Posted On:
20 NOV 2026 1:53PM by PIB Chandigarh
ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਭਾਰਤ ਮੰਡਪਮ ਵਿਖੇ ਇੰਡੀਆ ਟ੍ਰੇਡ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ (ਆਈਟੀਪੀਓ) ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ 45ਵੇਂ ਇੰਡੀਆ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਟ੍ਰੇਡ ਫੇਅਰ (ਆਈਆਈਟੀਐਫ) 2026 ਦੇ 'ਸਿਹਤ ਮੰਡਪ' ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ (14-18 ਨਵੰਬਰ 2026) ਦੌਰਾਨ ਕੁੱਲ 12,189 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਮੰਡਪ 'ਤੇ ਲੱਗੇ ਸਟਾਲਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਸਿਹਤ ਜਾਗਰੂਕਤਾ, ਰੋਕਥਾਮ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਿਹਤ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਜਨਤਾ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸਿਹਤ ਮੰਡਪ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 14 ਨਵੰਬਰ, 2026 ਨੂੰ ਨੀਤੀ ਆਯੋਗ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਡਾ. ਐੱਮ. ਸ੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਸਕੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪੁਣਯ ਸਲੀਲਾ ਸ੍ਰੀਵਾਸਤਵ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਸੀ। "ਯੰਗ ਇੰਡੀਆ, ਹੈਲਥੀ ਇੰਡੀਆ" ਥੀਮ 'ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਇਹ ਮੰਡਪ ਜਨਤਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ, ਸਿਹਤ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ਵਜੋਂ ਉਭਰਿਆ ਹੈ। ਬੱਚੇ, ਨੌਜਵਾਨ, ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਹੋਰ ਵਰਗਾਂ ਸਮੇਤ, ਸੈਲਾਨੀ ਪੂਰੇ ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ।
. 
ਇੰਟਰਐਕਟਿਵ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਿਹਤ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ
ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਆਊਟਰੀਚ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, "ਟੀਬੀ ਮੁਕਤ ਭਾਰਤ ਮੁਹਿੰਮ" ਦੇ ਤਹਿਤ ਵੈਕਟਰ-ਜਨਿਤ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਫਾਈਲੇਰੀਆਸਿਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਨੁੱਕੜ ਨਾਟਕ ਵੀ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਟੀਬੀ (ਟੀਬੀ), ਇਸਦੇ ਲੱਛਣਾਂ, ਸੰਚਾਰ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ, ਰੋਕਥਾਮ, ਜਲਦੀ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਲਾਜ ਬਾਰੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।
ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਅਤੇ ਦਿਲਚਸਪ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਿਹਤ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਲਈ ਜਾਦੂਈ ਸ਼ੋਅ ਵੀ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੇ ਟੌਕ ਸ਼ੋਅ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਸੈਸ਼ਨ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਚਿਕਿਤਸਾ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ, ਆਮ ਸਿਹਤ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਰੋਕਥਾਮ ਉਪਾਵਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਬਾਰੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਲਾਈਵ ਕਾਰਡੀਓਪਲਮੋਨਰੀ ਰੀਸਸੀਟੇਸ਼ਨ (ਸੀਪੀਆਰ) ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ, ਇੰਟਰਐਕਟਿਵ ਕੁਇਜ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਟੇਜ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਿਹਤ ਅਭਿਆਸਾਂ, ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਤਕਨੀਕਾਂ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਰੋਕਥਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਪਵੇਲੀਅਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਇੰਟਰਐਕਟਿਵ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਜਾਣਕਾਰੀ, ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਰਾਹੀਂ ਸਿਹਤ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਮੁਫ਼ਤ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ, ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਅਤੇ ਸਲਾਹ ਸੇਵਾਵਾਂ
ਭਾਰਤ ਮੰਡਪਮ ਦੇ ਗਰਾਊਂਡ ਫਲੋਰ 'ਤੇ ਹਾਲ ਨੰਬਰ 4 (G) ਵਿੱਚ 989 ਵਰਗ ਮੀਟਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ, ਹੈਲਥ ਪੈਵੇਲੀਅਨ 24 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ, ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ 39 ਸਟਾਲਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ, ਮੈਡੀਕਲ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ, ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਮੇਤ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਮੁਫ਼ਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ BMI ਮੁਲਾਂਕਣ, ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਜਾਂਚ, ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਮਾਪ, ਰੁਟੀਨ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ, ਮੂੰਹ ਦੀ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ, ਸੁਣਨ ਸ਼ਕਤੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਗਰੁੱਪਿੰਗ ਸੇਵਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਹ ਮੰਡਪ ਮਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ, ਟੀਕਾਕਰਣ, ਯੂ-ਵਿਨ ਡਿਜੀਟਲ ਟੀਕਾਕਰਣ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਲ ਸਿਹਤ ਕਾਰਜਕਰਮ (RBSK) ਅਧੀਨ ਉਪਲਬਧ ਸੇਵਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੈਲਾਨੀ HIV/AIDS, ਜਿਨਸੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਚਾਰਿਤ ਲਾਗਾਂ, ਟੀਬੀ (TB), ਵੈਕਟਰ-ਜਨਿਤ ਬਿਮਾਰੀਆਂ, ਵਾਇਰਲ ਹੈਪੇਟਾਈਟਸ, ਕੋੜ੍ਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰੇ ਦਾ ਵੀ ਲਾਭ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਡਿਜੀਟਲ ਸਿਹਤ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਈ-ਸੰਜੀਵਨੀ ਟੈਲੀਕੰਸਲਟੇਸ਼ਨ ਸੇਵਾਵਾਂ, ਆਯੁਸ਼ਮਾਨ ਭਾਰਤ ਡਿਜੀਟਲ ਮਿਸ਼ਨ (ਏਬੀਡੀਐੱਮ) ਅਤੇ ਆਯੁਸ਼ਮਾਨ ਭਾਰਤ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜਨ ਅਰੋਗਯ ਯੋਜਨਾ (ਏਬੀ ਪੀਐੱਮ-ਜੇਏਵਾਈ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਅਤੇ ਲਾਭਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ।
ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ, ਸੁਣਨ, ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਸਫਾਈ ਅਤੇ ਅੰਗ ਦਾਨ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਨਾਲ ਹੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਸਲਾਹ ਸੇਵਾਵਾਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀ-ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ, ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ, ਤੰਬਾਕੂ ਛੱਡਣ, ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਭਿਆਸਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਭਾਈਵਾਲ ਸੰਗਠਨਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨਾਲ ਸਿੱਧੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰਕਾਰੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਅਧੀਨ ਉਪਲਬਧ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ, ਲਾਭਾਂ ਅਤੇ ਸਹਾਇਤਾ ਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਸਮਰਪਿਤ 'ਕਿਡਜ਼ ਜ਼ੋਨ' ਖੇਡ ਰਾਹੀਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਆਦਤਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੇ ਮੌਕੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮਰਪਿਤ "ਕਿਡਜ਼ ਜ਼ੋਨ" ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਕ੍ਰੀਨ-ਮੁਕਤ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਇਹ ਜ਼ੋਨ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀ, ਸਮਾਜਿਕ ਮੇਲ-ਜੋਲ ਅਤੇ ਖੇਡ ਰਾਹੀਂ ਸਿੱਖਣ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਆਦਤਾਂ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਣਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਵੇਲੀਅਨ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਅਤੇ ਆਨੰਦਦਾਇਕ ਅਨੁਭਵ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਇਹ ਸਿਹਤ ਮੰਡਪ IITF 2026 ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇੰਟਰਐਕਟਿਵ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ, ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ ਸਹੂਲਤਾਂ, ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਆਊਟਰੀਚ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਦਾ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗਾ, ਜੋ ਕਿ 27 ਨਵੰਬਰ, 2026 ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਹੋਵੇਗਾ।
******
ਐੱਸਆਰ/ ਏਕੇ