୨୦ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୬ରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମହାମହିମ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଏବଂ କୋରିଆ ଗଣରାଜ୍ୟ (ଆରଓକେ) ର ମହାମହିମ ଶ୍ରୀ ଲି ଜା ମ୍ୟୁଙ୍ଗଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସାକ୍ଷାତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ, ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଭାଗୀତା ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ସରକାରୀ ସଂସ୍ଥା ଏବଂ ଘରୋଇ ସଂସ୍ଥା ମଧ୍ୟରେ ପାରସ୍ପରିକ ଲାଭଦାୟକ ସହଯୋଗ ଉପରେ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଉତ୍ପାଦନକ୍ଷମ ଏବଂ ଗଭୀର ମତ ବିନିମୟ କରିଥିଲେ।

ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ଉଭୟ ସମୃଦ୍ଧ ସାମୁଦ୍ରିକ ପରମ୍ପରାର ରାଷ୍ଟ୍ର, ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ଶିଳ୍ପ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେମାନଙ୍କର ବ୍ୟାପକ ସହଭାଗୀ ସ୍ୱାର୍ଥ ଏବଂ ପରିପୂରକ କ୍ଷମତା ରହିଛି। ଭାରତର ଦ୍ରୁତ ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ଏହାର ଅର୍ଥନୀତିର ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟକରଣ ସହିତ, ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ର ଭାରତର ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।

ଉଭୟ ପକ୍ଷ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ ଯେ ମେରିଟାଇମ୍ ଅମୃତ କାଳ ୨୦୪୭ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଅଧୀନରେ ଭାରତର ସାମୁଦ୍ରିକ ମହତ୍ତ୍ୱାକାଂକ୍ଷା ପ୍ରମୁଖ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷମତା ସହିତ ଏକ ବନ୍ଧୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଷ୍ଟ୍ର ଆରଓକେ ସହିତ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ, ବନ୍ଦର ବିକାଶ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସରେ ସହଯୋଗ ଭାରତ- ଆରଓକେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରଣନୈତିକ ସହଭାଗୀତାକୁ ଉଭୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ପାଇଁ ବ୍ୟବହାରିକ ଲାଭ ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ମୂଲ୍ୟ ଦିଗରେ ପରିଚାଳିତ କରିପାରିବ, ଯେତେବେଳେ ସେମାନଙ୍କ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗଭୀର ବୁଝାମଣା ଏବଂ ସହଭାଗୀତା ସୃଷ୍ଟି ହେବ।

ଭାରତୀୟ ପକ୍ଷ ଦେଶରେ ବୃହତ ଗ୍ରୀନଫିଲ୍ଡ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ କ୍ଲଷ୍ଟର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ସୁଯୋଗ, ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ବିକାଶ ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ ଉପଲବ୍ଧ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଏବଂ ଏଥିପାଇଁ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଏବଂ ଭାରତୀୟ ଆର୍ଥିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ବିଷୟରେ ଆରଓକେ ପକ୍ଷକୁ ଅବଗତ କରାଇଥିଲେ। ଭାରତୀୟ ପକ୍ଷ ଡିଜାଇନ୍, ଉତ୍ପାଦନ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ, ଉନ୍ନତ ଉତ୍ପାଦନ, ଗୁଣବତ୍ତା ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ଢାଞ୍ଚା ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସକ୍ରିୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ସହିତ ଏହି କ୍ଲଷ୍ଟରଗୁଡ଼ିକର ବୈଷୟିକ ଏବଂ ରଣନୈତିକ ଆଙ୍କର ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଆରଓକେ ଅଗ୍ରଣୀ ଜାହାଜ ନିର୍ମାତାମାନଙ୍କୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିଲେ। ବ୍ୟବସାୟ କ୍ଷେତ୍ରର ଅଂଶଗ୍ରହଣ ଆଧାରରେ ଆରଓକେ ପକ୍ଷ ଏହି ସହଯୋଗକୁ ଆଗକୁ ନେବା ପାଇଁ ଆଶା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲା।

ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ଉଭୟ ପକ୍ଷ କୋରିଆ ଶିଳ୍ପ ଏବଂ ଭାରତ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗକୁ ସକାରାତ୍ମକ ଭାବରେ ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି; ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, କୋରିଆ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣକାରୀ ଏଚଡି କୋରିଆ ସିପ୍ ବିଲ୍ଡିଂ ଏବଂ ଅଫଶୋର ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ କୋ., ଲିମିଟେଡ୍ (ଏଚଡି କେଏସଓଇ) - ଏକ ଚିହ୍ନଟ କ୍ଲଷ୍ଟର ଡେଭଲପର ଏବଂ ସୁବିଧା ପ୍ରଦାନକାରୀ - ଏବଂ ପୁଞ୍ଜି ପ୍ରଦାନକାରୀ, ସାମୁଦ୍ରିକ ବିକାଶ ପାଣ୍ଠି (ଏମଡିଏଫ) ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅଣ-ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ବୁଝାମଣାପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ବୁଝାମଣାପତ୍ରର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଗ୍ରୀନଫିଲ୍ଡ ଜାହାଜଘାଟର ମିଳିତ ବିକାଶ, ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା, କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ଏବଂ ପରିଚାଳନା। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ତ୍ୱରିତ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ପାଇଁ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଆଶା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି।
ଭାରତ ସାମୁଦ୍ରିକ ସପ୍ତାହ ୨୦୨୫ ସମୟରେ କେବଳ ଭାରତର ସରକାରୀ ଏଜେନ୍ସିଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ଆଗାମୀ ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ୪୦୦+ ଜାହାଜ ଅଧିଗ୍ରହଣ ଯୋଜନା ସମ୍ପର୍କରେ ଘୋଷଣା କରିଛି ଯାହାର ମୋଟ ମୂଲ୍ୟ ୨.୨ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କା (୨୫ ବିଲିୟନ ଡଲାର) ହେବ। ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଉତ୍ପାଦନ-ଭିତ୍ତିକ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତାକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖି, ଦୁଇ ପକ୍ଷ ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେର ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ଶିଳ୍ପଗୁଡ଼ିକର ସହଯୋଗକୁ ସମର୍ଥନ କରିଛନ୍ତି ଯାହା ଏହି ଦାବିକୁ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ସହଭାଗୀତାରେ ପରିଣତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ସହଯୋଗ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସ୍ଥାପନ କରିବ, ଯାହା ସ୍ଥାୟୀ ଏବଂ ସ୍ଥିର ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ଶିଳ୍ପକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବ।

ବ୍ରାଉନଫିଲ୍ଡ କ୍ଷମତା ବିସ୍ତାର କରୁଥିବା ଜାହାଜ ୟାର୍ଡ ପାଇଁ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିବା ଆର୍ଥିକ ସହାୟତାକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇ, ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ବ୍ୟବସାୟ ମଧ୍ୟରେ ବିଦ୍ୟମାନ ଭାରତୀୟ ଜାହାଜ ୟାର୍ଡଗୁଡ଼ିକୁ ଅପଗ୍ରେଡ୍ କରିବା ପାଇଁ ସହଯୋଗକୁ ସମର୍ଥନ କରିଛନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ ବୃହତ ଏବଂ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ଏକ ନୂତନ ଶୁଷ୍କ ଡକ୍ ସମର୍ଥନ କରିବା ପାଇଁ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତରେ ନିର୍ମିତ ଏକ ବ୍ଲକ ଫେବ୍ରିକେସନ୍ ସୁବିଧା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।

ଉଭୟ ପକ୍ଷ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ, ଭାରତୀୟ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ନୀତି ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ସମର୍ଥନ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ସହାୟକ ଶିଳ୍ପରେ ବ୍ୟବହୃତ ଉପାଦାନ ପାଇଁ ଅତିରିକ୍ତ ଚାହିଦା ସୃଷ୍ଟି କରିବ। ଏହା ସ୍ଥାନୀୟ ଉତ୍ପାଦନ ମାଧ୍ୟମରେ ସେମାନଙ୍କ ବ୍ୟବସାୟ ବିସ୍ତାର କରିବା ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କୋରିଆନ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ଉପାଦାନ ନିର୍ମାତାମାନଙ୍କୁ ଏକ ଆକର୍ଷଣୀୟ ବଜାର ପ୍ରଦାନ କରିବ। ଏଥିପାଇଁ, ସେମାନେ ମୁମ୍ବାଇରେ କୋରିଆ ମାରିନ୍ ଇକ୍ୱିପମେଣ୍ଟ ଆସୋସିଏସନ୍ (କେଓଏମଇଏ)ର ଏକ ଶାଖା ଖୋଲିବାକୁ ଏବଂ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ସହଯୋଗ ପାଇଁ କୋରିଆ ମାରିନ୍ ଇକ୍ୱିପମେଣ୍ଟ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ (କେଓଏମଇଆରଆଇ)ର ଆଗ୍ରହକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି। ଭାରତୀୟ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ଇକୋସିଷ୍ଟମର ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ସମର୍ଥନ କରିବା ପାଇଁ ଉଭୟ ଦେଶର ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ସଂସ୍ଥା ଏବଂ ଉଦ୍ୟୋଗ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ସହମତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଭାରତର
ବନ୍ଦର, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ଜଳପଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ (ଏମଓପିଏସଡବ୍ଲୁ୍ୟ) ସହ ସହଭାଗୀତାରେ କୋରିଆ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସହଯୋଗ ଏଜେନ୍ସି (କେଓଆଇସିଏ) ଦ୍ୱାରା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବାକୁ ଥିବା ଏକ ପ୍ରକଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତରେ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦକ୍ଷତା ତାଲିମରେ ସହଯୋଗ କରିବାକୁ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ସହମତ ହୋଇଛନ୍ତି । ସେମାନେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ବିକାଶ ସହଯୋଗ ଏବଂ ସରକାରୀ- ଘରୋଇ ସହଭାଗୀତା ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତର ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ଲକ୍ଷ୍ୟ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ କ୍ଷମତା ନିର୍ମାଣରେ ଯୋଗଦାନ କରିବ।

ଭାରତୀୟ ପକ୍ଷ କୋରିଆନ୍ ଜାହାଜ ମାଲିକମାନଙ୍କୁ ଭାରତରେ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ପତାକା ଦେଖାଇବା ପାଇଁ ଭାରତର ଜିଆଇଏଫଟି ଆଇଏଫଏସସିଏ ଏବଂ ଇ - ସମୁଦ୍ର ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିଛନ୍ତି , ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଆରାମଦାୟକ ମାଲିକାନା ଢାଞ୍ଚା ଏବଂ ଉପଲବ୍ଧ ଆର୍ଥିକ ପ୍ରୋତ୍ସାହନରୁ ଲାଭ ପାଇପାରିବେ।

ଏହା ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ ଭାରତରେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବଢ଼ୁଥିବା ନାବିକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା - ଯାହାର ସଂଖ୍ୟା ୩୨୦,୦୦୦ ରୁ ଅଧିକ (ମହିଳା ନାବିକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟାରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୃଦ୍ଧି ସହିତ) - କୋରିଆନ ଜାହାଜ ମାଲିକମାନଙ୍କୁ କୋରିଆନ-ପତାକା ଜାହାଜର ପରିଚାଳନାରେ ସହାୟତା କରିବା ପାଇଁ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତି କରିବାର ସୁଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରୁଛି।

ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଭାରତର ଏମଓପିଏସଡବ୍ଲୁ୍ୟ ଏବଂ ଆରଓକେର ମହାସାଗର ଏବଂ ମତ୍ସ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟରେ ବନ୍ଦର ବିକାଶ ପାଇଁ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଏକ ବୁଝାମଣାପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି, ଯାହା ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିକାଶ, ଜ୍ଞାନ ବଣ୍ଟନ ଇତ୍ୟାଦିରେ ସହଯୋଗ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଏହା କୋରିଆନ ବନ୍ଦର ବିକାଶକାରୀ ଏବଂ ଟର୍ମିନାଲ ଅପରେଟରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆଗାମୀ ୫ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତର ଆନୁମାନିକ ୧୩.୩ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପିପିପି ଯାନ୍ତ୍ରିକୀକରଣ ପାଇପଲାଇନରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବାର ସୁଯୋଗ ଖୋଲିଥାଏ, ଯେଉଁଥିରେ ୨୩ ନିୟୁତ ଟିଇୟୁ ୱାଧବନ କଣ୍ଟେନର ବନ୍ଦର (ମହାରାଷ୍ଟ୍ର), ୧୫୦ ଏମଟିପିଏ ବହୁମୁଖୀ ଟର୍ମିନାଲ (ଓଡିଶା), ୧୩୫ ଏମଟିପିଏ ଆଧୁନିକ ଟର୍ମିନାଲ ଦୀନଦୟାଲ ବନ୍ଦର (ଗୁଜରାଟ) ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।

ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଭାରତ ଆର୍ଥ ମୁଭର୍ସ ଲିମିଟେଡ୍ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ, ଏଚଡି କୋରିଆ ସିପ୍ ବିଲ୍ଡିଂ ଆଣ୍ଡ୍ ଅଫଶୋର୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ କୋ., ଲିମିଟେଡ୍ (ଏଚଡି କେଏସଓଇ) ଏବଂ ଆରଓ​‌କେର ଏଚଡି ହୁ୍ଣ୍ଡାଇ ସାମୋ କୋ ଲିମିଟେଡ୍ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତରେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ିର ପାରମ୍ପରିକ ଏବଂ ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ସାମୁଦ୍ରିକ ଏବଂ ବନ୍ଦର କ୍ରେନ୍‌ଗୁଡ଼ିକୁ ମିଳିତ ଭାବରେ ଡିଜାଇନ୍, ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ସମର୍ଥନ କରିବା ପାଇଁ
ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ବୁଝାମଣାପତ୍ରକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି। ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ମେରିଟାଇମ୍ ୟୁନିଭର୍ସିଟି (ଆଇଏମୟୁ) ଏବଂ କୋରିଆ ମେରିଟାଇମ୍ ଆଣ୍ଡ୍ ଓସେନ୍ ୟୁନିଭର୍ସିଟି (କେଏମଓୟୁ) ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଆଲୋଚନାକୁ ସକାରାତ୍ମକ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ନୌସେନା ସ୍ଥାପତ୍ୟ, ସାମୁଦ୍ରିକ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଏବଂ ବନ୍ଦର ପରିଚାଳନାରେ ମିଳିତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ସହିତ ସାମୁଦ୍ରିକ ଶିକ୍ଷା, ଗବେଷଣା ଏବଂ ନବସୃଜନରେ ଏକ ରଣନୈତିକ ସହଭାଗୀତାକୁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ କରିବାକୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ସହଭାଗୀତା ନୌସେନା ସ୍ଥାପତ୍ୟ, ସାମୁଦ୍ରିକ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଏବଂ ବନ୍ଦର ପରିଚାଳନାରେ ମିଳିତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ; ସବୁଜ ପରିବହନ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା, ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ଜାହାଜ ଏବଂ କ୍ରେନ୍ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତତା ଉପରେ ସହଯୋଗୀ ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶ; ଏବଂ ଛାତ୍ର ବିନିମୟ ପାଇଁ ନବସୃଜନ କେନ୍ଦ୍ର, ଅଧ୍ୟାପକ ସହଯୋଗ ଏବଂ ଭାରତୀୟ ଏବଂ ଆରଓକେ ବ୍ୟବସାୟଗୁଡ଼ିକର ଅଂଶଗ୍ରହଣ ସହିତ ଜଡିତ ଶିଳ୍ପ-ଭିତ୍ତିକ ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବ।

ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଦୁଇ ଦେଶର ସାମୁଦ୍ରିକ ଐତିହ୍ୟର ପ୍ରାଚୀନ ଉତ୍ପତ୍ତିକୁ ଗର୍ବର ସହିତ ମନେ ପକାଇଛନ୍ତି। ଭାରତୀୟ ପକ୍ଷ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଜାତୀୟ ସାମୁଦ୍ରିକ ଐତିହ୍ୟ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ (ଏନଏମଏଚସି) ଭାରତର ଗୁଜରାଟ ରାଜ୍ୟର ଲୋଥାଲରେ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ସାମୁଦ୍ରିକ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ ଭାବରେ ବିକଶିତ ହେଉଛି। ଉଭୟ ପକ୍ଷ ସାମୁଦ୍ରିକ ଐତିହ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଏକ ବୁଝାମଣାପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରକୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଛନ୍ତି ଯାହା ଦ୍ୱାରା କଳାକୃତି ଏବଂ ସୂଚନାର ଆଦାନପ୍ରଦାନ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ସହାୟତା, ମିଳିତ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ, ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ, ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଏବଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ସହିତ ସହଯୋଗକୁ ସୁଗମ କରାଯାଇପାରିବ।

ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀ ଏବଂ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଲି’ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ବନ୍ଦର କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତ ଏବଂ ଆରଓକେ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗରେ ହୋଇଥିବା ପ୍ରଗତିର ଦିଗ ଏବଂ ବିଷୟବସ୍ତୁ ଉପରେ ସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ବିଶ୍ୱାସ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଯେ, ଆଗାମୀ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ, ଭାରତ-ROK ସହଭାଗୀତା ଦୁଇ ଦେଶ ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ପାଇଁ ଲାଭ ପ୍ରଦାନ କରିବ।

****

SSP