ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣ ਤੇ ਖਾਦ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਅਨੁਪ੍ਰਿਆ ਪਟੇਲ ਨੇ ਅੱਜ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਇੰਡੀਅਨ ਫਾਰਮਾਕੋਪੀਆ ਕਮਿਸ਼ਨ (ਆਈਪੀਸੀ) ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ 6ਵੇਂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਰੱਗ ਮੌਨੀਟਰਿੰਗ ਵੀਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੌਰਾਨ 'ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਾਰਮੂਲੇਰੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ' 2026 (ਐੱਨਐੱਫਆਈ) ਦੇ 7ਵੇਂ ਸੰਸਕਰਣ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਲਈ ਮੈਡੀਕਲ ਉਪਕਰਣਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਬਾਰੇ ਮਾਰਗ-ਦਰਸ਼ਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਅਤੇ ਆਈਓਐੱਸ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਲਈ 'ਏਡੀਆਰ-ਪੀਵੀਪੀਆਈ 2.0' ਮੋਬਾਈਲ ਐਪ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਦਵਾਈਆਂ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਇੰਡੀਅਨ ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਧਿਕਾਰਤ ਮੋਬਾਈਲ ਐਪ ਰਾਹੀਂ ਔਨਲਾਈਨ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਾਰਮੂਲੇਰੀ ਦਾ 7ਵਾਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਾਰਮੂਲੇਰੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਔਨਲਾਈਨ ਰਾਹੀਂ ਡਿਜੀਟਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਹੈ।

17 ਤੋਂ 23 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਮਨਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ 6ਵਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ ਹਫ਼ਤਾ "ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ ਰਾਹੀਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਤਰਕਸੰਗਤ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ: ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਵੱਲ ਇੱਕ ਕਦਮ" ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਸੀਨੀਅਰ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ, ਰੈਗੂਲੇਟਰਾਂ, ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ, ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ, ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ। 

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਹੋਏ ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਬੋਲਦਿਆਂ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪਟੇਲ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਤਰਕਸੰਗਤ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਗਰਾਨੀ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਲਈ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਰੇਕ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਸਹੀ, ਉੱਚ-ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।  

ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਪ੍ਰਗਤੀ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜੋ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਡਰੱਗ ਸੁਰੱਖਿਆ ਡੇਟਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ, ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ, ਪ੍ਰੋਸੈੱਸ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਤਮਨਿਰਭਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪਹਿਲੂ ਦੱਸਿਆ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਯੋਗਦਾਨ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪਟੇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਸੁਰੱਖਿਆ ਡੇਟਾਬੇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ 2009-2014 ਦੌਰਾਨ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ 123ਵੇਂ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 8ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਤੇ ਹੋਰ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਜਾਣਕਾਰੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਹੁਣ ਖੁਦ 'ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ' (ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ) ਸਬੰਧੀ ਸਬੂਤ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਵੱਲ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਿੱਚ ਆਏ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਕੱਤਰ ਕਰਨ, ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ 'ਭਾਰਤ ਦੇ ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ' (ਪੀਵੀਪੀ)—ਜਿਸ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਆਈਪੀਸੀ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ 'ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤਾਲਮੇਲ ਕੇਂਦਰ' ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਡੀਕਲ ਉਪਕਰਣਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ 'ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੈਟੀਰੀਓਵਿਜੀਲੈਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ' (ਐੱਮਵੀਪੀ) ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਬਾਰੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ। 

ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਾਇਓਵਿਜੀਲੈਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ

ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪਟੇਲ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ ਸੁਰੱਖਿਆ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਜੈਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦੇਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਵੀ ਕੀਤਾ।

ਇਸ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਆਈਪੀਸੀ ਅੰਗ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਜੈਵਿਕ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ, ਮੁਲਾਂਕਣ, ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਰੋਕਥਾਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਏਗਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਾਨੀਆਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੰਗ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ, ਮੈਟੀਰੀਓਵਿਜੀਲੈਂਸ, ਅਤੇ ਬਾਇਓਵਿਜੀਲੈਂਸ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਵਾਈਆਂ, ਮੈਡੀਕਲ ਉਪਕਰਣਾਂ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਗੀਆਂ।

7th NFI 2026 ਐਵੀਡੈਂਸ-ਬੇਸਡ ਐਂਡ ਰੈਸ਼ਨਲ ਪ੍ਰਿਸਕ੍ਰਾਈਬਿੰਗ 

ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਾਰਮੂਲੇਰੀ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪਟੇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾਕੋਪੀਆ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਹ ਅਧਿਕਾਰਤ ਗਾਈਡਬੁੱਕ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਮਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਕਲੀਨਿਕਲ ਅਭਿਆਸ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੁਲ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਨੂੰ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਢੁਕਵੀਂ ਅਤੇ ਤਰਕਸੰਗਤ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਤਰਕਸੰਗਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ  ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸਦੇ 7ਵੇਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਨੂੰ ਦਵਾਈਆਂ ਲਿਖਣ ਅਤੇ ਵਰਤਣ ਵੇਲੇ ਸੂਚਿਤ, ਸਬੂਤ-ਅਧਾਰਿਤ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਵੱਲ ਇੱਕ ਕਦਮ ਹੈ। 

ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦਵਾਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਇੱਕ ਨਿਰੰਤਰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਦਵਾਈ ਜਾਂ ਮੈਡੀਕਲ ਉਪਕਰਣ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਇਸ ਦੇ ਨੁਸਖੇ, ਵੰਡ, ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਤੱਕ ਫੈਲਦੀ ਹੈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਧਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਨਤਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲਗਭਗ 25 ਦੇਸ਼ ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾਕੋਪੀਆ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾਕੋਪੀਆ ਕਮਿਸ਼ਨ 2023 ਵਿੱਚ ਫਾਰਮਾਕੋਪੀਆ ਚਰਚਾ ਸਮੂਹ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਕਨਵਰਜੈਂਸ ਅਤੇ ਤਾਲਮੇਲ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 

ਡਰੱਗ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੈਟਫਾਰਮ, ਏਆਈ, ਅਤੇ ਡੇਟਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦੀ ਵਰਤੋਂ

ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪਟੇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਡਿਜੀਟਲ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈਆਂ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਡਿਜੀਟਲ ਗਾਈਡਬੁੱਕ - ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਾਰਮੂਲੇਰੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ - ਔਨਲਾਈਨ, ਆਈਪੀ ਔਨਲਾਈਨ, ਏਡੀਆਰ-ਪੀਵੀਪੀ 2.0 ਮੋਬਾਈਲ ਐੱਪ ਅਤੇ ਐਡਵਰਸ ਡਰੱਗ ਰਿਐਕਸ਼ਨ ਮੌਨੀਟਰਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਡਰੱਗ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਐਡਵਰਸ ਇਵੈਂਟ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਪਹੁੰਚਯੋਗ, ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਅਤੇ ਜਵਾਬਦੇਹ ਬਣਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। 

ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪਟੇਲ ਨੇ ਦਵਾਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਬੰਧੀ ਸਬੂਤਾਂ ਦਾ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉੱਭਰ ਰਹੀਆਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਅਤੇ ਐਡਵਾਂਸਡ ਡੇਟਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ 'ਤੇ ਵੀ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੈਟਫਾਰਮ, ਮੋਬਾਈਲ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਹੈਲਪਲਾਈਨਾਂ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਨੂੰ ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਕਮੀਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।

ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਅਨੁਪ੍ਰਿਆ ਪਟੇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 1,150 ਏਡੀਆਰ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਸੈਂਟਰ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਦਵਾਈਆਂ ਜਾਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ, ਨਾਲ ਹੀ ਮੈਡੀਕਲ ਡਿਵਾਈਸ ਨਿਗਰਾਨੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਕੇਂਦਰਾਂ ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ।

'ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਫਾਰਮੇਸੀ' ਤੋਂ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਗਲੋਬਲ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਤੱਕ

ਵਿਕਸਿਤ ਭਾਰਤ 2047 ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪਟੇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਰੀਜ਼ ਸੁਰੱਖਿਆ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤਰਜੀਹ ਬਣੀ ਰਹਿਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਫਾਰਮੇਸੀ ਵਜੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਨੇਤਾ ਬਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ।

ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਨ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਅਥਾਰਟੀਆਂ, ਸਿਹਤ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ, ਅਕਾਦਮਿਕ, ਖੋਜ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਉਦਯੋਗਾਂ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਨਿਰੰਤਰ ਸਹਿਯੋਗ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਭ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਜਾਨ ਬਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦਵਾਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਤਰਕਸੰਗਤ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮੂਹਿਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਡਾ. ਵੀ. ਕਲਾਈਸੇਲਵਨ, ਸਕੱਤਰ-ਕਮ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਇੰਡੀਅਨ ਫਾਰਮਾਕੋਪੀਆ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਤਰਕਸੰਗਤ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨੁਸਖਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਐੱਨਐੱਫਆਈ ਅਪਣਾਉਣ ਦੇ ਉਪਰਾਲਿਆਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਰੂਪ ਨਾਲ ਸਮਰੱਥ ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈਆਂ, ਮੈਡੀਕਲ ਉਪਕਰਣ, ਖੂਨ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਉਤਪਾਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੈਡੀਕਲ ਉਤਪਾਦ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਡਾ. ਇਵਾਨ ਜੇ.-ਐੱਫ. ਹੁਟਿਨ ਨੇ ਡਰੱਗ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਫਾਰਮਾਕੋਵਿਜੀਲੈਂਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਨਿਰੰਤਰ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। 

ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਾਈ.ਕੇ. ਗੁਪਤਾ, ਚੇਅਰਮੈਨ, ਏਮਸ ਕਲਿਆਣੀ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ; ਡਾ. ਵੀ.ਐੱਮ. ਕਟੋਚ, ਸਾਬਕਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ, ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਰਿਸਰਚ (ਆਈ.ਸੀ.ਐੱਮ.ਆਰ.) ਅਤੇ ਸਕੱਤਰ, ਸਿਹਤ ਖੋਜ ਵਿਭਾਗ (ਡੀਐੱਚਆਰ) ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਕੋਡ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ; ਅਤੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸੇਦਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ।

ਐੱਨਐੱਫਆਈ 2026

ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਾਰਮੂਲੇਰੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ, ਜੋ ਕਿ 2009 ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾਕੋਪੀਆ ਕਮਿਸ਼ਨ (ਆਈਪੀਸੀ) ਦੁਆਰਾ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਤਰਕਸੰਗਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। 

ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਾਰਮੂਲੇਰੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (ਐੱਨਐੱਫਆਈ 2026) ਦੇ 7ਵੇਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ 34 ਅਧਿਆਏ, 20 ਅੰਤਿਕਾ ਅਤੇ 653 ਦਵਾਈਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 42 ਫਿਕਸਡ-ਡੋਜ਼ ਸੰਜੋਗਾਂ ਅਤੇ 30 ਰੋਕਥਾਮ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਡਰੱਗ ਮੋਨੋਗ੍ਰਾਫਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੂਚੀ (ਐੱਨਐੱਲਈਐੱਮ) ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸੋਧਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਛਪੇ ਹੋਏ ਸੰਸਕਰਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਐੱਨਐੱਫਆਈ ਡਿਜੀਟਲ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ, ਟੀਕਾਕਰਣ ਸਮਾਂ-ਸਾਰਣੀਆਂ, ਜਨ ਔਸ਼ਧੀ, ਅਣਵਰਤੇ ਜਾਂ ਮਿਆਦ ਪੂਰੀ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਿਪਟਾਰੇ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਲਿੰਕਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

****

 ਐੱਸਆਰ/ਏਕੇ