ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ନିମନ୍ତ୍ରଣରେ, କୋରିଆ ଗଣରାଜ୍ୟ (ଆରଓକେ) ର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶ୍ରୀମତୀ ଲି ଜା ମ୍ୟୁଙ୍ଗ ୧୯ ରୁ ୨୧ ଏପ୍ରିଲ, ୨୦୨୬ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତ ଗସ୍ତ କରିଥିଲେ, ଯାହା କୌଣସି କୋରିଆନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିବା ପରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଭାରତ ଗସ୍ତ ଥିଲା। ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଲି ଜା ମ୍ୟୁଙ୍ଗଙ୍କ ସହ ମନ୍ତ୍ରୀ, ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀ ଏବଂ କୋରିଆର କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରମୁଖ ସିଇଓଙ୍କ ସମେତ ଏକ
ଉଚ୍ଚସ୍ତରୀୟ ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।

୨. ଉଭୟ ନେତା ୨୦ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୬ ରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଏକ ବନ୍ଧୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, ଫଳପ୍ରଦ ଏବଂ ଭବିଷ୍ୟତମୁଖୀ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବୈଠକ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ନିଜ ଦେଶର ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ଥାୟୀ ସମୃଦ୍ଧି, ଶାନ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରଗତି ଆଣିବା ଏବଂ ଏକ ଅଶାନ୍ତ ଏବଂ ଦ୍ରୁତ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ବିଶ୍ୱରେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ସହଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକାଠି କାମ କରିବା ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କ ନିଜ ନିଜ ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାକୁ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଆଗାମୀ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ (୨୦୨୬ - ୨୦୩୦) ମଧ୍ୟରେ ଭାରତ- ଆରଓକେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରଣନୈତିକ ସହଭାଗୀତାକୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ଏବଂ ଏଥିରେ ଆହୁରି ବିଷୟବସ୍ତୁ ଯୋଡିବା ପାଇଁ ନିମ୍ନଲିଖିତ ମିଳିତ ରଣନୈତିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ।

୩. ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ, ଏସିଆର ଦୁଇଟି ସ୍ପନ୍ଦନଶୀଳ ଏବଂ ସ୍ଥିର ଗଣତନ୍ତ୍ର ଏବଂ ଅଗ୍ରଣୀ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୀତି, ସେମାନଙ୍କ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗଭୀର ଐତିହାସିକ ସମ୍ପର୍କ ଏବଂ ପାରସ୍ପରିକ ସଦ୍ଭାବନା ଦ୍ୱାରା ଜଡିତ। ଦୁଇ ରାଷ୍ଟ୍ର ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଏବଂ ସଭ୍ୟତାମୂଳକ ମୂଲ୍ୟବୋଧ ବାଣ୍ଟିଥାନ୍ତି ଏବଂ ଆଞ୍ଚଳିକ ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ସମାନ ସ୍ୱାର୍ଥ ରଖନ୍ତି। ଭାରତ ଆରଓକେ କୁ ଏହାର "ଆକ୍ଟ ଇଷ୍ଟ" ନୀତିରେ ଏକ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ଅଂଶୀଦାର ଭାବରେ ଦେଖେ। ସେହିପରି, ଆରଓକେ ଭାରତକୁ ଆରଓକେ ର ବାସ୍ତବବାଦୀ କୂଟନୀତିର ଏକ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସ୍ତମ୍ଭ ଭାବରେ ଦେଖେ ଏବଂ ନୂତନ ଦକ୍ଷିଣ ନୀତିର ସଫଳତାକୁ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଏବଂ ବିକଶିତ କରେ। ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ମଧ୍ୟ ଭାରତ- ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରୀୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଶାନ୍ତି, ସ୍ଥିରତା ଏବଂ ସୁରକ୍ଷାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବାରେ ସେମାନଙ୍କର ସହଭାଗୀତାର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକାକୁ ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତି।

ଉଚ୍ଚସ୍ତରୀୟ ଆଦାନପ୍ରଦାନ ମାଧ୍ୟମରେ ରାଜନୈତିକ ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ମଜବୁତ କରିବା

୪. ଜୁନ୍ ୨୦୨୫ ରେ କାନାନାସ୍କିସ୍‌ରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଜି୭ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ ଏବଂ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୫ ରେ ଜୋହାନ୍ସବର୍ଗରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଜି୨୦ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ ଅବସରରେ ସେମାନଙ୍କର ପୂର୍ବ ଦୁଇଟି ବୈଠକର ସକାରାତ୍ମକ ମନୋଭାବକୁ ମନେ ପକାଇ, ଭାରତ - ଆରଓକେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରଣନୈତିକ ସହଭାଗୀର ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମ୍ଭାବନାକୁ ସାକାର କରିବା ଏବଂ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ପାଇଁ ନିରନ୍ତର ମାର୍ଗଦର୍ଶନ ପ୍ରଦାନ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଯେକୌଣସି ଦେଶରେ କିମ୍ବା ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ସୀମାରେ ନେତା-ସ୍ତରୀୟ ବୈଠକ କରିବାକୁ ଦୁଇ ନେତା ସହମତ ହୋଇଥିଲେ।

୫. ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ନୂତନ ଗତି ପ୍ରଦାନ କରିଥିବା
ଉଚ୍ଚସ୍ତରୀୟ ଆଦାନପ୍ରଦାନର ବାରମ୍ବାରତାରେ ସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ କରି , ଦୁଇ ନେତା ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ରାଜନୈତିକ ଆଦାନପ୍ରଦାନ ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରୀସ୍ତରୀୟ ଆଲୋଚନାକୁ ଆହୁରି ଅଧିକ କରିବାକୁ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ। ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ନେତାମାନେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ ଯେ ଭାରତ - ଆରଓକେ ମିଳିତ କମିଶନର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ, ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ବୈଠକ ଏବଂ ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ମିଳିତ କମିଟି ନେତୃତ୍ୱରେ ଏହି ବର୍ଷ ବୈଠକ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଏହା ସହମତ ହୋଇଥିଲା ଯେ ଭାରତର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ମେ, ୨୦୨୬ରେ କୋରିଆ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭାରତର ଅଂଶଗ୍ରହଣକୁ ମନେ ରଖିବା ପାଇଁ ନିର୍ମିତ ଯୁଦ୍ଧ ସ୍ମାରକୀର ମିଳିତ ଉଦଘାଟନ ପାଇଁ ଆରଓକେ ଗସ୍ତ କରିବେ। ସେମାନେ ଏହା ମଧ୍ୟ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ ଯେ ଏକ ଭାରତ - ଆରଓକେ ଶିଳ୍ପ ସହଯୋଗ କମିଟି, ଦୁଇ ଦେଶର ଶିଳ୍ପ ପାଇଁ ଦାୟୀ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ଏକ ନୂତନ ଆଲୋଚନା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆରମ୍ଭ କରାଯିବ ଏବଂ ଏହି ବର୍ଷ ଏହାର ପ୍ରଥମ ବୈଠକ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ।

୬. ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୬ ରେ ଆରଓକେ ଉପବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଭାରତ ଗସ୍ତକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖି, ଦୁଇ ନେତା ଭାରତୀୟ ସଂସଦ ଏବଂ ଆରଓକେର ଜାତୀୟ ପରିଷଦର ବାଚସ୍ପତି ଏବଂ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ନିୟମିତ ଆଦାନପ୍ରଦାନକୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଉଭୟ ଦେଶରେ ଭାରତ - ଆରଓକେ ସଂସଦୀୟ ବନ୍ଧୁତା ଗୋଷ୍ଠୀ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଉପରେ ସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ।

୦୭. ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ର ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ିର ଚିନ୍ତାଶୀଳ ନେତାମାନଙ୍କୁ ନିକଟତର କରିବା ପାଇଁ, ଦୁଇ ନେତା ଏହି ବର୍ଷଠାରୁ ଦୁଇ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଏବଂ ପଦକ୍ଷେପକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଯୁବ ବିଧାୟକ, କୂଟନୀତିଜ୍ଞ, ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ, ଗଣମାଧ୍ୟମ ଏବଂ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କୁ ଗସ୍ତ ଆଦାନପ୍ରଦାନ, ପାରସ୍ପରିକ ବୁଝାମଣାକୁ ଗଭୀର କରିବା ଏବଂ ସାଧାରଣ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ଏବଂ ସୁଯୋଗ ଉପରେ ସହଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ସକ୍ଷମ କରିବ।

୮. ସନ୍ତୁଳିତ ଆଞ୍ଚଳିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି, ଗତିଶୀଳତା ଏବଂ ପୁନରୁତ୍ଥାନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ ଦୁଇ ନେତା ସେମାନଙ୍କ ଦେଶର ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ପ୍ରଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଅଧିକ ଆଦାନପ୍ରଦାନକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିଥିଲେ। ଦୁଇ ନେତା ବୁସାନ - ମୁମ୍ବାଇ, ଇଞ୍ଚିଅନ - କୋଲକାତା ଏବଂ ଉଲସାନ - ଚେନ୍ନାଇ ସମେତ ସିଷ୍ଟର – ସିଟି (ଭଉଣୀ ନଗର) ଏବଂ ଫ୍ରେଣ୍ଡସିପ୍ ସିଟି (ବନ୍ଧୁତା-ନଗର) ସମ୍ପର୍କକୁ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ।

ଗ୍ରେଟର ଷ୍ଟ୍ରାଟେଜିକ୍ ଟ୍ରଷ୍ଟ ମାଧ୍ୟମରେ ଗଭୀର ବୁଝାମଣା 

୦୯. ଆଇନର ଶାସନ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଏକ ମୁକ୍ତ, ଖୋଲା, ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧ ଭାରତ - ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗର କ୍ଷେତ୍ରର ସେମାନଙ୍କ ରାଷ୍ଟ୍ରର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣର ସମାନତାକୁ ଦୁଇ ନେତା ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ଭାରତ - ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗର ପଦକ୍ଷେପ (ଆଇପିଆଇଓ) ରେ ଯୋଗଦାନ ପାଇଁ ଆରଓକେକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି।

୧୦. ସେମାନେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉଦୀୟମାନ ରଣନୈତିକ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା - ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ବିକାଶ ଉପରେ ନିୟମିତ ପରାମର୍ଶର ଗୁରୁତ୍ୱକୁ ରେଖାଙ୍କିତ କରିଛନ୍ତି। ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ ରେ ଦୁଇ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତ - ଆରଓକେ ବୈଦେଶିକ ନୀତି ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ଆଲୋଚନା ପରେ, ଉଭୟ ପକ୍ଷ ପାରସ୍ପରିକ ସୁବିଧାଜନକ ସମୟରେ ଉପମନ୍ତ୍ରୀ ସ୍ତରରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଶିଳ୍ପ ସହଯୋଗ ଉପରେ ମିଳିତ କମିଟି ବୈଠକ ଏବଂ ପ୍ରଥମ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଏବଂ ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ୨+୨ ଆଲୋଚନା ଆୟୋଜନ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିବେ।

୧୧. ଦୁଇ ନେତା ଭାରତ - ଆରଓକେ ଅର୍ଥନୈତିକ ସୁରକ୍ଷା ଆଲୋଚନା ଆରମ୍ଭକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି ଯାହାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳରେ ସ୍ଥିରତା ବୃଦ୍ଧି କରିବା, ବଜାର ବିବିଧତାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ଏବଂ ପାରସ୍ପରିକ ରଣନୈତିକ ବିଶ୍ୱାସ ଆଧାରରେ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ସହଯୋଗକୁ ଆଗକୁ ବଢାଇବା।

୧୨. ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦ ସମେତ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଏବଂ ପ୍ରକାଶନରେ ଆତଙ୍କବାଦ ଏବଂ ହିଂସାତ୍ମକ ଉଗ୍ରବାଦକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ନିନ୍ଦା କରିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଆତଙ୍କବାଦୀଙ୍କ ନିରାପଦ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳକୁ ମୂଳପୋଛ କରିବା, ଆତଙ୍କବାଦୀ ପାଣ୍ଠି ଯୋଗାଣ ଚ୍ୟାନେଲ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅପରାଧ ସହିତ ସେମାନଙ୍କର ସମ୍ପର୍କକୁ ଦୂର କରିବା ଏବଂ ଆତଙ୍କବାଦୀଙ୍କ ସୀମାପାର ଗତିବିଧିକୁ ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ସହଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ସହମତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଉଭୟ ପକ୍ଷ ୨୨ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୫ ରେ ଜାମ୍ମୁ ଏବଂ କାଶ୍ମୀରର ପହଲଗାଓଁରେ ହୋଇଥିବା ଆତଙ୍କବାଦୀ ଆକ୍ରମଣକୁ ଦୃଢ଼ ନିନ୍ଦା କରିଥିଲେ ଏବଂ ଅପରାଧୀ, ଆୟୋଜକ ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନକାରୀଙ୍କୁ ଆଉ ବିଳମ୍ବ ନକରି ନ୍ୟାୟ ପାଇଁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଲିଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜଣାଇଥିଲେ ଯେ 'ଦି ରେଜିଷ୍ଟାନ୍ସ ଫ୍ରଣ୍ଟ' ଏହି ଆକ୍ରମଣ ପାଇଁ ଦାୟୀ। ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଲି ଏହା ଉପରେ ଗଭୀର ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ।

ଶିଳ୍ପ ଗତିଶୀଳତା ମାଧ୍ୟମରେ ପାରସ୍ପରିକ ବିଜୟ ସୃଷ୍ଟି କରିବା

୧୩. ଉଭୟ ନେତା ଭାରତ- ଆରଓକେ ଶିଳ୍ପ ସହଯୋଗ କମିଟି ଉପରେ ବୁଝାମଣାପତ୍ରର ସମାପ୍ତିକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି। ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଆର୍ଥିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ସୁଦୃଢ଼ ​​କରିବା, ବାଣିଜ୍ୟ ଏବଂ ନିବେଶକୁ ବିସ୍ତାର କରିବା ଏବଂ ଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ନୂତନ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିବା। ଏହା ଅଟୋମୋବାଇଲ୍, ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ, ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ, ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀ, ଦୂରସଂଚାର ଉପକରଣ, ପ୍ରଦର୍ଶନ ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ବ୍ୟାଟେରୀ ଭଳି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ସହଯୋଗ ଉପରେ ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରେ; ଏହା ରଣନୈତିକ ସମ୍ବଳ, ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥ ଏବଂ ବିରଳ ପୃଥିବୀ ପାଇଁ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳକୁ ସୁଦୃଢ଼ ​​କରିବା ସହିତ ସବୁଜ ହାଇଡ୍ରୋଜେନ ଏବଂ ଏହାର ଡେରିଭେଟିଭ୍ସ, ପରମାଣୁ ଶକ୍ତି ପ୍ରକଳ୍ପ ଏବଂ ବିଦେଶୀ ସମ୍ପଦ ବିକାଶ ପ୍ରକଳ୍ପର ବାଣିଜ୍ୟରେ ସହଯୋଗକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ମଧ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି।

୧୪. ଭାରତର ସାମୁଦ୍ରିକ ଅମୃତ କାଳ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଏକ ଅଗ୍ରଣୀ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଆରଓକେ ସହିତ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଏବଂ ରଣନୈତିକ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ନୂତନ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ ଉପରେ ସହଭାଗୀତା ପାଇଁ ଏକ ବ୍ୟାପକ ଫ୍ରେମୱାର୍କ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଏହାର ଶୀଘ୍ର କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି। ଦୁଇ ନେତା ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ବିକାଶ, ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିତ୍ତିଭୂମି, ବନ୍ଦର ପରିଚାଳନା ଏବଂ ଭାରତରେ ଜାହାଜ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ ପାଇଁ ଭାରତ ଏବଂ କୋରିଆନ ବ୍ୟବସାୟ ମଧ୍ୟରେ ସମାପ୍ତ ଏବଂ ଯୋଜନା କରାଯାଇଥିବା ବିଭିନ୍ନ ବି୨ବି ସହଯୋଗକୁ ସ୍ୱାଗତ ଏବଂ ସମର୍ଥନ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ମୁମ୍ବାଇରେ କୋରିଆ ମାରିନ୍ ଇକ୍ୱିପ୍ମେଣ୍ଟ ଆସୋସିଏସନ୍ (କେଓଏମଇଏ) ର କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଖୋଲିବାକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି, ଏହା ପ୍ରଥମ ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଯାହା ସାମୁଦ୍ରିକ ଶିଳ୍ପକୁ ସମର୍ଥନ କରିବା ପାଇଁ ଆନୁଷଙ୍ଗିକ ଇକୋସିଷ୍ଟମ ବିକାଶରେ ଯୋଗଦାନ ଦେବ।

୧୫. ନେତାମାନେ ୨୦ ଏପ୍ରିଲ୍ ୨୦୨୬ରେ ଭାରତ - କୋରିଆନ୍ ବାଣିଜ୍ୟ ଫୋରମର ସଫଳ ଆୟୋଜନକୁ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଥିଲେ। ନିରନ୍ତର ବ୍ୟବସାୟିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ପୋଷଣ କରିବା ପାଇଁ, ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଶିଳ୍ପ ସହଯୋଗ କମିଟି ଏବଂ ଏହାର କାର୍ଯ୍ୟଗୋଷ୍ଠୀ ବୈଠକ ଅବସରରେ ପ୍ରମୁଖ ଶିଳ୍ପ ସଂଘଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ନିୟମିତ ଆଲୋଚନା କରିବାକୁ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ । ଦୁଇ ନେତା ଭାରତୀୟ ଏବଂ କୋରିଆନ୍ ବ୍ୟବସାୟ ଦ୍ୱାରା ନିବେଶ ଏବଂ ବି୨ବି ସହଯୋଗ ପାଇଁ କରାଯାଇଥିବା ଘୋଷଣାକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ।

୧୬. ପରସ୍ପରର ବଜାରରେ କୋରିଆ ଏବଂ ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ଅଧିକ ନିବେଶକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ ଅଧିକ ଅନୁକୂଳ ବ୍ୟବସାୟିକ ପରିବେଶ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବାକୁ ନେତାମାନେ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ।

୧୭. କ୍ଷୁଦ୍ର ଏବଂ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ (ଏସଏମଇ) କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗ ଉପରେ ଏକ ବୁଝାମଣାପତ୍ରକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବିଭାଗ/ମନ୍ତ୍ରାଳୟଗୁଡ଼ିକୁ ଦୁଇ ଦେଶର ଏସଏମଇ ଗୁଡ଼ିକୁ ଭାରତ  -କୋରିଆନ୍ ସହଯୋଗ ବିସ୍ତାର କରିବାର ଉପାୟ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ କ୍ଷୁଦ୍ର ଏବଂ ମଧ୍ୟମ ବ୍ୟବସାୟଗୁଡ଼ିକୁ ସଂଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ବୁଝାମଣାପତ୍ର ପରିସର ଅଧୀନରେ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏସଏମଇ ଗୁଡ଼ିକୁ ସୁଗମ ଭାବରେ ଅନୁସନ୍ଧାନ ଏବଂ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବଜାରରୁ ଲାଭ ପାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରାଯାଇପାରିବ।

୧୮. ଇସ୍ପାତ ଶିଳ୍ପରେ ଦୃଢ଼ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରୁଥିବା ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅର୍ଥନୀତି ଭାରତ ଏବଂ ସବୁଜ ଇସ୍ପାତ ନିର୍ମାଣ ପ୍ରଯୁକ୍ତି କ୍ଷେତ୍ରର ପ୍ରମୁଖ ଦେଶ ଆରଓକେ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ସେମାନେ ଭାରତ - ଆରଓକେ ବାର୍ଷିକ ଇସ୍ପାତ ଆଲୋଚନା ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ, ଯାହା ବାଣିଜ୍ୟ ସୁଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି, ଆର୍ଥିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଏବଂ ଇସ୍ପାତ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଶକ୍ତିକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବ। ସେମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ୬ ଏମଏମଟି ସମନ୍ୱିତ ଇସ୍ପାତ କାରଖାନା ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ପୋସ୍କୋ ଏବଂ ଜେଏସଡବ୍ଲ୍ୟୁ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବୁଝାମଣାପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରକୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ।

ବାଣିଜ୍ୟ, ଆର୍ଥିକ ଏବଂ ବିକାଶ ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ରିତ ସହଭାଗୀତାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା

୧୯. ଭାରତ- ଆରଓକେ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବାଣିଜ୍ୟର ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମ୍ଭାବନାକୁ ସାକାର କରିବା ଏବଂ ଡିଜିଟାଲ ବାଣିଜ୍ୟ, ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳା ସହଯୋଗ ଏବଂ ସବୁଜ ଅର୍ଥନୀତି ସମେତ ବାଣିଜ୍ୟର ନୂତନ ମାର୍ଗରେ ପାରସ୍ପରିକ ଲାଭଦାୟକ ଆଦାନପ୍ରଦାନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରି, ଦୁଇ ନେତା ଶୀଘ୍ର ସମାପ୍ତି ପାଇଁ ସିଇପିଏ ଅପଗ୍ରେଡ୍ ଆଲୋଚନାକୁ ପୁନଃ ଆରମ୍ଭ ଏବଂ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ।

୨୦. ଏକୀକୃତ ଦେୟ ଇଣ୍ଟରଫେସ୍ ଏବଂ ନିୟାମକ ନବସୃଜନ ଦ୍ୱାରା ଦର୍ଶାଯାଇଥିବା ଭାରତର ଫିନଟେକ୍ ବିପ୍ଳବ, ସୀମାପାର ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଅନେକ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଦୁଇ ନେତା ନ୍ୟାସନାଲ ପେମେଣ୍ଟ କର୍ପୋରେସନ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ ଲିମିଟେଡ୍ (ଏନପିସିଆଇଏଲ୍) ଏବଂ କୋରିଆ ଫାଇନାନ୍ସିଆଲ୍ ଟେଲିକମ୍ୟୁନିକେସନ୍ସ ଆଣ୍ଡ କ୍ଲିୟରିଙ୍ଗ୍ସ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ (କେଏଫଟିସି) ମଧ୍ୟରେ ଡିଜିଟାଲ୍ ପେମେଣ୍ଟ ସିଷ୍ଟମର ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମେ ସମନ୍ୱୟ ପାଇଁ ଏକ ବୁଝାମଣାପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଆନ୍ତଃ-କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ ଏବଂ ଅର୍ଥନୈତିକ ଏବଂ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରାଯିବ। ସୀମାପାର ଆର୍ଥିକ ଉତ୍ପାଦଗୁଡ଼ିକର ବିକାଶ ଏବଂ ତଦାରଖ ପାଇଁ ସହଯୋଗ ଏବଂ ପରାମର୍ଶ ପାଇଁ ଭାରତର ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଆର୍ଥିକ ସେବା କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରାଧିକରଣ (ଆଇଏଫଏସସିଏ) ଏବଂ ଆରଓକେର ଆର୍ଥିକ ସେବା କମିଶନ (ଏଫଏସସି) / ଆର୍ଥିକ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ ସେବା (ଏଫଏସଏସ୍) ମଧ୍ୟରେ ବୁଝାମଣାପତ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱାଗତ କରାଯାଇଛି।

୨୧. ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ, ପୁଞ୍ଜି ବଜାର ଏବଂ ଫିନ୍-ଟେକ୍ ସମେତ ଆର୍ଥିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ଉଭୟ ଦେଶର ଆର୍ଥିକ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଏବଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକର ଅଂଶଗ୍ରହଣ ସହିତ ' ଆରଓକେ  - ଇଣ୍ଡିଆ ଆର୍ଥିକ ସହଯୋଗ ଫୋରମ୍'ର ସଫଳ ଆୟୋଜନରେ ଦୁଇ ନେତା ସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି।

୨୨. ଆରଓକେର ଆର୍ଥିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଆର୍ଥିକ ବିକାଶରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରୁଛନ୍ତି, ମୁଖ୍ୟତଃ ସେମାନଙ୍କର ନିବେଶକୁ ଭିତ୍ତିଭୂମି, ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଆର୍ଥିକ ବଜାର ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରୁଛନ୍ତି। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ଉଭୟ ନେତା ଭାରତରେ 'କୋରିଆ ନିବେଶ ନିଗମ'ର ସଫଳ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଦେଶରେ ଏକ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଖୋଲିବା ପାଇଁ 'କୋରିଆ ବିକାଶ ବ୍ୟାଙ୍କ'ର ଆଗ୍ରହକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦି ଆରଓକେର 'ଜାତୀୟ ପେନସନ ସେବା'କୁ ଭାରତରେ ଏକ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାର ସମ୍ଭାବନା ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିଲେ।

୨୩. ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ମଧ୍ୟରେ ବିକାଶ ସହଭାଗୀତାର ସମ୍ଭାବନାକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି, ଦୁଇ ନେତା କେଓଆଇସିଏ ଦ୍ୱାରା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇ ଚାଲୁଥିବା ପ୍ରକଳ୍ପ ସମେତ ଭାରତରେ ଦକ୍ଷ ଶିଳ୍ପ ମାନବ ସମ୍ବଳର କ୍ଷମତା-ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ବିକାଶ ସହଯୋଗକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବା ଲାଗି ଏକାଠି କାମ କରିବାକୁ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ। ଦୁଇ ପକ୍ଷ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବିକାଶ ସହଯୋଗ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ଏକାଠି କାମ କରିବାକୁ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ।

ଉଦୀୟମାନ ଶିଳ୍ପଗୁଡ଼ିକରେ ସହଭାଗୀତା ମାଧ୍ୟମରେ ଭବିଷ୍ୟତର ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା

୨୪. ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ, ଦୁଇଟି ରାଷ୍ଟ୍ର, ଦୃଢ଼ ଏବଂ ପରିପୂରକ ଡିଜିଟାଲ୍ କ୍ଷମତା ସହିତ, ବିଶ୍ୱର ଭବିଷ୍ୟତକୁ ପରିଭାଷିତ କରୁଥିବା ଶିଳ୍ପ ଏବଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ଯୋଗଦାନ ଦେଇପାରିବେ। ଦୁଇ ନେତା ଏଆଇ, ଡାଟା ଗଭର୍ଣାନ୍ସ ଏବଂ ଡିଜିଟାଲ୍ ବ୍ୟବସାୟ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରି ଭାରତ-କୋରିଆ ଡିଜିଟାଲ୍ ସେତୁ ପାଇଁ ଏକ ଫ୍ରେମୱାର୍କ ଆରମ୍ଭକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ କି ଡିଜିଟାଲ୍ ନବସୃଜନ ଏବଂ ସହଯୋଗକୁ ସମର୍ଥନ କରିବାରେ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ସମେତ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାକୁ ସକ୍ଷମ କରିବାର ଭୂମିକାକୁ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇଥିଲେ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଲି’ ଙ୍କୁ ଭାରତରେ ସେମିକଣ୍ଡକ୍ଟର ଶିଳ୍ପର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ବିଷୟରେ ଅବଗତ କରାଇଲେ ଏବଂ ସରକାରୀ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଏବଂ ବର୍ଦ୍ଧିତ ବଜାରର ଲାଭ ଉଠାଇବା ପାଇଁ କୋରିଆନ ବ୍ୟବସାୟଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ। ଦୁଇ ନେତା "ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଏଆଇ" ଏବଂ "ମାନବ" ନୀତି ଦ୍ୱାରା ଅନୁପ୍ରାଣିତ ଏଆଇ ବିକାଶ ପାଇଁ ନିଜ ନିଜ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣକୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ, ଯାହା ସୁଗମତା ଏବଂ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତି ସହିତ ନବସୃଜନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରେ। ସେମାନେ ଗବେଷଣା ଏବଂ ପ୍ରତିଭା ପାଳନ ସମେତ ଏଆଇ କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ ଭାରତ-କୋରିଆ ସହଭାଗୀତାକୁ ଆହୁରି ଘନିଷ୍ଠ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ।

୨୫. ଉଭୟ ନେତା 'ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଶିଳ୍ପ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ରୋଡମ୍ୟାପ୍' ଉପରେ ୨୦୨୦ ବୁଝାମଣାପତ୍ରକୁ ପୁନଃସକ୍ରିୟ କରି ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଶିଳ୍ପରେ ଭାରତ-ଆରଓକେ ସହଯୋଗର ରଣନୈତିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ କେ୯ -ବଜ୍ର ହାୱିଜରର ସଫଳ ମିଳିତ ଉଦ୍ୟମ ଉପରେ ସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ଏହାର ଦ୍ୱିତୀୟ ବ୍ୟାଚ୍ ଉତ୍ପାଦନ ପ୍ରଗତିରେ ରହିଛି। ସେମାନେ ସ୍ୱୟଂ-ଚାଳିତ ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବନ୍ଧୁକ-କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ପ୍ରଣାଳୀ ଏବଂ ପାରସ୍ପରିକ ସ୍ୱାର୍ଥର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏହି ମଡେଲକୁ ପ୍ରତିରୂପିତ କରିବା ପାଇଁ ଚାଲିଥିବା ପ୍ରୟାସକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ।

୨୬. ଉଭୟ ଦେଶରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଶିଳ୍ପରେ ହେଉଥିବା ନବସୃଜନକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି, ଦୁଇ ନେତା ଉଭୟ ପକ୍ଷର ବ୍ୟବସାୟ, ଇନକ୍ୟୁବେଟର, ନିବେଶକ, ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଷ୍ଟାର୍ଟ-ଅପ୍ ଏବଂ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟଗୁଡ଼ିକୁ ସଂଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ଏକ 'କୋରିଆ - ଭାରତ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ' (କାଇଣ୍ଡ - ଏକ୍ସ) ନବସୃଜନ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ।

୨୭. ଉଭୟ ଦେଶରେ ଜାତୀୟ ବିକାଶର ଏକ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିପୂର୍ଣ୍ଣ ସୀମା ହୋଇଥିବାରୁ, ଦୁଇ ନେତା ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂଗଠନ (ଇସ୍ରୋ) ଏବଂ କୋରିଆ ଏରୋ ସ୍ପେସ୍ ପ୍ରଶାସନ (କାସା) ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମିଳିତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀ ଗଠନ ପାଇଁ ପଦକ୍ଷେପକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ। ଜାତୀୟ ମହାକାଶ ଏଜେନ୍ସି ସ୍ତରରେ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବା ଏବଂ ମହାକାଶ ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍, ଶିଳ୍ପ ଏବଂ ଗବେଷଣା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ ୨୦ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୬ ରେ ବେଙ୍ଗାଲୁରୁରେ ଇନ୍ - ସ୍ପେସ୍ ସହଯୋଗରେ ଏକ ଭାରତ - ଆରଓକେ "ମହାକାଶ ଦିବସ" ଆୟୋଜନ କରିବାକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ। ଦୁଇ ନେତା ପରସ୍ପରର ସାଟେଲାଇଟ୍ ନାଭିଗେସନ୍ ସିଷ୍ଟମ ପାଇଁ ପାରସ୍ପରିକ ସମର୍ଥନ ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବାକୁ ସେମାନଙ୍କ ପକ୍ଷକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିଥିଲେ।

ପୃଥିବୀ ମାଆ ପାଇଁ ଏକତ୍ରିତ ହେବା

୨୮. ଦୁଇ ନେତା ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି ଯେ ବିଶ୍ୱ ଶକ୍ତି ଏବଂ ସମ୍ପଦ ବଜାରରେ ବର୍ତ୍ତମାନର ଅସ୍ଥିରତା ସାମ୍ନାରେ, ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ, ହାଇଡ୍ରୋକାର୍ବନ ଏବଂ ପ୍ରମୁଖ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥର ପ୍ରମୁଖ ଆମଦାନୀକାରୀ ଭାବରେ, ପରିବେଶଗତ ଭାବରେ ସ୍ଥାୟୀ ଉପାୟରେ ଦକ୍ଷ ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାର, ଖଣିଜ ନିଷ୍କାସନ, ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ ଏବଂ ପୁନଃଚକ୍ରଣ ଏବଂ ବିକଳ୍ପ ଶକ୍ତି ଏବଂ ସାମଗ୍ରୀର ସହ-ବିକାଶ ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ନେତାମାନେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ଏବଂ ଉନ୍ନତ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ମଧ୍ୟରେ ସୁରକ୍ଷିତ, ସ୍ଥିର ଏବଂ ନବସୃଜନ - ଚାଳିତ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳ ନିର୍ମାଣର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଛନ୍ତି। ଏଥିପାଇଁ, ଦୁଇ ନେତା କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତାର ବ୍ୟବହାର ମାଧ୍ୟମରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥର ମ୍ୟାପିଂ ଏବଂ ଅନୁସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ଦୁଇ ଦେଶର ଭୂତାତ୍ତ୍ୱିକ ସର୍ବେକ୍ଷଣ ସଂଗଠନ ମଧ୍ୟରେ ସଂଯୋଗକୁ ମଜବୁତ କରିବା ସମେତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ମୂଲ୍ୟ ଶୃଙ୍ଖଳରେ ସହଯୋଗ କରିବାକୁ ସହମତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସେମାନେ ସର୍କୁଲାରିଟି ପଦକ୍ଷେପର ଅଂଶ ଭାବରେ ଇ-ଅବର୍ଜନା ଏବଂ ମାଇନ୍ ଟେଲିଙ୍ଗ ଭଳି ଅଣପାରମ୍ପରିକ ଉତ୍ସରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥର ପୁନରୁଦ୍ଧାରରେ ସହଯୋଗକୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ।

୨୯. ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଲି 'ପାକ୍ସ ସିଲିକା' ପଦକ୍ଷେପରେ ଭାରତର ଅଂଶଗ୍ରହଣକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିବା ବେଳେ, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ 'ସମ୍ବଳ ଜିଓଷ୍ଟ୍ରାଟେଜିକ୍ ଏନଗେଜମେଣ୍ଟ ଫୋରମ୍' (ଫୋର୍ଜ)ର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଭାବରେ କୋରିଆ ଗଣରାଜ୍ୟର ନେତୃତ୍ୱକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ। ବଜାର ପରିସ୍ଥିତି ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟିକ ବିଚାର ଅନୁଯାୟୀ ଯୋଗାଣ ବାଧା କିମ୍ବା ବଜାର ଅସ୍ଥିରତା ସମୟରେ ନାପଥା ଭଳି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସାମଗ୍ରୀକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ପାଇଁ ସହଯୋଗକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ। ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସାମଗ୍ରୀର ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବାଣିଜ୍ୟକୁ ବିସ୍ତାର କରିବା ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବେ।

୩୦. ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ଏକ ସକାରାତ୍ମକ ଏବଂ ସକ୍ରିୟ ଏଜେଣ୍ଡା ମାଧ୍ୟମରେ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନର ବିଶ୍ୱ ଆହ୍ଵାନର ମୁକାବିଲା କରିବାରେ ଅଂଶୀଦାର, ଯାହା ସେମାନଙ୍କର ଆର୍ଥିକ କଲ୍ୟାଣକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରେ। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ଦୁଇ ନେତା ପ୍ୟାରିସ ଚୁକ୍ତିନାମାର ଧାରା ୬.୨ ଅନୁଯାୟୀ ଏକ ଏମଓସି ସମାପ୍ତିକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି। ଏହା ନିବେଶ -ଚାଳିତ ପ୍ରଶମନ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ଏକ ସହଯୋଗ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ସ୍ଥାପନ କରେ, ସେମାନଙ୍କର ଜାତୀୟ ଭାବରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଅବଦାନର ସଫଳତାକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଏ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ କାର୍ଯ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେମାନଙ୍କର ରଣନୈତିକ ସହଭାଗୀତାକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରେ।

୩୧. ପରିବେଶଗତ ଭାବରେ ଦାୟୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭାବରେ, ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ଜଳବାୟୁ ଏବଂ ପରିବେଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗ ଉପରେ ଏକ ଏମଓୟୁ ମାଧ୍ୟମରେ ସଂସ୍ଥାଗତ ସହଯୋଗ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛନ୍ତି। ଆରଓକେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସୌର ମେଣ୍ଟ (ଆଇଏସଏ) ର ସଦସ୍ୟ ଭାବରେ ଯୋଗଦେବା ଏବଂ ଭାରତ ଗ୍ଲୋବାଲ ଗ୍ରୀନ୍ ଗ୍ରୋଥ୍ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ (ଜିଜିଜିଆଇ) ର ସଦସ୍ୟ ଭାବରେ ଯୋଗଦେବାକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ଆରଓକେକୁ ଗ୍ଲୋବାଲ ବାୟୋଫୁଏଲ୍ସ ଆଲାଏନ୍ସ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିଗ୍ କ୍ୟାଟ୍ ଆଲାଏନ୍ସ ଏବଂ କୋଏଲିୟସନ୍ ଫର ଡିଜାଷ୍ଟର ରେଜିଲେଣ୍ଟ ଇନଫ୍ରାଷ୍ଟ୍ରକ୍ଚର (ସିଡିଆରଆଇ) ରେ ଯୋଗଦେବାକୁ ମଧ୍ୟ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଛନ୍ତି।

୩୨. ମାନବତାର ଭବିଷ୍ୟତକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଥିବା ବିଶ୍ୱ ଆହ୍ଵାନର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଭାରତ - ଆରଓକେର ବ୍ୟାପକ ଆଗ୍ରହକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇ, ଦୁଇ ନେତା ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ଆର୍କଟିକ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ସହଯୋଗ ସମେତ ବିଶ୍ୱ ବିଷୟବସ୍ତୁ ଉପରେ ଦୁଇ ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଆଲୋଚନା ଆରମ୍ଭ ସହିତ ସ୍ଥାୟୀତ୍ୱ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗ ଉପରେ ଏକ ମିଳିତ ବିବୃତ୍ତି ଗ୍ରହଣକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି।

ସଫ୍ଟ ପାୱାର ଭାଗକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା

୩୩. ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେର ସମୃଦ୍ଧ ଏବଂ ସହଭାଗୀ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ଵାରୋପ କରି, ଦୁଇ ନେତା ଦୁଇ ଦେଶର ଅନୁଷ୍ଠାନ ମଧ୍ୟରେ ସାଂସ୍କୃତିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବାକୁ ସମର୍ଥନ କରିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ୨୦୨୬ - ୨୦୩୦ ଅବଧି ପାଇଁ ସାଂସ୍କୃତିକ ବିନିମୟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ (ସିଇପି) ର ସମ୍ପ୍ରସାରଣକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଏହାକୁ ଉପଯୁକ୍ତ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଯୋଜନା ବିକଶିତ କରିବାକୁ ସେମାନଙ୍କର ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏଜେନ୍ସିଗୁଡ଼ିକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ସାଂସ୍କୃତିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପର ଏକ ଶୃଙ୍ଖଳା ମାଧ୍ୟମରେ ୨୦୨୮-୨୯ ବର୍ଷକୁ ଭାରତ - ଆରଓକେ ବନ୍ଧୁତ୍ୱ ବର୍ଷ ଭାବରେ ପାଳନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛନ୍ତି।

୩୪. ଦୁଇ ନେତା ସାଂସ୍କୃତିକ ଏବଂ ସୃଜନଶୀଳ ଶିଳ୍ପ (ସିସିଆଇଏସ୍) ଉପରେ ଏକ ବୁଝାମଣାପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ସହମତ ହୋଇଛନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ ସହ-ପ୍ରଯୋଜନା, ତାଲିମ ଆଦାନପ୍ରଦାନ ଏବଂ ଆନିମେସନ୍ ଏବଂ ଦୃଶ୍ୟ ପ୍ରଭାବ (ଭିଏଫଏକ୍ସ) ଭଳି କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଆଦାନପ୍ରଦାନ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।

୩୫. ଉଭୟ ନେତା ପରସ୍ପରର ସମୃଦ୍ଧ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ଏବଂ ସଫ୍ଟ ପାୱାର ପ୍ରୋଜେକ୍ସନ ବିଷୟରେ ସଚେତନତାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ ସହମତ ହୋଇଛନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ ଆରଓକେରେ ଭାରତ ଦିବସ ଏବଂ ଭାରତରେ କୋରିଆ ଦିବସ ପାଳନ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।

୩୬. ଦୁଇ ଦେଶର ସହଭାଗୀ ବୌଦ୍ଧ ଐତିହ୍ୟକୁ ମନେ ପକାଇ ଏବଂ ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ମଧ୍ୟରେ ଐତିହାସିକ ଏବଂ ସଭ୍ୟତାଗତ ସଂଯୋଗକୁ ଗଭୀର କରିବାର ସେମାନଙ୍କର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସହିତ, ଦୁଇ ନେତା ଆରଓକେକୁ ଭାରତର ୨୦୦ କଳାକୃତି ଦାନକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସାଂସ୍କୃତିକ ଆଦାନପ୍ରଦାନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ପାଇଁ
ଗିମହାଏର ପ୍ରୟାସକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି।

 ୩୭. ବିଶେଷଜ୍ଞ ଏବଂ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଆଦାନପ୍ରଦାନ, ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ, ପ୍ରତିଭା ବିକାଶ ଏବଂ କ୍ରୀଡା ବିଜ୍ଞାନ ସହିତ ଜଡିତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଏବଂ ଜ୍ଞାନର ଆଦାନପ୍ରଦାନ, ଏବଂ ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ମଧ୍ୟରେ କ୍ରୀଡା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ରୀଡା ସଂସ୍ଥା ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗ ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଉତ୍ସାହିତ ଏବଂ ସହଜ କରିବା ପାଇଁ କ୍ରୀଡା କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଏକ ବୁଝାମଣାପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି।

ଲୋକ-ଲୋକ ସମ୍ପର୍କ

୩୮. ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ସହଭାଗୀତାର ମୂଳଦୁଆ ଭାବରେ ଶିକ୍ଷାଗତ ସହଯୋଗକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ଦୁଇ ନେତା ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାକୁ ପୁନଃଦୋହରାଇଛନ୍ତି। ସେମାନେ ବିସ୍ତାରିତ ସୂଚନା ଆଦାନପ୍ରଦାନ ମାଧ୍ୟମରେ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଏବଂ ମାଧ୍ୟମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି, ଏବଂ ଅଧ୍ୟାପକ ଏବଂ ଛାତ୍ର ବିନିମୟ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଏବଂ ମିଳିତ ଶୈକ୍ଷିକ ପଦକ୍ଷେପ - ବିଶେଷକରି କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା ଏବଂ ଷ୍ଟେମ୍ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି ।

୩୯. ଭାଷାଗତ ଏବଂ ସାଂସ୍କୃତିକ ବୁଝାମଣାର ଗୁରୁତ୍ୱକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି, ଦୁଇ ନେତା ଶିକ୍ଷାଗତ ପାଠ୍ୟକ୍ରମ, ଡିଜିଟାଲ୍ ଉପକରଣ, ଶିକ୍ଷକ ତାଲିମ ଏବଂ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଢାଞ୍ଚା ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତରେ କୋରିଆନ୍ ଭାଷା ଏବଂ ଭାରତୀୟ ଭାଷାଗୁଡ଼ିକ, ବିଶେଷକରି ହିନ୍ଦୀ, କୋରିଆରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ ଏବଂ ଶିକ୍ଷାକୁ ସମର୍ଥନ କରିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୬ ରେ ଭାରତରେ ପ୍ରଥମ କୋରିଆ ଶିକ୍ଷା କେନ୍ଦ୍ରର ଶୁଭାରମ୍ଭକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି।

୪୦. ଉଭୟ ପକ୍ଷ ମିଳିତ ଗବେଷଣା, କ୍ରେଡିଟ୍ ସ୍ଥାନାନ୍ତର ଏବଂ ଆରଓକେରେ କେଏନୟୁ୧୦ କନସୋର୍ଟିୟମ୍‌ରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରୁଥିବା ଦଶଟି କୋରିଆନ୍ ଜାତୀୟ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ମଧ୍ୟରେ ମିଳିତ ଗବେଷଣା, କ୍ରେଡିଟ୍ ସ୍ଥାନାନ୍ତର ଏବଂ ଛାତ୍ର ଆଦାନପ୍ରଦାନ ମାଧ୍ୟମରେ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ-ସ୍ତରୀୟ ଶୈକ୍ଷିକ ସହଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ସହମତ ହୋଇଛନ୍ତି।

୪୧. ଭାରତୀୟ ପ୍ରାପ୍ତକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଗ୍ଲୋବାଲ୍ କୋରିଆ ଛାତ୍ରବୃତ୍ତି (ଜିକେଏସ୍) ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏବଂ ଭାରତୀୟ ସାଂସ୍କୃତିକ ସମ୍ପର୍କ ପରିଷଦ (ଆଇସିସିଆର୍) ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀ ସାଧାରଣ ଛାତ୍ରବୃତ୍ତି ଏବଂ କଳା ଏବଂ ସଂସ୍କୃତି ପାଇଁ ଆଇସିସିଆର୍ ଲତା ମଙ୍ଗେସକର ଛାତ୍ରବୃତ୍ତି ଯୋଜନା ଏବଂ ସାମଗ୍ରିକ ସୁସ୍ଥତା ପାଇଁ ଆୟୁଷ ଛାତ୍ରବୃତ୍ତି ଯୋଜନା ମାଧ୍ୟମରେ କୋରିଆ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଛାତ୍ରବୃତ୍ତି ପ୍ରଦାନକୁ ଦୁଇ ନେତା ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ। ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଶିକ୍ଷାଗତ ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ଘନିଷ୍ଠ କରିବା ପାଇଁ, ଦୁଇ ନେତା ସେମାନଙ୍କ ନିଜ ନିଜ ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ ପରସ୍ପରର ନାଗରିକଙ୍କ ପାଇଁ ଛାତ୍ରବୃତ୍ତି ସ୍ଲଟ୍ ବୃଦ୍ଧି କରି ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମଗୁଡ଼ିକୁ ବିସ୍ତାର କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଥିଲେ।

୪୨. ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ମାନବ ସମ୍ବଳ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦୃଢ଼ ପରିପୂରକତା ବାଣ୍ଟନ୍ତି। ପରସ୍ପରର ବୈଜ୍ଞାନିକ ଏବଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଦକ୍ଷତାକୁ ଉପଯୋଗ କରିବା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ବୈଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଏବଂ ମାନବ ପୁଞ୍ଜି ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ଦୁଇ ନେତା ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାକୁ ପୁନଃଦୋହରାଇଥିଲେ। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ସେମାନେ ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଉପରେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ମିଳିତ କମିଟି ମାଧ୍ୟମରେ ମିଳିତ ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ।

୪୩. ଅଧିକ ସକ୍ରିୟ ଲୋକ - ଲୋକ ଆଦାନପ୍ରଦାନକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିବା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଭିସା ଏବଂ ପ୍ରବାସନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପ୍ରକ୍ରିୟାଗୁଡ଼ିକୁ ଅଧିକ ଦକ୍ଷ କରିବା ପାଇଁ ଉପାୟ ଖୋଜିବା ଉପରେ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ। ନେତାମାନେ ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ମଧ୍ୟରେ ବିମାନ ସଂଯୋଗକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଲୋକ ଏବଂ ସାମଗ୍ରୀର ଅଧିକ ସକ୍ରିୟ ଆଦାନପ୍ରଦାନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରାଯାଇପାରିବ।

୪୪. ପରସ୍ପର ଦେଶରେ ବାସ କରୁଥିବା କୋରିଆ ଏବଂ ଭାରତ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଅବଦାନକୁ ପାଳନ କରି, ଦୁଇ ନେତା ଉଭୟ ଦେଶର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର କଲ୍ୟାଣ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ନିଜ ନିଜ ସମାଜରେ ସକ୍ରିୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣକୁ ସମର୍ଥନ କରିବା ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାକୁ ପୁନଃଦୋହରାଇଥିଲେ।

 
ବିଶ୍ୱ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ସହଭାଗୀତା

୪୫. ବିଶ୍ୱ ଅପ୍ରସାରଣ ପ୍ରୟାସ ପ୍ରତି ଉଭୟ ଦେଶର ଅବଦାନ ଏବଂ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇ, ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅପ୍ରସାରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ, ପରମାଣୁ ଯୋଗାଣକାରୀ ଗୋଷ୍ଠୀରେ ଭାରତର ସଦସ୍ୟତା ପାଇଁ ମିଳିତ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ ଜାରି ରଖିବାକୁ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ।

୪୬. ଉଭୟ ପକ୍ଷ ବିଶ୍ୱ ବାଣିଜ୍ୟ ସଂଗଠନକୁ ମୂଳରେ ରଖି ଏକ ନିୟମ-ଭିତ୍ତିକ, ଖୋଲା, ନିରପେକ୍ଷ, ସମାନ, ସ୍ୱଚ୍ଛ, ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତିମୂଳକ ଏବଂ ଅଣ-ପାକ୍ଷିକ ବାଣିଜ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପ୍ରତି ସେମାନଙ୍କର ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାକୁ ପୁନଃଦୋହରାଇଛନ୍ତି। ସେମାନେ ବହୁପକ୍ଷୀୟ ବାଣିଜ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏବଂ WTO ର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ଗଠନମୂଳକ ଭାବରେ ଜଡିତ ହେବାର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ। ୨୦୨୮ ମସିହାରେ ଆରଓକେର ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ଜି୨୦ ସମେତ ବହୁପାକ୍ଷିକ ମଞ୍ଚରେ ସହଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ।

୪୭. ଦୁଇ ନେତା ସମୁଦ୍ର ଆଇନ ଉପରେ ମିଳିତ ଜାତିସଂଘର ସମ୍ମିଳନୀ (ୟୁଏନସିଏଲଓଏସ୍) ରେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଭାବରେ ପ୍ରତିଫଳିତ ହୋଇଥିବା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଆଇନର ନୀତି ଉପରେ ଆଧାରିତ ନୌଚାଳନା ଏବଂ ଉଡ଼ାଣର ସ୍ୱାଧୀନତା ଏବଂ ଅବାଧ ଆଇନଗତ ବାଣିଜ୍ୟକୁ ସମ୍ମାନ ଦେବା ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାକୁ ଦୋହରାଇଥିଲେ। ୟୁଏନସିଏଲଓଏସ୍ ସମେତ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଆଇନର ସାର୍ବଭୌମ ସ୍ୱୀକୃତ ନୀତି ଅନୁଯାୟୀ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଉପାୟରେ ବିବାଦର ସମାଧାନ କରିବାକୁ ଦୁଇ ନେତା ସମସ୍ତ ପକ୍ଷଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ।

୪୮. ଉଭୟ ନେତା ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆର ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତି ଉପରେ ଗଭୀର ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଏବଂ କ୍ଷେତ୍ରୀୟ ଅଖଣ୍ଡତା ପ୍ରତି ସମ୍ମାନ, ନାଗରିକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ନୌଚାଳନା ସ୍ୱାଧୀନତାକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେବା ସମେତ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଶାନ୍ତି ଏବଂ ସୁରକ୍ଷାର ମୌଳିକ ନୀତିକୁ ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପକ୍ଷଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ। ଉତ୍ତେଜନା ହ୍ରାସ କରିବା ଏବଂ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ପ୍ରସଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକର ସମାଧାନ ପାଇଁ ଆଲୋଚନା ଏବଂ କୂଟନୀତି ଅନୁସରଣ କରାଯିବା ଉଚିତ ବୋଲି ସେମାନେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ।

 ୪୯. କୋରିଆ ଉପଦ୍ୱୀପରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରମାଣୁ ନିରସ୍ତ୍ରୀକରଣ ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଦୁଇ ନେତା ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାକୁ ଦୋହରାଇଥିଲେ । ସକ୍ରିୟ ଉତ୍ତେଜନା ହ୍ରାସ ଏବଂ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ନିର୍ମାଣ ପଦକ୍ଷେପ ମାଧ୍ୟମରେ ଆନ୍ତଃ-କୋରିଆ ଆଲୋଚନା ପୁନଃଆରମ୍ଭ କରିବା ପାଇଁ ଆରଓକେର ପ୍ରୟାସକୁ ଭାରତ ସମର୍ଥନ କରେ; ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଆନ୍ତଃ-କୋରିଆ ଆଦାନପ୍ରଦାନକୁ ବୃଦ୍ଧି କରି, ସମ୍ପର୍କକୁ ସ୍ୱାଭାବିକ କରି ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମେ ପରମାଣୁ ନିରସ୍ତ୍ରୀକରଣ ହାସଲ କରି କୋରିଆ ଉପଦ୍ୱୀପରେ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ସହାବସ୍ଥାନ ଏବଂ ସହଭାଗୀ ବିକାଶ ହାସଲ କରିବା। ସେମାନେ ଗଣବିନାଶକାରୀ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଏବଂ ବିତରଣ ପ୍ରଣାଳୀର ପ୍ରସାରକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ, ବିଶେଷ କରି ଆତଙ୍କବାଦୀ ଏବଂ ଅଣ-ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇଥିଲେ ।

୫୦. ଦୁଇ ନେତା ଜାତିସଂଘ ଚାର୍ଟର ସମେତ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ ୟୁକ୍ରେନରେ ଏକ ନ୍ୟାୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ସମର୍ଥନ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଆଲୋଚନା ଏବଂ କୂଟନୀତି ମାଧ୍ୟମରେ ୟୁକ୍ରେନରେ ଶତ୍ରୁତା ସମାପ୍ତ କରିବାର ଗୁରୁତ୍ୱ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ।

୫୧. ଉଭୟ ପକ୍ଷ ସୁରକ୍ଷା ପରିଷଦକୁ ଅଧିକ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ, ଉତ୍ତରଦାୟୀ, ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀ ଏବଂ ଆଜିର ବିଶ୍ୱର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିବା ପାଇଁ ସୁରକ୍ଷା ପରିଷଦ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ସମେତ ବ୍ୟାପକ ଜାତିସଂଘ ସଂସ୍କାର ପାଇଁ ଏକାଠି କାମ କରିବାକୁ ସଂକଳ୍ପ ନେଇଥିଲେ। ଏହା ସହିତ, ସମସାମୟିକ ବିଶ୍ୱ ବାସ୍ତବତାକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରିବା ପାଇଁ ଉଭୟ ନେତା ମିଳିତ ଜାତିସଂଘ ସୁରକ୍ଷା ପରିଷଦ ସଂସ୍କାର ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ରାଜି ହୋଇଥିଲେ।

୫୨. ନେତାମାନେ ସେମାନଙ୍କର ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଆଲୋଚନା ସମୟରେ ଭାରତ- କୋରିଆ ଗଣରାଜ୍ୟ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରଣନୈତିକ ସହଭାଗୀତାର ବ୍ୟାପକ ସମୀକ୍ଷାରେ ସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ସହଭାଗୀର ୧୦ ବର୍ଷ ପୂରଣ ହେବା, ଏକ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ନିବିଡ଼ ସହଯୋଗକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି, ସେମାନେ ଆଗାମୀ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ ସହଭାଗୀତାକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାକୁ ପୁନଃଦୋହରାଇଥିଲେ।

****

SSP