મહિલા અને બાળ વિકાસ રાજ્ય મંત્રી, શ્રીમતી સાવિત્રી ઠાકુરે 10 માર્ચ, 2026ના રોજ ન્યૂયોર્કમાં સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મુખ્યાલય ખાતે કમિશન ઓન ધ સ્ટેટસ ઓફ વિમેન (CSW-70) ના 70મા સત્રમાં સામાન્ય ચર્ચા દરમિયાન ભારતનું રાષ્ટ્રીય નિવેદન આપ્યું હતું.

તેમના સંબોધનમાં, મંત્રીએ મહિલા-નેતૃત્વના વિકાસ તરફ ભારતની પ્રગતિ પર પ્રકાશ પાડ્યો અને બેઇજિંગ પ્લેટફોર્મ ફોર એક્શન સાથે સંરેખણમાં લૈંગિક સમાનતાને આગળ વધારવા અને ન્યાય સુધી પહોંચને મજબૂત કરવા માટે દેશની પ્રતિબદ્ધતાનો પુનરોચ્ચાર કર્યો.

તેમણે ભાર મૂક્યો કે 'સબકા સાથ, સબકા વિકાસ' ના ભારતની વિકાસ ફિલસૂફીએ તેના સર્વાંગી વિકાસ તરફના અભિગમને માર્ગદર્શન આપ્યું છે, અને નિર્દેશ કર્યો કે લગભગ 90 લાખ સ્વ-સહાય જૂથોમાં સંગઠિત 10 કરોડથી વધુ મહિલાઓએ પાયાના સ્તરે નેતૃત્વ અને ઉદ્યોગસાહસિકતાને પ્રોત્સાહન આપીને ગ્રામીણ આર્થિક પરિદૃશ્યમાં પરિવર્તન લાવ્યું છે.

તેમણે વધુમાં પ્રકાશિત કર્યું કે મહિલાઓ અટલ ઇન્ક્યુબેશન સેન્ટર્સ હેઠળ સમર્થિત 1,000 થી વધુ સ્ટાર્ટ-અપ્સનું નેતૃત્વ કરી રહી છે, જ્યારે 8 લાખથી વધુ મહિલા ડિરેક્ટરો સક્રિય ભારતીય કંપનીઓ સાથે જોડાયેલી છે. પ્રધાનમંત્રી ગ્રામીણ ડિજિટલ સાક્ષરતા અભિયાન (PM-DISHA) હેઠળ 25 મિલિયનથી વધુ ગ્રામીણ મહિલાઓને ડિજિટલ સેવાઓમાં તાલીમ આપવામાં આવી છે, જે લૈંગિક ડિજિટલ વિભાજનને દૂર કરવામાં ફાળો આપે છે.

મંત્રીએ નોંધ્યું કે બેઇજિંગ પ્લેટફોર્મ ફોર એક્શન હેઠળ ચિંતાના ગંભીર મુદ્દાઓને સંબોધતા સતત નીતિગત હસ્તક્ષેપોએ ભારતનો મહિલા શ્રમ દળ ભાગીદારી દર (Female Labour Force Participation Rate) 41.7% સુધી વધારવામાં ફાળો આપ્યો છે.

જાહેર જીવનમાં મહિલાઓની ભાગીદારી પર ભાર મૂકતા, તેમણે જણાવ્યું હતું કે નારી શક્તિ વંદન અધિનિયમ સંસદ અને રાજ્ય વિધાનસભાઓમાં મહિલાઓ માટે એક-તૃતીયાંશ બેઠકો અનામત રાખવાની જોગવાઈ કરે છે, જ્યારે 1.4 મિલિયનથી વધુ મહિલાઓ, જે તમામ ચૂંટાયેલા પ્રતિનિધિઓના 46% છે, પંચાયતી રાજ સંસ્થાઓમાં સેવા આપે છે.

તેમણે એ પણ પ્રકાશિત કર્યું કે પાલના યોજના હેઠળ આશરે 39,000 બાળકો ગુણવત્તાયુક્ત ક્રેચ સુવિધાઓનો લાભ લઈ રહ્યા છે, શિક્ષણના તમામ સ્તરે છોકરીઓના નામાંકન છોકરાઓની લગભગ સમાન છે, અને સરકારની સસ્તી આવાસ યોજના હેઠળ બાંધવામાં આવેલા 29 મિલિયન ગ્રામીણ ઘરોમાંથી 72% થી વધુ સંપૂર્ણ અથવા સંયુક્ત રીતે મહિલાઓની માલિકીના છે.

સ્વાસ્થ્ય સેવા સુધી પહોંચનો ઉલ્લેખ કરતા, તેમણે નોંધ્યું કે આયુષ્માન ભારત હેઠળ, 141 સમર્પિત સ્વાસ્થ્ય સેવા પેકેજો 208 મિલિયનથી વધુ મહિલા કાર્ડધારકોને આવરી લે છે.

પ્રાથમિકતાના વિષય પર, મંત્રીએ ન્યાયના સાતત્યમાં ભારતનો વ્યાપક અભિગમ પ્રકાશિત કર્યો — જેમાં કાનૂની જાગૃતિ, મફત કાનૂની સહાય, નારી અદાલતો અને 334 ગ્રામ ન્યાયાલયો દ્વારા ગ્રાસરૂટ વિવાદ નિવારણ, તેમજ ટેલી-લો પ્રોગ્રામનો સમાવેશ થાય છે, જેણે દેશભરમાં આશરે 4 મિલિયન મહિલાઓને પ્રી-લિટીગેશન સલાહ આપી છે.

તેમણે પુનરોચ્ચાર કર્યો કે મહિલા-નેતૃત્વનો વિકાસ વિકસિત ભારત@2047 ના ભારતના વિઝનના કેન્દ્રમાં છે, જેમાં ન્યાય સુધી પહોંચ અન્ય તમામ અધિકારોની અનુભૂતિ માટે પાયો બનાવે છે, અને કોઈ પણ પાછળ ન રહી જાય તેવી સર્વસમાવેશક પ્રણાલીઓને મજબૂત કરવા માટે ભારતની પ્રતિબદ્ધતાનો પુનરોચ્ચાર કર્યો.

CSW-70 ખાતેની સામાન્ય ચર્ચામાં લગભગ 75 દેશોના પ્રતિનિધિમંડળના વડાઓએ ભાગ લીધો હતો. સામાન્ય નિવેદનો સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભા હોલમાં આપવામાં આવ્યા હતા, જે લૈંગિક સમાનતા અને મહિલા સશક્તિકરણને પ્રોત્સાહન આપવા માટે સહિયારી વૈશ્વિક પ્રતિબદ્ધતાને રેખાંકિત કરે છે.

SM/BS/GP

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad    /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com

(રીલીઝ આઈડી: 2238116) મુલાકાતી સંખ્યા : 19