Plie u myntri rangbahduh ka ri, u Narendra Modi ia ka Bharat Renewable Energy Summit & Expo 2026

U myntri rangbahduh ka ri hynne ka sngi ula plie ia ka Bharat Renewable Energy Summit & Expo 2026 kaba la long ha Bharat Mandapam ha New Delhi. Haba ai jingkren ha ka jingialang jong ki nongialam jong ki karkhana, ki nongbei tyngka, ki nongmihkhmat jong ki karkhana rit, bad ki heh sorkak kiba napoh ka ri India bad kiba na Shabar ri, u myntri rangbahduh ka ri ula ong ba ka jingialang mynta ka snem kala long hapdeng ki jinglong jingman bakyrpang ia kaba la synshar da ka jingkhihwin jong ka bording ha ka pyrthei kaba la banjur ia ka jingdonkam ba kyrpang jong ka bording kaba ngi lah ban iohbiang ne renewable energy ha ka jingim ba man ka sngi bad ha ki kam pynroi jog ka ri. U la pynpaw ba ka jingthmu jong kane ka jingialang mynta ka snem ka long kaba iar bha namar ba ka iatyngkhuh ruh bad ka jingiakynduhlang ba khyndai jong ka International Solar Alliance bad kan kynthup ia ki nongmihkhmat na ka Fourth Conference halor ka Green Hydrogen.

Haba khmihbniah ia ka ioh ka kot jong ka pyrthei kaba la mad ia ki jingshah pynthut naduh ka khlam Corona haduh ki jingjia jingiaumsnam kiba dang iaid mynta sha khmat ha West Asia, u myntri rangbahduh ka ri ula ong ba 140 klur ngut ki nong India ki dap da ka jinsngewsarong halor kumno ba ka ri kala lah ban iakhun ia kine ki jingeh katba pynneh ruh ia ka jingkiew ha ka ioh ka kot. Ula banjur ruh ba shiphew snem ka jingneh ha ka jingbei tyngka hapoh ka ri bad ki jingpynkylla ha ki rukom treikam ha kaba iadei bad ka bording kaba khuid kala iada ia ka ri na kiba bun tylli ki jingeh. “ Lada ka India kam shym la bei tyngka ha ka bording kaba khuid bad lada kam shym la wanrah ia ki rukom treikam bathymmai ha kine ki shiphew snem ba la leit, ki jingeh jong ngi kin jin da lah long kham bun shah ban ia kaba kiwei ki ri ha ka pyrthei ki mad,” ong u myntri rangbahduh ka ri, u Narendra Modi. 

Da kaba ong ba ki jingpynthut ba dang shen ha ka pyrthei kila pynpaw ia ka jingiadei kaba khlain hapdeng ka jingshngain jong ka bording bad ka jingshngain jong ka ri, u myntri rangbahduh ka ri ula maham ba ka jingiai shaniah palat tang ha ki fossil fuel ne ki bording ki ba lah ban duhnoh kin iaibteng na ka por sha ka por ban pynthut ia ka ioh ka kot jong ka ri namarba ka jingdon jong ki ka long kaba duna bad ia kiba ngi lah ban shem tang ha ki katto katne tylli ki thain. Ula pyniapher ia kane ka jingma bad ia ka jinglah ban ioh pahuh ia ka bording kaba khuid. “ Bad baroh na ngi ngi tip, ba ka jingshngain jong ka bording na ka bynta ka lawei ka shong ha ka bording kaba khuid,” ong u myntri rangbahduh ka ri, u Modi.

U Myntri Rangbah duh ka Ri, u la batai ïa ka jingïaid lynti jong ka India ha kine ki 12 snem ha ka ban pynmih ia ka bording kaba khuid da kaba pyndonkam ïa ki kyntien, Ki Jingkular, Ka Jingsngewtynnad bad Ka Jingpyntreikam, da ka jingkular jong ka ri ha ka COP-26 ban pynpoi ïa ka bor pynmih bording khlem da pyndonkam ïa ka umphniang bad dewïong sha ka 500 Gigawatts ha u snem 2030. U Myntri Rangbahduh ka ri u la pynpaw ba ka ri ka la pyndep ïa ka jingkular jong ka Paris Agreement ban pynmih 50 na ka shispah na ka jing pynmih bording ba la seng lyngba ki tyllong kiba khlem pyndonkam ïa ki marpoh khyndew ha u snem 2025, kaba long san snem shwa ïa ka por ba la buh. U la kdew ba mynta ka India ka la rung hapdeng ki lai tylli ki ri kiba hakhmat eh ha ka jingpynmih bording na ka sngi (solar energy) bad ka bording ba lah ban pynthymmai biang ha kaba kaba palat 50 na ka shispah  ki jingpynmih bording kiba khlem pyndonkam ïa ki marpoh khyndew, bad la dep pynurlong la jan 300 Gigawatts na ka thong kaba long 500 Gigawatts. U la pynbna ruh ia ka thong ban pynmih sa 500 Gigawatts jong ka jing pynmih bording ki ba thymmai, kiba khlem pyndonkam ïa ki marpoh khyndew ha kine ki 10 haduh 11 snem ki ban wan. U Myntri Rangbah duh ka ri , U Narendra Modi, u la pynskhem da kaba ong, “Kane ka thong ka long kaba eh ban pyndep, hynrei nga don ka jingkyrmen ha ka jinglah jong ka ri jong nga; namarkata, nga ong, Ngin sa lah ban pyndep ïa ka!”

U Myntri Rangbah duh u la ban jur ba ka India ka kwah ban ïasam ïa ki jingmyntoi jong ka rukom treikam kaba thymmai bad ki jingnang jingtip jong ka bad baroh ki briew ha ka pyrthei. U la ong ba ka ri ka ia trei ha ka ban wanrah ia ka bording kaba khuid (green energy) da kajuh ka mynsiem jong ka jingïatreilang, shwa ba un ai ïa ki nuksa kiba kyrpang. U Modi u lah ong “Ki jingjop jong ka ri India ha kane ka liang kan long ka jingmyntoi ia kiba bun kiwei pat ki ri jong ka pyrthei.”

Haba batai bniah ïa ka jingkiew sted jong ka skhim PM Surya Ghar Muft Bijli Yojana, kaba la sdang ha u bnai Rymphang 2024, ban buh ïa ki solar panel ha ki tnum ïing jong shi klur tylli ki longïing. U Modi u la ong ba palat 65 lak tylli ki longïing ki la ïashim bynta ha kane ka sienjam hapoh 24 haduh 25 bnai, ha ka rukom kaba man la ki hynriew sngi la pynrung sa shi lak tylli ki ïing bathymmai. Kat kum ka jingpeit bniah, kane Ka la ïarap ban pynduna ïa ki bai bording haduh kumba 76 percent. Na ka bynta ki lak ngut ki longïing, ki bai bording ki la hiar, bad mynta ki lah ruh ban ïoh nong da kaba die kham bun ka bording sha ka grid. U Myntri Rangbah duh ka ri, U Narendra Modi, u la ong, “Kane ka skhim jong ka India ka lah ban ai ka jingkyrshan kaba khraw ïa ka jingpynbiang bording ha kiba bun ki ri.”

Haba pynpaw ïa ki jingpyrshang ha kine ki 12 snem kiba la dep, ban pynïasoh ïa ka bording na ka sngi bad ka jingim ba man la ka sngi jong ki briew, ki karkhana bad ka rep ka riang. U Myntri Rangbahduh,u la kdew ba ka jingpynïasoh ïa palat 44,000 tylli ki ïing sorkar bad ka bording na ka sngi ka la ïarap ban pynduna la jan 700 klur tyngka man la u snem. Katba ka skhim KUSUM ka la pynbiang ïa ki lad pynpoi um lyngba ka bording na ka sngi sha palat 30 lak ngut ki nongrep, bad man la u nongïoh jingmyntoi na ki solar pump u la lah ban pynduna la jan shi lak tyngka man la u snem. U la ong ruh ba ka PM Surya Sarovar Yojana, kaba buh ïa ki solar panel halor ki jaka pynlang um, ki pung bad ki wahduid, khnang ban pyndonkam hok ïa kine ki jaka pynlang um bad ban pynduna ïa ka jinglut jingsep ha kaban thied ne shim jaka. U Modi u la ong, “Ka India ka dang pynlong ïa ka bording na ka sngi kum shi bynta jong ka jingim jong ki nongshong shnong jong ka.”

U Myntri Rangbahduh u la pynpaw ba ka rukom treikam jong ka India ha ka liang ka bording kaba khuid kam kut tang ha ka bording kaba mih na ka um ka bording na ka sngi, ka lyer bad ka bording nuclear. U la batai ba ka ri ka dang pynkhlaiñ ïa ka thong jong ka, kaba hapoh ka National Green Hydrogen Mission, ban pynmih 50 lak ton ka green hydrogen ha kaba kut jong ka shiphew snem, ha kajuh ka por da kaba pynïasoh ïa ka green hydrogen bad ka kit ka bah. U Myntri Rangbahduh ka ri, U Narendra Modi, u la pynpaw, “Tang katto katne bnai mynshuwa, ka India ka la sdang ïa ka rel Green Hydrogen kaba nyngkong eh jong ka.”

Da kaba pdiang ba ka jingpynmih bording ka dei ban ïahap bad ka jingsam kaba treikam bha na ki jaka ba khlaiñ ka jingpynmih bording sngi bad lyer sha ki jaka kiba kham duna jingmih, khnang ba ki ïing ki sem bad ki karkhana ha kylleng ka jylla kin ïa myntoi mar kumjuh, u Myntri Rangbah Duh u la kdew ïa ka jingroi jong ki Green Energy Corridors kiba kynthup ïa ki laiñ kit bording ba treikam bha ha ryngkat bad ki substation kiba la kyrshan da ka One Nation, One Power Grid network kaba pynïatylli ïa ki san tylli ki rynsan pynïasnoh bording jong ka thaiñ ha kawei ka frequency. U la bynrap ruh ba ka Ri mynta ka nang jam sha kawei pat ka bynta ban pynkhlaiñ shuh shuh ïa kane ka jingtei ba pynpoi bording. “Dang shen, ka India ka la buh ïa ka thong jingbei tyngka ba 2 lak klur tyngka na ka bynta kane” la kdew u Modi.

Da kaba pynpaw ïa ka jingjop jong ka Green Energy ka India sha ka jingkiew kaba stet bha ha ka liang jingpynmih mar hapoh ka Ri hadien ki snem babun jong ka jingshaniah pura ha ki mar ba wanrah na shabar ri wat tang na ka bynta i tiar solar barit eh ruh, u Myntri Rangbah Duh u la shem ba ka jinglah jong ka jingshna ïa ki kor pynmih bording sngi ka la kiew na ka 2 Gigawatt, shiphew snem mynshuwa sha ka 200 Gigawatts ha ka por mynta ha kajuh ka por ka jinglah ban don kumba 40 Gigawatts ki solar cell bad ka jingkiew jong ka jingmih jong kiwei ki tiar. “Kaba mut ba ka jingangnud jong ka India kaba ïasnoh bad ka green energy ruh ki long ki sakhi jong ka jingjop jong ka jingïakhun ban ïoh ïa ka Atmanirbhar Bharat bad ka Make in India”, la ong u Myntri Rangbah Duh, u Modi.

Da kaba ïai ban ba ka Ri ka dei ban pynneh ïa kane ka jingkiew stet bad ym tang ban shu hun tang ha kine ki nam jingjop, u Myntri Rangbah Duh u la khot ban pynïasnoh mar mar ïa man ki jingteiïing sorkar, ki skul, ki kolej, ki hospital bad ki jingpynshai ha surok bad ka bording jong ka sngi. U la tyrwa ba da kaba pynroi ïa ka kynja jingïakob kaba khuid bad kaba hok hapdeng jong ki jylla bad ki kynhun shnong ban pynshlur ïa ki nonglehbha ba ha khlieh duh, bad ban pynlong ïa ki ba kin ïasam ïa ki jingtip hapdeng ki paralok na ki khana ba seisoh na la ka jong ka thaiñ. “Ngi hap ban leh ïa kane kham kloi”, la ban u Modi.

Da kaba tyrwa ïa ka jingai jingmut ba shisha ban pynheh ïa ka bording sngi ha ka rep ka riang, u Myntri Rangbah Duh u la kyntu ban jam kham palat ïa ka jingsam jong ki lak tylli ki solar pumps ban pyndonkam ha ki jaka rep bym pat ïoh pyntreikam. U la pynpaw ïa ka jingdonkam ban pynshlur ïa ki nongrep ha kylleng bun ki shnong ba kin buh ïa ki solar panel ha ki jaka bathylli kumjuh ruh ha ki khap rud khyndew kiba ker ïa ki lyngkha. “Ngi hap ban ïaid kham hakhmat ki solar pump”, la kynthoh u Myntri Rangbah Duh u Modi

Da kaba ong ba ka juk bathymmai jong ka jingkylla kaba khraw lyngba ka bording sngi ka shaniah ha ki jingshem thymmai kumjuh ruh ki jingpyntreikam, u Myntri Rangbah Duh u la kyntu ïa ki startups, ki IIT, ki nongshem thymmai bad ki nongseng kam ban oh shrong ïa ki jingshna kiba treikam baroh 24 kynta, kiba ïahap bad ki aïom baroh bad kiba lah ban pyndap ïa shibun ki jingdonkam ka ïing ka sem naduh ka jingshet da ka bording sngi ha slep, sha ka jingpynduna ïa ka jingshaniah ha ki tyndong gas ba wanrah na shabar ri, bad ka jingpyndonkam ha kaban charge ha ïing ïa ki kali bad ki ar shaka ba ïaid da ka bording. “Lyngba kane, ki longïing longsem ba hapdeng jong ka ri ki lah ban kunai da ki hajar tyngka man la u snem” la ong u Modi.

Da kaba wanrah ïa ka jingdonkam jong ka jingpyndonkam ïa ka bording ba khuid bad ba kyrpang ha ki thaiñ nongkyndong, u Myntri Rangbah Duh u la kyntu ban pynroi ïa ki tiar solar ban kyntiew ïa ka bording sngi ha ka tnat ri jingri. “Na ka bynta ka jingbam jong ki jingri, ka jingrep ïa ki jingthung, bad ka jingot hadien, ki tiar solar dei ban pynroi na ka bynta baroh kine ki jait kam”, la ïai ban u Myntri Rangbah Duh ka Ri u Narendra Modi.

Na ka liang U Myntri Rangbahduh ka Ri ula ban jur da kaba ong, ban pynurlong ïa kine ki thong donkam ïa ki jingpynkylla thymmai ha ka juk stad teknoloji jong ka pateng ban wan, ki kor bad ki tiar ban pynlang ïa ka bording kiba la shna hapoh ka Ri, bad ruh ban pynheh ïa ka bor pynlang bording lyngba ki battery. U Myntri Rangbahduh ula ong ruh ba kane ka jingdonkam ka plie ïa ki bad ka kabu kaba khraw ïa ki samla jong ka India bad ula kyntu ruh ïa ki nongwad bniah bad ki nongbei tyngka ba kin shim kabu ïa kane ka por kaba kongsan. “Ki lad jingïarap bad ki jingpynbeit kiba phi la pynkhreh hapoh ka Ri India kin long kiba donkam shibun eh ïa ki ri ha ka pyrthei,” la pynskhem u Modi.

Haba kdew pat ïa ka sienjam la ka long ha ka liang ka bording kaba khuid bad babha ha kawei na ki Ri kaba don bun tam ki samla ha ka pyrthei ka la pynmih bad thaw ïa ki hajar tylli ki kam ha ki bynta bapher-bapher, naduh ka jingshna ïa ki Solar Panel bad ki tiar, ka jingsumar bad pynbha ïa ki, bad ruh ka kit ka bah ne ban pynpoi sha ki jaka, U Myntri Rangbahduh u la ong ba ka jingpynïar shuh shuh ïa ka bor pynmih bording na ka sngi kan nang pynbun ïa ki lad ïohkam ïohjam ha ki bynta bapher-bapher ha ka liang ka ïoh ka kot. “Naduh ki stow shet jingshet ha ki kamra shetja haduh ki lad ban pynpoi ne kit ïa ki briew lyngba ki kali, haba baroh ki treikam da ka bording na ka sngi bad ruh ka bording kaba khuid, yn ym artatien ba kan mih sa kawei pat ka karkhana kaba thymmai,” la bynrap u Modi.

U Myntri Rangbahduh ka Ri ula khot bad wer ruh ïa ki nongbei tyngka na kylleng ki Ri jong ka pyrthei ba kin shim kabu ïa ka jingdon jong ka jingdawa kaba khraw, ka jingheh, ki lad kiba bun bad ruh ka jingskhem ha ka liang ka kam saiñpyrthei bad ki rukom treikam jong ka Ri India, Ula kdew ruh da kaba ong ba ka bynta jong ka bording kaba lah ban pynthymmai ka la khring ïa ka jingbei tyngka kaba palat T. 15 lak klur, lane haduh 164 Billion Dollar tang ha kine ki ar snem naduh ka jingïalang jong ka RE-INVEST Summit jong u snem 2024 lyngba ki lad ban bei tyngka kan tam palat ïa ka T. 20 lak klur, lane 220 Billion Dollar, hashwa ban kut ka shiphew snem. “Kumta, na ka bynta jong phi baroh, ka suiñbneng kaba thymmai jong ki lad ki kabu kan plie ha ka liang ka bording kaba khuid hapoh ka Ri India,” la pynskhem u Modi.

Haba pynkynmaw ïa ka khubor jong ka India sha ka pyrthei, kaba ong “Kawei ka Pyrthei, Kawei ka Longïing, Kawei ka Lawei”, kaba long ka nongrim jong ka jingïaid lynti jong ka ha ka liang ka bording kaba khuid bad ruh jong ka International Solar Alliance, na ka liang U Myntri Rangbahduh ka Ri ula ong ba ka Ri ka kular ban pynthikna ba ka pisa jingïarap, ka juk stad teknoloji bad ruh ka jingshemphang kaba donkam kin sa poi sha man la ki ri kiba donkam ïa ki. “Kumta, na ka bynta ka Africa, la buh hakhmat ïa ka jingtyrwa ban seng ïa ka Africa Solar Facility kaba kot haduh 200 million dollar,” la bynrap u Modi.

Haba ban jur pat ba ka shiphew snem kaban sa wan kan long kaba kongsan bha na ka bynta ban pynurlong ïa ki thong jong ka pyrthei baroh ha ka jingïakhun pyrshah ïa ki jingkylla jong ka suiñbneng, U Myntri Rangbahduh ula pynpaw ïa ka jingshaniah ba ki nongïashimbynta ha kane ka jingïalang kin don ïa ka bynta kaba kongsan ha kaba pynthikna ïa ka lawei kaba shngaiñ, da kaba pynïasoh ïa ki Ri bad ka thaiñ bad kane ka jingkylla kaba la don hakhmat, bad hashwa ba un pynkut ïa ka jingkren ula ai ka jingkitbok kitrwiang da kaba ong. “Tang ha kata ka rukom ngin lah ban tei ïa ka Lawei Kaba Khuid, Ka Lawei Kaba Jyrngam bad Ka Lawei Kaba Shngaiñ,” la ong U Modi.