ્રપ્રદેશ) થી 650 કિમી પૂર્વ-દક્ષિણપૂર્વમાં, કાકીનાડા (આંધ્રપ્રદેશ) થી 730 કિમી પૂર્વ-દક્ષિણપૂર્વમાં, મછલીપટ્ટનમ (આંધ્રપ્રદેશ) થી 830 કિમી પૂર્વમાં અને બાપટલા (આંધ્રપ્રદેશ) થી 910 કિમી પૂર્વમાં કેન્દ્રિત હતું.

તે 27 ઓક્ટોબર સુધી પશ્ચિમ-ઉત્તરપશ્ચિમ તરફ અને ત્યારબાદ ઉત્તરપશ્ચિમ તરફ આંધ્રપ્રદેશના કિનારા તરફ આગળ વધવાની આગાહી છે. તે 28 ઓક્ટોબર, 2026 ના રોજ બપોર પહેલાં 115-125 કિમી પ્રતિ કલાકની મહત્તમ પવનની ઝડપ અને 140 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવનના ઝાપટાં સાથે અત્યંત ગંભીર ચક્રવાતી વાવાઝોડા તરીકે બાપટલા અને વિશાખાપટ્ટનમ વચ્ચે આંધ્રપ્રદેશ અને યાનમ કિનારાને ઓળંગે તેવી શક્યતા છે. ત્યારબાદ તે પૂર્વીય ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહાર ઉપરાંત તેલંગાણા, દક્ષિણ ઓડિશા, દક્ષિણ અને મધ્ય છત્તીસગઢના જિલ્લાઓને અસર કરે તેવી શક્યતા છે.

આંધ્રપ્રદેશ, ઓડિશા, તેલંગાણા, છત્તીસગઢ અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ પુડુચેરીના મુખ્ય સચિવો/વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ રાજ્ય સરકારો/સ્થાનિક વહીવટીતંત્ર દ્વારા કરવામાં આવી રહેલા તૈયારીના પગલાંથી સમિતિને માહિતગાર કર્યા હતા. માહિતી આપવામાં આવી હતી કે પૂરતા આશ્રયસ્થાનો અને સ્થળાંતરની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે, અને જરૂરી NDRF અને SDRF ટીમોને સ્ટેન્ડબાય પર રાખવામાં આવી છે. ડિસ્ટ્રિક્ટ કંટ્રોલ રૂમ પણ સક્રિય કરવામાં આવ્યા છે અને તેઓ પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યા છે.

માછીમારોને 26 થી 29 ઓક્ટોબર દરમિયાન દક્ષિણ-પશ્ચિમ અને તેને અડીને આવેલા મધ્ય બંગાળની ખાડીમાં તથા આંધ્રપ્રદેશ, ઓડિશા અને યાનમ (પુડુચેરી) ના દરિયાકિનારે દરિયામાં ન જવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. જેઓ પહેલાથી જ દરિયામાં હતા તેઓ પરત ફરી ગયા છે.

બેઠકમાં ઉપસ્થિત કેન્દ્રીય મંત્રાલયો/વિભાગોએ સમિતિને માહિતગાર કર્યા હતા કે તમામ સ્ટાન્ડર્ડ ઓપરેટિંગ પ્રોસિજર (SOPs) અમલમાં છે, જરૂરી માર્ગદર્શિકા જારી કરવામાં આવી છે, અને ચક્રવાતી વાવાઝોડાની અસરને કારણે થતા નુકસાનને ઘટાડવા માટે સાવચેતીના પગલાં લેવામાં આવી રહ્યા છે.

નેશનલ ડિઝાસ્ટર રિસ્પોન્સ ફોર્સ (NDRF) એ માહિતી આપી હતી કે તેઓએ ટીમો તૈનાત કરી દીધી છે, જ્યારે વધારાની ટીમો સ્ટેન્ડબાય પર છે. આર્મી, નેવી, એરફોર્સ અને ઇન્ડિયન કોસ્ટ ગાર્ડની રેસ્ક્યૂ અને રિલીફ ટીમોને તેમના જહાજો અને વિમાનો સાથે તૈયાર રાખવામાં આવી છે. ઇન્ડિયન કોસ્ટ ગાર્ડે અત્યાર સુધીમાં અનેક જહાજો/હોડીઓને જેટી/કિનારા તરફ સુરક્ષિત રીતે પહોંચાડ્યા છે, અને બાકીના જહાજોને કિનારે પરત ફરવા માટે એલર્ટ કરવામાં આવ્યા છે. કેન્દ્રીય ગૃહ સચિવે સમિતિને માહિતગાર કર્યા હતા કે ગૃહ મંત્રાલય, NDMA અને IMD સતત પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યા છે અને મંત્રાલયો/વિભાગો, રાજ્ય સરકારો અને અન્ય એજન્સીઓ સાથે તાલમેલ સાધી રહ્યા છે.

કેન્દ્રીય એજન્સીઓ અને રાજ્ય સરકારોના તૈયારીના પગલાંની સમીક્ષા કરતા, કેબિનેટ સચિવે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ઉદ્દેશ્ય શૂન્ય જાનહાનિ સુનિશ્ચિત કરવાનો અને સંપત્તિ તથા ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને થતા નુકસાનને ઘટાડવાનો હોવો જોઈએ. કોઈ નુકસાન થાય તેવા કિસ્સામાં, શક્ય તેટલા ટૂંકા સમયમાં આવશ્યક સેવાઓ પુનઃસ્થાપિત કરવી જોઈએ. કેબિનેટ સચિવે એ પણ નિર્દેશ આપ્યો કે આંધ્રપ્રદેશ, ઓડિશા, તેલંગાણા, છત્તીસગઢ અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ પુડુચેરી ઉપરાંત, પૂર્વીય ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહારમાં પણ ભારે વરસાદની અપેક્ષા હોવાથી, તેમને MHA/IMD દ્વારા યોગ્ય રીતે ચેતવણી આપવામાં આવે.

બેઠકમાં કેન્દ્રીય ગૃહ સચિવ; આંધ્રપ્રદેશ, તેલંગાણા, છત્તીસગઢ, ઓડિશા અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ પુડુચેરીના મુખ્ય સચિવો/વરિષ્ઠ અધિકારીઓ; પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલય, મત્સ્યોદ્યોગ વિભાગ, બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રાલય અને ઊર્જા મંત્રાલયના સચિવો; NDMA ના સભ્ય અને વિભાગના વડા તથા સચિવ; ચીફ્સ ઓફ સ્ટાફ કમિટી (CISC) ના ચેરમેન માટે ચીફ ઓફ ઇન્ટિગ્રેટેડ ડિફેન્સ સ્ટાફ; મહાનિર્દેશક, NDRF; મહાનિર્દેશક, IMD; મહાનિર્દેશક, ઇન્ડિયન કોસ્ટ ગાર્ડ; મીડિયા અને કોમ્યુનિકેશનના મહાનિર્દેશક, MHA; અને IMD તથા ગૃહ મંત્રાલયના વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ હાજરી આપી હતી.

SM/BS/JD