নিচাজাতীয় দ্ৰব্যৰ অবৈধ সৰবৰাহ নিৰীক্ষণ আৰু প্ৰতিৰোধৰ বাবে চৰকাৰে বিভিন্ন পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। গুৰুত্বপূৰ্ণ পদক্ষেপসমূহ তলত দিয়া ধৰণৰ: -

(i) মাদক দ্ৰব্য নিয়ন্ত্ৰণ ব্যুৰো (এনচিবি), ড্ৰাগছ আইন প্ৰয়োগকাৰী সংস্থা (ডিএলইএ) আৰু ৰাজ্যিক আৰক্ষী, ১৯৮৫ চনৰ নাৰ্কটিকছ ড্ৰাগছ আৰু চাইকোট্ৰপিক পদাৰ্থ (এনডিপিএছ) আইনৰ অধীনত বলৱৎকাৰী অভিযানত সক্ৰিয়ভাৱে জড়িত হৈ আছে ড্ৰাগছ, নিচাজাতীয় উদ্ভিদৰ খেতি ধ্বংস, বিত্তীয় তদন্ত আৰু নিচাযুক্ত দ্ৰব্য আৰু চাইকোট্ৰপিক পদাৰ্থৰ অবৈধ সৰবৰাহৰ প্ৰতিৰোধ (পিআইটিএনডিপিএছ) আইন, ১৯৮৮ৰ অধীনত প্ৰতিৰোধমূলক আটক কৰা আদি ।

(ii) অবৈধ ড্ৰাগছ সৰবৰাহ আৰু ড্ৰাগছৰ অপব্যৱহাৰৰ প্ৰত্যাহ্বানৰ সৈতে মোকাবিলা কৰিবলৈ ২৬.০৬.২০২৬ তাৰিখে নাৰ্কটিকছ নিয়ন্ত্ৰণৰ ভিজন ডকুমেণ্ট (২০২৬-২০২৯) প্ৰকাশ কৰা হৈছে, য’ত ‘সমগ্ৰ চৰকাৰ’ আৰু ‘সমগ্ৰ সমাজ’ৰ সৈতে ড্ৰাগছ নিয়ন্ত্ৰণ কৰিবলৈ বিভিন্ন অংশীদাৰসকলে লাভ কৰিবলগীয়া স্পষ্ট অগ্ৰাধিকাৰ আৰু সময় নিৰ্ধাৰিত লক্ষ্যৰে ৩ বছৰৰ ৰোডমেপ নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে।

(iii) ভাৰতত ড্ৰাগছ সৰবৰাহ আৰু ড্ৰাগছ সেৱন নিয়ন্ত্ৰণৰ ক্ষেত্ৰত কেন্দ্ৰীয় আৰু ৰাজ্যিক ড্ৰাগছ আইন প্ৰয়োগকাৰী সংস্থা আৰু অন্যান্য অংশীদাৰসকলৰ মাজত উন্নত সমন্বয় নিশ্চিত কৰাৰ বাবে ৪-স্তৰৰ নাৰ্কো-কঅৰ্ডিনেচন চেণ্টাৰ (এনচিঅ’ডি) ব্যৱস্থা স্থাপন কৰা হৈছে।

(iv) নিচাৰ জগতৰে জড়িত সন্ত্ৰাসবাদৰ গোচৰকে ধৰি উল্লেখযোগ্য আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ ড্ৰাগছৰ গোচৰৰ তদন্ত নিৰীক্ষণ কৰিবলৈ এনচিবিৰ ডিজিক অধ্যক্ষ হিচাপে লৈ এখন যৌথ সমন্বয় সমিতি (জেচিচি) গঠন কৰা হৈছে।

(v) ৰাজ্য/কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলৰ সকলো ডিজিপিক ৰেড ফ্লেগ ইনডিকেটৰ (আৰএফআই) আৰু কৃত্ৰিম ঔষধ বিশেষকৈ মেফেড্ৰন আৰু এটিএছ গোপনে প্ৰস্তুত কৰাৰ  সৈতে জড়িত উদীয়মান ভাবুকিৰ সন্দৰ্ভত বিট কনিষ্টবল, ফিল্ড অফিচাৰ আৰু এছএইচঅ’সকলক সংবেদনশীল কৰাৰ বাবে অনুৰোধ কৰা হৈছে।

(vi) পিআইটিএনডিপিএছৰ বিত্তীয় তদন্ত আৰু ফলপ্ৰসূ ৰূপায়ণৰ বিষয়ত  নিয়মীয়াকৈ মঞ্চসমূহত গুৰুত্ব দিয়া হৈছে , যেনে- এনকৰ্ড, জেচিচি, সংগঠিত কৃত্ৰিম ড্ৰাগছ সৰবৰাহৰ নেটৱৰ্ক ভাঙি পেলোৱা আৰু দুৰ্বল কৰাৰ বাবে আঞ্চলিক সন্মিলন আদি।

(vii) অপৰাধ সংঘটিত কৰি পোৱা ধনৰ পদ্ধতিগত চিনাক্তকৰণ, অনুসন্ধান আৰু সংলগ্নকৰণৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা বিত্তীয় তদন্তৰ বিষয়ত  বিস্তৃত নিৰ্দেশনা জাৰি কৰা হৈছে।

 

(viii) ড্ৰাগছ আইন প্ৰয়োগকাৰী বিষয়া আৰু সংস্থাসমূহৰ সামৰ্থ্য বিকাশৰ বাবে এনচিবিয়ে কৰ্মশালা/ আলোচনা চক্ৰ/ প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচী আয়োজন কৰে। এনচিবিয়ে নিয়মিতভাৱে ইউএছ-ডিইএৰ সহযোগত গোপন পৰীক্ষাগাৰৰ তদন্ত আৰু পূৰ্বসূৰী ৰাসায়নিক ডাইভাৰচনৰ ভিষয়ত  বিশেষ প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচী চলাই আছে, য’ত কেন্দ্ৰীয় সংস্থা আৰু ৰাজ্যিক ডিএলইএৰ বিষয়াসকলে অংশগ্ৰহণ কৰে।

(ix) ভাৰতে ম্যানমাৰ, নেপাল, থাইলেণ্ড, শ্ৰীলংকা, ইণ্ডোনেছিয়া, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ (আমেৰিকা) আদি দেশৰ সৈতে ড্ৰাগছ সম্পৰ্কীয় বিষয়সমূহৰ ওপৰত নিয়মীয়াকৈ সঞ্চালক প্ৰধান (ডিজি) পৰ্যায়ৰ/দ্বিপাক্ষিক আলোচনা অনুষ্ঠিত কৰিছে।

(x) এনচিবিয়ে ২৭খন দেশৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক চুক্তি আৰু ১৯খন দেশৰ সৈতে বুজাবুজিৰ চুক্তিৰ জৰিয়তে ড্ৰাগছ নিয়ন্ত্ৰণৰ ক্ষেত্ৰত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সহযোগিতা শক্তিশালী কৰিছে।

এনচিবিক শক্তিশালী কৰাৰ বাবে তলত দিয়া পদক্ষেপসমূহ গ্ৰহণ কৰা হৈছে:-

i. অমৃতসৰ, গুৱাহাটী, চেন্নাই আৰু আহমেদাবাদত ০৪টা আঞ্চলিক কাৰ্যালয় সংযোজন কৰি আঞ্চলিক কাৰ্যালয় ০৩ৰ পৰা ০৭লৈ বৃদ্ধি কৰা হৈছে।

ii. গোৰখপুৰ (উত্তৰ প্ৰদেশ), শিলিগুৰি (পশ্চিম বংগ), আগৰতলা (ত্ৰিপুৰা), ইটানগৰ (অৰুণাচল প্ৰদেশ) আৰু ৰায়পুৰ (চত্তীশগড়)ত ৫টা নতুন খণ্ড কাৰ্যালয় সংযোজন কৰি আৰু বৰ্তমানৰ ১২টা উপ-মণ্ডলক মণ্ডল হিচাপে উন্নীত কৰি সমগ্ৰ দেশতে খণ্ড কাৰ্যালয় ১৩ৰ পৰা ৩০লৈ বৃদ্ধি কৰা হৈছে।

iii. প’ৰ্ট ব্লেয়াৰ (আন্দামান আৰু নিকোবৰ দ্বীপপুঞ্জ), ডিমাপুৰ (নাগালেণ্ড), আইজল (মিজোৰাম), শিমলা (হিমাচল প্ৰদেশ), শ্বিলং (মেঘালয়) আৰু গংটক (চিকিম)ত ছটা (৬) নতুন খণ্ড কাৰ্যালয় স্থাপনৰ বাবে শেহতীয়াকৈ অনুমোদন দিয়া হৈছে।

iv. ইয়াৰ উপৰিও ১০ টা ক্ষেত্ৰ কাৰ্যালয়ৰ অনুমোদন আৰু কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।

v.এনচিবিৰ অনুমোদিত শক্তিত ৫৬৮টা নতুন পদৰ সৃষ্টি হৈছে।

vi. মাদক দ্ৰব্য নিয়ন্ত্ৰণ ব্যুৰোৰ ভিতৰত এক  বিচাৰ সঞ্চালকালয় স্থাপনৰ বাবে নীতিগত অনুমোদন প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াৰ উপৰি ফলপ্ৰসূ বিচাৰ প্ৰচেষ্টাত মূল্য সংযোজন কৰিবলৈ আঞ্চলিক আৰু খণ্ড কাৰ্যালয়ত ৩৬ গৰাকী বিশেষ ব্যক্তিক নিয়োগ কৰা হৈছে।

 গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ৰাজ্যিক মন্ত্ৰী শ্ৰীযুত নিত্যানন্দ ৰায়ে লোকসভাত এক প্ৰশ্নৰ লিখিত উত্তৰত এই কথা প্ৰকাশ কৰে।

 

*****

RK/PR/PS/SC/DM

(रिलीज़ आईडी: 2287206) आगंतुक पटल : 6