Technology
MANAS: ড্ৰাগছৰ বিৰুদ্ধে এক ডিজিটেল সুৰক্ষাকৱচ
प्रविष्टि तिथि:
02 JUL 2026 11:27 AM
ৰাষ্ট্ৰীয় মাদক দ্ৰব্য সহায়ক হেল্পলাইন: নিচামুক্ত ভাৰত গঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত নাগৰিকক সবলীকৰণ
MANAS: নাগৰিকৰ হাতত ক্ষমতা অৰ্পণ কৰা এক ব্যৱস্থা
ভাৰত চৰকাৰে মাদক দ্ৰব্যৰ অপব্যৱহাৰ আৰু ড্ৰাগছ সৰবৰাহক এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সামাজিক আৰু জনস্বাস্থ্যজনিত সমস্যা হিচাপে চিহ্নিত কৰিছে। এই সমস্যাসমূহে কেৱল ব্যক্তিকেই নহয়, পৰিয়াল, সমাজ আৰু জনসুৰক্ষাকো প্ৰভাৱিত কৰে। নাগৰিকৰ অংশগ্ৰহণ শক্তিশালী কৰাৰ লগতে সহায়মূলক সেৱাসমূহ অধিক সহজলভ্য আৰু গোপনীয়ভাৱে প্ৰদান কৰাৰ উদ্দেশ্যে চৰকাৰে ড্ৰাগছ-সম্পৰ্কীয় কাৰ্যকলাপৰ বিষয়ে অৱগত কৰা আৰু সহায় লাভৰ বাবে এক সহজলভ্য আৰু গোপনীয় মঞ্চৰ প্ৰয়োজনীয়তা অনুভৱ কৰিছিল।
এই প্ৰয়োজন পূৰণৰ উদ্দেশ্যে গৃহ মন্ত্ৰালয়, ভাৰত চৰকাৰৰ তত্ত্বাৱধানত তথা ডিজিটেল ইণ্ডিয়া কৰ্প’ৰেচন(DIC)-ৰ সহযোগত মাদক দ্ৰব্য নিয়ন্ত্ৰণ ব্যুৰো (NCB)-এ ১৮ জুলাই ২০২৪ তাৰিখে ৰাষ্ট্ৰীয় মাদক দ্ৰব্য সহায় হেল্পলাইন MANAS (Madak Padarth Nishedh Asoochna Kendra)-ৰ শুভাৰম্ভ কৰে। এক সুৰক্ষিত, প্ৰযুক্তিনিৰ্ভৰ মঞ্চ হিচাপে গঢ়ি তোলা MANAS-এ নাগৰিকক ড্ৰাগছ-সম্পৰ্কীয় কাৰ্যকলাপৰ বিষয়ে অৱগত কৰিবলৈ, পৰামৰ্শ লাভ কৰিবলৈ আৰু পুনৰ্বাসন-সম্পৰ্কীয় সহায় যিকোনো সময়তে লাভ কৰাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।
MANAS-এ ডিজিটেল ইণ্ডিয়াৰ দৃষ্টিভংগী আৰু নিচামুক্ত ভাৰতৰ লক্ষ্যক একত্ৰিত কৰিছে। এই মঞ্চখন ৰাষ্ট্ৰীয় হেল্পলাইন নম্বৰ ১৯৩৩, চৰকাৰী প’ৰ্টেল, ই-মেইল আৰু UMANG এপৰ জৰিয়তে উপলব্ধ। এই মাধ্যমসমূহৰ জৰিয়তে সহায় সহজলভ্য কৰি MANAS-এ নাগৰিকক নীৰৱ দৰ্শক হৈ থকাৰ পৰিৱৰ্তে ড্ৰাগছৰ অপব্যৱহাৰৰ বিৰুদ্ধে যুঁজত সক্ৰিয়ভাৱে অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ শক্তিশালী কৰি তুলিছে।
আপুনি জানিছিল নে?
ভাৰতৰ ‘Magnitude of Substance Abuse in India (2019)’ শীৰ্ষক প্ৰথম বিস্তৃত প্ৰতিবেদনত দেশত মাদক দ্ৰব্যৰ অপব্যৱহাৰৰ সমস্যাৰ প্ৰকৃত ব্যাপকতা প্ৰকাশ পাইছিল।
- প্ৰায় ১৬ কোটি লোকে মদ্যপান কৰে, ইয়াৰ ভিতৰত ৫.৭ কোটিতকৈ অধিক লোক গুৰুতৰভাৱে প্ৰভাৱিত।
- ৩.১ কোটি লোকে গাঞ্জা (Cannabis) ব্যৱহাৰ কৰে, ২.২৬ কোটি লোকে অপিঅইডছ (Opioids) ব্যৱহাৰ কৰে আৰু প্ৰায় ১.১৮ কোটি লোকে ছেডেটিভছ (Sedatives) ব্যৱহাৰ কৰে।
- আনুমানিক ২.৮ কোটি লোক কেৱল অপিঅইডৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল, ইয়াৰ ভিতৰত প্ৰায় ২৮ লাখ লোকক জৰুৰী চিকিৎসাৰ প্ৰয়োজন।
MANAS-এ কি কি সেৱা আগবঢ়ায়
MANAS নাগৰিকৰ প্ৰয়োজনীয়তাক কেন্দ্ৰ কৰি প্ৰস্তুত কৰা হৈছে, য’ত একেটা ব্যৱস্থাৰ ভিতৰত অভিযোগ দাখিল, পৰামৰ্শদান আৰু সজাগতা সৃষ্টিৰ ব্যৱস্থা একত্ৰিত কৰা হৈছে।
ইয়াৰ সেৱাসমূহ এনেধৰণৰ-
- নাগৰিকে নিজৰ পৰিচয় প্ৰকাশ নকৰাকৈ গোপনীয়ভাৱে ড্ৰাগছ সৰবৰাহ, ড্ৰাগছ বিক্ৰী (Peddling), অবৈধ খেতি আৰু ইয়াৰ সৈতে জড়িত অন্যান্য কাৰ্যকলাপৰ বিষয়ে অৱগত কৰিব পাৰে।
- আসক্তিত ভোগা লোকসকলে পৰামৰ্শ আৰু সহায় লাভ কৰিব পাৰে। ইয়াৰ বাবে কলসমূহ সামাজিক ন্যায় আৰু অধিকাৰিতা মন্ত্ৰালয়-ৰ ১৪৪৪৬ নম্বৰৰ হেল্পলাইনলৈ স্থানান্তৰ কৰা হয়।
- ১৯৩৩ হেল্পলাইন, ৱেব প’ৰ্টেল আৰু UMANG এপ্লিকেচনৰ জৰিয়তে যিকোনো সময়তে সেৱাসমূহ লাভ কৰিব পাৰি, যাৰ ফলত সমগ্ৰ দেশজুৰি এই সেৱাৰ সুবিধা নিশ্চিত হৈছে।
- ডিজিটেল টিকট সৃষ্টি আৰু ৱৰ্কফ্ল’ ব্যৱস্থাপনাই সংশ্লিষ্ট সংস্থাসমূহৰ মাজত তথ্য অধিক দ্ৰুতভাৱে আদান-প্ৰদান কৰাত সহায় কৰে, যাৰ ফলত সমন্বয় আৰু সঁহাৰিৰ সময় উন্নত হয়।
- বহুভাষিক কল সহায়, স্মাৰ্ট IVRS, চেটবট সংযোগ আৰু আঞ্চলিক ভাষাৰ সহায়ৰ দৰে অন্তৰ্ভুক্তিমূলক সুবিধাসমূহ অধিক বিস্তৃত প্ৰৱেশাধিকাৰ নিশ্চিত কৰিবলৈ উন্নয়নৰ পৰ্যায়ত আছে।
মই এজন ড্ৰাগছ-আসক্ত ব্যক্তিক কেনেকৈ সহায় কৰিব পাৰোঁ?
ড্ৰাগছ-আসক্ত ব্যক্তি ড্ৰাগছৰ যোগান আৰু চাহিদাৰ এই দুষ্টচক্ৰৰ এক ভুক্তভোগী। তেওঁলোকৰ সৈতে সন্মানজনক আচৰণ কৰা উচিত আৰু ওচৰৰ চৰকাৰী নিচামুক্তি(De-addiction) কেন্দ্ৰত পেছাদাৰী আৰু চিকিৎসাগত সহায় ল'বলৈ উৎসাহিত কৰা উচিত। তেওঁলোকক পৰামৰ্শদান (Counselling) আৰু থেৰাপী গ্ৰহণ কৰিবলৈও উৎসাহিত কৰা উচিত।
প্ৰভাৱ: ক্ৰমাৎ বৃদ্ধি পোৱা জনবিশ্বাস
শুভাৰম্ভ কৰা পিছৰে পৰা MANAS-এ নাগৰিকৰ সৈতে সংযোগ বৃদ্ধি কৰিছে, ৰাজহুৱা সেৱা প্ৰদান শক্তিশালী কৰিছে আৰু ড্ৰাগছ আইন প্ৰয়োগকাৰী সংস্থাসমূহৰ মাজত সমন্বয় উন্নত কৰিছে। এই প্লেটফৰ্মে নাগৰিকক সুৰক্ষিত মাধ্যমৰ জৰিয়তে অধিক সহজে ড্ৰাগছ-সম্পৰ্কীয় কাৰ্যকলাপৰ বিষয়ে অৱগত কৰিবলৈ সক্ষম কৰিছে। ইয়াৰ লগতে নাগৰিক আৰু আইন প্ৰয়োগকাৰী সংস্থাসমূহৰ মাজত তথ্য আদান-প্ৰদান শক্তিশালী কৰি ড্ৰাগছ সৰবৰাহ আৰু মাদক দ্ৰব্যৰ অপব্যৱহাৰৰ বিৰুদ্ধে সঁহাৰিৰ ব্যৱস্থা অধিক ফলপ্ৰসূ কৰি তুলিছে।
ইয়াৰ উপৰিও, ই সমগ্ৰ দেশজুৰি পৰামৰ্শদান, পুনৰ্বাসন আৰু সজাগতা-সম্পৰ্কীয় সেৱাসমূহলৈ অধিক সহজ প্ৰৱেশাধিকাৰ নিশ্চিত কৰিছে। পেছাদাৰী পৰামৰ্শদান সেৱাৰ ক্ৰমবৰ্ধমান ব্যৱহাৰে মাদক দ্ৰব্যৰ অপব্যৱহাৰ-সম্পৰ্কীয় সমস্যাৰ ক্ষেত্ৰত সহায় বিচাৰিবলৈ নাগৰিকসকলৰ অধিক আগ্ৰহৰ প্ৰতিফলন ঘটাইছে। অনলাইন মঞ্চৰ জৰিয়তে সজাগতা কাৰ্যসূচীয়ে ড্ৰাগছ-বিৰোধী অভিযানসমূহত জনসাধাৰণ আৰু যুৱসমাজৰ অধিক অংশগ্ৰহণ উৎসাহিত কৰিছে। মঞ্চখনৰ সম্পূৰ্ণ ডিজিটেলাইজড ৱৰ্কফ্ল’ই সমন্বয় আৰু সেৱা প্ৰদান অধিক উন্নত কৰিছে। ইয়াৰ লগতে প্ৰযুক্তিনিৰ্ভৰ নাগৰিক অংশগ্ৰহণৰ জৰিয়তে নিচামুক্ত ভাৰত গঢ়াৰ বৃহত্তৰ লক্ষ্য বাস্তৱায়নতো ই সহায় আগবঢ়াইছে।
MANAS-এ কেনেদৰে ডিজিটেল ইণ্ডিয়াৰ প্ৰতিশ্ৰুতি অধিক শক্তিশালী কৰে
MANAS হৈছে নাগৰিকৰ সুৰক্ষা নিশ্চিত কৰিবলৈ আৰু ৰাজহুৱা সেৱা প্ৰদানত প্ৰযুক্তিৰ সদ্ব্যৱহাৰ কেনেদৰে কৰিব পাৰি, তাৰ এক কাৰ্যকৰী উদাহৰণ। ই এই লক্ষ্যক স্পষ্ট আৰু ব্যৱহাৰিকভাৱে আগুৱাই লৈ গৈছে—
- MANAS দিন-ৰাতি ২৪ ঘণ্টাই কাৰ্যকৰী আৰু ভাৰতৰ যিকোনো প্ৰান্তৰ পৰা ইয়াৰ সৈতে সংযোগ স্থাপন কৰিব পাৰি।
- ই জনসাধাৰণৰ সতৰ্কতাক ব্যৱহাৰযোগ্য আৰু আনুষ্ঠানিকভাৱে নথিভুক্ত গোয়েন্দা তথ্যলৈ ৰূপান্তৰিত কৰে, যাৰ ফলত নাগৰিকসকল কেৱল সেৱাৰ গ্ৰাহক হৈ নাথাকি শাসন ব্যৱস্থাৰ সক্ৰিয় অংশীদাৰ হৈ পৰে।
- প্ৰতিটো অভিযোগ ডিজিটেলাইজড ৱৰ্কফ্ল’ৰ জৰিয়তে নথিভুক্ত, পঞ্জীয়ন, অনুসৰণ আৰু নিষ্পত্তি কৰিব পাৰি, যাৰ ফলত দ্ৰুততা, স্বচ্ছতা আৰু জবাবদিহিতা নিশ্চিত হয়।
- ই জনসাধাৰণক NCB-ৰ ৩০টা জ’নেল ইউনিট আৰু ৩৬খন ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলৰ এণ্টি-নাৰ্ক’টিক্স টাস্ক ফ’ৰ্চ (ANTFs)-ৰ সৈতে পোনপটীয়াকৈ সংযুক্ত কৰে।
- প’ৰ্টেলটো এক সংহত, সুৰক্ষিত আৰু দ্বিভাষিক মঞ্চ হিচাপে প্ৰস্তুত কৰা হৈছে।
- ই MyGov প’ৰ্টেলৰ জৰিয়তে কুইজ, পোষ্টাৰ প্ৰতিযোগিতা আৰু ৰীল-নিৰ্মাণ প্ৰতিযোগিতাৰ দৰে সজাগতা কাৰ্যসূচী আয়োজন কৰে, যাতে দেশজুৰি কিশোৰ-কিশোৰী আৰু যুৱসমাজক সম্পৃক্ত কৰিব পাৰি।
- তথ্য ডিজিটেলভাৱে সংগ্ৰহ কৰা হোৱাৰ ফলত সেই তথ্যৰ ধাৰা আৰু প্ৰৱণতা বিশ্লেষণ কৰিব পৰা যায়, যাৰ সহায়ত সংস্থাসমূহে সমস্যাসমূহ কোন অঞ্চলত বৃদ্ধি পাইছে সেয়া চিনাক্ত কৰি সেই অনুসৰি নিজৰ কাৰ্যপন্থা প্ৰস্তুত কৰিব পাৰে।
নিচামুক্ত ভাৰতৰ দিশলৈ অগ্ৰসৰ
MANAS-এ দেখুৱাইছে যে ডিজিটেল ৰাজহুৱা আন্তঃগাথনি (DPI)-ক কেনেদৰে নাগৰিকৰ সুৰক্ষা আৰু সামাজিক কল্যাণৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি। প্ৰযুক্তি, নাগৰিকৰ অংশগ্ৰহণ, পৰামৰ্শদান, তথ্য বিশ্লেষণ আৰু সুৰক্ষিত অভিযোগ দাখিল ব্যৱস্থাক একেলগে সংযুক্ত কৰি এই প্লেটফৰ্মে প্ৰতিটো অভিযোগ আৰু প্ৰতিটো ফোনকলৰ জৰিয়তে এক অধিক সুৰক্ষিত, সুস্থ আৰু ড্ৰাগছমুক্ত ভাৰত গঢ়ি তোলাত সহায় কৰি আছে। ইয়াৰ পৰিসৰ ক্ৰমাৎ বৃদ্ধি পোৱা আৰু ইয়াৰ সঁজুলিসমূহ অধিক পৰিপক্ক হোৱাৰ লগে লগে, MANAS ডিজিটেল হোৱাৰ লগতে গভীৰভাৱে মানৱকেন্দ্ৰিক শাসন ব্যৱস্থাৰ এক স্পষ্ট উদাহৰণ হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছে।
তথ্যসূত্ৰ
গৃহ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়
pdf চাবলৈ ইয়াত ক্লিক কৰক
****
পি.আই.বি. গৱেষণা
(तथ्य सामग्री आईडी: 150673)
आगंतुक पटल : 16
Provide suggestions / comments