ਕੇਂਦਰੀ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ) ਵਿਗਿਆਨ ਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ , ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ), ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਵਿਗਿਆਨ , ਐੱਮ ਓ ਐੱਸ ਪੀ ਐੱਮ ਓ , ਪ੍ਰਸੋਨਲ , ਜਨਤਕ ਸਿ਼ਕਾਇਤਾਂ , ਪੈਨਸ਼ਨ , ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਪੁਲਾੜ ਡਾਕਟਰ ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਪੁਲਾੜ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਬਿੱਲ ਤੇ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ । ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਲਾੜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਨਿਜੀ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਾਰੇ ਪਹਿਲੂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਗੇ । ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਦੇ ਲਿਖਤੀ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਪੁਲਾੜ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ , ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਉਪਕਰਣਾਂ ਦੇ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਨਿਜੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਹੈ ।
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਜੂਨ 2020 ਵਿੱਚ ਪੁਲਾੜ ਖੇਤਰ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪੁਲਾੜ ਵਿਭਾਗ ਤਹਿਤ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਨ ਸਪੇਸ  ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਅਤੇ ਆਥੋਰਾਈਜੇਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ (ਆਈ ਐੱਨ — ਐੱਸ ਪੀ ਏ ਸੀ ਈ) ਸੁਤੰਤਰ ਨੋਡਲ ਏਜੰਸੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਪੁਲਾੜ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ , ਅਧਿਕਾਰਤਾ , ਲਾਇਸੈਂਸਿੰਗ ਅਤੇ ਮਦਦਗਾਰ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ । ਪੁਲਾੜ ਵਿਭਾਗ ਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਲਈ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਮਹਾਰਤ ਨੂੰ ਨਿਜੀ ਇਕਾਈਆਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਪੁਲਾੜ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇਣ ਤੱਕ ਵਧਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ । ਪੁਲਾੜ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਨਵੇਂ ਡੋਮੇਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਮੌਕਿਆਂ ਲਈ ਐਲਾਨ ਕੀਤੇ ਸਨ । ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਭਾਰਤੀ ਉਦਯੋਗਾਂ ਨੂੰ ਪੁਲਾੜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ  ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ । ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨਵੀਆਂ ਖੇਤਰ ਨੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਲੈ ਕੇ ਆ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੋਧ ਵੀ ਰਹੀ ਹੈ । ਇੰਨ ਸਪੇਸ ਈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਦੇਣ ਵੇਲੇ ਆਈ ਐੱਸ ਆਰ ਓ ਇੰਸਟਾਲੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਹੋਵੇਗਾ । ਜਨਤਕ ਸਲਾਹ ਮਸ਼ਵਰੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਵਿਭਾਗਾਂ ਅਤੇ ਮੰਤਰਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਸਲਾਹ ਮਸ਼ਵਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ।
ਇੱਕ "ਐਕਸਕਲੁਸਿਵ ਵੈਬੀਨਾਰ — ਪੁਲਾੜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੀ ਅਨਲਾਕਿੰਗ", ਸਨਅਤਕਾਰਾਂ , ਵਿਦਵਾਨਾਂ , ਸਟਾਰਟਅੱਪਸ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਆਮ ਜਨਤਾ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨਾਲ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ । ਇਸ ਵੈਬੀਨਾਰ ਵਿੱਚ 4 ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਪੁਲਾੜ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ 4 ਵਰਟੀਕਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਵਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ । ਸਾਰਿਆਂ ਸੁਝਾਵਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਨਜੀਠਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ।
 

***********************

ਐੱਸ ਐੱਨ ਸੀ / ਟੀ ਐੱਮ / ਆਰ ਆਰ