5મી કૌટિલ્ય ઇકોનોમિક કોન્ક્લેવ (KEC 2026) 3 થી 5 ઓક્ટોબર 2026 દરમિયાન નવી દિલ્હી ખાતે “Resilience in an Age of Flux” થીમ હેઠળ યોજાવાની છે. આ ત્રણ દિવસીય સંમેલન વરિષ્ઠ નીતિ ઘડવૈયાઓ, અર્થશાસ્ત્રીઓ, વિદ્વાનો, નાણાંકીય નિષ્ણાતો અને આંતરરાષ્ટ્રીય વિચારશીલ નેતાઓને એકસાથે લાવશે.

KEC ની 5મી આવૃત્તિ 180 થી વધુ નીતિ ઘડવૈયાઓ, અર્થશાસ્ત્રીઓ, વિદ્વાનો, નાણાંકીય નિષ્ણાતો અને આંતરરાષ્ટ્રીય વિચારશીલ નેતાઓને એકસાથે લાવશે, જેમાં લગભગ 30 દેશોના 80 થી વધુ આંતરરાષ્ટ્રીય સહભાગીઓનો સમાવેશ થાય છે. તેઓ કોન્ક્લેવના પ્લીનરી સત્રો, ઇન્ટરેક્ટિવ ચર્ચાઓ અને કેન્દ્રિત ગોળમેજી પરિષદોમાં પોતાનું યોગદાન આપશે.

ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ઇકોનોમિક ગ્રોથની સ્થાપના 1952 માં પ્રોફેસર વી.કે.આર.વી. રાવ દ્વારા કરવામાં આવી હતી. હાલમાં, શ્રી એન. કે. સિંહ આઇઇજીના બોર્ડ ઓફ ટ્રસ્ટીઝના પ્રમુખ છે. ડૉ. માઇકલ દેબબ્રત પાત્રા બોર્ડ ઓફ ગવર્નર્સના ચેરમેન છે અને પ્રોફેસર સબ્યસાચી કર સંસ્થાના નિયામક છે.

કૌટિલ્ય ઇકોનોમિક કોન્ક્લેવ એ ભારત સરકારના નાણાં મંત્રાલયના સહયોગથી આયોજિત ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ઇકોનોમિક ગ્રોથની એક પહેલ છે. પ્રથમ વખત 2022 માં બોલાવવામાં આવેલ આ કોન્ક્લેવ સમકાલીન આર્થિક અને નીતિગત પડકારો પર સંવાદ માટેનું એક મંચ પૂરું પાડે છે.

2022 માં તેની સ્થાપના થઈ ત્યારથી, કૌટિલ્ય ઇકોનોમિક કોન્ક્લેવ આર્થિક અને નીતિગત પડકારો પર સંવાદ માટેના મંચ તરીકે વિકસિત થઈ છે. અગાઉની આવૃત્તિઓ “રેડિફાઇનિંગ ધ ફ્યુચર” (2022), “નેવિગેટિંગ અ વર્લ્ડ ઓન ફાયર” (2023), “ધ ઇન્ડિયન એરા” (2024) અને “સીકિંગ પ્રોસ્પેરિટી ઇન ટર્બ્યુલન્ટ ટાઇમ્સ” (2025) થીમ હેઠળ યોજાઈ હતી.

ભારતના ઉપપ્રમુખ શ્રી સી. પી. રાધાકૃષ્ણન 3 ઓક્ટોબર, 2026ના રોજ ઉદ્ઘાટન પ્રવચન આપશે. ઉદ્ઘાટન સત્ર એ બાબતની ચકાસણી કરશે કે પુનરાવર્તિત વૈશ્વિક આંચકાઓ અને અનિશ્ચિતતા દ્વારા ચિહ્નિત થયેલા વાતાવરણમાં વિકાસ, મુક્તપણું અથવા સંસ્થાકીય વિશ્વસનીયતાનો ભોગ લીધા વિના આર્થિક નીતિ કેવી રીતે સ્થિતિસ્થાપકતાનું નિર્માણ કરી શકે છે.

“Resilience in an Age of Flux: India’s Economic Priorities” પરનું વિશેષ પ્લેનરી સત્ર વૈશ્વિક વિભાજન, તકનીકી વિક્ષેપ અને પુનરાવર્તિત આંચકાઓ વચ્ચે ભારત કેવી રીતે વિકાસ જાળવી શકે છે, મેક્રોઇકોનોમિક સ્થિરતા જાળવી શકે છે અને રોકાણનો વિસ્તાર કરી શકે છે તેના પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે. કેન્દ્રીય નાણાં અને કોર્પોરેટ બાબતોના મંત્રી શ્રીમતી નિર્મલા સીતારમણ વિશેષ પ્રવચન આપશે, જેમાં ફ્રાન્સના પબ્લિક એક્શન અને એકાઉન્ટ્સના પૂર્વ મંત્રી અને કોર ડેસ કોમ્પ્ટેસના પ્રમુખ એમેલી ડે મોન્ટચેલિન ચર્ચાકર્તા તરીકે રહેશે.

સમાપન સત્ર, “India and the World: Adaptive by Design”, ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ઇકોનોમિક ગ્રોથના બોર્ડ ઓફ ટ્રસ્ટીઝના પ્રમુખ શ્રી એન. કે. સિંહ દ્વારા સંચાલિત કરવામાં આવશે. કેન્દ્રીય વિદેશ મંત્રી ડૉ. એસ. જયશંકર વિશેષ સમાપન પ્રવચન આપશે, જેમાં સિંગાપોરના પૂર્વ વિદેશ મંત્રી શ્રી જ્યોર્જ યો ચર્ચાકર્તા તરીકે રહેશે. આ સત્ર એ બાબતની ચકાસણી કરશે કે ભારત કેવી રીતે એડેપ્ટિવ બાય ડિઝાઇન રહી શકે છે, વ્યૂહાત્મક સ્વાયત્તતા જાળવી શકે છે, ભાગીદારીનો વિસ્તાર કરી શકે છે અને વધુ સ્પર્ધાત્મક અને અનિશ્ચિત વૈશ્વિક વ્યવસ્થાને લવચીક રીતે પ્રતિભાવ આપી શકે છે.

ટેકનોલોજી અને ડિજિટલ ઇકોનોમી KEC 2026 ના અન્ય એક મુખ્ય ઘટક બનાવશે. કેન્દ્રીય સંચાર અને ઉત્તર પૂર્વીય ક્ષેત્ર વિકાસ મંત્રી શ્રી જ્યોતિરાદિત્ય એમ. સિંધિયા, “From Connectivity to AI: The New Architecture of the Digital Economy” પ્લેનરી સત્રમાં કીનોટ પ્રવચન આપશે. આ સત્ર એ બાબતની ચકાસણી કરશે કે ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અને નવા સંચાર નેટવર્ક્સ સ્પર્ધા અને વિશ્વાસ જાળવી રાખીને ઉત્પાદકતા કેવી રીતે વધારી શકે છે.

કેન્દ્રીય સંસ્કૃતિ અને પ્રવાસન કેબિનેટ મંત્રી શ્રી ગજેન્દ્ર સિંહ શેખાવત અંતિમ પૂર્વના દિવસે કલ્ચર એઝ કેપિટલ: ફ્રોમ હેરિટેજ ટુ હોરાઇઝન્સ પર કીનોટ પ્રવચન આપશે.

પ્રારંભિક પ્લેનરી સત્ર, “A World Priced for Risk”, એ બાબતની ચકાસણી કરશે કે ઊર્જાના આંચકા, સપ્લાય-ચેઇન વિક્ષેપો અને વેપાર તથા આર્થિક પહોંચનું શસ્ત્રીકરણ મેક્રોઇકોનોમિક મેનેજમેન્ટ, રોકાણ અને સ્થિતિસ્થાપકતા માટે કેવી રીતે નવા પડકારો ઉભા કરી રહ્યા છે. આ સત્રની અધ્યક્ષતા લૉર્ડ નિકોલસ સ્ટર્ન કરશે, જેમાં પ્રધાનમંત્રીના મુખ્ય સચિવ શ્રી પી. કે. મિશ્રા કીનોટ પ્રવચન આપશે અને શિકાગો યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર માઇકલ ગ્રીનસ્ટોન ચર્ચાકર્તા તરીકે રહેશે.

આ કોન્ક્લેવમાં પ્રધાનમંત્રીના મુખ્ય સચિવ-2 અને રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયાના પૂર્વ ગવર્નર શ્રી શક્તિકાંત દાસ પણ “Kautilya and a Resurgent India: Lessons for Emerging Markets” પ્લેનરી સત્રમાં કીનોટ સ્પીકર તરીકે ઉપસ્થિત રહેશે. આ સત્ર ઉભરતા બજારોને ભારતનો આર્થિક અનુભવ શું પાઠ આપી શકે છે તેની શોધ કરશે અને તેમાં ચિલીના સેન્ટ્રલ બેંકના પૂર્વ પ્રમુખ જોસ ડી ગ્રેગોરિયો અને ઇન્ડોનેશિયાના પૂર્વ નાણાં મંત્રી મોહમ્મદ ખતિબ બસરી પણ સામેલ થશે.

વધુ અસ્થિર વૈશ્વિક વાતાવરણમાં નેવિગેટ કરવામાં સેન્ટ્રલ બેંકોની ભૂમિકા કોન્ક્લેવનું એક મુખ્ય ધ્યાન કેન્દ્ર રહેશે. “Central Banking in an Age of Flux” પ્લેનરી સત્રમાં રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયાના ગવર્નર શ્રી સંજય મલ્હોત્રા વિશેષ પ્રવચન આપશે. યુરોપિયન સેન્ટ્રલ બેંકના પૂર્વ પ્રમુખ અને બેંક ડી ફ્રાન્સના પૂર્વ ગવર્નર જીન-ક્લાઉડ ટ્રિચેટની અધ્યક્ષતામાં યોજાનાર આ સત્રમાં પુનરાવર્તિત વૈશ્વિક આંચકાઓ વચ્ચે સેન્ટ્રલ બેંકો ફુગાવો, નાણાકીય નાજુકતા, મૂડી પ્રવાહ અને વિશ્વસનીયતાનું સંચાલન કેવી રીતે કરી શકે છે તેના પર વિચારણા કરવામાં આવશે. ગવર્નર મલ્હોત્રાની ભાગીદારી ઝડપથી બદલાતા વૈશ્વિક અર્થતંત્રમાં મોનેટરી પોલિસી અને નાણાંકીય સ્થિરતા સામેના પડકારો પર એક મહત્વપૂર્ણ દ્રષ્ટિકોણ પૂરો પાડશે.

આ કાર્યસૂચિ નાણાંકીય સંઘવાદ, ઔદ્યોગિક નીતિ, મૂડી-બજાર વિકાસ, નિયામક દેખરેખ, વિકાસ નાણાં અને લાંબા ગાળાના રોકાણ માટે દેશી અને વિદેશી મૂડીના એકત્રીકરણ સહિત સ્થાનિક અને વૈશ્વિક આર્થિક મુદ્દાઓની એક વ્યાપક શ્રેણીને સંબોધિત કરશે. સત્રો કેન્દ્ર-રાજ્ય સંબંધોને સંચાલિત કરતા સંસ્થાકીય અને નાણાંકીય સિદ્ધાંતો, માળખાકીય રૂપાંતરણમાં ઔદ્યોગિક નીતિની ભૂમિકા અને ભારતના મૂડી બજારોને ઊંડા બનાવવા તથા બચતને ઉત્પાદક જોખમ મૂડીમાં વાળવા માટે જરૂરી શરતોની ચકાસણી કરશે.

આંતરરાષ્ટ્રીય દ્રષ્ટિકોણ કોન્ક્લેવનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ બનશે. સત્રો યુરોપના વિકાસ અને સ્પર્ધાત્મકતાના પડકારો અને એશિયા સાથેના તેના આર્થિક સંબંધો; વૈશ્વિક અસંતુલન, દેવું અને નાણાંકીય સ્થિરતા; ચીનમાં માળખાકીય રૂપાંતરણ; અને ઇન્ડો-પેસિફિકમાં આર્થિક સુરક્ષા, ટેકનોલોજી અને કનેક્ટિવિટીમાં જાપાનની ભૂમિકાની ચકાસણી કરશે.

એક સમર્પિત પ્લેનરી, “Balancing Contradictions in the Age of Flux”, વિચારણા કરશે કે વ્યૂહાત્મક સ્વાયત્તતા, આર્થિક હિતો અને કામગીરીની છૂટછાટ જાળવી રાખીને ભારત પરસ્પર વિરોધી વ્યૂહાત્મક અને આર્થિક સંબંધોનું સંચાલન કેવી રીતે કરી શકે છે. આ ચર્ચા એશિયા, ચીન, તાઇવાન અને ભારતના વૈશ્વિક આર્થિક સંબંધોના આંતરરાષ્ટ્રીય નિષ્ણાતોને એકસાથે લાવશે.

સમાંતર સત્રો “The New Tech Order: Power, Platforms, AI and Regulatory Competition” અને “Humans and Machines: Work, Skills and Education in the AI Age” વિશે વધુ શોધ કરશે. આ ચર્ચાઓ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અને વ્યૂહાત્મક ટેકનોલોજી કેવી રીતે આર્થિક શક્તિ, શ્રમ બજારો, કૌશલ્યો, શિક્ષણ અને નિયમનકારી માળખાને નવો આકાર આપી રહી છે તેના પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે.

અન્ય સત્રો આબોહવા સ્થિતિસ્થાપકતા, બહુપક્ષીય વિકાસ બેંકોના સુધારા, આરોગ્ય સંભાળ અને વૈશ્વિક આરોગ્ય સુરક્ષા, શહેરીકરણ, કૃષિ, વસ્તી વિષયક ફેરફાર અને કામના ભવિષ્યને સંબોધિત કરશે. “Feeding the Future” પરની ચર્ચાઓ આબોહવા અનિશ્ચિતતા અને વેપાર વિક્ષેપો વચ્ચે કૃષિ અને ખાદ્ય પ્રણાલીઓની સ્થિતિસ્થાપકતાની ચકાસણી કરશે, જ્યારે “Demography at a Turning Point” શ્રમ બજારો અને ઉત્પાદકતા માટે વયવૃદ્ધિ, પ્રજનનક્ષમતા, સ્થળાંતર અને વસ્તી વિષયક ફેરફારોની અસરો પર વિચારણા કરશે.

આ કોન્ક્લેવ વૈશ્વિક વેપાર અને રોકાણ નેટવર્ક્સના રૂપાંતરણની પણ ચકાસણી કરશે. “From Globalisation to Fragmentation: Rewiring Trade Networks” પરનું પ્લેનરી સત્ર વિચારણા કરશે કે વ્યૂહાત્મક સ્પર્ધાત્મકતા, ઔદ્યોગિક નીતિ અને આર્થિક સુરક્ષા કેવી રીતે વેપાર, રોકાણ અને સપ્લાય ચેઇનને નવો આકાર આપી રહ્યા છે. અન્ય એક સત્ર, “The New Growth Corridor: Reimagining Asia-Africa Economic Partnerships”, એશિયા અને આફ્રિકા વચ્ચે ઊંડા વેપાર, રોકાણ, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને વિકાસ ભાગીદારી માટેની તકો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે.

ત્રણ દિવસીય આ કોન્ક્લેવમાં પ્લીનરી સત્રો, ઇન્ટરેક્ટિવ સમાંતર સત્રો અને માત્ર આમંત્રણ-આધારિત બંધ બારણે ગોળમેજી પરિષદો યોજાશે. ગોળમેજી પરિષદો વિદેશી સીધા રોકાણને આકર્ષવા અને લાંબા ગાળાના રોકાણ માટે દેશી મૂડી એકત્રિત કરવા સહિતના મુદ્દાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે, જે નીતિ ઘડવૈયાઓ, અર્થશાસ્ત્રીઓ, રોકાણકારો અને પ્રેક્ટિશનરો વચ્ચે વધુ કેન્દ્રિત આદાનપ્રદાન માટેની તકો પૂરી પાડશે. આ કોન્ક્લેવ "કેવળ આમંત્રણ દ્વારા" જ યોજાનારી ઇવેન્ટ છે.

SM/BS/GP

સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો :  @PIBAhmedabad    /pibahmedabad1964    /pibahmedabad  pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com