PIB Backgrounder
పెట్రోలియం పరిశ్రమ: నూతన కార్మిక కోడ్ల కింద మెరుగైన భద్రతలతో ప్రయోజనాలు
నాడు పోస్టు చేయడమైనది:
01 DEC 2025 9:44AM by PIB Vijayawada
ముఖ్య అంశాలు
-
OSHWC కోడ్, 2020 పెట్రోలియం యూనిట్లు, రిఫైనరీల నుండి ఇంధన డిపోల వరకు అన్నింటినీ విస్తృతంగా కలుపుకొని, ఏకీకృత జాతీయ భద్రతా ఫ్రేమ్వర్క్ను ఏర్పాటు చేసింది.
-
కార్మికులకు నిర్బంధ వైద్య పర్యవేక్షణ, సామర్థ్యం-ఆధారిత శిక్షణ & ధృవీకరణ, ఆధునిక భద్రతా ప్రమాణాలు మరియు అమలు చేయగల అత్యవసర సంసిద్ధత ద్వారా కార్మికుల రక్షణలు మెరుగుపరచబడతాయి.
-
సామాజిక భద్రతా కోడ్, 2020 ESIC కవరేజీని విస్తరిస్తుంది. డిజిటల్, సరళీకృత సమ్మతి ప్రక్రియలను ప్రవేశపెడుతుంది. ఇవి పెట్రోలియం రంగం అంతటా సంక్షేమ పంపిణీ, పాలనను మెరుగుపరుస్తాయి.
పరిచయం
ప్రభుత్వం నాలుగు కార్మిక కోడ్లను అమలు చేయడం ద్వారా కార్మిక చట్టాలను చారిత్రకంగా ఒకే దిశలో సమగ్రపరిచింది. వీటిలో ఉద్యోగ భద్రత, ఆరోగ్యం మరియు పని పరిస్థితుల కోడ్, 2020, సామాజిక భద్రత కోడ్, 2020, పరిశ్రమ సంబంధాల కోడ్, 2020, మరియు వేతన కోడ్, 2019 ఉన్నాయి. ఈ సంస్కరణలు పరిశ్రమల వ్యవస్థల్లో భద్రత, పని పరిస్థితులు మరియు సామాజిక భద్రతకు సంబంధించి సమగ్రంగా, సమన్వయంగా పనిచేసే ఒక నిర్మాణాన్ని ఏర్పరుస్తాయి. ఈ నేపథ్యంలో, ఏకరీకృత నియంత్రణ నిబంధనలు కీలక పాత్ర పోషించే రంగాల్లో పెట్రోలియం పరిశ్రమ కూడా ఒక ముఖ్య రంగంగా నిలుస్తుంది.
కార్మిక కోడ్లు అమల్లోకి రావడంతో, పెట్రోలియం పరిశ్రమ ఇప్పటి వరకు కొనసాగుతున్న విడిపోయిన, తనిఖీ అధికారి ఆధారిత పాత కార్మిక చట్టాల వ్యవస్థ నుండి బయటకు వచ్చి, అనుసరణకు ప్రాధాన్యమిచ్చే, సాంకేతికత ఆధారంగా ముందుకు సాగే, అలాగే జ్వలనశీల, పేలుడు స్వభావం కలిగిన, విషపూరిత పదార్థాలను నిర్వహించే అధిక ప్రమాద పరిశ్రమలకు ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన ఒక ఏకీకృత నియంత్రణ వ్యవస్థలోకి మారబోతోంది. ఈ కార్మిక కోడ్లు పెట్రోలియం రంగంలోని అప్స్ట్రీమ్ నుండి డౌన్స్ట్రీమ్ వరకు మొత్తం విలువ గొలుసును కవరిస్తూ, ఒక సమగ్ర నియంత్రణ రూపకల్పనను అందిస్తాయి.
రూపాంతరం చెందుతున్న పెట్రోలియం పరిశ్రమ ఫ్రేమ్వర్క్
పెట్రోలియం పరిశ్రమ దేశంలో అత్యంత భద్రత-క్లిష్టమైన మరియు ప్రమాదకరమైన రంగాలలో ఒకటిగా ఉంది. ఈ కార్యకలాపాలలో నిరంతరం అధిక మండే హైడ్రోకార్బన్లు, హైడ్రోజన్ సల్ఫైడ్ వంటి విష వాయువులు, కార్సినోజెనిక్ బెంజీన్ ఆవిరులు, క్రయోజెనిక్ LNG, ఒత్తిడితో కూడిన LPG, మరియు అధిక-ఉష్ణోగ్రత ప్రక్రియ స్ట్రీమ్లను నిర్వహించడం జరుగుతుంది. ఇవి కార్మికులను ధర్మల్ రేడియేషన్ ప్రమాదాలకు మరియు ఎక్స్పోజర్ సంబంధిత అనారోగ్యాలకు గురిచేస్తాయి.
గతంలో, ఈ రంగంలోని భద్రతా నిబంధనలు ప్రధానంగా ఫ్యాక్టరీల చట్టం, 1948పై ఆధారపడ్డాయి. ఇది చారిత్రకంగా ప్రగతిశీలమైనప్పటికీ, ప్రమాదకర పరిశ్రమలకు పరిమితమైన, కర్మాగారం-కేంద్రీకృత విధానాన్ని అందించింది. ఈ నిబంధనలు పరిమిత వైద్య పర్యవేక్షణ, అక్కడక్కడా అత్యవసర అవసరాలు మరియు మారుతున్న అమలు విధానాలను అందించాయి. ఇవి అన్వేషణ, ఉత్పత్తి, రిఫైనరీలు, పెట్రోకెమికల్ ప్లాంట్లు, LNG టెర్మినల్స్, పైప్లైన్లు, ట్యాంక్ ఫారమ్లు మరియు రిటైల్ ఇంధన సదుపాయాలలో సంక్లిష్టమైన ప్రమాదాలను పరిష్కరించడానికి పరిణామం చెందాల్సిన అవసరం ఉంది.
ప్రస్తుత వ్యవస్థలో అమలు ఎక్కువగా తనిఖీ అధికారుల ఆధారంగా ఉండేది; దస్త్రాలు భౌతిక రూపంలోనే ఉండేవి; అత్యవసర నిర్వహణ విభాగాలుగా విడిపోయి ఉండేది; మరియు దీర్ఘకాలికంగా పెట్రోలియం పదార్థాల ప్రభావానికి గురయ్యే కార్మికుల ఆరోగ్య రక్షణకు సంబంధించి రికార్డు నిర్వహణలో లోపాలు ఉండేవి. అదనంగా, దేశమంతా విస్తరించిన పైప్లైన్లు, ఇంధన రిటైల్ అవుట్లెట్లూ, వివిధ ప్రాంతాల్లో ఉన్న నిల్వ కేంద్రాలు అనేక శాఖల నుంచి అనుమతులు తీసుకోవాల్సి రావడం వలన నియంత్రణ వ్యవస్థ విచ్ఛిన్నంగా ఉండేది.
వృత్తిపరమైన భద్రత, ఆరోగ్యం, పని పరిస్థితుల (OSHWC) కోడ్, 2020 లోని నిబంధనలు
వృత్తిపరమైన భద్రత, ఆరోగ్యం మరియు పని పరిస్థితుల (OSHWC) కోడ్, 2020 ప్రవేశపెట్టడంతో విడివిడిగా అమలవుతున్న, కేవలం కర్మాగారాలకే పరిమితమైన పాత నియంత్రణ విధానం నుంచి బయటపడుతూ, దేశవ్యాప్తంగా పెట్రోలియం సంబంధిత అన్ని యూనిట్లకు వర్తించే, ఏకీకృతమైన, ప్రమాదాలను కేంద్రంగా చేసుకున్న భద్రతా వ్యవస్థ వైపు స్పష్టమైన మార్పు చోటు చేసుకుంది. ఈ కోడ్ ప్రకారం, రిఫైనరీల నుంచి ఇంధన డిపోల వరకు అన్నీ ఒకే సమగ్ర భద్రతా చట్రంలోకి వస్తాయి.
-
తప్పనిసరి ప్రమాద అంచనా మరియు కార్యాచరణ అనుమతులు: ఈ కోడ్ ప్రకారం, ప్రమాదకర కార్యకలాపాలు ప్రారంభించే ముందే, ప్రమాదాలను గుర్తించడం, వాటిని అంచనా వేయడం, మరియు ఇటువంటి కార్యకలాపాలకు ప్రభుత్వ అనుమతి పొందడం తప్పనిసరిగా మారింది. పెట్రోలియం పదార్థాల నిర్వహణ, నిల్వ, రవాణా మరియు పారవేయడం వంటి అంశాలకు జాతీయ ప్రమాణాలు అమలులోకి వస్తాయి. ఈ సంస్కరణలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు మరియు గ్యాస్ రంగంలో ఉపయోగిస్తున్న ఆధునిక ప్రాసెస్-సేఫ్టీ ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా ఉంటాయి. ప్రమాదం ఆధారంగా తనిఖీలు, భద్రతా ఆడిట్లు, అత్యవసర పరిస్థితుల కమాండ్ వ్యవస్థల్లో భాగస్వామ్యం, మరియు డిజిటల్ అనుసరణ వేదికలు కూడా ఇందులో భాగం.
-
మెరుగైన కార్మికుల రక్షణ: కార్మికుల భద్రతను గణనీయంగా పెంచారు. గతంలో ఉన్నట్లుగా కేవలం కాలానుగుణ వైద్య పరీక్షలకే పరిమితం కాకుండా, ఉద్యోగంలో చేరే ముందు, సమయానుసారంగా, ప్రమాదకర పదార్థాల పరిచయం తర్వాత వైద్య పరీక్షలు తప్పనిసరిగా నిర్వహించాలి. ప్రమాదకర పెట్రోలియం కార్యకలాపాల్లో పనిచేసే ప్రతి కార్మికుడికి సంవత్సరానికి ఉచిత వైద్య పరీక్షలు కూడా ఏర్పాటు చేయబడాయి.
-
సామర్థ్యం-ఆధారిత శిక్షణ, ధృవీకరణ మరియు ఆధునికీకరించిన రక్షణ ప్రమాణాలు: పెట్రోలియం లేదా ఇతర ప్రమాదకర రసాయనాలను నిర్వహించే ముందు కార్మికులు తప్పనిసరిగా నైపుణ్యాధారిత శిక్షణ పొందాలి మరియు ధృవీకరణ పొందాలి. భద్రతా పరికరాలు మరియు రక్షణ ఉపకరణాల ప్రమాణాలను ఆధునికీకరించి, వాటి అమలు తప్పనిసరి చేశారు. యజమానులు రక్షణ పరికరాలు అందించాలి, వాటిని నిర్వహించాలి, కార్మికులకు శిక్షణ ఇవ్వాలి, మరియు అలసట నియంత్రణ కోసం 8 గంటల షిఫ్ట్ పరిమితిని పాటించాలి. ఇది 24 గంటలు నిరంతరం పనిచేసే ప్లాంట్లకు కీలక రక్షణ చర్య.
-
అత్యవసర సిద్ధత మరియు కార్మికుల భద్రతా హక్కులు : ఇంతకుముందు కేవలం ఆచరణ పత్రంగా ఉన్న అత్యవసర ప్రణాళికలు, ఇప్పుడు అమలు చేయవలసిన పూర్తి స్థాయి అత్యవసర సిద్ధత వ్యవస్థగా మారాయి. వివరమైన ఆన్సైట్ అత్యవసర ప్రణాళికలు, సమయానుకూల మాక్ డ్రిల్లులు తప్పనిసరిగా చేయాలి. ఇది ప్రధాన ప్రమాదాలకు ఏకీకృత స్పందనను నిర్ధారిస్తుంది. కార్మికులను శక్తివంతం చేస్తూ, ప్రమాదకర పనిని నిరాకరించే హక్కును కూడా ఈ కోడ్ అందిస్తోంది. గర్భిణీ మహిళలు మరియు యౌవన కార్మికులకు పెట్రోలియం పరిశ్రమలో రసాయన మరియు ఉష్ణ ఎక్స్పోజర్ను నుండి రక్షణను మరింత బలపరిచారు.
-
తనిఖీ కంటే మెరుగైన సౌలభ్యం: OSHWC కోడ్ కింద ఉన్న తనిఖీ-మరియు-సౌకర్యం (ఇన్స్పెక్టర్-కమ్-ఫెసిలిటేటర్), ప్రమాదం-ఆధారిత తనిఖీలు, డిజిటల్ సమర్పణలు, ఏక-గవాక్ష అనుమతులతో కలిపి, యజమానులకు విధానపరమైన సంక్లిష్టతను తగ్గిస్తుంది. ఇది అంతర్జాతీయ పెట్రోలియం నియంత్రణ ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా పర్యవేక్షణను బలోపేతం చేస్తుంది.

సామాజిక భద్రతా కోడ్, 2020 లోని నిబంధనలు
-
విస్తరించిన సంక్షేమ ప్రయోజనాలు: సామాజిక భద్రత కోడ్, 2020 ద్వారా సంక్షేమ చర్యలను మరింత బలపరిచి, పెట్రోలియం రంగంలోని పని ప్రదేశాలకు ఈఎస్ఐసీ (ఉద్యోగ రాష్ట్ర భద్రతా సంస్థ) సేవలను విస్తరించారు. దీని ద్వారా కార్మికులకు వైద్య సేవలు, గాయాల పరిహారం, వికలాంగత ప్రయోజనాలు, ఆధారితులకు ప్రయోజనాలు, ప్రసూతి రక్షణ, అలాగే ఉద్యోగంతో సంబంధం ఉన్న వ్యాధులు మరియు ప్రమాదాలకు సంబంధించిన పరిహారం పొందే అవకాశం కల్పించబడింది.
ముగింపు
ఒక వైపు, OSHWC కోడ్ ఆధునిక, సమగ్ర మరియు ముందస్తు భద్రతా వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేస్తుంది. ఇది పెట్రోలియం సౌకర్యాలను మరింత సురక్షితంగా మార్చి, అత్యవసర పరిస్థితులను ఎదుర్కొనే సామర్థ్యాన్ని బలపరచి, కార్మికుల ఆరోగ్యాన్ని మెరుగుపరచి, అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా నడిచే విశ్వసనీయ కార్యకలాపాలను సాధ్యం చేస్తుంది. మరో వైపు, సామాజిక భద్రత కోడ్ సంక్షేమ ప్రయోజనాల పరిధిని విస్తరిచి, మొత్తం రంగంలో అనుసరణను బలోపేతం చేస్తుంది.
ఈ రెండు కోడ్లు కలిపి, పెట్రోలియం రంగంలోని భద్రతా వ్యవస్థను గతంలో ఉన్న ప్రతిస్పందన-ఆధారిత, భారమైన అనుసరణ విధానం నుంచి మార్చి, ఆధునిక, నివారణను ప్రధానంగా చూసే, సాంకేతికత ఆధారంగా పనిచేసే, సంక్షేమ కేంద్రిత వ్యవస్థగా మార్చుతున్నాయి. ఈ నిబంధనలు కార్యకలాపాలలో క్రమశిక్షణను పెంచి, కార్మికుల సామర్థ్యాలను బలోపేతం చేసి, అత్యవసర సిద్ధతను మెరుగుపరచి, వైద్య పర్యవేక్షణను సమర్థవంతం చేసి, నియంత్రణలో స్పష్టతను మరియు సమన్వయాన్ని పెంపొందిస్తాయి. దీని ద్వారా సురక్షిత కార్యకలాపాలు, ఆరోగ్యంగా ఉన్న నైపుణ్యంతో కూడిన కార్మిక బృందం, మెరుగైన ఉత్పాదకత, తక్కువ అంతరాయాలు మరియు దృఢమైన అంతర్జాతీయ అనుసరణను సాధించవచ్చు.
మొత్తం మీద, ఇవన్నీ కలిసి భారతదేశ పెట్రోలియం రంగంలో బలమైన భద్రతా సంస్కృతిని స్థాపించి, పరిశ్రమ స్థాయిలో ప్రతిస్పందించే సామర్థ్యాన్ని మరింత బలోపేతం చేస్తాయి.
*****
(రిలీజ్ ఐడి: 2255180)
సందర్శకుల సూచీ సంఖ్య : : 12