पत्र सूचना कार्यालय

পুনৰ সংজ্ঞায়িত এটা খণ্ড

পৰ্যটন কেৱল ভ্ৰমণ আৰু বিনোদনৰ এক উদ্যোগ নহয়। ই অৰ্থনৈতিক বিকাশ, কৰ্মসংস্থান সৃষ্টি আৰু সাংস্কৃতিক বিনিময়ৰ এক শক্তিশালী চালিকা শক্তি। এজন পৰ্যটকে কৰা প্ৰতিটো ভ্ৰমণে জীৱিকাৰ এক বৃহৎ নেটৱৰ্কৰ মাজত সুযোগ সৃষ্টি কৰে, যাৰ ফলত হোটেল, পৰিবহণ সেৱা প্ৰদানকাৰী, পৰ্যটক গাইড, শিল্পী, ৰেষ্টুৰেণ্ট আৰু অসংখ্য স্থানীয় উদ্যোগ লাভান্বিত হয়। পৰ্যটকসকলে যেতিয়া কোনো গন্তব্যস্থান অন্বেষণ কৰে, তেতিয়া তেওঁলোকে পোনপটীয়াকৈ স্থানীয় অৰ্থনীতিত অৱদান আগবঢ়ায়, যাৰ ফলত তৃণমূল পৰ্যায়ত সমৃদ্ধি আৰু উদ্যোগিতাৰ বিকাশ হয়।

ভাৰতৰ দৰে বৈচিত্ৰ্যপূৰ্ণ আৰু সাংস্কৃতিকভাৱে সমৃদ্ধ দেশত পৰ্যটন আঞ্চলিক বিকাশৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ চালিকা শক্তি হিচাপে কাম কৰে। ই নতুন আৰু দূৰৱৰ্তী গন্তব্যস্থানসমূহলৈ বিনিয়োগ আকৰ্ষণ কৰে, স্থানীয় সম্প্ৰদায়ৰ বাবে বহনক্ষম জীৱিকাৰ সুযোগ সৃষ্টি কৰে আৰু ভাৰতৰ সমৃদ্ধ ঐতিহ্য, পৰম্পৰা আৰু প্ৰাকৃতিক সৌন্দৰ্য বিশ্বৰ আগত উপস্থাপন কৰে। অৰ্থনৈতিক প্ৰভাৱৰ বাহিৰেও পৰ্যটনে সাংস্কৃতিক বুজাবুজি শক্তিশালী কৰে, মানুহৰ মাজত সংযোগ বৃদ্ধি কৰে আৰু বিশ্ব মঞ্চত ভাৰতৰ নৰম শক্তিক অধিক শক্তিশালী কৰে।

ব্যস্ত নগৰসমূহ আৰু পৱিত্ৰ তীৰ্থস্থানৰ পৰা আৰম্ভ কৰি শান্ত গাঁও, নিৰ্মল উপকূল, মহিমাময় পৰ্বত আৰু পৰিৱেশগত গুৰুত্বপূৰ্ণ অঞ্চলসমূহলৈকে — পৰ্যটনে দেশৰ বিকাশৰ পথ নিৰ্ধাৰণত ক্ৰমাৎ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে। যোৱা এটা দশকত পৰিৱৰ্তনশীল নীতি পদক্ষেপ, উন্নত সংযোগ ব্যৱস্থা, আন্তঃগাঁথনি আৰু লক্ষ্যভিত্তিক গন্তব্যস্থান বিকাশৰ জৰিয়তে এই খণ্ডই নতুন গতি লাভ কৰিছে। আজি পৰ্যটন অৰ্থনৈতিক অগ্ৰগতি আৰু অন্তৰ্ভুক্তিমূলক বিকাশৰ সংযোগস্থলত অৱস্থিত।

২০১৪ চনৰ পৰা ২০২৫ চনলৈকে ভাৰতে ১৮১.২৫ নিযুত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আগমন আৰু ৯৩.৩৫ নিযুত বিদেশী পৰ্যটক আগমন নথিভুক্ত কৰিছে। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আগমন বুলিলে ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰা সকলো ধৰণৰ পৰ্যটকক বুজায়, য’ত বিদেশী নাগৰিক আৰু অনাবাসী ভাৰতীয় (NRI) অন্তৰ্ভুক্ত। ইয়াৰ বিপৰীতে বিদেশী পৰ্যটক আগমনত কেৱল সেই সময়ছোৱাত ভাৰত ভ্ৰমণ কৰা বিদেশী নাগৰিকসকলক অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।

সম্প্ৰসাৰিত ঘাইপথ, আধুনিকীকৃত ৰে’ল ষ্টেচন আৰু উন্নত সংযোগ ব্যৱস্থাই গন্তব্যস্থানসমূহক আগতকৈ অধিক সহজলভ্য কৰি তুলিছে, যিয়ে বিকশিত ভাৰত@২০৪৭ৰ দৃষ্টিভংগীত পৰ্যটনৰ অৱদান অধিক শক্তিশালী কৰিছে।

স্বদেশ দৰ্শনৰ জৰিয়তে আন্তঃগাঁথনিৰ পুনৰুজ্জীৱন

প্ৰতিটো স্মৰণীয় ভ্ৰমণৰ অভিজ্ঞতা কোনো পৰ্যটক গন্তব্যস্থানত উপস্থিত হোৱাৰ বহু আগতেই আৰম্ভ হয়। সুগম আৰু সংযুক্ত পথ, সহজলভ্য ৰাজহুৱা স্থান, উন্নত মানৰ থকাৰ ব্যৱস্থা আৰু আধুনিক পৰ্যটক সুবিধাসমূহে প্ৰায়ে কোনো গন্তব্যস্থান কেনেদৰে অনুভৱ কৰা হয় আৰু মনত ৰৈ যায় সেয়া নিৰ্ধাৰণ কৰে। উন্নত মানৰ আন্তঃগাঁথনিৰ পৰিৱৰ্তনশীল ভূমিকা স্বীকাৰ কৰি চৰকাৰে দেশৰ পৰ্যটন গন্তব্যস্থানসমূহ শক্তিশালী কৰাৰ এক উচ্চাকাংক্ষী প্ৰচেষ্টা আৰম্ভ কৰে।

২০১৪ চনত স্বদেশ দৰ্শন আৰু PRASHAD আঁচনিৰ আৰম্ভণিয়ে ভাৰতৰ পৰ্যটন বিকাশৰ পদ্ধতিত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰিৱৰ্তন আনিছিল। পৃথক পৃথক পদক্ষেপৰ পৰিৱৰ্তে এই উদ্যোগসমূহে বিভিন্ন গন্তব্যস্থানত বৃহৎ পৰিসৰত বিশ্বমানৰ পৰ্যটন আন্তঃগাঁথনি বিকাশৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।

স্বদেশ দৰ্শন আঁচনিৰ উদ্দেশ্য হৈছে দেশত পৰ্যটন আন্তঃগাঁথনি বিকাশ কৰা। আঁচনিখনৰ প্ৰথম পৰ্যায়ত দেশৰ ১৫টা পৰ্যটন চক্ৰত ৫,০০০ কোটি টকাৰো অধিক বিনিয়োগেৰে ৭৬টা প্ৰকল্প অনুমোদন কৰা হৈছিল। ইয়াৰ ভিতৰত ৭৫টা প্ৰকল্প বাস্তৱিকভাৱে সম্পূৰ্ণ হৈছে, যাৰ ফলত পৰ্যটক সুবিধা, সংযোগ আৰু পৰ্যটন সহায়ক আন্তঃগাঁথনি উন্নত হৈছে।

এই অগ্ৰগতিৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি চৰকাৰে ২০২২ চনত স্বদেশ দৰ্শন ২.০ আৰম্ভ কৰে, য’ত বহনক্ষম আৰু অভিজ্ঞতা-ভিত্তিক গন্তব্যস্থান বিকাশৰ ওপৰত অধিক গুৰুত্ব দিয়া হয়। এই উদ্যোগৰ লক্ষ্য হৈছে গন্তব্যস্থানসমূহক এনে পৰ্যটন কেন্দ্ৰলৈ ৰূপান্তৰ কৰা য’ত পৰ্যটকসকলে অনন্য আৰু স্মৰণীয় অভিজ্ঞতা লাভ কৰিব পাৰে। উল্লেখযোগ্য পদক্ষেপসমূহৰ ভিতৰত আছে উত্তৰাখণ্ডৰ তেহৰি হ্ৰদৰ ওচৰত ভাসমান Log huts, যিয়ে এক বিশেষ হ্ৰদ-কেন্দ্ৰিক অভিজ্ঞতা সৃষ্টি কৰিছে। হাৰিয়ানাৰ কুৰুক্ষেত্ৰত মহাভাৰত-ভিত্তিক বিষয়বস্তুৰ আকৰ্ষণীয় স্থান বিকশিত কৰা হৈছে, যিয়ে কাহিনীভিত্তিক উপস্থাপন আৰু সাংস্কৃতিক ব্যাখ্যাৰ জৰিয়তে পৰ্যটকৰ অভিজ্ঞতা সমৃদ্ধ কৰিছে।

ভাৰতজুৰি বিশ্বাসৰ যাত্ৰাই প্ৰতি বছৰে লাখ লাখ তীৰ্থযাত্ৰীক আকৰ্ষণ কৰি আহিছে। এই পৱিত্ৰ ভ্ৰমণসমূহে কেৱল আধ্যাত্মিক সংযোগ গভীৰ কৰাই নহয়, স্থানীয় জীৱিকা, পৰম্পৰাগত শিল্প আৰু উদ্যোগসমূহকো সমৰ্থন কৰে আৰু আঞ্চলিক অৰ্থনৈতিক বিকাশৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ চালিকা শক্তি হিচাপে কাম কৰে।

আধ্যাত্মিক পৰ্যটনৰ পৰিৱৰ্তনশীল সম্ভাৱনা স্বীকাৰ কৰি PRASHAD আঁচনিয়ে তীৰ্থযাত্ৰাৰ পৰিৱেশত এক নতুন পৰিৱৰ্তন আনিছে। এই আঁচনিৰ অধীনত সমগ্ৰ ভাৰতত ১,৭০০ কোটি টকাৰো অধিক ব্যয়ৰে ৫৪টা প্ৰকল্প অনুমোদন কৰা হৈছে। এই সমন্বিত বিকাশে সোমনাথ, শ্ৰীশৈলম আৰু উত্তৰ প্ৰদেশৰ পৱিত্ৰ গোবৰ্ধনৰ দৰে অধিক পৰ্যটক সমাগম হোৱা আধ্যাত্মিক স্থানসমূহত সুবিধা আৰু সুৰক্ষা যথেষ্ট উন্নত কৰিছে।

পৰ্যটন বিকাশক এতিয়া বৃহত্তৰ ৰাষ্ট্ৰীয় অগ্ৰাধিকাৰৰ সৈতে সংযুক্ত কৰা হৈছে। ক্ৰমাৎ এই খণ্ডক উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ সম্ভাৱনা মুকলি কৰা, গ্ৰাম্য পৰ্যটনক উৎসাহিত কৰা আৰু পূৰ্বোদয় ৰাজ্যসমূহৰ বিকাশৰ আকাংক্ষাৰ সৈতে সংযুক্ত কৰা হৈছে। শেহতীয়া কেন্দ্ৰীয় বাজেট ঘোষণাসমূহে গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন কেন্দ্ৰ আৰু গন্তব্যস্থানসমূহৰ সংৰক্ষণ আৰু বিকাশৰ বাবে ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰি এই দৃষ্টিভংগীক অধিক শক্তিশালী কৰিছে। এই বিনিয়োগসমূহে কেৱল পৰ্যটন আন্তঃগাঁথনি উন্নত কৰাই নহয়, কৰ্মসংস্থান সৃষ্টি কৰিছে, স্থানীয় অৰ্থনীতি শক্তিশালী কৰিছে আৰু নতুন পৰ্যটন অঞ্চলসমূহৰ সম্প্ৰদায়সমূহৰ বাবে নতুন সুযোগ সৃষ্টি কৰিছে।

ভাৰতৰ অন্যতম শক্তিশালী আৰু স্থিতিস্থাপক পৰ্যটন খণ্ড হিচাপে আধ্যাত্মিক পৰ্যটনে অন্তৰ্ভুক্তিমূলক বিকাশ আগুৱাই নিয়াত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰি আছে। তীৰ্থস্থানৰ আন্তঃগাঁথনি উন্নত কৰি আৰু পৰ্যটকৰ অভিজ্ঞতা সমৃদ্ধ কৰি এই পদক্ষেপসমূহে নিশ্চিত কৰিছে যে পৰ্যটনৰ লাভ স্থানীয় সম্প্ৰদায়সমূহলৈও পোহৰিত হয় আৰু দেশৰ সমৃদ্ধ আধ্যাত্মিক আৰু সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য সংৰক্ষিত থাকে।

মূলধনী বিনিয়োগৰ বাবে ৰাজ্যসমূহলৈ বিশেষ সাহায্য (SASCI)

আন্তঃগাঁথনি-ভিত্তিক পৰ্যটন কৌশল অধিক শক্তিশালী কৰি চৰকাৰে ২০২৪–২৫ চনৰ বাজেট ঘোষণাৰ পিছত মূলধনী বিনিয়োগৰ বাবে ৰাজ্যসমূহলৈ বিশেষ সাহাৰ্য (SASCI)ৰে বিশ্বজুৰি প্ৰখ্যাত পৰ্যটন কেন্দ্রসমূহৰ উন্নয়ন আৰম্ভ কৰা হৈছে। উচ্চ সম্ভাৱনাপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানসমূহক বিশ্বমানৰ পৰ্যটন কেন্দ্ৰলৈ ৰূপান্তৰ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই কাৰ্যসূচীৰ লক্ষ্য হৈছে পৰ্যটকৰ অভিজ্ঞতা উন্নত কৰা, গন্তব্যস্থানৰ প্ৰতিযোগিতামূলক ক্ষমতা বৃদ্ধি কৰা আৰু স্থানীয় অৰ্থনৈতিক সুযোগ সৃষ্টি কৰা। এই উদ্যোগৰ অধীনত ইতিমধ্যে ২৩খন ৰাজ্যৰ ৪০টা প্ৰকল্প ৩,২৯৫.৭৬ কোটি টকাৰ ব্যয়ৰে অনুমোদন কৰা হৈছে। ই বিশ্বমানৰ পৰ্যটন গন্তব্যস্থান সৃষ্টি কৰাৰ বাবে চৰকাৰৰ প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰতিফলিত কৰে।

বহনক্ষমতা, সচেতন ভ্ৰমণ, আৰু অতিপৰ্যটন পৰিচালনা

পৰ্যটনৰ বৃদ্ধি লগে লগে বহনক্ষমতা এই খণ্ডৰ দীৰ্ঘম্যাদী বিকাশৰ কেন্দ্ৰবিন্দু হৈ পৰিছে। প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশ, সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য আৰু স্থানীয় পৰম্পৰা সংৰক্ষণ কৰাটো অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ, যাতে ভৱিষ্যৎ প্ৰজন্মইও ভাৰতৰ সমৃদ্ধ পৰ্যটন সম্পদৰ অভিজ্ঞতা লাভ কৰিব পাৰে।

জনপ্ৰিয় গন্তব্যস্থানসমূহত অতিপৰ্যটনৰ প্ৰত্যাহ্বান মোকাবিলা কৰিবলৈ চৰকাৰে বিশেষ পৰ্যটন সামগ্ৰীৰ বিকাশৰ জৰিয়তে বৈচিত্ৰ্যপূৰ্ণ পৰ্যটন পৰিৱেশ সৃষ্টি কৰিছে। হিমালয়ৰ ট্ৰেকিং পথ, পক্ষী পৰ্যবেক্ষণ চক্ৰ আৰু বিশেষভাৱে প্ৰস্তুত কৰা কচ্ছপ পৰ্যটন অভিজ্ঞতাৰ দৰে পদক্ষেপে পৰ্যটকৰ ভিৰ বিভিন্ন স্থানলৈ বিতৰণ কৰাত সহায় কৰিছে আৰু কম পৰিচিত গন্তব্যস্থানসমূহত নতুন সুযোগ সৃষ্টি কৰিছে। Travel for LiFE কাৰ্যসূচীৰ জৰিয়তে বহনক্ষম পৰ্যটনক অধিক অগ্ৰাধিকাৰ দিয়া হৈছে। এই কাৰ্যসূচীয়ে পৰ্যটক, ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠান আৰু স্থানীয় সম্প্ৰদায়ক পৰিৱেশ-অনুকূল পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰে আৰু এনে সিদ্ধান্ত ল’বলৈ প্ৰেৰণা দিয়ে যিয়ে পৰিৱেশৰ ওপৰত প্ৰভাৱ হ্ৰাস কৰে।

ভাৰতৰ বহনক্ষম পৰ্যটনৰ প্ৰতি থকা প্ৰতিশ্ৰুতি বিশ্বব্যাপী স্বীকৃতি লাভ কৰিছে। মামাল্লাপুৰম (Mamallapuram) শেহতীয়াকৈ দক্ষিণ এছিয়াৰ প্ৰথমটো UNESCO বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ হিচাপে সন্মানীয় Green Destinations Silver বিশ্বব্যাপী প্ৰমাণপত্ৰ লাভ কৰিছে। এই সাফল্যই দায়িত্বশীল গন্তব্যস্থান ব্যৱস্থাপনাৰ ক্ষেত্ৰত এক নতুন মানদণ্ড স্থাপন কৰিছে। ইয়াৰ লগতে Challenge-Based Destination Development (CBDD) উদ্যোগৰ অধীনত আধ্যাত্মিক আৰু পৰিৱেশ-পৰ্যটন শ্ৰেণীত ৬৯৭.৯৪ কোটি টকাৰ ৩৮টা প্ৰকল্প অনুমোদন কৰা হৈছে। ইয়াৰ উদাহৰণসমূহৰ ভিতৰত আছে অসমৰ পানীদিহিং পক্ষী অভয়াৰণ্য আৰু তেলেংগানাৰ নিজাম সাগৰ জলাধাৰ পৰিৱেশ-পৰ্যটন প্ৰকল্প। এই সকলো উদ্যোগে অৰ্থনৈতিক বিকাশ, পৰিৱেশ সংৰক্ষণ আৰু সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য ৰক্ষাৰ মাজত এক সুষম পৰ্যটন মডেল গঢ়ি তুলিছে।

বিশ্বব্যাপী প্ৰতিযোগিতামূলকতা আৰু প্ৰযুক্তিগত সংহতি

বৰ্তমানৰ আন্তঃসংযুক্ত বিশ্বত পৰ্যটন সহজ যাতায়াত, ডিজিটেল উদ্ভাৱন আৰু বিশ্বব্যাপী পৰিচিতিৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত হয়। এই পৰিৱৰ্তনসমূহ স্বীকাৰ কৰি ভাৰতে যোৱা এটা দশকত পৰ্যটন পৰিৱেশৰ ভেটি শক্তিশালী কৰিছে, সংযোগ ব্যৱস্থা উন্নত কৰিছে, ভ্ৰমণৰ সুবিধা বৃদ্ধি কৰিছে আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত নিজৰ উপস্থিতি সম্প্ৰসাৰিত কৰিছে। এই প্ৰচেষ্টাই বিশ্ব পৰ্যটন ক্ষেত্ৰত ভাৰতৰ স্থান উন্নত কৰাত সহায় কৰিছে। ২০২৪ চনত ভাৰতে ২০.৬ নিযুত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যটক আগমন নথিভুক্ত কৰি বিশ্বব্যাপী ২০তম স্থান লাভ কৰিছে, যি ২০১৬ চনৰ ২৫তম স্থানৰ তুলনাত উল্লেখযোগ্য উন্নতি।

ডিজিটেল আৰু নীতি সংস্কাৰৰ ফলত ভাৰত ভ্ৰমণ অধিক সহজ আৰু সুবিধাজনক হৈ পৰিছে। বিশেষকৈ e-Tourist Visa ব্যৱস্থাই বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভ্ৰমণ প্ৰক্ৰিয়া সৰল কৰিছে। NIDHI আৰু NIDHI Plusৰ দৰে ডিজিটেল প্লেটফৰ্মে দেশজুৰি থকাৰ ব্যৱস্থা প্ৰদানকাৰী আৰু ভ্ৰমণ এজেণ্টসকলৰ পঞ্জীয়ন আৰু ব্যৱসায়িক প্ৰক্ৰিয়া অধিক সহজ, স্বচ্ছ আৰু দক্ষ কৰি তুলিছে। ইয়াৰ ফলত এক অধিক কাৰ্যকৰী আৰু স্বচ্ছ পৰ্যটন পৰিৱেশ গঢ় লৈ উঠিছে।

পৰ্যটন বিশ্বব্যাপী সম্পৰ্ক স্থাপনৰ এক শক্তিশালী মাধ্যম হিচাপে উদীয়মান হৈছে। ভাৰতৰ G20 সভাপতিত্বই দেশখনৰ বৈচিত্ৰ্যপূৰ্ণ গন্তব্যস্থান, সমৃদ্ধ ঐতিহ্য, জীৱন্ত হস্তশিল্প আৰু সাংস্কৃতিক পৰম্পৰাক বিশ্বৰ আগত উপস্থাপন কৰাৰ সুযোগ সৃষ্টি কৰে। ই কেৱল ভাৰতৰ বিশ্বব্যাপী ভাবমূৰ্তি আৰু নৰম শক্তি শক্তিশালী কৰাই নহয়, MICE Tourism (Meetings, Incentives, Conferences and Exhibitions) ক্ষেত্ৰত ভাৰতৰ বৃদ্ধি পোৱা সক্ষমতাও প্ৰদৰ্শন কৰে। দেশৰ বিভিন্ন গন্তব্যস্থানলৈ বিশ্ব নেতাসকলক আনি এই অনুষ্ঠানটোৱে দেখুৱাইছে যে পৰ্যটন কেৱল অৰ্থনৈতিক বিকাশৰ মাধ্যম নহয়, ই আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সহযোগিতা আৰু সাংস্কৃতিক বিনিময়ৰ এক সেতুও।

মানৱ পুঁজি আৰু ভৱিষ্যতৰ আকাংক্ষাক শক্তিশালী কৰা

প্ৰতিটো স্মৰণীয় ভ্ৰমণ কেৱল কোনো স্থানৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰে, বৰঞ্চ সেই স্থানসমূহক জীৱন্ত কৰি তোলা মানুহৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। দক্ষ পৰ্যটক গাইড, আতিথ্য খণ্ডৰ কৰ্মী, শিল্পী, পৰিবহণ সেৱা প্ৰদানকাৰী আৰু স্থানীয় উদ্যোগীসকলৰ দক্ষতা আৰু সেৱাই পৰ্যটকৰ অভিজ্ঞতা সমৃদ্ধ কৰে। এই কথা স্বীকাৰ কৰি ভাৰতৰ পৰ্যটন কৌশলে ভৌতিক আন্তঃগাঁথনিৰ লগতে মানৱ সম্পদ বিকাশৰ ওপৰতো সমান গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে।

প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে শেহতীয়াকৈ দেশবাসীক সংযমী জীৱনশৈলী গ্ৰহণ কৰিবলৈ আৰু ঘৰুৱা পৰ্যটনক উৎসাহিত কৰিবলৈ আহ্বান জনাইছে, যাতে স্থানীয় জীৱিকা, শিল্পী আৰু ক্ষুদ্ৰ ব্যৱসায়সমূহ লাভান্বিত হয়।

পৰ্যটন খণ্ডৰ কৰ্মশক্তি শক্তিশালী কৰা চৰকাৰৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অগ্ৰাধিকাৰ হৈ আছে। ২০১৪ চনৰ পৰা ২০২৫ চনলৈকে Capacity Building for Service Providers আঁচনিৰ অধীনত ৪.৫ লাখতকৈ অধিক ব্যক্তিক প্ৰশিক্ষণ প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াৰ ফলত পৰ্যটন খণ্ডত সেৱাৰ মানদণ্ড আৰু কৰ্মসংস্থাপনৰ সুযোগ বৃদ্ধি পাইছে। কেন্দ্ৰীয় বাজেট ২০২৬–২৭ত এই দিশত অধিক অগ্ৰগতিৰ বাবে National Institute of Hospitality স্থাপন আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থানসমূহত ১০,০০০ পৰ্যটক গাইডৰ দক্ষতা উন্নয়নৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়োৱা হৈছে।

ভাৰতৰ পৰ্যটনৰ লক্ষ্য কেৱল পৰ্যটক আকৰ্ষণ কৰাত সীমাবদ্ধ নহয়। দেশখনে ক্ৰমাৎ বিশ্বৰ অন্যতম আগশাৰীৰ পৰ্যটন গন্তব্যস্থান হিচাপে নিজকে প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ আগবাঢ়িছে। বিশ্বৰ শীৰ্ষ পৰ্যটন অৰ্থনীতিসমূহৰ ভিতৰত ভাৰত ৮ম স্থানত আছে আৰু ই ৰাষ্ট্ৰীয় অৰ্থনীতিলৈ ২৩১.৬ বিলিয়ন আমেৰিকান ডলাৰৰ অৱদান আগবঢ়াইছে। বিশ্ব ভ্ৰমণ আৰু পৰ্যটন পৰিষদে (WTTC)-ৰ অনুমান অনুসৰি, আগন্তুক এটা দশকৰ ভিতৰত ভাৰত বিশ্বৰ ৪ৰ্থ বৃহৎ পৰ্যটন অৰ্থনীতি হিচাপে উন্নীত হ’ব পাৰে। এইটোৱে বিশ্ব পৰ্যটন ক্ষেত্ৰত ভাৰতৰ বৃদ্ধি পোৱা প্ৰভাৱ প্ৰতিফলিত কৰে। ভাৰতলৈ ভ্ৰমণ অধিক সহজ কৰিবলৈ e-Visa ব্যৱস্থাৰ যথেষ্ট সম্প্ৰসাৰণ কৰা হৈছে, যাৰ ফলত বহু দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত অধিক সহজলভ্য গন্তব্যস্থান হৈ পৰিছে।

এই পৰিৱৰ্তনসমূহ মাটিৰ পৰ্যায়তো স্পষ্টভাৱে দেখা গৈছে। যোৱা এটা দশকত বিভিন্ন পৰ্যটন আন্তঃগাঁথনি আঁচনিৰ জৰিয়তে ১০০ৰো অধিক গন্তব্যস্থান উন্নীত কৰা হৈছে, যাৰ ফলত পৰ্যটকৰ অভিজ্ঞতা যথেষ্ট উন্নত হৈছে। প্ৰস্তাৱিত ৫০টা গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ বিকাশে ভৱিষ্যতে পৰ্যটনৰ মান, সুবিধা আৰু প্ৰস্তুতি অধিক উন্নত কৰিব।

উন্নত ঘাইপথ, আধুনিক বিমানবন্দৰ, UDAN সংযোগ, বন্দে ভাৰত ৰে’ল, ৰে’লৱেৰ আধুনিকীকৰণ আৰু উন্নত শেষ-মাইল সংযোগ ব্যৱস্থাই ভ্ৰমণ আগতকৈ অধিক সহজ কৰি তুলিছে। গন্তব্যস্থানসমূহ অধিক সহজলভ্য হোৱাৰ লগে লগে স্থানীয় সম্প্ৰদায় আৰু পৰ্যটন উদ্যোগসমূহৰ বাবে নতুন সুযোগ সৃষ্টি হৈছে।

ভাৰতৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যটন প্ৰচাৰ এক নতুন পৰ্যায়ত প্ৰৱেশ কৰিছে। উন্নত ডিজিটেল প্ৰচাৰ, আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ভ্ৰমণ মেলা, roadshow আৰু কৌশলগত অংশীদাৰিত্বই গুৰুত্বপূৰ্ণ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বজাৰত ভাৰতৰ উপস্থিতি অধিক শক্তিশালী কৰিছে। এই সকলো প্ৰচেষ্টাই এক অধিক স্থিতিস্থাপক, অন্তৰ্ভুক্তিমূলক আৰু বিশ্বব্যাপী প্ৰতিযোগিতামূলক পৰ্যটন খণ্ডৰ ভেটি নিৰ্মাণ কৰিছে।

ভাৰত বিশ্বৰ এক আগশাৰীৰ পৰ্যটন গন্তব্যস্থান হিচাপে আগবাঢ়ি যোৱাৰ সময়ত মূল লক্ষ্য হৈছে — অৰ্থপূৰ্ণ অভিজ্ঞতা সৃষ্টি কৰা, জীৱিকাৰ সুযোগ বৃদ্ধি কৰা, ঐতিহ্য সংৰক্ষণ কৰা, সম্প্ৰদায়সমূহক শক্তিশালী কৰা আৰু পৰ্যটনক বহনক্ষম আৰু অন্তৰ্ভুক্তিমূলক বিকাশৰ চালিকা শক্তি হিচাপে গঢ়ি তোলা।

ভাৰতৰ পৰ্যটন ৰূপান্তৰৰ যাত্ৰা ইতিমধ্যে আৰম্ভ হৈছে আৰু ইয়াৰ পৰৱৰ্তী অধ্যায় অধিক উচ্চাকাংক্ষী হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।