ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯವಹಾರ, ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿತರಣಾ ಸಚಿವಾಲಯ
azadi ka amrit mahotsav

ಕೇಂದ್ರ ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆಯು "ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಹಿ ಸೇವಾ (ಎಸ್‌ ಹೆಚ್‌ ಎಸ್) 2026" ಮತ್ತು “ವಿಶೇಷ ಅಭಿಯಾನ 6 “ ಅನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದೆ


ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ಶ್ರಮದಾನ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ಸಾಮೂಹಿಕ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಗೆ ಒತ್ತು

ಪ್ರಕಟಣಾ ದಿನಾಂಕ: 28 SEP 2026 1:50PM by PIB Bengaluru

ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆ, ತನ್ನ ಕಚೇರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ, ಅಧೀನ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಯತ್ತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ “ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಹಿ ಸೇವಾ (ಎಸ್.ಹೆಚ್.ಎಸ್) 2026” ಮತ್ತು “ವಿಶೇಷ ಅಭಿಯಾನ 6” ರಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 17 ರಿಂದ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2, 2026 ರವರೆಗೆ ನಡೆಸಲಾಗುವ ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಹಿ ಸೇವಾ 2026 ಇದರ 10ನೇ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ವಸತಿ ಮತ್ತು ನಗರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ (ಎಂ.ಒ.ಹೆಚ್.‌ಯು.ಎ) ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಇಲಾಖೆ (ಡಿಡಿಡಬ್ಲ್ಯೂಎಸ್) ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿವೆ. "ಸ್ವಚ್ಚತೆಯಲ್ಲಿ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ , ಸ್ವಚ್ಛ ಭಾರತ , ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ( ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಮೇ ಸಹಭಾಗ್; ಸ್ವಚ್ಛ ಭಾರತ, ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ)" ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ 'ಸಂಪೂರ್ಣ ಸರ್ಕಾರ' ಮತ್ತು 'ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಮಾಜ' ವಿಧಾನವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಹಿ ಸೇವಾ 2026 ಐದು ಪ್ರಮುಖ ಸ್ತಂಭಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ:

  1. ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಗುರಿ ಘಟಕಗಳ (ಸಿಟಿಯು) ಪರಿವರ್ತನೆ: ಕಷ್ಟಕರ, ಕತ್ತಲೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಗಳ ನಿರ್ಮೂಲನೆ.
  2. ಸ್ವಚ್ಛ ಪಾಠಶಾಲೆ - ಸ್ವಚ್ಛತೆಗಾಗಿ ಯುವ: ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಜ್ಞಾನ ಯಾತ್ರಾ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಯುವಕರನ್ನು ಘನತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛತಾ, ಮಳೆನೀರು ಕೊಯ್ಲು ಮತ್ತು ನೀರು ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ “ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಏವಂ ಜಲ ಸಂಚಯ” ಸಂವಾದ. ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ
  3. ಸಫಾಯಿಮಿತ್ರ ಸುರಕ್ಷಾ ಏವಂ ಸಮ್ಮಾನ್ ಶಿಬಿರಗಳು: ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ, ಪಿಪಿಇ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತಾ ಸಾಧನಗಳು ಮತ್ತು ಅರ್ಹ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುವ ಏಕ-ಗಡಿ ಶಿಬಿರಗಳು. ಸಫಾಯಿಮಿತ್ರರು, ಸ್ವಚ್ಛಾಗ್ರಹಿಗಳು ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರನ್ನು ಸಹ ಸನ್ಮಾನಿಸಲಾಗುವುದು.
  4. ಸ್ವಚ್ಛತಾಕ್ಕಾಗಿ ಜನ್ ಭಾಗೀದಾರಿ: ಘನತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ನಿಯಮಗಳು, 2026 ಮತ್ತು 4-ಮಾರ್ಗ ಮೂಲ ವಿಂಗಡಣೆಯ ಕುರಿತು ನಾಗರಿಕರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಜಾಗೃತಿ, ಜೊತೆಗೆ ಗೊಬ್ಬರ ತಯಾರಿಕೆ, ಆರ್.ಆರ್.ಆರ್. ಮರುಬಳಕೆದಾರರ ಸಭೆ, ಸ್ವಚ್ಛತಾಗಾಗಿ ಕ್ರೀಡೆಗಳು, ಸ್ವಚ್ಛ ಪರ್ವ್, ಹರಿತ್ ಪರ್ವ್ - ಸ್ವಚ್ಛ ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಹಬ್ಬಗಳು ಮತ್ತು ಏಕ್ ಪೇಡ್ ಮಾ ಕೆ ನಾಮ್ ಮುಂತಾದ ಉಪಕ್ರಮಗಳು.
  5. ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಸೆ ಸಮೃದ್ಧಿ: ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕತೆ, ತ್ಯಾಜ್ಯದಿಂದ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ತ್ಯಾಜ್ಯದಿಂದ ಕಲೆಗೆ ಉಪಕ್ರಮಗಳ ಮೇಲೆ ಗಮನ.

ವಿಶೇಷ ಅಭಿಯಾನ 6

ಇದಲ್ಲದೆ, ಸ್ವಚ್ಛತಾವನ್ನು ಸಾಂಸ್ಥಿಕಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಕಿ ಇರುವ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ಇಲಾಖೆ (ಡಿ.ಎ.ಆರ್. ಪಿ.ಜಿ) ಆಯೋಜಿಸಿರುವ “ವಿಶೇಷ ಅಭಿಯಾನ 6” ಅನ್ನು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2 ರಿಂದ 31, 2026 ರವರೆಗೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಈ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಎರಡು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧತಾ ಹಂತವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 15, 2026 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಆದರೆ ಅನುಷ್ಠಾನ ಹಂತವು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2 ರಿಂದ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 31, 2026 ರವರೆಗೆ ನಡೆಯಲಿದೆ.

“ವಿಶೇಷ ಅಭಿಯಾನ 6” ಇದರ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆಯು ಸಂಸತ್ ಸದಸ್ಯರು, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು, ಅಂತರ-ಸಚಿವಾಲಯ ಮೂಲಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಕಚೇರಿ (ಪಿಎಂಒ) ಯಿಂದ ಬಾಕಿ ಇರುವ ಉಲ್ಲೇಖ/ಕಡತಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಬಾಕಿ ಇರುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಮನವಿಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆಯತ್ತ ಗಮನಹರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಅಭಿಯಾನಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಳಗಳ ಆಯ್ಕೆ, ಅನಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಕ್ರ್ಯಾಪ್ ವಿಲೇವಾರಿ, ದಾಖಲೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಇ-ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಿಲೇವಾರಿಯನ್ನು ಸಹ ಇಲಾಖೆಯು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ.

ಈ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಬಂಧಿತ/ ಅಧೀನ/ ಲಗತ್ತಿಸಲಾದ/ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕಚೇರಿಗಳು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ.

ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧತಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ, ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಹಿ ಸೇವಾ 2026 ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ಅಭಿಯಾನ 6 ಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ಸಲಹೆಗಾರರು (ವೆಚ್ಚ) ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 8, 2026 ರಂದು ಪರಿಶೀಲನಾ ಸಭೆಯನ್ನು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. 

ಸಂಬಂಧಿತ/ ಅಧೀನ/ ಲಗತ್ತಿಸಲಾದ/ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಕಚೇರಿಗಳ ನೋಡಲ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಅಭಿಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಿದರು.

ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆ, ಭಾರತೀಯ ಮಾನದಂಡಗಳ ಬ್ಯೂರೋ (ಬಿ.ಐ.ಎಸ್), ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರೀಕ್ಷಾ ಮಂದಿರ (ಎನ್.ಟಿ.ಎಚ್), ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಒಕ್ಕೂಟ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (ಎನ್.ಸಿ.ಸಿ.ಎಫ್), ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಹಕ ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರ ಆಯೋಗ (ಎನ್.ಸಿ.ಡಿ.ಆರ್.ಸಿ) ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಉಲ್ಲೇಖ ಮಾನದಂಡಗಳ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳು (ಆರ್.ಆರ್.ಎಸ್.ಎಲ್.ಗಳು) ಜೊತೆಗೆ, ಅವುಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಅನುಷ್ಠಾನವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಭಿಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಸ್ವಚ್ಛತೆಯ ಬಗೆಗಿನ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಲು ವಿವಿಧ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಬೋಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಅಭಿಯಾನಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ಶ್ರಮದಾನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಹಿ ಸೇವಾ 2026 ಅಭಿಯಾನವು 2026ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2 ರಂದು (ಸ್ವಚ್ಛ ಭಾರತ ದಿವಸ) ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಶ್ರಮದಾನದೊಂದಿಗೆ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳಲಿದೆ, ಇದು ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛತೆಯನ್ನು ಜೀವನ ವಿಧಾನವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

 

*****

 


(ಪ್ರಕಟಣೆ ಐ.ಡಿ.: 2316099) ವಿಸಿಟರ್ ಕೌಂಟರ್ : 5
ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ಇದರಲ್ಲಿ ಓದಿ: English , Urdu , हिन्दी , Tamil