ਫੂਡ ਸੇਫਟੀ ਐਂਡ ਸਟੈਂਡਰਡਜ਼ ਅਥਾਰਿਟੀ  ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (ਐੱਫਐੱਸਐੱਸਏਆਈ) ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਖਪਤ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਭੋਜਨ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਭੋਜਨ ਪਦਾਰਥਾਂ ਲਈ ਵਿਗਿਆਨ-ਅਧਾਰਤ ਮਾਪਦੰਡ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ, ਸਟੋਰੇਜ, ਵੰਡ, ਵਿਕਰੀ ਅਤੇ ਆਯਾਤ ਨੂੰ ਨਿਯਮਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ

ਫੂਡ ਸੇਫਟੀ ਐਂਡ ਸਟੈਂਡਰਡਜ਼ ਐਕਟ, 2006 ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ, ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਐੱਫਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਵਿਗਿਆਨ-ਅਧਾਰਤ ਮਾਪਦੰਡ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਮੁੱਚੇ ਤਾਲਮੇਲ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ, ਰਾਜ ਦੇ ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਕਾਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੇਤਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ।

ਐਕਟ ਅਤੇ ਫੂਡ ਸੇਫਟੀ ਐਂਡ ਸਟੈਂਡਰਡਜ਼ ਰੈਗੂਲੇਸ਼ਨਜ਼ (ਐੱਫਐੱਸਐੱਸਆਰ) ਅਧੀਨ ਨਿਰਧਾਰਤ ਮਿਆਰਾਂ, ਸੀਮਾਵਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ, ਐੱਫਐੱਸਐੱਸਏਆਈ, ਰਾਜ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਫੂਡ ਸੇਫਟੀ ਅਥਾਰਿਟੀ ਆਂ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਚਾਰ ਖੇਤਰੀ ਦਫਤਰਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਥਾਨਕ/ਨਿਸ਼ਾਨਾਬੱਧ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲਾਗੂਕਰਨ ਅਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਡੇਟਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਗਰਾਨੀ, ਜੋਖਮ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਮਿਆਰੀ ਸੈਟਿੰਗ ਲਈ ਸੰਬੰਧਿਤ ਡੇਟਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ,  ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਮੁੱਖ ਭੋਜਨ ਵਸਤੂਆਂ ਅਤੇ ਮਿਲਾਵਟ-ਪ੍ਰਤੀਬੰਧਿਤ ਵਸਤੂਆਂ 'ਤੇ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਨਿਗਰਾਨੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਐੱਫਐੱਸਐੱਸਏਆਈ  ਨੇ ਭੋਜਨ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ 246 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਕੈਲੀਬ੍ਰੇਸ਼ਨ ਬੋਰਡ (ਐੱਨਏਬੀਐੱਲ) ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, 24 ਰੈਫਰਲ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾਵਾਂ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਭਾਗਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹਨ, ਨੂੰ ਅਪੀਲੀ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਲਈ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਜਾਂਚ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨ ਲਈ, ਐੱਫਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਨੇ ਰਾਜਾਂ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ "ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਜਾਂਚ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਨਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ ਫੂਡ ਟੈਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ" (ਸੌਫਟੈਲ -SOFTEL) ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਤਹਿਤ, 47 ਰਾਜ ਭੋਜਨ ਜਾਂਚ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 34 ਸੂਖਮ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਟੈਸਟਿੰਗ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਈਟ 'ਤੇ ਭੋਜਨ ਜਾਂਚ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ, ਰਾਜਾਂ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੂਡ ਟੈਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾਵਾਂ (ਐੱਮਐੱਫਟੀਐੱਲ) ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਹੁਣ ਤੱਕ, 541 ਐੱਮਐੱਫਟੀਐੱਲ ਲਈ ਐੱਫਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਫੰਡਿੰਗ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰਾਜਾਂ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੁਆਰਾ 305 ਐੱਮਐੱਫਟੀਐੱਲ ਖਰੀਦੇ ਅਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਤਾਪਰਾਓ ਜਾਧਵ ਨੇ ਅੱਜ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਿਖਤੀ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ। 

****

ਐੱਸਆਰ/ਏਕੇ