નવીનતા (ઇનોવેશન), સાહસિકતા અને સમયસરના સંસ્થાકીય સહયોગે ઘણા મહત્વાકાંક્ષી સાહસિકોને ભારતના આર્થિક વિકાસ અને ટકાઉ વિકાસમાં યોગદાન આપતા વ્યવસાયો સ્થાપવા માટે સશક્ત બનાવ્યા છે. આવું જ એક પ્રેરણાદાયી ઉદાહરણ તેલંગાણાના રંગા રેડ્ડી જિલ્લા સ્થિત સ્માર્ટગ્રીન એક્વાકલ્ચર પ્રાઇવેટ લિમિટેડ (Smartgreen Aquaculture Private Limited) છે, જેના સ્થાપક અનુસૂચિત જાતિના સાહસિક શ્રી આદિત્ય રિત્વિક નર્રા છે. તેમની આ સાહસિક સફર સામાજિક ન્યાય અને આધિકારિકતા મંત્રાલય હેઠળના વેન્ચર કેપિટલ ફંડ ફોર શિડ્યુલ્ડ કાસ્ટ્સ (VCF-SC) ની પરિવર્તનકારી અસરને પ્રતિબિંબિત કરે છે.

સ્માર્ટગ્રીન એક્વાકલ્ચર પ્રાઇવેટ લિમિટેડે અદ્યતન રિસર્ક્યુલેટરી એક્વાકલ્ચર સિસ્ટમ (RAS) નો ઉપયોગ કરીને રેઇનબો ટ્રાઉટ (Rainbow Trout) મત્સ્ય ઉછેર માટે એક અત્યાધુનિક સુવિધા સ્થાપિત કરી છે. આ પ્રોજેક્ટમાં કુલ 36 લાખ લીટર પાણીની પરિભ્રમણ ક્ષમતા અને વાર્ષિક 360 ટન મત્સ્ય ઉત્પાદન ક્ષમતા છે. કંપનીએ કોમર્શિયલ-ગ્રેડની મશીનરી, પ્રક્રિયા-સંચાલિત કામગીરી, પ્રજાતિ-વિશિષ્ટ એન્જિનિયરિંગ અને અદ્યતન બાયોસિક્યોરિટી સિસ્ટમ્સથી સજ્જ સમર્પિત હેચરી અને ગ્રો-આઉટ યુનિટ્સ વિકસાવ્યા છે, જે તેને દેશની અગ્રણી ટકાઉ એક્વાકલ્ચર સુવિધાઓમાંની એક બનાવે છે. આ પ્રોજેક્ટની ક્ષમતાને ઓળખીને, વેન્ચર કેપિટલ ફંડ ફોર શિડ્યુલ્ડ કાસ્ટ્સે ઇક્વિટી અને ઓપ્શનલી કન્વર્ટિબલ ડિબેન્ચર્સ ધરાવતી વેન્ચર કેપિટલ સહાય દ્વારા 2022 માં રૂ. 15 કરોડનો નાણાકીય સહયોગ લંબાવ્યો હતો.

શ્રી આદિત્ય રિત્વિક નર્રા, ડિરેક્ટર

આ નાણાકીય સહાયથી કંપની ભારતની પ્રથમ અદ્યતન RAS-આધારિત રેઇનબો ટ્રાઉટ ફાર્મિંગ સુવિધા સ્થાપિત કરવા, આધુનિક ગ્રો-આઉટ યુનિટ્સ અને હાર્વેસ્ટિંગ ટેન્કનું નિર્માણ કરવા, વિશિષ્ટ એક્વાકલ્ચર સાધનો ખરીદવા, વૈજ્ઞાનિક મત્સ્ય પાલન અને મોનિટરિંગ ક્ષમતાઓને મજબૂત કરવા અને એક્વાકલ્ચર ક્ષેત્રમાં સંશોધન અને વિકાસ (R&D) ને પ્રોત્સાહન આપવા સક્ષમ બની હતી.

આ હસ્તક્ષેપની અસર નોંધપાત્ર રહી છે. આજે, આ સાહસે 25 લોકો માટે રોજગારીનું સર્જન કર્યું છે, રૂ. 40 કરોડની સંપત્તિ ઊભી કરી છે, રૂ. 8 કરોડની નેટ વર્થ મેળવી છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય એક્વાકલ્ચર નિષ્ણાતો, હેચરી સપ્લાયર્સ, સાધનો પૂરા પાડનારાઓ અને મત્સ્ય બજારો સાથે વ્યાપારિક સંબંધો સ્થાપિત કર્યા છે. આ પ્રોજેક્ટે ટકાઉ એક્વાકલ્ચર પદ્ધતિઓ પણ રજૂ કરી છે જે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં આજીવિકાની તકો ઊભી કરવાની સાથે ભારતના મત્સ્યઉદ્યોગ ઇકોસિસ્ટમને મજબૂત કરે છે.

RAS-આધારિત ટકાઉ એક્વાકલ્ચર અને મત્સ્ય પાલન સુવિધા

પોતાની આ સફર વિશે વિચાર વ્યક્ત કરતા શ્રી આદિત્ય રિત્વિક નર્રાએ કહ્યું:

"સામાજિક ન્યાય અને આધિકારિકતા મંત્રાલયના વેન્ચર કેપિટલ ફંડ ફોર શિડ્યુલ્ડ કાસ્ટ્સ (VCF-SC) હેઠળ મળેલી સમયસરની નાણાકીય સહાયે અમને અદ્યતન અને ટકાઉ RAS ટેકનોલોજી પર આધારિત આધુનિક એક્વાકલ્ચર માળખાકીય સુવિધા સ્થાપિત કરવામાં સક્ષમ બનાવ્યા. આ સહયોગે સ્માર્ટગ્રીન એક્વાકલ્ચરને વૈજ્ઞાનિક મત્સ્ય પાલનને પ્રોત્સાહન આપવા, ગ્રામીણ રોજગારની તકો ઊભી કરવા અને ભારતના એક્વાકલ્ચર ક્ષેત્રના વધુ ટકાઉ ભવિષ્ય તરફ યોગદાન આપવા માટે સક્ષમ બનાવ્યું છે."

RAS-આધારિત ટકાઉ એક્વાકલ્ચર અને મત્સ્ય પાલન સુવિધા

સ્માર્ટગ્રીન એક્વાકલ્ચર પ્રાઇવેટ લિમિટેડની સફળતા દર્શાવે છે કે કેવી રીતે વેન્ચર કેપિટલ ફંડ ફોર શિડ્યુલ્ડ કાસ્ટ્સ હેઠળ લક્ષ્યાંકિત નાણાકીય સહાય અનુસૂચિત જાતિના સાહસિકોને ઉભરતા ક્ષેત્રોમાં નવીન સાહસો સ્થાપવા, સતત રોજગાર સર્જવા અને આધુનિક, ટેકનોલોજી-સંચાલિત કૃષિ તથા એક્વાકલ્ચરના ભારતના વિઝનમાં યોગદાન આપવા માટે સક્ષમ બનાવી રહી છે. સાહસિકતાને પ્રોત્સાહન આપીને અને સમાવેશી આર્થિક વિકાસને વેગ આપીને, સામાજિક ન્યાય અને આધિકારિકતા મંત્રાલય દેશભરમાં ઇનોવેટર્સને સશક્ત બનાવવાનું અને સતત આજીવિકાનું સર્જન કરવાનું ચાલુ રાખે છે.

SM/BS/JD

(रिलीज़ आईडी: 2293060) आगंतुक पटल : 8