કેન્દ્રીય નાણાં અને કોર્પોરેટ બાબતોના મંત્રી શ્રીમતી નિર્મલા સીતારમણે 1 ફેબ્રુઆરી, 2026ના રોજ સંસદમાં કેન્દ્રીય બજેટ 2026-27 રજૂ કર્યું. કુલ કેન્દ્રીય બજેટમાં જાતિગત બજેટ ફાળવણીનો હિસ્સો નાણાકીય વર્ષ 2025-26માં 8.86%થી વધીને નાણાકીય વર્ષ 2026-27માં 9.37% થયો.

નાણાકીય વર્ષ 2026-27 માટે જાતિગત બજેટ નિવેદનમાં મહિલાઓ અને છોકરીઓના કલ્યાણ માટે ₹5.01 લાખ કરોડની ફાળવણીનો અહેવાલ છે. આ નાણાકીય વર્ષ 2025-26માં ₹4.49 લાખ કરોડની GBS ફાળવણીથી 11.55% નો વધારો છે.

આ વર્ષે કુલ 53 મંત્રાલયો/વિભાગો અને 5 કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોએ ફાળવણીની જાણ કરી છે, જ્યારે નાણાકીય વર્ષ 2025-26માં 49 મંત્રાલયો/વિભાગો અને 5 કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો હતા. GBSની શરૂઆતથી ફાળવણીની જાણ કરતા મંત્રાલયો/વિભાગોની આ સૌથી વધુ સંખ્યા છે. નાણાકીય વર્ષ 2026-27માં ચાર નવા મંત્રાલયો/વિભાગોએ ફાળવણીની જાણ કરી છે.

આ 53 મંત્રાલયો/વિભાગો અને 05 કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોએ જાતિ બજેટ નિવેદનના ભાગ A, ભાગ B અને ભાગ C માં ફાળવણીની જાણ કરી છે. ભાગ A (100% મહિલા-વિશિષ્ટ યોજનાઓ)માં 09 મંત્રાલયો/વિભાગો અને 01 કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોએ ₹1,07,688.42 કરોડ (કુલ GBS ફાળવણીના 21.50%)ની ફાળવણીની જાણ કરી છે; ભાગ Aમાં પાર્ટ B (મહિલાઓ માટે 30-99% ફાળવણી)માં  28 મંત્રાલયો/વિભાગો અને 01 કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોએ રૂ. 3,63,412.37 કરોડ (72.54%)ની જાણકારી આપી છે અને ભાગ C (મહિલાઓ માટે 30% કરતા ઓછી ફાળવણી)માં 37 મંત્રાલયો/વિભાગો અને 05 કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોએ રૂ. 29,777.94 કરોડ (5.95%)ની જાણકારી આપી છે.

નાણાકીય વર્ષ 2026-27 માટે જાતિગત બજેટમાં 30%થી વધુ ફાળવણી નોંધાવનારા ટોચના 11 મંત્રાલયો/વિભાગોમાં મહિલા અને બાળ વિકાસ મંત્રાલય (81.73%), ગ્રામીણ વિકાસ વિભાગ (69.92%), ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્ર વિકાસ મંત્રાલય (48.60%), પીવાના પાણી અને સ્વચ્છતા વિભાગ (48.04%), ખાદ્ય અને જાહેર વિતરણ વિભાગ (46.34%), આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ વિભાગ (40.44%), નવી અને નવીનીકરણીય ઉર્જા મંત્રાલય (39.05%), ઉચ્ચ શિક્ષણ વિભાગ ((32.25%), પંચાયતી રાજ મંત્રાલય (30.93%), પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલય (30.22%) અને શાળા શિક્ષણ અને સાક્ષરતા વિભાગ (30.10%)નો સમાવેશ થાય છે.

 

SM/DK/GP/JT

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad    /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com

(રીલીઝ આઈડી: 2229515) મુલાકાતી સંખ્યા : 18